ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 4.38
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.38.1
महाजनसमक्षं तु स्त्रीणां मध्ये विशेषतः ।
गवाध्यक्षेण संप्रोक्तो विराटतनयस्तदा ॥ ४.३८.१ ॥
ମହାଜନମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ, ବିଶେଷତଃ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ସେତେବେଳେ ଗୋଶାଳାଧ୍ୟକ୍ଷ ବିରାଟପୁତ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ।
4.38.2
स्त्रीमध्य उक्तस्तेनासौ वाक्यं तेजःप्रवर्धनम् ।
अन्तःपुरे श्लाघमान इदं वचनमब्रवीत् ॥ ४.३८.२ ॥
ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ କୁହାଯାଇଥିବା ତେଜ ବଢ଼ାଉଥିବା ସେହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ଅନ୍ତଃପୁରରେ ଆତ୍ମପ୍ରଶଂସା କରି ସେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
4.38.3
अद्याहमनुगच्छेयं दृढधन्वा गवां पदम् ।
यदि मे सारथिः कश्चिद्भवेदश्वेषु कोविदः ॥ ४.३८.३ ॥
ଯଦି ମୋର ଅଶ୍ୱବିଦ୍ୟାରେ ନିପୁଣ କୌଣସି ସାରଥି ଥାଆନ୍ତା, ତେବେ ଆଜି ମୁଁ ଦୃଢ଼ଧନୁ ହୋଇ ଗାଈମାନଙ୍କ ପଦଚିହ୍ନ ଅନୁସରଣ କରିଥାଆନ୍ତି।
4.38.4
तमेव नाधिगच्छामि यो मे यन्ता समो भवेत् ।
पश्यध्वं सारथिं शीघ्रं मम युक्तं प्रयास्यतः ॥ ४.३८.४ ॥
ମୋ ସମାନ ସାରଥି ମୁଁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଇନାହିଁ। ଦେଖ, ମୁଁ ଯିବାକୁ ଯାଉଛି, ମୋ ଯୋଡ଼ା ରଥ ପାଇଁ ଶୀଘ୍ର ସାରଥି ଖୋଜ।
4.38.5
अष्टाविंशतिरात्रं वा मासं वा नूनमन्ततः ।
यत्तदासीन्महायुद्धं तत्र मे सारथिर्हतः ॥ ४.३८.५ ॥
ଅଠାଇଶ ରାତି, କିମ୍ବା ଅଧିକରୁ ଅଧିକ ଏକ ମାସ — ସେଦିନର ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ମୋ ସାରଥି ନିହତ ହୋଇଥିଲା।
4.38.6
यद्यहं त्वधिगच्छेयं यो मे यन्ता भवेद्युधि ।
त्वरावानद्य यास्यामि समुच्छ्रितमहाध्वजः ॥ ४.३८.६ ॥
ଯଦି ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋର ସାରଥି ହୋଇପାରିବା ପରି କାହାକୁ ମୁଁ ପାଏ, ତେବେ ଆଜି ମୁଁ ଉଚ୍ଚ ମହାଧ୍ୱଜା ଉଡ଼ାଇ ଶୀଘ୍ର ଯିବି।
4.38.7
विगाह्य तत्परानीकं गजवाजिरथाकुलम् ।
शस्त्रप्रतापान्निर्वीर्यान्कुरूञ्जित्वाऽऽनये पशून् ॥ ४.३८.७ ॥
ହସ୍ତୀ, ଅଶ୍ୱ ଓ ରଥରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ସେହି ଶତ୍ରୁସେନାରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ଶସ୍ତ୍ରପ୍ରତାପରେ ବୀର୍ଯ୍ୟହୀନ କୁରୁମାନଙ୍କୁ ଜିଣି ମୁଁ ପଶୁମାନଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଆଣିବି।
4.38.8
दुर्योधनं विकर्णं च कर्णं वैकर्तनं कृपम् ।
द्रोणं च सह पुत्रेण महेष्वासान्समागतान् ॥ ४.३८.८ ॥
ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ, ବିକର୍ଣ୍ଣ, ବୈକର୍ତ୍ତନ କର୍ଣ୍ଣ, କୃପ ଏବଂ ପୁତ୍ର ସହିତ ଦ୍ରୋଣ—ଏଠାରେ ସମବେତ ମହାଧନୁର୍ଦ୍ଧରମାନେ।
4.38.9
विद्रावयित्वा संग्रामे दानवान्मघवानिव ।
अनेनैव मुहूर्तेन पुनः प्रत्यानये पशून् ॥ ४.३८.९ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ଦାନବମାନଙ୍କୁ ତଡ଼ିଥିବା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି, ଏହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ମୁଁ ପୁନର୍ବାର ପଶୁମାନଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଆଣିବି।
4.38.10
शून्यमाज्ञाय कुरवः प्रयान्त्यादाय गोधनम् ।
किं न शक्यं च तैः कर्तुं यदहं तत्र नाभवम् ॥ ४.३८.१० ॥
ନଗର ଶୂନ୍ୟ ଜାଣି କୁରୁମାନେ ଗୋଧନ ନେଇ ଯାଉଛନ୍ତି। ମୁଁ ସେଠାରେ ନ ଥିବାରୁ ସେମାନେ କ'ଣ କରି ନ ପାରିଲେ?
4.38.11
पश्ययुरद्य मे वीर्यं कुरवस्ते समागताः ।
किंनु पार्थोऽर्जुनः साक्षादिति मंस्यन्ति मां परे ॥ ४.३८.११ ॥
ଏଠାରେ ସମବେତ କୁରୁମାନେ ଆଜି ମୋର ବୀର୍ଯ୍ୟ ଦେଖନ୍ତୁ। ଅନ୍ୟମାନେ ମୋତେ ସାକ୍ଷାତ ପାର୍ଥ ଅର୍ଜୁନ ବୋଲି ଭାବିବେ ନାହିଁ କି?
