महाभारत · अध्याय 4.44
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.44.1
ततः पार्थं स वैराटिः प्राञ्जलिस्त्वभ्यवादयत् ।
अहं भूमिंजयो नाम प्रणतोस्मि धनंजय ॥ ४.४४.१ ॥
तेव्हा विराटाचा पुत्र हात जोडून पार्थाला नमस्कारला. "मी भूमिंजय नावाचा आहे; हे धनंजया, मी तुला नमस्कार करतो."
4.44.2
दिष्ट्या त्वां पार्थ पश्यामि स्वागतं ते धनंजय ।
लोहिताक्ष महाबाहो नागराजवरोपम ॥ ४.४४.२ ॥
"सुदैवाने मी तुला पाहत आहे, हे पार्था. स्वागत आहे, हे धनंजया! हे रक्तनेत्रा, महाबाहो, श्रेष्ठ नागराजासारख्या!"
4.44.3
यदज्ञानादवोचं त्वां प्रमादेन नरोत्तम ।
अकृत्वा हृदये सर्वं क्षन्तुमर्हसि तन्मम ॥ ४.४४.३ ॥
"अज्ञानाने आणि अनवधानाने मी तुला जे म्हणालो, हे नरोत्तमा, ते मनात काहीही न ठेवता मला क्षमा करावी."
4.44.4
यतस्त्वया कृतं पूर्वं चित्रं कर्म सुदुष्करम् ।
अतो भयं व्यपेतं मे प्रीतिश्च परमा त्वयि ॥ ४.४४.४ ॥
"तू पूर्वी केलेल्या अद्भुत आणि अत्यंत कठीण कर्मामुळे माझी भीती दूर झाली आहे आणि तुझ्याविषयी मला परम प्रेम आहे."
4.44.5
दासोऽहं ते भविष्यामि पश्य मामनुकम्पया ॥ ४.४४.५ ॥
"मी तुझा दास होईन; कृपेने माझ्याकडे पाहा."
4.44.6
या प्रतिज्ञा कृता पूर्वं तव सारथ्यकारणात् ।
सेयं प्रतिज्ञा पूर्णा मे हर्षश्चार्जुन जायते ॥ ४.४४.६ ॥
"तुझ्या सारथ्यासाठी पूर्वी केलेली जी प्रतिज्ञा होती, ती आता माझी प्रतिज्ञा पूर्ण झाली; आणि हे अर्जुना, मला हर्ष होत आहे."
4.44.7
देवेन्द्रतनयस्येह सारथिः स्यां महामृधे ।
इति पूर्वं कृताऽस्माभिः प्रतिज्ञा युद्धदुर्मद ॥ ४.४४.७ ॥
देवेंद्रपुत्राचा येथे, या महायुद्धात मी सारथी होईन, अशी प्रतिज्ञा आम्ही पूर्वी केली होती; युद्धात मदांध झालेल्या.
4.44.8
प्रतिज्ञा मम संपूर्णा तव सारथ्यकारणात् ।
मनस्स्वास्थ्यं च मे जातं जातं भाग्यं च मे महत् ॥ ४.४४.८ ॥
तुझा सारथी होण्याच्या कारणामुळे माझी प्रतिज्ञा पूर्ण झाली; माझे मन स्वस्थ झाले आणि माझे भाग्य महान झाले.
4.44.9
आस्थाय विपुलं वीर रथं सारथिना मया ।
दुर्योधनं च जित्वाऽऽजौ निवर्तय पशून्मम ॥ ४.४४.९ ॥
हे वीरा, मी सारथी होऊन या विशाल रथावर आरूढ होतो, युद्धात दुर्योधनाला जिंकून माझी गुरे परत आण.
4.44.10
प्रीतोस्मि राजपुत्राद्य न भयं विद्यते तव ।
सर्वान्नुदामि ते शत्रून्रणे रणविशारद ॥ ४.४४.१० ॥
राजपुत्रा, मी प्रसन्न आहे; आता तुला भीती नाही. हे रणविशारदा, मी रणात तुझ्या सर्व शत्रूंना हाकलून देईन.
