മഹാഭാരതം · അധ്യായം 4.28
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.28.1
ते दृष्ट्वा निहतान्सूतान्भीमसेनेन भारत ।
पौराश्च सहिताः सर्वे राज्ञे गत्वा न्यवेदयन् ।
गन्धर्वेण हता राजन्सूतपुत्राः परश्शतम् ॥ ४.२८.१ ॥
ഭാരതാ, ഭീമസേനനാൽ വധിക്കപ്പെട്ട സൂതന്മാരെ കണ്ട് പൗരന്മാരെല്ലാവരും ഒന്നിച്ചുചെന്ന് രാജാവിനെ അറിയിച്ചു: രാജാവേ, നൂറിലധികം സൂതപുത്രന്മാർ ഒരു ഗന്ധർവ്വനാൽ കൊല്ലപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
4.28.2
यथा वज्रेण दीर्णं वै पर्वतस्य महच्छिरः ।
विनिकार्णाः प्रदृश्यन्ते तथा सूता महीतले ॥ ४.२८.२ ॥
വജ്രത്താൽ പിളർന്ന മഹാപർവതശിഖരം പോലെ, ഭൂമിയിൽ സൂതന്മാർ ചിതറിക്കിടക്കുന്നതായി കാണുന്നു.
4.28.3
सैरन्ध्री चापि मुक्ता सा पुनरायाति ते गृहम् ।
सर्वं संशयितं राजन्नगरं ते भविष्यति ॥ ४.२८.३ ॥
സൈരന്ധ്രിയും മോചിതയായി വീണ്ടും നിന്റെ ഗൃഹത്തിൽ വരും. രാജാവേ, നിന്റെ നഗരമെല്ലാം സംശയത്തിലാകും.
4.28.4
तथारूपा हि सैरन्ध्री गन्धर्वाश्च महाबलाः ।
पुंसामिष्टश्च विषयो मैथुनाय न संशयः ॥ ४.२८.४ ॥
അങ്ങനെയൊരു രൂപമുള്ളവളാണ് സൈരന്ധ്രി; ഗന്ധർവ്വന്മാർ മഹാബലശാലികളും. പുരുഷന്മാർക്ക് രതിക്ക് ആഗ്രഹിക്കപ്പെടുന്ന വിഷയമാണവൾ, ഇതിൽ സംശയമില്ല.
4.28.5
यथा सैरन्ध्रिदोषेण नेदं राजन्पुरं तव ।
विनाशमेति वै क्षिप्रं तथा साधु विधीयताम् ॥ ४.२८.५ ॥
രാജാവേ, സൈരന്ധ്രിയുടെ ദോഷത്താൽ നിന്റെ ഈ നഗരം വേഗത്തിൽ നശിക്കാതിരിക്കാൻ നന്നായി ക്രമീകരിക്കണം.
4.28.6
सर्वाङ्गसौष्ठवयुतां रूपलावण्यशालिनीम् ।
पश्यतामनिमेषेण चक्षुषा वनितां शुभाम्।
मनसश्चक्षुषश्चैव प्रतिबन्धो न विद्यते ॥ ४.२८.६ ॥
സർവ്വാംഗസൗന്ദര്യമുള്ള, രൂപലാവണ്യം തികഞ്ഞ ആ സുന്ദരിയെ കാണുന്നവർ കണ്ണുചിമ്മാതെ നോക്കുന്നു; മനസ്സിനും കണ്ണിനും തടസ്സമില്ല.
4.28.7
तस्मात्तां यः पुमान्दृष्ट्वा रूपेणाप्रतिमां भुवि ।
गच्छेत्कामवशं मूढो गन्धर्वैः स निहन्यते ॥ ४.२८.७ ॥
അതിനാൽ ഭൂമിയിൽ സമാനതയില്ലാത്ത രൂപമുള്ള അവളെ കണ്ട് കാമവശനായി പോകുന്ന മൂഢൻ ഗന്ധർവന്മാരാൽ വധിക്കപ്പെടുന്നു.