4.38.12
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा स्त्रीषु चात्मप्रशंसनम् ।
नामर्षयत पाञ्चाली बीभत्सोः परिकीर्तनम् ॥ ४.३८.१२ ॥
ତାଙ୍କର ସେହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିଜର ପ୍ରଶଂସା ଶୁଣି, ପାଞ୍ଚାଳୀ ବୀଭତ୍ସୁ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କ ପ୍ରଶଂସା ସହି ପାରିଲେ ନାହିଁ।
4.38.13
श्रुत्वा तदर्जुनो वाक्यमुत्तरेण प्रभाषितम् ।
अतीतसमये काले प्रियां भार्यामभाषत ॥ ४.३८.१३ ॥
ଉତ୍ତରଙ୍କ କଥିତ ସେହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ଅର୍ଜୁନ ଅତୀତ ସମୟକୁ ସ୍ମରଣ କରି ନିଜ ପ୍ରିୟା ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କୁ କହିଲେ।
4.38.14
द्रुपदस्य सुतां राज्ञः पाञ्चालीं रूपसंमताम् ।
सत्यार्जवगुणोपेतां भर्तुः प्रियहितैषिणीम् ।
उवाच रहसि प्रीतः कृष्णां सर्वार्थकोविदः ॥ ४.३८.१४ ॥
ରାଜା ଦ୍ରୁପଦଙ୍କ କନ୍ୟା, ରୂପ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତା, ସତ୍ୟ ଓ ସରଳତା ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତା, ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଓ ହିତକାମିନୀ ପାଞ୍ଚାଳୀ କୃଷ୍ଣାଙ୍କୁ, ସର୍ବାର୍ଥଜ୍ଞ ଅର୍ଜୁନ ପ୍ରୀତ ହୋଇ ନିର୍ଜନରେ କହିଲେ।
4.38.15
उत्तरां ब्रूहि पाञ्चालि गत्वा क्षिप्रं शुचिस्मिते ॥ ४.३८.१५ ॥
ହେ ପାଞ୍ଚାଳୀ, ଶୁଚି ହାସ୍ୟବତୀ, ଶୀଘ୍ର ଯାଇ ଉତ୍ତରାଙ୍କୁ କୁହ।
4.38.16
इयं किल पुरा युद्धे खाण्डवे सव्यसाचिनः ।
सारथिः पाण्डुपुत्रस्य पार्थस्य तु बृहन्नला।
महाञ्जयो भवेद्युद्धे सा चेद्यन्ता बृहन्नला ॥ ४.३८.१६ ॥
ପୂର୍ବେ ଖାଣ୍ଡବ ଯୁଦ୍ଧରେ ଏ ସବ୍ୟସାଚୀ, ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ପାର୍ଥଙ୍କ ସାରଥି ଥିଲେ। ଏହି ବୃହନ୍ନଳା ଯୁଦ୍ଧରେ ସାରଥି ହେଲେ ମହାଜୟ ହେବ।
4.38.17
सा चोदिता तदा ह्येन ह्यर्जुनेन शुचिस्मिता ।
पाञ्चाली च तदाऽऽगम्य उत्तराया निवेशनम् ॥ ४.३८.१७ ॥
ସେତେବେଳେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତା ସେହି ଶୁଚି ହାସ୍ୟବତୀ ପାଞ୍ଚାଳୀ ଉତ୍ତରାଙ୍କ ଗୃହକୁ ଆସିଲେ।
4.38.18
ज्ञात्वा तु समयान्मुक्तं चन्द्रं राहुमुखादिव ।
युधिष्ठिरं धर्मपरं सत्यार्जवपथे स्थितम् ॥ ४.३८.१८ ॥
ରାହୁ ମୁଖରୁ ମୁକ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି, ସମୟ ନିୟମରୁ ମୁକ୍ତ, ଧର୍ମପରାୟଣ, ସତ୍ୟ ଓ ସରଳତା ପଥରେ ଅବସ୍ଥିତ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଜାଣି।
4.38.19
अमर्षयन्ती तद्दुःखं कृष्णा कमललोचना ।
उत्तरामाह वचनं सखीमध्ये विलासिनीम् ॥ ४.३८.१९ ॥
ସେହି ଦୁଃଖ ସହିପାରି ନ ହୋଇ କମଳନୟନା କୃଷ୍ଣା ସଖୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ବିଳାସିନୀ ଉତ୍ତରାଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
4.38.20
योऽयं युवा वारणयूथपोपमो बृहन्नलाऽस्मीति जनोऽभ्यभाषत ।
पुराऽपि पार्थस्य स सारथिस्तदा धनुर्धराणां प्रवरस्य मन्ये ॥ ४.३८.२० ॥
ହାତୀ ଦଳର ନାୟକ ପରି ଏହି ଯୁବକ ନିଜକୁ 'ବୃହନ୍ନଳା' ବୋଲି ଲୋକଙ୍କୁ କହେ। ମୋର ଅନୁମାନ, ପୂର୍ବରୁ ଏହି ପାର୍ଥ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କ ସାରଥି ଥିଲା, ଏବଂ ସେ ସମୟରେ ଏ ଧନୁର୍ଧରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଥିଲା।
4.38.21
एतेन वा सारथिना तदाऽर्जुनः सदेवगन्धर्वमहासुरोरगान् ।