4.44.11
स्वस्थो भव महान्युद्धे पश्य मां शत्रुभिः सह ।
युध्यमानं विमर्देऽस्मिन्कुर्वाणं भैरवं रवम् ॥ ४.४४.११ ॥
शांत राहो, महान हो; या युद्धात शत्रूंशी लढणाऱ्या, या संघर्षात भयंकर गर्जना करणाऱ्या मला पाहा.
4.44.12
गाण्डीवं देवदत्तं च शरान्कनकभूषणान् ।
एतान्सर्वानुपासङ्गान्क्षिप्रं बध्नीहि मे रथे ।
एकं चाहर निस्त्रिंशं जातरूपपरिष्कृतम् ॥ ४.४४.१२ ॥
देवदत्त गांडीव धनुष्य आणि सोन्याने अलंकृत बाण—हे सर्व भाते लवकर माझ्या रथावर बांध; आणि सोन्याने सजवलेली एक तलवार आण.
4.44.13
अहं वै कुरुभिर्योत्स्ये मोक्षयिष्यामि ते पशून् ।
तोषयिष्यामि राजानं प्रवेक्ष्यामि पुरं पुनः ॥ ४.४४.१३ ॥
मी कौरवांशी युद्ध करीन, तुझी गुरे सोडवीन. राजाला संतुष्ट करून पुन्हा नगरात प्रवेश करीन.
4.44.14
संकल्पागाधपरिधं बाहुप्राकारतोरणम् ।
त्रिदण्डतूणसंबाधं नैकध्वजसमाकुलम् ॥ ४.४४.१४ ॥
संकल्परूपी अथांग खंदक, बाहूंचे तट व वेशी असलेले, त्रिदंड व भाते यांनी भरलेले, अनेक ध्वजांनी व्याप्त (नगर).
4.44.15
ज्याक्षेपनिनदारावं नेमीनिनददुन्दुभिः ।
शरजालवितानाढ्यमाक्ष्वेडितमहास्वनम् ।
नगरं ते मया गुप्तं रथोपस्थं भविष्यति ॥ ४.४४.१५ ॥
धनुष्यांच्या टणत्काराने व चाकाच्या गर्जनेसारख्या दुंदुभींनी युक्त, बाणजाळाच्या मंडपाने समृद्ध, महानादाने भरलेले (नगर) माझ्याकडून रक्षिले जाऊन तुझ्या रथाचे आसन होईल.
4.44.16
अधिष्ठितो मया सङ्ख्ये रथो गाण्डीवधन्विना ।
अजय्यः शत्रुसैन्यानां वैराटे व्येतु ते भयम् ॥ ४.४४.१६ ॥
युद्धात गाण्डीवधारी मी आरूढ झालेला हा रथ शत्रुसैन्यांना अजेय आहे. हे वैराटा, तुझे भय दूर होवो.
4.44.17
बहुना किं प्रलापेन शृणु मे परमं वचः ।
नाहं बिभेमि कौन्तेय साक्षादपि शतक्रतोः ॥ ४.४४.१७ ॥
पुष्कळ बडबडीने काय उपयोग? माझे परम वचन ऐक. हे कौन्तेया, मी साक्षात इंद्रालाही भीत नाही.
4.44.18
यमवायुकुबेरेभ्यो द्रोणभीष्मशतादपि ।
बिभेमि नाहमेतेभ्यो जानामि त्वां स्थिरं युधि ।
केशवेनापि संग्रामे साक्षादिन्द्रेण वा समम् ॥ ४.४४.१८ ॥
यम, वायू, कुबेर यांच्यापासून, तसेच द्रोण-भीष्मांसह शंभरांपासूनही मी भीत नाही. युद्धात तू स्थिर आहेस हे मी जाणतो; संग्रामात केशवाच्या किंवा साक्षात इंद्राच्या बरोबरीचा तू आहेस.
4.44.19
इदं तु चिन्तयन्नेव परिमुह्यामि केवलम् ।
निश्चयं नाधिगच्छामि नावगच्छामि किंचन ॥ ४.४४.१९ ॥
हेच विचार करत असताना मी पूर्णपणे गोंधळून जात आहे. कोणताही निश्चय करता येत नाही, काहीच उमगत नाही.
