Mahābhārata · Adhyāya 4.38

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

Baca dengan arti kata

4.38.1

महाजनसमक्षं तु स्त्रीणां मध्ये विशेषतः ।
गवाध्यक्षेण संप्रोक्तो विराटतनयस्तदा ॥ ४.३८.१ ॥

Di hadapan orang-orang agung, terutama di antara para wanita, pengawas ternak saat itu berbicara kepada putra Virāṭa.

4.38.2

स्त्रीमध्य उक्तस्तेनासौ वाक्यं तेजःप्रवर्धनम् ।
अन्तःपुरे श्लाघमान इदं वचनमब्रवीत् ॥ ४.३८.२ ॥

Setelah dikatakan kepadanya di antara para wanita kata-kata yang menambah kemuliaannya, ia berkata demikian sambil membanggakan diri di dalam istana dalam.

4.38.3

अद्याहमनुगच्छेयं दृढधन्वा गवां पदम् ।
यदि मे सारथिः कश्चिद्भवेदश्वेषु कोविदः ॥ ४.३८.३ ॥

Hari ini aku, pemanah yang teguh, akan mengejar jejak sapi-sapi itu, jika aku memiliki seorang kusir yang mahir dalam kuda.

4.38.4

तमेव नाधिगच्छामि यो मे यन्ता समो भवेत् ।
पश्यध्वं सारथिं शीघ्रं मम युक्तं प्रयास्यतः ॥ ४.३८.४ ॥

Aku belum juga menemukan kusir yang sebanding denganku. Cepat carikan kusir untuk keretaku yang sudah terpasang, karena aku akan berangkat.

4.38.5

अष्टाविंशतिरात्रं वा मासं वा नूनमन्ततः ।
यत्तदासीन्महायुद्धं तत्र मे सारथिर्हतः ॥ ४.३८.५ ॥

Dua puluh delapan malam, atau paling lama sebulan — dalam perang besar yang terjadi itu, kusirku terbunuh.

4.38.6

यद्यहं त्वधिगच्छेयं यो मे यन्ता भवेद्युधि ।
त्वरावानद्य यास्यामि समुच्छ्रितमहाध्वजः ॥ ४.३८.६ ॥

Jika aku menemukan seseorang yang dapat menjadi kusirku dalam pertempuran, hari ini aku akan berangkat dengan segera, dengan panji agungku berkibar tinggi.

4.38.7

विगाह्य तत्परानीकं गजवाजिरथाकुलम् ।
शस्त्रप्रतापान्निर्वीर्यान्कुरूञ्जित्वाऽऽनये पशून् ॥ ४.३८.७ ॥

Menerobos pasukan musuh itu yang penuh gajah, kuda, dan kereta, setelah mengalahkan para Kuru yang kehilangan daya oleh kekuatan senjata, aku akan membawa kembali ternak itu.

4.38.8

दुर्योधनं विकर्णं च कर्णं वैकर्तनं कृपम् ।
द्रोणं च सह पुत्रेण महेष्वासान्समागतान् ॥ ४.३८.८ ॥

Duryodhana, Vikarṇa, Karṇa putra Vikartana, Kṛpa, dan Droṇa bersama putranya, para pemanah agung yang berkumpul di sini.

4.38.9

विद्रावयित्वा संग्रामे दानवान्मघवानिव ।
अनेनैव मुहूर्तेन पुनः प्रत्यानये पशून् ॥ ४.३८.९ ॥

Seperti Indra yang mengusir para Dānava dalam pertempuran, dalam sekejap ini juga aku akan membawa kembali ternak itu.

4.38.10

शून्यमाज्ञाय कुरवः प्रयान्त्यादाय गोधनम् ।
किं न शक्यं च तैः कर्तुं यदहं तत्र नाभवम् ॥ ४.३८.१० ॥

Mengetahui bahwa kota itu kosong, para Kuru pergi membawa kekayaan ternak. Apa yang tidak mungkin mereka lakukan, karena aku tidak berada di sana?