सर्वाणि भूतान्यजयस्तस वीर्यवानतर्पयच्चापि हिरण्यरेतसम् ॥ ४.३८.२१ ॥
ଏହି ସାରଥି ସହିତ ସେତେବେଳେ ଅର୍ଜୁନ ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ମହାଅସୁର ଓ ନାଗ ସମେତ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଜୟ କରିଥିଲେ; ସେହି ବୀର ହିରଣ୍ୟରେତସ (ଅଗ୍ନି)ଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପରିତୃପ୍ତ କରିଥିଲେ।
4.38.22
यदस्य संस्थामपि तस्य संयुगे जानामि वीर्यं परवीरमध्यगम् ।
संगृह्य रश्मीनपि चास्य वीर्यवानादाय चापं प्रययौ रथे स्थितः ॥ ४.३८.२२ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ତା'ର ଶେଷ ପରିଣତି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଁ ଜାଣେ, ଏବଂ ଶତ୍ରୁବୀରଙ୍କ ମଧ୍ୟକୁ ଯାଉଥିବା ତା'ର ବୀର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଜାଣେ। ଲଗାମ ଧରି, ଧନୁ ନେଇ, ରଥରେ ଠିଆ ହୋଇ ସେ ବୀର ଆଗକୁ ଗଲେ।
4.38.23
न सर्वभूतानि न देवदानवा न चापि सर्वे कुरवः समागताः ।
धनं हरेयुस्तव जातु धन्विनो बृहन्नला तूत्तरसारथिर्यदि ॥ ४.३८.२३ ॥
ବୃହନ୍ନଳା ଉତ୍ତରଙ୍କ ସାରଥି ହୋଇଥିଲେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ, ଦେବ-ଦାନବ, କିମ୍ବା ସମସ୍ତ କୁରୁ ଏକତ୍ର ହେଲେ ମଧ୍ୟ ତୁମର ଧନ କେବେ ହରଣ କରିପାରିବେ ନାହିଁ; କାରଣ ବୃହନ୍ନଳା ଧନୁର୍ଧର।
4.38.24
धनुष्यनवमश्चासीत्तस्य शिष्यो महात्मनः ।
सुदृष्टपूर्वो हि मया चरन्त्या पाण्डवालये ॥ ४.३८.२४ ॥
ଧନୁର୍ବିଦ୍ୟାରେ ସେ କାହାଠାରୁ କମ୍ ନୁହେଁ, ଏବଂ ସେ ସେହି ମହାତ୍ମା (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ। ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଗୃହରେ ବୁଲିବା ବେଳେ ମୁଁ ତାକୁ ପୂର୍ବରୁ ଭଲ ଭାବରେ ଦେଖିଛି।
4.38.25
स चानेन सहायेन खाण्डवं चादहत्पुरा ।
अर्जुनस्य तदाऽनेन संगृहीता हयोत्तमाः ॥ ४.३८.२५ ॥
ପୂର୍ବରୁ ସେ ଏହି ସହାୟକ ସହିତ ଖାଣ୍ଡବ ବନ ଦହନ କରିଥିଲେ। ସେତେବେଳେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଉତ୍ତମ ଅଶ୍ୱଗୁଡ଼ିକ ଏହାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ହୋଇଥିଲେ।
4.38.26
तेन सारथिना पार्थः सर्वभूतानि सर्वशः ।
अजयत्खाण्डवप्रस्थे न हि यन्ताऽस्ति तादृशः ॥ ४.३८.२६ ॥
ସେହି ସାରଥି ସହିତ ପାର୍ଥ ଖାଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥରେ ସର୍ବ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜିତିଥିଲେ। ପ୍ରକୃତରେ ସେପରି ସାରଥି ଆଉ କେହି ନାହାନ୍ତି।
4.38.27
ततः सैरन्ध्रिसहिता उत्तरा भ्रातुरब्रवीत् ।
अभ्यर्थयैनां सारथ्ये वीर शीघ्रं बृहन्नलाम् ॥ ४.३८.२७ ॥
ତା'ପରେ ସୈରନ୍ଧ୍ରୀ ସହିତ ଉତ୍ତରା ଭାଇକୁ କହିଲେ: 'ବୀର, ଏହାକୁ ସାରଥ୍ୟ ପାଇଁ ବୃହନ୍ନଳାଙ୍କଠାରୁ ଶୀଘ୍ର ମାଗ।'
4.38.28
शिक्षितैषा हि सारथ्ये नर्तने गीतवादिते ।
सैरन्ध्य्राह महाप्राज्ञा स्तुवन्ती वै बृहन्नलाम् ॥ ४.३८.२८ ॥
'ଏ ସାରଥ୍ୟ, ନୃତ୍ୟ, ଗୀତ-ବାଦନରେ ଶିକ୍ଷିତା।' ମହାପ୍ରାଜ୍ଞା ସୈରନ୍ଧ୍ରୀ ବୃହନ୍ନଳାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରି ଏହା କହିଲେ।
4.38.29
सैरन्ध्रि जानासि मम व्रतं हि क्लीबेन पुंसा न हि संवदाम्यहम् ।
सोहं न शक्ष्यामि बृहन्नलां शुभे वक्तुं स्वयं यच्छ हयान्ममेति ॥ ४.३८.२९ ॥