4.28.8
निष्कासयैनां भवनात्पुराच्चैव विशेषतः ।
कालः प्रविश्य सैरन्ध्रीं पुरं नाशयते ध्रुवम् ॥ ४.२८.८ ॥
ഇവളെ മന്ദിരത്തിൽ നിന്നും പ്രത്യേകിച്ച് നഗരത്തിൽ നിന്നും പുറത്താക്കുക; സൈരന്ധ്രിയിൽ പ്രവേശിച്ച കാലൻ നിശ്ചയമായും നഗരത്തെ നശിപ്പിക്കും.
4.28.9
तेषां तद्वचनं श्रुत्वा विराटो वाहिनीपतिः ।
अब्रवीत्क्रियतामेषां सूतानामपरक्रिया ॥ ४.२८.९ ॥
അവരുടെ ആ വാക്കുകൾ കേട്ട സേനാപതി വിരാടൻ പറഞ്ഞു, "ഈ സൂതന്മാർക്ക് അന്ത്യകർമ്മം ചെയ്യട്ടെ."
4.28.10
एकस्मिन्नेव ते सर्वे सुसमिद्धे हुताशने ।
दह्यन्तां कीचकाः सर्वे सर्वगन्धैश्च सर्वशः ॥ ४.२८.१० ॥
"ആ കീചകന്മാരെല്ലാം ഒരേ ജ്വലിക്കുന്ന അഗ്നിയിൽ സകലവിധ സുഗന്ധങ്ങളോടും കൂടി പൂർണ്ണമായി ദഹിപ്പിക്കപ്പെടട്ടെ."
4.28.11
इत्युक्त्वा परमोद्वग्निः प्रविश्यान्तःपुरं शुभम् ।
सुदेष्णां चाब्रवीद्राजा महिषीं जातसाध्वसः ॥ ४.२८.११ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് അത്യന്തം ഉദ്വേഗിതനായ രാജാവ് ശുഭമായ അന്തഃപുരത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് ഭയന്നുകൊണ്ട് രാജ്ഞി സുദേഷ്ണയോട് പറഞ്ഞു.
4.28.12
सैरन्ध्रीमागतां ब्रूया ममैव वचनादिह ।
गच्छ सैरन्ध्रि भद्रं ते यथाकामं चराधुना ।
बिभेति राजा सैरन्धि गन्धर्वेभ्यः पराभवात् ॥ ४.२८.१२ ॥
ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്ന സൈരന്ധ്രിയോട് എന്റെ വാക്കായി പറയുക: "സൈരന്ധ്രീ, നിനക്ക് നന്മ ഭവിക്കട്ടെ; ഇപ്പോൾ നിനക്കിഷ്ടമുള്ളിടത്ത് പോകുക; ഗന്ധർവന്മാരുടെ പരാജയത്തെ ഭയന്ന് രാജാവ് ഭയപ്പെടുന്നു."
4.28.13
न हि तामुत्सहे वक्तुं स्वयं गन्धर्वरक्षिताम् ।
स्त्रियास्त्वदोषस्तां वक्तुमतस्त्वां प्रब्रवीम्यहम् ॥ ४.२८.१३ ॥
ഗന്ധർവന്മാരാൽ സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നവളോട് ഞാൻ തന്നെ സംസാരിക്കാൻ ധൈര്യപ്പെടുന്നില്ല. സ്ത്രീക്ക് കുറ്റമില്ല; അതിനാൽ ഞാൻ നിന്നോട് പറയുന്നു.
4.28.14
एकस्मिन्नेव ते सर्वे सुसमिद्धे हुताशने ।
अदहन्कीचकान्सर्वान्संस्कारैश्चैव सर्वशः ॥ ४.२८.१४ ॥
അവർ എല്ലാവരും ഒരേ ജ്വലിക്കുന്ന തീയിൽ എല്ലാ കീചകന്മാരെയും ദഹിപ്പിച്ചു; അന്ത്യസംസ്കാരങ്ങളും പൂർണ്ണമായി നടത്തി.