4.38.11

पश्ययुरद्य मे वीर्यं कुरवस्ते समागताः ।
किंनु पार्थोऽर्जुनः साक्षादिति मंस्यन्ति मां परे ॥ ४.३८.११ ॥

Biarlah para Kuru yang berkumpul di sini hari ini melihat keberanianku. Bukankah orang lain akan mengira aku ini Arjuna, putra Pṛthā, sendiri?

4.38.12

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा स्त्रीषु चात्मप्रशंसनम् ।
नामर्षयत पाञ्चाली बीभत्सोः परिकीर्तनम् ॥ ४.३८.१२ ॥

Setelah mendengar ucapannya dan pujian dirinya di antara para wanita, Draupadī tidak tahan mendengar pujian terhadap Bībhatsu (Arjuna).

4.38.13

श्रुत्वा तदर्जुनो वाक्यमुत्तरेण प्रभाषितम् ।
अतीतसमये काले प्रियां भार्यामभाषत ॥ ४.३८.१३ ॥

Setelah mendengar ucapan Uttara itu, Arjuna mengingat masa lampau dan berbicara kepada istrinya yang tercinta.

4.38.14

द्रुपदस्य सुतां राज्ञः पाञ्चालीं रूपसंमताम् ।
सत्यार्जवगुणोपेतां भर्तुः प्रियहितैषिणीम् ।
उवाच रहसि प्रीतः कृष्णां सर्वार्थकोविदः ॥ ४.३८.१४ ॥

Kepada Kṛṣṇā, putri Raja Drupada, Pāñcālī yang dihormati karena kecantikannya, dikaruniai kebajikan kebenaran dan keterusterangan, yang mengutamakan kesenangan dan kebaikan suaminya, Arjuna yang mengetahui segala hal berkata dengan gembira secara pribadi.

4.38.15

उत्तरां ब्रूहि पाञ्चालि गत्वा क्षिप्रं शुचिस्मिते ॥ ४.३८.१५ ॥

Pergilah segera, wahai Pāñcālī yang bersenyum suci, dan katakan kepada Uttarā.

4.38.16

इयं किल पुरा युद्धे खाण्डवे सव्यसाचिनः ।
सारथिः पाण्डुपुत्रस्य पार्थस्य तु बृहन्नला।
महाञ्जयो भवेद्युद्धे सा चेद्यन्ता बृहन्नला ॥ ४.३८.१६ ॥

Dahulu, dalam pertempuran di Khāṇḍava, dia adalah kusir Pārtha, pemanah kidal, putra Pāṇḍu. Jika Bṛhannalā menjadi kusir dalam perang, akan tercapai kemenangan besar.

4.38.17

सा चोदिता तदा ह्येन ह्यर्जुनेन शुचिस्मिता ।
पाञ्चाली च तदाऽऽगम्य उत्तराया निवेशनम् ॥ ४.३८.१७ ॥

Maka, didorong oleh Arjuna, Pāñcālī yang bersenyum suci itu datang ke kediaman Uttarā.

4.38.18

ज्ञात्वा तु समयान्मुक्तं चन्द्रं राहुमुखादिव ।
युधिष्ठिरं धर्मपरं सत्यार्जवपथे स्थितम् ॥ ४.३८.१८ ॥

Setelah mengetahui bahwa Yudhiṣṭhira, yang taat pada dharma dan teguh di jalan kebenaran dan keterusterangan, telah bebas dari janji waktu, seperti bulan yang lepas dari mulut Rāhu.

4.38.19

अमर्षयन्ती तद्दुःखं कृष्णा कमललोचना ।
उत्तरामाह वचनं सखीमध्ये विलासिनीम् ॥ ४.३८.१९ ॥

Tidak sanggup menahan duka itu, Kṛṣṇā bermata teratai berkata kepada Uttarā, yang anggun, di antara para sahabatnya.

4.38.20

योऽयं युवा वारणयूथपोपमो बृहन्नलाऽस्मीति जनोऽभ्यभाषत ।
पुराऽपि पार्थस्य स सारथिस्तदा धनुर्धराणां प्रवरस्य मन्ये ॥ ४.३८.२० ॥

Pemuda ini, bagaikan pemimpin kawanan gajah, yang disapa orang dengan 'Aku adalah Bṛhannalā', kurasa dahulu ia adalah kusir Pārtha (Arjuna), dan pada masa itu ia menjadi yang terbaik di antara para pemanah.