'ସୈରନ୍ଧ୍ରୀ, ମୋ ବ୍ରତ ତୁମେ ଜାଣ; ନପୁଂସକ ପୁରୁଷ ସହିତ ମୁଁ କଥା ହୁଏ ନାହିଁ। ତେଣୁ ଶୁଭେ, ବୃହନ୍ନଳାଙ୍କୁ ମୁଁ ନିଜେ 'ମୋତେ ଅଶ୍ୱ ଦିଅ' ବୋଲି କହି ପାରିବି ନାହିଁ।'
4.38.30
भयकाले तु संप्राप्ते न व्रतं नाव्रतं पुनः ।
यथा दुःखं प्रतरति कर्तुं युक्तं चरेद्बुधः ।
इति धर्मविदः प्राहुस्तस्माद्वाच्या बृहन्नला ॥ ४.३८.३० ॥
'କିନ୍ତୁ ଭୟ କାଳ ଆସିଲେ ବ୍ରତ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ, ଅବ୍ରତ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ। ଯେଉଁପରି ଦୁଃଖ ପାର ହୋଇ ଯାଇପାରେ, ବୁଦ୍ଧିମାନେ ତାହା କରିବା ଉଚିତ। ଧର୍ମଜ୍ଞମାନେ ଏପରି କହନ୍ତି; ତେଣୁ ବୃହନ୍ନଳାଙ୍କ ସହିତ କଥା ହେବା ଉଚିତ।'
4.38.31
येयं कुमारी सुश्रोणी भगिनी ते यवीयसी ।
अस्यास्तु वचनं वीर करिष्यति न संशयः ॥ ४.३८.३१ ॥
ସୁନ୍ଦର କଟିଦେଶ ବିଶିଷ୍ଟା ଏହି କୁମାରୀ, ତୁମ ସାନ ଭଉଣୀ; ହେ ବୀର, ତା'ର କଥା ସେ ନିଶ୍ଚୟ ମାନିବ, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
4.38.32
यदि ते सारथिः सा स्यात्कुरून्सर्वान्न संशयः ।
जित्वा गाश्च समादाय ध्रुवमागमनं भवेत् ॥ ४.३८.३२ ॥
ଯଦି ସେ ତୁମର ସାରଥି ହୁଏ, ତେବେ ସମସ୍ତ କୁରୁଙ୍କୁ ଜିଣି, ଗାଈ ନେଇ ନିଶ୍ଚୟ ଫେରିପାରିବ, ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
4.38.33
एवमुक्तः स सैरन्ध्र्या भगिनीं प्रत्यभाषत ।
गच्छ त्वमनवद्याङ्गि तामानय बृहन्नलाम् ॥ ४.३८.३३ ॥
ସୈରନ୍ଧ୍ରୀ ଏପରି କହିବାରୁ, ସେ ନିଜ ଭଉଣୀକୁ କହିଲା: 'ହେ ନିର୍ଦୋଷ ଅଙ୍ଗବିଶିଷ୍ଟା, ତୁମେ ଯାଇ ସେହି ବୃହନ୍ନଳାକୁ ଆଣ।'
4.38.34
सा प्राद्रवत्काञ्चनमाल्यधारिणी ज्येष्ठेन भ्रात्रा प्रहिता यशस्विनी ।
भ्रातुर्नियोगं तु निशम्य सुभ्रुः शुभानना हाटकवज्रभूषिता ॥ ४.३८.३४ ॥
ସୁନା ମାଳା ଧାରଣ କରିଥିବା ସେ ଯଶସ୍ଵିନୀ, ବଡ଼ ଭାଇ ପଠାଇଥିବା, ଭାଇର ଆଦେଶ ଶୁଣି ଦୌଡ଼ିଗଲା; ସୁନ୍ଦର ଭ୍ରୂ ଓ ଶୁଭମୁଖୀ ସେ ସୁନା ଓ ହୀରାରେ ଅଳଙ୍କୃତା ଥିଲା।
4.38.35
सा वज्रमुक्तामणिहेमकुण्डला मृदुक्रमा भ्रातृनियोगचोदिता ।
प्रदक्षिणावर्ततनुः शिखण्डिनी पद्मानना पद्मदलायताक्षी ॥ ४.३८.३५ ॥
ହୀରା, ମୁକ୍ତା, ରତ୍ନ ଓ ସୁନା କୁଣ୍ଡଳ ପିନ୍ଧିଥିବା, କୋମଳ ଚାଲିର, ଭାଇର ଆଦେଶରେ ପ୍ରେରିତା ସେ; ଡାହାଣକୁ ବଙ୍କା ସୁନ୍ଦର ଦେହ, ଶିଖା ବିଶିଷ୍ଟା, ପଦ୍ମମୁଖୀ, ପଦ୍ମପାଖୁଡ଼ା ପରି ଦୀର୍ଘ ଆଖିବିଶିଷ୍ଟା।
4.38.36
तन्वी समाङ्गी मृदुमन्द्रलोचना मात्स्यस्य राज्ञो दुहिता विलासिनी ।
सा नर्तनागारमरालपक्ष्मा शतह्रदा मेघमिवान्वपद्यत ॥ ४.३८.३६ ॥
ପତଳା କଟିର ଓ ସୁଡୌଳ ଅଙ୍ଗର, କୋମଳ ଓ ଗଭୀର ଦୃଷ୍ଟିର, ମତ୍ସ୍ୟରାଜାଙ୍କ କନ୍ୟା, ବିଳାସିନୀ ସେ; ବଙ୍କା ପଲ୍ଲବ ସହ, ନୃତ୍ୟଶାଳା ଆଡ଼କୁ, ଶହେ ହ୍ରଦ ଥିବା ମେଘ ପରି ସେ ଗଲା।
4.38.37
सा नागनासोपमसंहितोरूरनिन्दिता वेदिविलग्नमध्या ।
आसाद्य तस्थौ वरमाल्यधारिणी पार्थं शुभा नागवधूरिव द्विपम् ॥ ४.३८.३७ ॥
ହାତୀ ଶୁଣ୍ଡ ପରି ସୁଡୌଳ ଊରୁ ଓ ବେଦି ପରି ସରୁ କଟି ଥିବା ସେହି ନିର୍ଦୋଷା, ଉତ୍ତମ ମାଳା ଧରି ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସି ଠିଆ ହେଲା, ଯେପରି ହାତୀଣୀ ହାତୀ ପାଖରେ ଠିଆ ହୁଏ।
4.38.38
तामागतामायतताम्रलोचनामवेक्ष्य पार्थः समयेऽभ्यभाषत ॥ ४.३८.३८ ॥
ତାକୁ ଆସିଥିବା ଓ ଦୀର୍ଘ ରକ୍ତିମ ଆଖିବିଶିଷ୍ଟା ଦେଖି ପାର୍ଥ ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟରେ ତା ସହିତ କଥା ହେଲେ।
4.38.39
किमागता काञ्चनमाल्यधारिणी सुगात्रि किंचित्त्वरिताऽसि सुभ्रु ।
किं ते मुखं सुन्दरि न प्रसन्नमाचक्ष्व शीघ्रं मम चारुहासिनि ॥ ४.३८.३९ ॥