4.44.20
एवं वराङ्गरूपस्य लक्षणैः सूचितस्य च ।
केन कर्मविपाकेन क्लीबत्वं त्वामुपागतम् ॥ ४.४४.२० ॥
असे सुंदर अवयव आणि शुभ लक्षणे असलेल्या तुम्हाला कोणत्या कर्मफलामुळे हे क्लीबत्व प्राप्त झाले?
4.44.21
मन्ये त्वां क्लीबरूपेण चरन्तं शूलपाणिनम् ।
गन्धर्वराजप्रतिमं देवं वाऽपि शतक्रतुम् ॥ ४.४४.२१ ॥
नपुंसकाच्या रूपात फिरणारे तुम्ही त्रिशूलधारी देवासारखे, गंधर्वराजासारखे, किंवा शतक्रतू इंद्रासारखे आहात असे मला वाटते.
4.44.22
भ्रातुर्नियोगाञ्ज्येष्ठस्य संवत्सरमिदं व्रतम् ।
चरामि ब्रह्मचर्यं वै सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ ४.४४.२२ ॥
ज्येष्ठ बंधूच्या आज्ञेने मी एक वर्षासाठी हे व्रत, ब्रह्मचर्य पाळत आहे. हेच सत्य आहे, जे मी तुम्हाला सांगत आहे.
4.44.23
नास्मि क्लीबो महाबाहो परवान्धर्मसंयुतः ।
उर्वशीशापसंभूतं क्लैब्यं समुपसंस्थितम् ॥ ४.४४.२३ ॥
हे महाबाहो, मी नपुंसक नाही. धर्माने युक्त असून मी वडिलधाऱ्यांच्या अधीन आहे. उर्वशीच्या शापातून उत्पन्न झालेले हे क्लीबत्व माझ्यावर आले आहे.
4.44.24
पुराऽहमाज्ञया भ्रातुर्ज्येष्ठस्यास्मि सुरालयम् ।
प्राप्तवानुर्वशी दृष्टा सुधर्मायां मया तदा ॥ ४.४४.२४ ॥
पूर्वी ज्येष्ठ बंधूच्या आज्ञेने मी देवलोकी गेलो होतो. तेव्हा सुधर्मा सभेत मी उर्वशीला पाहिले.
4.44.25
नृत्यन्तीं परमं रूपं बिभ्रतीं वज्रिसन्निधौ ।
अपश्यं तामनिमिषं कूटस्थामन्वयस्य मे ॥ ४.४४.२५ ॥
इंद्राच्या सान्निध्यात नृत्य करणारी, परम रूप धारण केलेली तिला मी डोळ्यांची पापणी न लववता पाहिले; माझ्या वंशासाठी ती स्थिर होती.
4.44.26
रात्रौ समागता मह्यं शयनं रन्तुमिच्छया ।
अहं तामभिवाद्यैव मातृसत्कारमाचरम् ॥ ४.४४.२६ ॥
रात्री ती इच्छेने माझ्या शय्येसाठी माझ्याजवळ आली; मी तिला अभिवादन करून मातेचा सन्मान दाखवला.
4.44.27
सा च मामशपत्क्रुद्धा शिखण्डी त्वं भवेति वै ।
श्रुत्वा तमिन्द्रो मामाह मा भैस्त्वं पार्थ षण्डता ॥ ४.४४.२७ ॥
क्रोधाने तिने मला शाप दिला, "तू शिखंडी हो." हे ऐकून इंद्र मला म्हणाला, "हे पार्था, षंढत्वाला भिऊ नकोस."
4.44.28
उपकारो भवेत्तुभ्यमज्ञातवसतौ पुरा ।
इतीन्द्रो मामनुग्राह्य ततः प्रेषितवान्वृषा ॥ ४.४४.२८ ॥
"अज्ञातवासात हे तुझ्या उपयोगी पडेल" असे म्हणून इंद्राने माझ्यावर कृपा केली आणि नंतर वृषाला पाठवले.
4.44.29
तदिदं समनुप्राप्तं व्रतं चीर्णं मयाऽनघ ।
समाप्तव्रतमुत्तीर्णं विद्धि मां त्वं नृपात्मज ॥ ४.४४.२९ ॥
हे निष्पाप, मी आचरलेले हे व्रत आता पूर्ण झाले आहे; हे राजपुत्रा, व्रत पूर्ण करून पार गेलेला मला जाण.