4.38.21

एतेन वा सारथिना तदाऽर्जुनः सदेवगन्धर्वमहासुरोरगान् ।
सर्वाणि भूतान्यजयस्तस वीर्यवानतर्पयच्चापि हिरण्यरेतसम् ॥ ४.३८.२१ ॥

Dengan kusir yang sama ini, Arjuna kemudian menaklukkan semua makhluk, termasuk para dewa, gandharva, asura besar, dan ular, dan sang perkasa itu juga memuaskan Hiraṇyaretas, dewa api.

4.38.22

यदस्य संस्थामपि तस्य संयुगे जानामि वीर्यं परवीरमध्यगम् ।
संगृह्य रश्मीनपि चास्य वीर्यवानादाय चापं प्रययौ रथे स्थितः ॥ ४.३८.२२ ॥

Aku bahkan mengetahui kesudahannya dalam pertempuran, dan aku tahu keberaniannya saat ia maju di antara para pahlawan musuh. Memegang kendali dan mengambil busurnya, berdiri di atas kereta, sang perkasa itu melaju ke depan.

4.38.23

न सर्वभूतानि न देवदानवा न चापि सर्वे कुरवः समागताः ।
धनं हरेयुस्तव जातु धन्विनो बृहन्नला तूत्तरसारथिर्यदि ॥ ४.३८.२३ ॥

Jika Bṛhannalā menjadi kusir Uttara, maka tidak akan ada yang bisa merampas hartamu, tidak semua makhluk, tidak para dewa dan dānava, bahkan tidak seluruh Kuru yang berkumpul, karena Bṛhannalā adalah seorang pemanah.

4.38.24

धनुष्यनवमश्चासीत्तस्य शिष्यो महात्मनः ।
सुदृष्टपूर्वो हि मया चरन्त्या पाण्डवालये ॥ ४.३८.२४ ॥

Dalam seni memanah ia tidak kalah dari siapa pun, dan ia adalah murid sang mulia itu (Arjuna). Ketika aku berkeliling di kediaman Pāṇḍava, aku telah melihatnya dengan jelas sebelumnya.

4.38.25

स चानेन सहायेन खाण्डवं चादहत्पुरा ।
अर्जुनस्य तदाऽनेन संगृहीता हयोत्तमाः ॥ ४.३८.२५ ॥

Bersama pendamping ini ia pernah membakar hutan Khāṇḍava, dan saat itu kuda-kuda terbaik Arjuna dikendalikan olehnya.

4.38.26

तेन सारथिना पार्थः सर्वभूतानि सर्वशः ।
अजयत्खाण्डवप्रस्थे न हि यन्ताऽस्ति तादृशः ॥ ४.३८.२६ ॥

Dengan kusir itu, Pārtha sepenuhnya menaklukkan semua makhluk di Khāṇḍava-prastha; sesungguhnya tidak ada kusir seperti dia.

4.38.27

ततः सैरन्ध्रिसहिता उत्तरा भ्रातुरब्रवीत् ।
अभ्यर्थयैनां सारथ्ये वीर शीघ्रं बृहन्नलाम् ॥ ४.३८.२७ ॥

Lalu Uttarā bersama Sairandhrī berkata kepada kakaknya: 'Wahai pahlawan, segera mintalah Bṛhannalā untuk menjadi kusirmu.'

4.38.28

शिक्षितैषा हि सारथ्ये नर्तने गीतवादिते ।
सैरन्ध्य्राह महाप्राज्ञा स्तुवन्ती वै बृहन्नलाम् ॥ ४.३८.२८ ॥

'Dia terlatih dalam mengendalikan kereta, menari, serta bernyanyi dan bermain musik.' Sairandhrī yang sangat bijaksana berkata demikian sambil memuji Bṛhannalā.