ହେ ସୁଗାତ୍ରୀ, ହେ ସୁଭ୍ରୂ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମାଳା ଧରି ତୁ କାହିଁକି ଆସିଛୁ? ତୁ ଟିକେ ତରାଳୁ ଦିଶୁଛୁ। ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ତୋ ମୁଖ କାହିଁକି ପ୍ରସନ୍ନ ନୁହେଁ? ହେ ମଧୁର ହସିବାଳୀ, ମୋତେ ଶୀଘ୍ର କୁହ।
4.38.40
सा वज्रवैडूर्यविकारकुण्डला विनिद्रपद्मोत्पलपन्नगन्धिनी ।
प्रसन्नताराधिपसंनिभानना पार्थे कुमारी वचनं बभाषे ॥ ४.३८.४० ॥
ହୀରା ଓ ବୈଦୂର୍ଯ୍ୟର କୁଣ୍ଡଳ ପିନ୍ଧିଥିବା, ଫୁଟିଥିବା ପଦ୍ମ ଓ ନୀଳପଦ୍ମ ପରି ସୁଗନ୍ଧିତା, ପ୍ରସନ୍ନ ଚନ୍ଦ୍ରସମ ମୁଖ ବିଶିଷ୍ଟା ସେହି କୁମାରୀ ପାର୍ଥଙ୍କୁ କହିଲା।
4.38.41
हरन्ति वित्तं कुरवाः पितुर्मे शतं सहस्राणि गवां बृहन्नले ।
सा भ्रातुरश्वान्मम संयमस्व पुरा परे दूरतरं हरन्ति गाः ॥ ४.३८.४१ ॥
ହେ ବୃହନ୍ନଳା, କୌରବମାନେ ମୋ ପିତାଙ୍କ ଧନ, ଶହ ହଜାର ଗାଈ, ହରଣ କରି ନେଉଛନ୍ତି। ମୋ ଭାଇଙ୍କ ଘୋଡ଼ାକୁ ରୋକ; ଅନ୍ୟମାନେ ଗାଈ ଆହୁରି ଦୂର ନେବା ପୂର୍ବରୁ।
4.38.42
सैरन्ध्रिराख्याति बृहन्नले त्वां सुशिक्षिता संग्रहणे रथाश्वयोः ।
अहं मरिष्यामि न मेऽत्र संशयो मया वृता तत्र न चेद्गमिष्यसि ॥ ४.३८.४२ ॥
ବୃହନ୍ନଳେ, ସୈରନ୍ଧ୍ରୀ ତୁମ ବିଷୟରେ କହିଛି: ରଥ ଓ ଘୋଡ଼ା ସମ୍ଭାଳିବାରେ ତୁମେ ସୁଶିକ୍ଷିତା। ତୁମେ ସେଠାକୁ ନ ଗଲେ ମୁଁ ମରିଯିବି, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ, କାରଣ ମୁଁ ତୁମକୁ ବରଣ କରିଛି।
4.38.43
तथा नियुक्तो नरदेवकन्यया नरोत्तमः प्रीतमना धनञ्जयः ।
उवाच पार्थः शुभमन्द्रया गिरा शुभाननां शुक्लदतीं शुचिस्मिताम् ॥ ४.३८.४३ ॥
ରାଜକନ୍ୟା ଉତ୍ତରା ଏହିପରି ଆଜ୍ଞା ଦେବାରୁ, ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପ୍ରସନ୍ନମନା ଧନଞ୍ଜୟ, ପୃଥାପୁତ୍ର ଅର୍ଜୁନ, ଶୁଭମୁଖୀ, ଶୁକ୍ଳଦନ୍ତୀ, ପବିତ୍ର ହସିଥିବା ତାଙ୍କୁ ମଧୁର ଶୁଭବାଣୀରେ କହିଲେ।
4.38.44
गच्छामि यत्रेच्छसि चारुहासिनि हुताशनं प्रज्वलितं विशामि वा ।
इच्छामि तेऽहं वरगात्रि जीवितं करोमि किं ते प्रियमद्य सुन्दरि।
न मत्कृते द्रक्ष्यसि तत्पुरं प्रिये वैवस्वतं प्रेतपतेर्महाभयम् ॥ ४.३८.४४ ॥
ହେ ଚାରୁହାସିନୀ, ତୁମେ ଯେଉଁଠି ଇଚ୍ଛା କର ସେଠି ମୁଁ ଯିବି, କିମ୍ବା ଜ୍ବଳନ୍ତ ଅଗ୍ନିରେ ପ୍ରବେଶ କରିବି। ହେ ବରଗାତ୍ରୀ, ମୁଁ ତୁମ ଜୀବନ ମଧ୍ୟ ଇଚ୍ଛା କରେ; ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ଆଜି ତୁମ ପାଇଁ କଣ ପ୍ରିୟ କାମ କରିବି? ପ୍ରିୟେ, ମୋ କାରଣରୁ ତୁମେ ସେହି ନଗର ଦେଖିବ ନାହିଁ—ଯମ, ପ୍ରେତପତିର ମହାଭୟ।
4.38.45
एतावदुक्त्वा कुरुवीरपुङ्गवो विलासिनीं शुक्लदतीं शुचिस्मिताम् ।
बृहन्नलारूपविभूषिताननो विराटपुत्रस्य समीपमाव्रजत् ॥ ४.३८.४५ ॥
ଏତିକି କହି, କୁରୁବୀରଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅର୍ଜୁନ, ବୃହନ୍ନଳାର ରୂପରେ ଅଳଙ୍କୃତ ମୁଖ ସହିତ, ସେହି ବିଳାସିନୀ, ଶୁକ୍ଳଦନ୍ତୀ, ଶୁଚିହାସିନୀଠାରୁ ବିରାଟପୁତ୍ରଙ୍କ ସମୀପକୁ ଗଲେ।
4.38.46
तथा व्रजन्तं वरभूषणैर्वृतं महाप्रभं वारणयूथपोपमम् ।
गजेन्द्रबाहुं कमलायतेक्षणं कवाटवक्षस्थलमुन्नतांसम् ॥ ४.३८.४६ ॥
ଏପରି ଯାଉଥିବା ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଳଙ୍କାରରେ ସଜ୍ଜିତ, ମହାତେଜସ୍ୱୀ, ହାତୀ ଦଳର ନେତା ପରି ଥିଲେ। ଗଜରାଜ ପରି ବାହୁ, ପଦ୍ମ ପରି ବିଶାଳ ନୟନ, କପାଟ ପରି ବକ୍ଷ ଓ ଉଚ୍ଚ କାନ୍ଧ।
4.38.47
तमागतं पार्थममित्रकर्शनं महाबलं नागमिव प्रमाथिनम् ।