4.28.15
अथ मुक्ता भयात्कृष्णा सूतपुत्रान्निरस्य च ।
मोक्षिता भीमसेनेन जगाम नगरं प्रति ॥ ४.२८.१५ ॥
പിന്നീട് ഭയത്തിൽ നിന്ന് മോചിതയായ കൃഷ്ണ, സൂതപുത്രന്മാരെ ഓടിച്ചു, ഭീമസേനനാൽ രക്ഷിക്കപ്പെട്ട് നഗരത്തിലേക്ക് പോയി.
4.28.16
त्रासितेव मृगी बाला शार्दूलेन मनस्विनी ।
सा तु गात्राणि वासश्च प्रक्षाल्य प्रविवेश ह ॥ ४.२८.१६ ॥
കടുവയാൽ ഭയപ്പെട്ട ഇളം പെൺമാനിനെപ്പോലെ ആ മനസ്വിനി, ശരീരവും വസ്ത്രവും കഴുകി അകത്തേക്ക് പ്രവേശിച്ചു.
4.28.17
तां दृष्ट्वा पुरुषा राजन्प्राद्रवन्त दिशो दश ।
गन्धर्वाणां भयत्रस्ताः केचिद्दृष्टिं न्यमीलयन् ॥ ४.२८.१७ ॥
രാജാവേ, അവളെ കണ്ടിട്ട് ആളുകൾ പത്തു ദിക്കുകളിലേക്കും ഓടി. ഗന്ധർവഭയത്താൽ വിറച്ച ചിലർ കണ്ണുകൾ അടച്ചു.
4.28.18
प्रदुद्रुवुश्चाप्यपरे तथा जना हस्तैश्च चक्षूंषि पिधाय मोहिताः ।
मा पश्यत स्मेति च तां ब्रुवन्तस्तथा जनाश्चुक्रुशुरार्तरूपाः ॥ ४.२८.१८ ॥
മറ്റുള്ളവരും ഓടി; മോഹിതരായ ആളുകൾ കൈകൊണ്ട് കണ്ണുകൾ മറച്ച് 'അവളെ നോക്കരുത്' എന്ന് പറഞ്ഞ് ദുഃഖത്തോടെ നിലവിളിച്ചു.
4.28.19
तामद्य यः पश्यति रूपशालिनीं शयीत भग्नोऽत्र यथैव कीचकाः ।
इति ब्रुवन्तो भयविग्नचेतसो भयेन गन्धर्वगतेन मोहिताः ॥ ४.२८.१९ ॥
ഇന്ന് ആ രൂപവതിയെ കാണുന്നവൻ കീചകന്മാരെപ്പോലെ ഇവിടെ തകർന്നു കിടക്കും എന്ന് പറഞ്ഞുകൊണ്ട്, ഭയത്താൽ കലങ്ങിയ മനസ്സുള്ളവരും ഗന്ധർവന്റെ സ്വാധീനത്താൽ മോഹിതരുമായവർ.
4.28.20
ततो महानसद्वारे भीमसेनमवस्थितम् ।
ददर्श राजन्पाञ्चाली यथा मत्तं महाद्विपम् ॥ ४.२८.२० ॥
പിന്നെ, രാജാവേ, പാഞ്ചാലി അടുക്കളവാതിൽക്കൽ നിൽക്കുന്ന ഭീമസേനനെ മദം പിടിച്ച മഹാഗജത്തെയെന്നപോലെ കണ്ടു.