4.38.29

सैरन्ध्रि जानासि मम व्रतं हि क्लीबेन पुंसा न हि संवदाम्यहम् ।
सोहं न शक्ष्यामि बृहन्नलां शुभे वक्तुं स्वयं यच्छ हयान्ममेति ॥ ४.३८.२९ ॥

'Sairandhrī, engkau tahu sumpahku: aku tidak berbicara dengan lelaki kasim. Maka, wahai yang membawa keberuntungan, aku sendiri tidak sanggup berkata kepada Bṛhannalā: "Berikan aku kuda-kuda itu".'

4.38.30

भयकाले तु संप्राप्ते न व्रतं नाव्रतं पुनः ।
यथा दुःखं प्रतरति कर्तुं युक्तं चरेद्बुधः ।
इति धर्मविदः प्राहुस्तस्माद्वाच्या बृहन्नला ॥ ४.३८.३० ॥

'Namun ketika datang masa ketakutan, tidak ada sumpah maupun bukan-sumpah; orang bijak harus melakukan yang pantas untuk melewati kesulitan. Demikianlah kata para penguasa dharma; maka Bṛhannalā harus diajak bicara.'

4.38.31

येयं कुमारी सुश्रोणी भगिनी ते यवीयसी ।
अस्यास्तु वचनं वीर करिष्यति न संशयः ॥ ४.३८.३१ ॥

Gadis bertubuh indah ini, adik perempuanmu, pasti akan menuruti ucapannya, wahai pahlawan; tidak ada keraguan.

4.38.32

यदि ते सारथिः सा स्यात्कुरून्सर्वान्न संशयः ।
जित्वा गाश्च समादाय ध्रुवमागमनं भवेत् ॥ ४.३८.३२ ॥

Jika dia menjadi kusirmu, setelah mengalahkan semua Kuru dan merebut sapi, pastilah kepulangan akan terjadi; tidak ada keraguan.

4.38.33

एवमुक्तः स सैरन्ध्र्या भगिनीं प्रत्यभाषत ।
गच्छ त्वमनवद्याङ्गि तामानय बृहन्नलाम् ॥ ४.३८.३३ ॥

Setelah dibujuk Sairandhrī demikian, ia berkata kepada adiknya: 'Wahai engkau yang anggota tubuhnya tanpa cela, pergilah dan bawalah Bṛhannalā itu.'

4.38.34

सा प्राद्रवत्काञ्चनमाल्यधारिणी ज्येष्ठेन भ्रात्रा प्रहिता यशस्विनी ।
भ्रातुर्नियोगं तु निशम्य सुभ्रुः शुभानना हाटकवज्रभूषिता ॥ ४.३८.३४ ॥

Wanita yang termasyhur itu, mengenakan kalung emas dan dikirim oleh kakak sulungnya, berlari begitu mendengar perintah kakaknya; beralis indah dan berwajah membawa keberuntungan, ia dihiasi emas dan berlian.

4.38.35

सा वज्रमुक्तामणिहेमकुण्डला मृदुक्रमा भ्रातृनियोगचोदिता ।
प्रदक्षिणावर्ततनुः शिखण्डिनी पद्मानना पद्मदलायताक्षी ॥ ४.३८.३५ ॥

Mengenakan anting-anting dari berlian, mutiara, permata, dan emas, berjalan lembut, didorong perintah kakaknya; tubuhnya melengkung ke kanan, rambutnya bersanggul, berwajah teratai dan bermata panjang seperti kelopak teratai.

4.38.36

तन्वी समाङ्गी मृदुमन्द्रलोचना मात्स्यस्य राज्ञो दुहिता विलासिनी ।
सा नर्तनागारमरालपक्ष्मा शतह्रदा मेघमिवान्वपद्यत ॥ ४.३८.३६ ॥

Putri raja Matsya yang ramping dan berpostur indah, bermata lembut dan dalam, si anggun itu, pergi ke balai tari dengan bulu mata melengkung, seperti awan berisi seratus kolam.

4.38.37

सा नागनासोपमसंहितोरूरनिन्दिता वेदिविलग्नमध्या ।
आसाद्य तस्थौ वरमाल्यधारिणी पार्थं शुभा नागवधूरिव द्विपम् ॥ ४.३८.३७ ॥

Dia, tanpa cela, dengan paha yang serasi seperti belalai gajah dan pinggang ramping seperti altar, membawa kalung bunga yang indah, datang mendekati Arjuna dan berdiri dengan berseri, seperti gajah betina di samping gajah jantan.