4.44.30
परमोऽनुग्रहो मेऽद्य यत्प्रतर्को न मे वृथा ।
न हीदृशाः क्लीबरूपा भवन्ति तु नरोत्तमाः ॥ ४.४४.३० ॥
आज माझ्यावर हा परम अनुग्रह आहे की माझा तर्क व्यर्थ ठरला नाही. असे नरोत्तम षंढरूप धारण करत नाहीत.
4.44.31
सहायवानस्मि रणे युद्ध्येयममरैरपि ।
साध्वसं तत्प्रनष्टं मे किं करोमि ब्रवीहि मे ॥ ४.४४.३१ ॥
माझे सहाय्यक असते तर रणांगणात देवांशीही मी युद्ध केले असते. माझे ते भय नष्ट झाले आहे; मी काय करू ते मला सांगा.
4.44.32
अहं ते संग्रहीष्यामि हयाञ्शत्रुनिर्बहण ।
शिक्षितो ह्यस्मि सारथ्ये निष्ठितः पुरुषर्षभ ॥ ४.४४.३२ ॥
हे शत्रुसंहारका, मी तुमच्यासाठी घोडे सांभाळेन. हे पुरुषश्रेष्ठा, मी सारथ्यात प्रशिक्षित व निपुण आहे.
4.44.33
दारुको वासुदेवस्य यथा शक्रस्य मातलिः ।
तथा मां विद्धि सारथ्ये शिक्षितं नरपुङ्गव ॥ ४.४४.३३ ॥
वासुदेवाचा दारुक आणि इंद्राचा मातली जसे होते, तसाच सारथ्यात प्रशिक्षित मला समजा, हे नरश्रेष्ठा.
4.44.34
अश्वा ह्येते महाबाहो तवैवाहवदुर्जयाः ।
योग्या रथवरे युक्ताः प्राणवन्तो जितश्रमाः ॥ ४.४४.३४ ॥
हे महाबाहो, हे घोडे तुमचेच आहेत; युद्धात अजिंक्य. उत्तम रथाला जुंपण्यास योग्य, प्राणवान व श्रम जिंकलेले आहेत.
4.44.35
यस्य यातेन पश्यन्ति भूमौ क्षिप्तं पदंपदम् ।
दक्षिणां यो धुरं वोढा सुग्रीवोण समो हयः ॥ ४.४४.३५ ॥
धावताना जमिनीवर प्रत्येक पाऊल दिसते, जो उजव्या बाजूला धुरा वाहतो, तो घोडा सुग्रीवासारखा आहे.
4.44.36
योऽयं हयो धुर्यवरो वामां वहति शोभनः ।
तं मन्ये मेघपुष्पस्य जवेन सदृशं हयम् ॥ ४.४४.३६ ॥
डावीकडे सुंदरपणे धुरा वाहणारा हा श्रेष्ठ धुर्य घोडा मेघपुष्पाच्या वेगासारखा आहे असे मी मानतो.
4.44.37
योऽयं वहति वै पार्ष्णिं दक्षिणामञ्चितोद्यतः ।
वलाहकादभिमतस्तेजसा वीर्यवत्तरः ॥ ४.४४.३७ ॥
उजव्या बाजूला मागचा भाग वाहणारा हा, वाकून वर उचललेला, वलाहकापेक्षा प्रिय आणि तेजाने अधिक पराक्रमी आहे.
4.44.38
योऽयं काञ्चनसन्नाहो वामं वहति शोभनः ।
धुर्यं शैब्यस्य तं मन्ये जवेन बलवत्तरम् ॥ ४.४४.३८ ॥
सोनेरी साज असलेला हा सुंदर घोडा डावी बाजू वाहतो; तो शैब्याचा धुरा-घोडा असावा असे मला वाटते, वेगात अधिक बलवान.