4.28.21
सोपहासं तु शनकैः संज्ञाभिरिदमब्रवीत् ।
नमो गन्धर्वराजाय येनास्मि परिमोक्षिता ॥ ४.२८.२१ ॥
എന്നാൽ പരിഹസിച്ചു ചിരിച്ചുകൊണ്ട്, പതുക്കെ ആംഗ്യങ്ങളാൽ അവൾ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു — "ഗന്ധർവരാജാവിന് നമസ്കാരം, അവൻ എന്നെ മോചിപ്പിച്ചു."
4.28.22
कीचकेभ्यो विनिर्दोषामनाथां वसतीं गृहे ।
यो मां रक्षति सन्त्रस्तां गन्धर्वाय नमोस्तु ते ॥ ४.२८.२२ ॥
കീചകന്മാരിൽ നിന്ന് വീട്ടിൽ നിർദോഷയായി, രക്ഷയില്ലാതെ വസിക്കുന്ന, ഭയന്ന എന്നെ രക്ഷിക്കുന്ന ഗന്ധർവന് നമസ്കാരം.
4.28.23
ये यस्या विचरन्तीह पुरुषा वशवर्तिनः ।
तेषां च वशगा नित्यं विचर त्वं यथेष्टतः ॥ ४.२८.२३ ॥
ഇവിടെ ആരുടെ വശത്ത് മനുഷ്യർ സഞ്ചരിക്കുന്നുവോ, അവർക്കും എപ്പോഴും വശപ്പെട്ടവർ — നിനക്കിഷ്ടമുള്ളതുപോലെ സഞ്ചരിക്കുക.
4.28.24
ये पुरा विचरन्तीह पुरुषा वशवर्तिनः ।
तस्यास्ते वचनं श्रुत्वा ह्यनृणा विहरन्त्वितः ॥ ४.२८.२४ ॥
മുമ്പ് ഇവിടെ അവളുടെ വശത്ത് സഞ്ചരിച്ചിരുന്ന മനുഷ്യർ, അവളുടെ വാക്ക് കേട്ട്, കടമില്ലാത്തവരായി ഇവിടെനിന്ന് സഞ്ചരിക്കട്ടെ.
4.28.25
तयोस्तद्वचनं श्रुत्वा जझिरे नेतरे जनाः ।
ततः पाञ्चालराजस्य सुता चापि जगाम ह ॥ ४.२८.२५ ॥
അവർ ഇരുവരുടെയും ആ വാക്കുകൾ കേട്ടിട്ടും മറ്റുള്ളവർ വിസ്മയിച്ചില്ല. അനന്തരം പാഞ്ചാല രാജാവിന്റെ പുത്രിയും പോയി.
4.28.26
ततः सा नर्तनागारे धनंजयमपश्यत ।
राज्ञः कन्या विराटस्य नर्तयन्तं महाभुजम् ॥ ४.२८.२६ ॥
അനന്തരം അവൾ നൃത്തശാലയിൽ ധനഞ്ജയനെ കണ്ടു; വിരാട രാജാവിന്റെ പുത്രിക്ക് നൃത്തം പഠിപ്പിക്കുന്ന മഹാബാഹുവിനെ.
4.28.27
ततस्ता नर्तनागाराद्विनिष्क्रम्य सहार्जुनाः ।
कन्या ददृशुरायान्तीं कृष्णां क्लिष्टामनागसम् ॥ ४.२८.२७ ॥
അനന്തരം ആ കന്യകമാർ നൃത്തശാലയിൽ നിന്ന് അർജ്ജുനനോടൊപ്പം പുറത്തുവന്നു, ദുഃഖിതയും കുറ്റമറ്റവളുമായ കൃഷ്ണ വരുന്നത് കണ്ടു.
4.28.28
दिष्ट्या सैरन्ध्रि मुक्ताऽसि दिष्ट्याऽसि पुनरागता ।
दिष्ट्या च निहताः सूता ये त्वां क्लिश्यन्त्यनागसम् ॥ ४.२८.२८ ॥
ഭാഗ്യവശാൽ, സൈരന്ധ്രീ, നീ മോചിതയായി; ഭാഗ്യവശാൽ നീ വീണ്ടും വന്നു; ഭാഗ്യവശാൽ കുറ്റമറ്റ നിന്നെ പീഡിപ്പിച്ച സൂതന്മാർ വധിക്കപ്പെട്ടു.