वैराटिरामन्त्र्य ततो बृहन्नलां गवां निनीषन्पदमुत्तरोऽब्रवीत् ॥ ४.३८.४७ ॥
ଶତ୍ରୁ ଦମନକାରୀ, ମହାବଳୀ, ମଦମତ୍ତ ହାତୀ ପରି ଆସୁଥିବା ପାର୍ଥଙ୍କୁ ଦେଖି, ବିରାଟପୁତ୍ର ଉତ୍ତର ବୃହନ୍ନଳାକୁ ଡାକି, ଗାଈ ନେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି କହିଲେ।
4.38.48
तमाव्रजन्तं त्वरितं प्रभिन्नमिव कुञ्जरम् ।
अन्वगच्छद्विशालाक्षी गजं गजवधूरिव ॥ ४.३८.४८ ॥
ଶୀଘ୍ର ଆସୁଥିବା ମଦମତ୍ତ ହାତୀ ପରି ତାଙ୍କୁ, ବିଶାଳ ନୟନା ବୃହନ୍ନଳା, ହାତୀଣୀ ହାତୀକୁ ଅନୁସରଣ କରେ ସେପରି ଅନୁସରଣ କଲେ।
4.38.49
दूरादेव तु संप्रेक्ष्य राजपुत्रोऽभ्यभाषत ।
त्वया सारथिना पार्थः खाण्डवेऽग्निमतर्पयत् ॥ ४.३८.४९ ॥
ଦୂରରୁ ଦେଖି ରାଜକୁମାର କହିଲେ: 'ତୁମେ ସାରଥି ଥିବା ବେଳେ ପାର୍ଥ ଖାଣ୍ଡବ ବନରେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ତୃପ୍ତ କରିଥିଲେ।'
4.38.50
पृथिवीं चाजयत्कृत्स्नां कुन्तीपुत्रो धनञ्जयः ।
सैरन्ध्री त्वां ममाचष्ट सा हि जानाति पाण्डवान् ॥ ४.३८.५० ॥
କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଧନଞ୍ଜୟ ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀ ଜୟ କରିଥିଲେ। ସୈରନ୍ଧ୍ରୀ ତୁମ ବିଷୟରେ ମୋତେ କହିଥିଲା; ସେ ହିଁ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ଜାଣେ।
4.38.51
देवेन्द्रसारथिर्वीरो मातलिः ख्यातविक्रमः ।
सुमहो जामदग्नेश्च विष्णोर्यन्ता च दारुकः ॥ ४.३८.५१ ॥
ଦେବେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସାରଥି, ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବିକ୍ରମୀ ବୀର ମାତଲି; ମହାନ ଜାମଦଗ୍ନ୍ୟ (ପରଶୁରାମ) ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସାରଥି ଦାରୁକ (ପ୍ରସିଦ୍ଧ)।
4.38.52
सुमन्त्रो वा दाशरथेः सूर्ययन्ता तथाऽरुणः ।
सर्वे सारथयः ख्याता न बृहन्नलया समाः ॥ ४.३८.५२ ॥
ଦଶରଥପୁତ୍ରଙ୍କ ସାରଥି ସୁମନ୍ତ୍ର କିମ୍ବା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସାରଥି ଅରୁଣ, ଏମାନେ ସମସ୍ତେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସାରଥି; କିନ୍ତୁ ବୃହନ୍ନଳାଙ୍କ ସମାନ ନୁହଁନ୍ତି।
4.38.53
इत्युक्तोऽहं च सैरन्ध्र्या तेन त्वामाह्वयामि वै ।
आहुता त्वं मया सार्धं योद्धुं याहि बृहन्नले ॥ ४.३८.५३ ॥
ସୈରନ୍ଧ୍ରୀ ଏପରି କହିବାରୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛି। ହେ ବୃହନ୍ନଳା, ମୋ ଦ୍ୱାରା ଆହୂତ ହୋଇ ତୁମେ ମୋ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଆସ।
4.38.54
दूराद्दूरतरं गावो भवन्ति कुरुभिर्हृताः ।
तथोक्ता प्रत्युवाचेदं राजपुत्रं बृहन्नला ॥ ४.३८.५४ ॥
କୌରବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହରଣ ହୋଇଥିବା ଗାଈମାନେ ଦୂରରୁ ଆହୁରି ଦୂରକୁ ଯାଉଛନ୍ତି। ଏପରି କୁହାଯିବାରୁ ବୃହନ୍ନଳା ରାଜପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଏହି ଉତ୍ତର ଦେଲା।
4.38.55
का शक्तिर्मम सारथ्यं कर्तुं संग्राममूर्धनि ।
नृत्तं वा यदि वा गीतं वादित्रं वा पृथग्विधम् ।
तत्करिष्यामि भद्रं ते सारथ्यं तु कुतो मम ॥ ४.३८.५५ ॥
ଯୁଦ୍ଧର ମୁଖ୍ୟ ଭାଗରେ ସାରଥ୍ୟ କରିବାର ଶକ୍ତି ମୋର କେଉଁଠି? ନୃତ୍ୟ ହେଉ, ଗୀତ ହେଉ, କିମ୍ବା ନାନା ପ୍ରକାର ବାଦ୍ୟ ହେଉ, ତାହା ମୁଁ କରିବି। ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ; କିନ୍ତୁ ମୋ ପାଇଁ ସାରଥ୍ୟ କିପରି ସମ୍ଭବ?