4.38.38

तामागतामायतताम्रलोचनामवेक्ष्य पार्थः समयेऽभ्यभाषत ॥ ४.३८.३८ ॥

Melihat dia datang, bermata panjang dan merah, Pārtha berbicara kepadanya pada waktu yang tepat.

4.38.39

किमागता काञ्चनमाल्यधारिणी सुगात्रि किंचित्त्वरिताऽसि सुभ्रु ।
किं ते मुखं सुन्दरि न प्रसन्नमाचक्ष्व शीघ्रं मम चारुहासिनि ॥ ४.३८.३९ ॥

Mengapa engkau datang, membawa kalung emas, wahai yang bertubuh indah? Engkau tampak sedikit tergesa. Wahai yang beralis indah, mengapa wajahmu tidak cerah? Wahai yang cantik, wahai yang tersenyum manis, katakan padaku segera.

4.38.40

सा वज्रवैडूर्यविकारकुण्डला विनिद्रपद्मोत्पलपन्नगन्धिनी ।
प्रसन्नताराधिपसंनिभानना पार्थे कुमारी वचनं बभाषे ॥ ४.३८.४० ॥

Dia, dengan anting dari berlian dan lazuli, harum seperti teratai yang mekar dan teratai biru, wajahnya seperti bulan yang cerah, gadis itu berbicara kepada Pārtha.

4.38.41

हरन्ति वित्तं कुरवाः पितुर्मे शतं सहस्राणि गवां बृहन्नले ।
सा भ्रातुरश्वान्मम संयमस्व पुरा परे दूरतरं हरन्ति गाः ॥ ४.३८.४१ ॥

Wahai Bṛhannalā, orang-orang Kuru sedang membawa pergi harta ayahku, seratus ribu sapi. Tahanlah kuda-kuda kakakku sebelum yang lain membawa sapi-sapi itu jauh lebih jauh.

4.38.42

सैरन्ध्रिराख्याति बृहन्नले त्वां सुशिक्षिता संग्रहणे रथाश्वयोः ।
अहं मरिष्यामि न मेऽत्र संशयो मया वृता तत्र न चेद्गमिष्यसि ॥ ४.३८.४२ ॥

Bṛhannalā, Sairandhrī telah menceritakan tentangmu: engkau sangat terlatih dalam mengendalikan kereta dan kuda. Jika engkau tidak pergi ke sana, aku akan mati — tidak ada keraguan tentang itu, karena aku telah memilihmu.

4.38.43

तथा नियुक्तो नरदेवकन्यया नरोत्तमः प्रीतमना धनञ्जयः ।
उवाच पार्थः शुभमन्द्रया गिरा शुभाननां शुक्लदतीं शुचिस्मिताम् ॥ ४.३८.४३ ॥

Demikian diperintahkan oleh putri raja, Dhanañjaya, yang terbaik di antara manusia, putra Pṛthā, dengan hati gembira berkata dengan suara manis dan membawa berkah kepada dia yang berwajah indah, bergigi putih, bersenyum suci.

4.38.44

गच्छामि यत्रेच्छसि चारुहासिनि हुताशनं प्रज्वलितं विशामि वा ।
इच्छामि तेऽहं वरगात्रि जीवितं करोमि किं ते प्रियमद्य सुन्दरि।
न मत्कृते द्रक्ष्यसि तत्पुरं प्रिये वैवस्वतं प्रेतपतेर्महाभयम् ॥ ४.३८.४४ ॥

Ke mana pun engkau inginkan, wahai yang senyumnya manis, aku akan pergi, atau masuk ke dalam api yang menyala. Wahai yang bertubuh indah, aku bahkan menginginkan hidupmu. Wahai yang cantik, hal berharga apa yang harus kulakukan untukmu hari ini? Kekasih, karena aku, engkau tidak akan melihat kota itu, ketakutan besar Yama, penguasa orang mati.