4.28.29
कथं सैरन्ध्रि मुक्ताऽसि कथं पापाश्च ते हताः ।
इच्छामि ते कथां श्रोतुं कथयस्व यथातथम् ॥ ४.२८.२९ ॥
സൈരന്ധ്രീ, നീ എങ്ങനെ മോചിതയായി, ആ പാപികൾ എങ്ങനെ വധിക്കപ്പെട്ടു? നിന്നിൽ നിന്ന് കഥ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; നടന്നതുപോലെ പറയൂ.
4.28.30
बृहन्नले किंनु तव सैरन्ध्र्या कार्यमद्य वै ।
या त्वं रंस्यसि कल्याणि सदा कन्यापुरे सुखं ॥ ४.२८.३० ॥
ബൃഹന്നളേ, ഇന്ന് നിനക്ക് സൈരന്ധ്രിയോട് എന്ത് കാര്യം? കല്യാണീ, നീ കന്യാപുരത്തിൽ എന്നും സുഖമായി രമിക്കും.
4.28.31
न हि दुःख समाप्नोषि सैरन्ध्री यदुपाश्रुते ।
सुखेन वर्तसे येह न तद्दुःखमवाप्यते।
तेन मां दुःखितामेवं पृच्छसि प्रहसन्त्यपि ॥ ४.२८.३१ ॥
സൈരന്ധ്രീ, നിനക്ക് ദുഃഖം ലഭിക്കുന്നില്ല; നീ ഇവിടെ സുഖമായി ജീവിക്കുന്നതിനാൽ ആ ദുഃഖം നിന്നെ പ്രാപിക്കുന്നില്ല. എന്നിട്ടും ദുഃഖിതയായ എന്നോട് നീ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് ഇങ്ങനെ ചോദിക്കുന്നു.
4.28.32
बृहन्नलाऽपि कल्याणि दुःखमाप्नोत्यनन्तकम् ।
तिर्यग्योनिगतेवेयं न चैनामवबुध्यसे ॥ ४.२८.३२ ॥
കല്യാണീ, ബൃഹന്നളയ്ക്കും അവസാനമില്ലാത്ത ദുഃഖം ലഭിക്കുന്നു. മൃഗയോനിയിൽ പെട്ടുപോയ ഇവളെ നീ മനസ്സിലാക്കുന്നില്ല.
4.28.33
त्वया सहोषिता चास्मि त्वं च सर्वैः सहोषिता ।
त्वत्तः कृच्छ्रतरं वासं वसेयमहमङ्गने ।
क्लिश्यन्त्यां त्वयि सुश्रोणि कोनु दुःखं न चिन्तयेत्॥। ॥ ४.२८.३३ ॥
ഞാൻ നിന്നോടൊപ്പം വസിച്ചു; നീ എല്ലാവരോടും ഒപ്പം വസിച്ചു. അംഗനേ, നിന്നേക്കാൾ കഠിനമായ വാസം ഞാൻ നയിക്കും. സുശ്രോണീ, നീ ക്ലേശിക്കുമ്പോൾ ആരാണ് ദുഃഖം ചിന്തിക്കാതിരിക്കുക?
4.28.34
न तु केनचिदन्यन्तं कस्यचिद्धृदयं क्वचित् ।
वेदितुं शक्यते नूनं तेन मां नावबुध्यसे ॥ ४.२८.३४ ॥
ആരുടെയും ഹൃദയത്തിന്റെ ഉള്ളറ എവിടെയും ആരാലും നിശ്ചയമായി അറിയാൻ കഴിയില്ല. അതിനാൽ നീ എന്നെ മനസ്സിലാക്കുന്നില്ല.