4.38.56
त्वं नर्तको वा यदि वाऽपि गायकः क्षिप्रं तनुत्रं परिधत्स्व भानुमत् ।
अभीक्ष्णमाहुस्तव कर्म पौरुषं स्त्रियः प्रशंसन्ति ममाद्य चान्तिके ॥ ४.३८.५६ ॥
ତୁମେ ନର୍ତ୍ତକ ହେଉ କି ଗାୟକ, ଶୀଘ୍ର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କବଚ ପିନ୍ଧ। ଲୋକେ ବାରମ୍ବାର ତୁମ ପୌରୁଷ କର୍ମର ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି; ଆଜି ମୋ ପାଖର ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ତାହାର ପ୍ରଶଂସା କରୁଛନ୍ତି।
4.38.57
इत्येवमुक्त्वा नृपसूनुसत्तमस्तदा स्मयित्वाऽर्जुनमभ्यनन्दयत् ।
अथोत्तरः पारशवं शताक्षिमत्सुवर्णचित्रं परिगृह्य भानुमत् ॥ ४.३८.५७ ॥
ଏହିପରି କହି ରାଜପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଉତ୍ତର ହସି ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ। ତାପରେ ଉତ୍ତର ସୁନାରେ ଚିତ୍ରିତ, ଶହେ ଆଖିଭଳି ଆକୃତିଯୁକ୍ତ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପାରଶବ କବଚ ଉଠାଇଲେ।
4.38.58
बृहन्नलायै प्रददौ स्वयं तदा विराटपुत्रः परवीरघातिने ।
तदाज्ञया मात्स्यसुतस्य वीर्यवानकर्तुकामेव समाददे तदा ॥ ४.३८.५८ ॥
ସେତେବେଳେ ବିରାଟପୁତ୍ର ଉତ୍ତର ନିଜେ ଶତ୍ରୁବୀରଘାତୀ ବୃହନ୍ନଳାଙ୍କୁ (କବଚ) ଦେଲେ। ତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ସେ ଯେମିତି କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା ନ କରି ତାହା ଗ୍ରହଣ କଲେ।
4.38.59
यद्यस्ति च रणे शौर्यं शक्यः स्याद्द्विषतां वधः ।
अहं त्वामभिगच्छामि यत्र त्वं यासि तत्र भो ॥ ४.३८.५९ ॥
ଯଦି ଯୁଦ୍ଧରେ ଶୌର୍ଯ୍ୟ ଥାଏ ଏବଂ ଶତ୍ରୁ ବଧ ସମ୍ଭବ ହୁଏ, ତେବେ ତୁମେ ଯେଉଁଠାକୁ ଯିବ ସେଠାକୁ ମୁଁ ତୁମ ପଛେ ପଛେ ଯିବି, ହେ ବନ୍ଧୁ।
4.38.60
ततः स नर्मसंयुक्तमकरोत्पाण्डवो बहु ।
उत्तरायाः प्रमुखतः सर्वं जानन्नरिन्दमः ॥ ४.३८.६० ॥
ତେବେ ସେହି ଅରିନ୍ଦମ ପାଣ୍ଡବ, ସବୁକିଛି ଜାଣି, ଉତ୍ତରାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ବହୁତ ପରିହାସପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ।
4.38.61
तमाददानं प्रमदा जहासिरे ह्यधोमुखं वीरवरोऽभ्यधारयत् ।
ततस्तिरश्चीनकृतं सपत्नहा ह्यधोमुखं कवचमथाभ्यकर्षत ॥ ४.३८.६१ ॥
ସେ ଯେତେବେଳେ ତାହା ଉଠାଉଥିଲେ, ମୁହଁ ତଳକୁ ଥିବାରୁ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ହସିଲେ। ବୀରଶ୍ରେଷ୍ଠ ତାହା ଧରିଲେ। ତାପରେ ଶତ୍ରୁହନ୍ତା ତିର୍ଯ୍ୟକ୍ ଭାବେ ତିଆରି, ମୁହଁ ତଳକୁ ଥିବା କବଚକୁ ଟାଣିଲେ।
4.38.62
सम्यक्प्रजानन्नपि सत्यविक्रमो ह्यज्ञातवत्सर्वकुरुप्रवीरः ।
ऊर्ध्वं क्षिपन्वीरतरोऽभ्यधारयत्पुनश्च यन्ता कवचं धनञ्जयः ॥ ४.३८.६२ ॥
ଭଲ ଭାବେ ଜାଣିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରକୃତ ପରାକ୍ରମୀ, ଯେମିତି କିଛି ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ, ସମସ୍ତ କୁରୁବୀରଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅଧିକ ବୀର ଧନଞ୍ଜୟ କବଚକୁ ଉପରକୁ ଫିଙ୍ଗି ପୁଣି ଧରିଲେ।
4.38.63
एवंप्रकाराणि बहूनि कुर्वति तस्मिन्कुमार्यः प्रमदा जहासिरे ।
तथापि कुर्वन्तममित्रकर्शनं नैवोत्तरः पर्यभवद्धनञ्जयम् ॥ ४.३८.६३ ॥
ସେ ଏଭଳି ଅନେକ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବାବେଳେ କୁମାରୀ ଓ ଯୁବତୀମାନେ ହସିଲେ। ତଥାପି ଶତ୍ରୁଦମନକାରୀ ଧନଞ୍ଜୟ ତାହା କରୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ତର ତାଙ୍କୁ ପରାସ୍ତ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ।
4.38.64
तं राजपुत्रः समनाहयत्स्वयं जाम्बूनदान्तेन शुभेन वर्मणा ।
कृशानुतप्तप्रतिमेन भास्वता जाज्वल्यमानेन सहस्ररश्मिना ॥ ४.३८.६४ ॥