4.28.35
ततः सहैव कन्याभिर्द्रौपदी राजवेश्म तत् ।
प्रविवेश सुदेष्णायाः समीपमनसूयिनी ॥ ४.२८.३५ ॥
അപ്പോൾ കന്യകമാരോടൊപ്പം ദ്രൗപദി ആ രാജമന്ദിരത്തിൽ, സുദേഷ്ണയുടെ സമീപത്തേക്ക്, അസൂയയില്ലാത്തവളായി പ്രവേശിച്ചു.
4.28.36
तामब्रवीद्राजपत्नी विराटवचनादिदम् ।
सैरन्ध्रि गम्यतां शीघ्रं यत्र कामयसे गतिम् ।
राजा बिभेति सैरन्ध्रि गन्धर्वेभ्यः पराभवात् ॥ ४.२८.३६ ॥
വിരാടന്റെ വാക്കനുസരിച്ച് രാജ്ഞി അവളോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: സൈരന്ധ്രീ, നിനക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളിടത്തേക്ക് വേഗം പോകൂ; സൈരന്ധ്രീ, ഗന്ധർവരോടേറ്റ പരാജയം കാരണം രാജാവ് ഭയപ്പെടുന്നു.
4.28.37
त्वं चापि तरुणी सुभ्रू रूपेणाप्रतिमा भुवि ।
चित्तानि च नृणां भद्रे रक्तानि स्पर्शजे सुखे ॥ ४.२८.३७ ॥
നീയും യുവതിയും സുന്ദരഭ്രൂവോടുകൂടിയവളും ഭൂമിയിൽ രൂപത്തിൽ അതുല്യയുമാണ്; ഭദ്രേ, പുരുഷന്മാരുടെ മനസ്സുകൾ സ്പർശത്തിൽ നിന്നുണ്ടാകുന്ന സുഖത്തിൽ ആസക്തമാകുന്നു.
4.28.38
तस्मात्त्वत्तो भयं मह्यं राष्ट्रस्य नगरस्य च ।
गच्छाद्यैव यथेष्टं त्वं नगराद्यत्र रंस्यसे ॥ ४.२८.३८ ॥
അതിനാൽ നിന്നിൽ നിന്ന് എനിക്കും രാജ്യത്തിനും നഗരത്തിനും ഭയമുണ്ട്; ഇന്നുതന്നെ നിനക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളതുപോലെ, നഗരത്തിൽ നിന്ന് നീ സന്തോഷിക്കുന്നിടത്തേക്ക് പോകൂ.
4.28.39
त्वन्निमित्तं शुभे मह्यं सर्वो बन्धुजनो हतः ।
नृशंसा खलु ते बुद्धिर्भ्रातॄणां मे कृतो वधः ॥ ४.२८.३९ ॥
ശുഭേ, നിന്റെ കാരണത്താൽ എന്റെ എല്ലാ ബന്ധുജനങ്ങളും കൊല്ലപ്പെട്ടു; നിന്റെ ബുദ്ധി തീർച്ചയായും ക്രൂരമാണ്; എന്റെ സഹോദരന്മാരുടെ വധം നടന്നു.
4.28.40
तस्माद्गन्धर्वराजेभ्यो भयमद्य प्रवर्तते ।
यथेष्टं गच्छ सैरन्ध्रि स्वस्ति चेह यथा भवेत् ॥ ४.२८.४० ॥
അതിനാൽ ഇപ്പോൾ ഗന്ധർവരാജാക്കന്മാരിൽ നിന്ന് ഭയം ഉണ്ടാകുന്നു; സൈരന്ധ്രീ, നിനക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളതുപോലെ പോകൂ, ഇവിടെ ക്ഷേമം ഉണ്ടാകട്ടെ.
4.28.41
सुदेष्णाया वचः श्रुत्वा सैरन्ध्री चेदमब्रवीत् ।
त्रयोदशाहमात्रं तु राजा क्षाम्यतु भामिनि ॥ ४.२८.४१ ॥
സുദേഷ്ണയുടെ വാക്ക് കേട്ട് സൈരന്ധ്രി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: ഭാമിനീ, പതിമൂന്ന് ദിവസം മാത്രം; രാജാവ് ക്ഷമിക്കട്ടെ.
4.28.42
कृतकृत्या अविष्यन्ति गन्धर्वास्ते न संशयः ।
ततो मामुपनेष्यन्ति करिष्यन्ति च ते प्रियम् ॥ ४.२८.४२ ॥
ഗന്ധർവന്മാർ അവരുടെ കാര്യം നിറവേറ്റും, അതിൽ സംശയമില്ല. അപ്പോൾ അവർ എന്നെ തിരികെ കൊണ്ടുവരും, നിനക്ക് പ്രിയമായതു ചെയ്യും.
4.28.43
ध्रुवं च श्रेयसा राजा योक्ष्यते सह बान्धवैः ।
राज्ञः कृतोपकाराश्च कृतज्ञाश्च सदा शुभे।
साधवश्च बलोत्सिक्ताः कृतप्रतिकृतेप्सवः ॥ ४.२८.४३ ॥
തീർച്ചയായും രാജാവ് തന്റെ ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം ശ്രേയസ്സ് പ്രാപിക്കും. ശുഭേ, രാജാവിന്റെ ഉപകാരം ലഭിച്ചവരും എപ്പോഴും കൃതജ്ഞരായവരും സജ്ജനങ്ങളും ബലത്താൽ ഉത്സാഹമുള്ളവരും ഉപകാരത്തിന് പ്രത്യുപകാരം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവരുമുണ്ട്.
4.28.44
अर्थिनी मा ब्रवीत्येषा यद्वातद्वेति चिन्तय ।
भरस्व तदहर्मात्रं तत्ते श्रेयो भविष्यति ॥ ४.२८.४४ ॥
ഇവൾ എന്നോട് അപേക്ഷിക്കുന്നു — 'എന്തായാലും ആലോചിക്കൂ.' ഒരു ദിവസം മാത്രം അത് സഹിക്കൂ, അതാണ് നിനക്ക് നന്മയാകുക.
4.28.45
तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा कैकेयी दुःखमोहिता ।
उवाच द्रौपदीमार्ता भ्रातृव्यसनकर्शिता ॥ ४.२८.४५ ॥
അവളുടെ ആ വാക്കുകൾ കേട്ട് ദുഃഖത്താൽ മോഹിതയായ കൈകേയി, സഹോദരന്റെ ദുരിതത്താൽ ക്ഷീണിതയായി ദ്രൗപദിയോട് പറഞ്ഞു.
4.28.46
वस भद्रे यथेष्टं त्वं त्वामहं शरणं गता ।
त्रायस्व मम भर्तारं पुत्रांश्चैव विशेषतः ॥ ४.२८.४६ ॥
ഭദ്രേ, നിനക്കിഷ്ടമുള്ളതുപോലെ പാർക്കൂ; ഞാൻ നിന്നെ ശരണം പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്നു. എന്റെ ഭർത്താവിനെയും, പ്രത്യേകിച്ച് എന്റെ പുത്രന്മാരെയും രക്ഷിക്കൂ.
4.28.47
इत्युक्तवा राजशार्दूल राज्ञे सर्वं न्यवेदयत् ।
त्रिंशद्रात्रिमिमां भीरुः कृतकृत्या निवासये ॥ ४.२८.४७ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ഹേ രാജശാർദൂല, അവൾ രാജാവിനോട് എല്ലാം അറിയിച്ചു. ഭയന്ന ദ്രൗപദി, 'എന്റെ കാര്യം നിറവേറ്റി ഈ മുപ്പത് രാത്രികൾ ഞാൻ പാർക്കും' എന്നു പറഞ്ഞു.