ରାଜକୁମାର ନିଜେ ସେହି ସୁନ୍ଦର ସୁନାର ଧାରଯୁକ୍ତ କବଚ ବାନ୍ଧିଲେ; ତାହା ଅଗ୍ନିରେ ତପ୍ତ ବସ୍ତୁ ପରି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ସହସ୍ର କିରଣରେ ଝଲସୁଥିଲା।
4.38.65
अथास्य शीघ्रं प्रसमीक्ष्य भोजयद्रथे हयान्काञ्चनजालसंवृतान् ।
सुवर्णजालान्तरयोक्तभूषणं सिंहं च सौवर्णमुपाश्रयद्रथे ॥ ४.३८.६५ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଶୀଘ୍ର ଦେଖି, ଭୋଜୟଦ୍ରଥଙ୍କ ରଥରେ ସୁନାଜାଲରେ ଢଙ୍କା ଘୋଡ଼ା, ଜାଲ ମଧ୍ୟରେ ଯୋଡ଼ା ସୁନାଭୂଷଣ ଓ ରଥ ଉପରେ ସୁନାର ସିଂହ-ଚିହ୍ନ ସ୍ଥାପନ କଲେ।
4.38.66
धनूंषि च विचित्राणि बाणांश्च रुचिरान्बहून् ।
आयुधानि च वै तत्र रथोपस्थे च स न्यसत् ॥ ४.३८.६६ ॥
ସେଠାରେ ସେ ରଥ ଚଟାଣ ଉପରେ ବିଚିତ୍ର ଧନୁ, ଅନେକ ସୁନ୍ଦର ବାଣ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଆୟୁଧ ମଧ୍ୟ ରଖିଲେ।
4.38.67
आरुह्य प्रययौ वीरः सबृहन्नलसारथिः ।
अथोत्तरा च कन्याश्च स ख्यश्चैवाब्रुवंस्तदा ॥ ४.३८.६७ ॥
ବୀର ବୃହନ୍ନଳାଙ୍କୁ ସାରଥି କରି ରଥରେ ଚଢ଼ି ଯାତ୍ରା କଲେ। ତହିଁ ଉତ୍ତରା, କନ୍ୟାମାନେ ଏବଂ ସଖୀମାନେ କହିଲେ।
4.38.68
बृहन्नले आनयेथा वासांसि रुचिराणि नः ।
पाञ्चालिकार्थं सूक्ष्माणि रत्नानि विविधानि च ।
विजित्य संग्रामगतान्भीष्मद्रोणमुखान्कुरून् ॥ ४.३८.६८ ॥
ବୃହନ୍ନଳେ, ଆମ ପାଇଁ ସୁନ୍ଦର ବସ୍ତ୍ର ଆଣ; ପାଞ୍ଚାଳୀ ପାଇଁ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଓ ବିବିଧ ରତ୍ନ ମଧ୍ୟ ଆଣ; ଭୀଷ୍ମ ଓ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଯାଇଥିବା କୌରବମାନଙ୍କୁ ଜିଣି।
4.38.69
अथ ता ब्रुवतीः कन्याः सहिताः कुरुनन्दनः ।
प्रत्युवाच हसन्पार्थो मेघदुन्दुभिनिस्वनः ॥ ४.३८.६९ ॥
ତା'ପରେ ଏକାସାଙ୍ଗରେ କହୁଥିବା ସେହି କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ କୁରୁନନ୍ଦନ ପାର୍ଥ ମେଘଦୁନ୍ଦୁଭି ସ୍ୱରରେ ହସିହସି ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
4.38.70
यद्युत्तरोऽयं संग्रामे विजेष्यति महारथान् ।
अथाहरिष्ये वासांसि सूक्ष्माण्याभरणानि च ॥ ४.३८.७० ॥
ଯଦି ଏ ଉତ୍ତର ଯୁଦ୍ଧରେ ମହାରଥୀମାନଙ୍କୁ ଜିଣିବେ, ତେବେ ମୁଁ ସୂକ୍ଷ୍ମ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଅଳଙ୍କାର ଆଣିବି।
4.38.71
अथोत्तरो वर्म महाप्रभावं सुवर्णवैडूर्यपरिष्कृतं शुभम् ।
आमुच्य वीरः प्रययौ रथोत्तमं धनञ्जयं सारथिनं प्रगृह्य ॥ ४.३८.७१ ॥
ତା'ପରେ ଉତ୍ତର ମହାପ୍ରଭାବଶାଳୀ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଓ ବୈଦୂର୍ଯ୍ୟରେ ଶୋଭିତ ଶୁଭ କବଚ ପିନ୍ଧି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥ ଆଡ଼େ ଗଲେ; ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ସାରଥି କରି ନେଲେ।
4.38.72
तमुत्तरं प्रेक्ष्य रथोत्तमे स्थितं बृहन्नलां चैव महाजनस्तदा ।
स्त्रियश्च कन्याश्च द्विजाश्च सुव्रताः प्रदक्षिणं मङ्गलिनोऽभ्यपूजयन् ॥ ४.३८.७२ ॥
ଉତ୍ତମ ରଥରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଉତ୍ତର ଓ ବୃହନ୍ନଳାଙ୍କୁ ଦେଖି ସେତେବେଳେ ମହାଜନ, ସ୍ତ୍ରୀ, କନ୍ୟା ଓ ବ୍ରତନିଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି ମଙ୍ଗଳ ବାଣୀ କହି ସେମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।
4.38.73
यदर्जुनस्यर्षभतुल्यगामिनः पुराऽभवत्खाण्डवदाहमङ्गलम् ।
कुरून्समासाद्य रणे बृहन्नले सहोत्तरेणास्तु तवाद्य मङ्गलम् ॥ ४.३८.७३ ॥
ପୂର୍ବେ ଋଷଭ ପରି ଚାଲୁଥିବା ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପାଇଁ ଖାଣ୍ଡବ ଦାହ ମଙ୍ଗଳକାରୀ ହୋଇଥିଲା, ସେହିପରି ହେ ବୃହନ୍ନଳେ, ଉତ୍ତର ସହିତ ରଣରେ କୁରୁଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚି ଆଜି ତୁମ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ମଙ୍ଗଳ ହେଉ।