4.44.39
त्वामेवायं रथो वोढुं संग्रामेऽर्हति धन्विनम् ।
त्वं चे रथमास्थाय योद्धुमर्हो मतो मम।
शर्वशत्रुभिरायातो देवराज इवासुरैः ॥ ४.४४.३९ ॥
हा रथ धनुर्धर असलेल्या तुम्हालाच युद्धात वाहून नेण्यास योग्य आहे. तुम्ही रथावर आरूढ होऊन युद्ध करण्यास योग्य आहात असे मला वाटते; शर्वाच्या शत्रूंनी वेढलेल्या देवराजाप्रमाणे तुम्ही आला आहात.
4.44.40
ततो रथादवस्कन्द्य वीर्यवानरिमर्दनः ।
प्रणम्य देवान्गाण्डीवमादाय रुरुचे श्रिया ॥ ४.४४.४० ॥
मग रथावरून उतरून, पराक्रमी शत्रुमर्दनाने देवांना नमस्कार करून गांडीव धनुष्य उचलले आणि तेजाने झळकले.
4.44.41
ततो विमुच्य बाहुभ्यां सङ्खचूडानि पाण्डवः ।
तौ च दुन्दुभिसन्नादौ प्रतिबद्ध्य तलावुभौ ॥ ४.४४.४१ ॥
मग पांडवाने दोन्ही बाहूंवरील शंखाच्या बांगड्या काढल्या आणि दुंदुभीसारखा नाद करणारे दोन्ही तळवे बांधले.
4.44.42
इन्द्रदत्ते च ते दिव्ये उद्धृत्यामुच्य कुण्डले ।
श्लक्ष्णान्केशान्मृदून्स्निग्धाञ्श्वेतेनोद्ग्रथ्य वाससा ॥ ४.४४.४२ ॥
इंद्राने दिलेली ती दोन दिव्य कुंडले काढून, गुळगुळीत, मृदू, तेजस्वी केस पांढऱ्या वस्त्राने बांधले.
4.44.43
अथासौ प्राङ्मुखो भूत्वा शुचिः प्रयतमानसः ।
अभिदध्यौ महाबाहुः सर्वास्त्राणि रथोत्तमे ॥ ४.४४.४३ ॥
नंतर तो महाबाहू पूर्वेकडे तोंड करून, शुचिर्भूत आणि संयमी मनाने, उत्तम रथावर सर्व अस्त्रांचे ध्यान करू लागला.
4.44.44
ऊचुश्च पार्थं सर्वाणि प्राञ्जलीनि नृपात्मजम् ।
इमानि स्मो महोदार किङ्कराणीन्द्रनन्दन ॥ ४.४४.४४ ॥
सर्व अस्त्रे हात जोडून राजपुत्र पार्थाला म्हणाली: 'हे महोदार, इंद्रपुत्रा, आम्ही हे तुझे सेवक आहोत.'
4.44.45
प्रणिपत्य ततः पार्थः समालभ्य च पाणिना ।
सर्वाणि मानसानीह भवतेत्यभ्यभाषत ॥ ४.४४.४५ ॥
मग पार्थाने नमस्कार करून, हाताने स्पर्श करून म्हटले, 'येथे ही सर्व मानस अस्त्रे तुमची होवोत.'
4.44.46
प्रतिगृह्य ततोऽस्त्राणि प्रह्लष्टवदनोऽभवत् ।
अधिज्यं तरसा कृत्वा गाण्डीवं व्याक्षिपद्धनुः ॥ ४.४४.४६ ॥
नंतर अस्त्रे स्वीकारून तो प्रसन्नमुख झाला; त्वरेने प्रत्यंचा चढवून त्याने गांडीव धनुष्य ओढले.
4.44.47
तस्य विक्षिप्यमाणस्य धनुषोऽभून्महास्वनः ।
यथा शैलस्य महतः शैलानाक्षिप्य जघ्रुषः ॥ ४.४४.४७ ॥
त्या धनुष्याच्या ओढण्यावर मोठा आवाज झाला, जसा महान पर्वताचा, जो पर्वत उचलून धरतो.
4.44.48
सनिर्घाताऽभवद्भूमिर्दिक्षु वायुर्ववौ भृशम् ।
भ्रान्तद्विजं खमभवत्प्राकम्पन्त महाद्रुमाः ॥ ४.४४.४८ ॥
पृथ्वी गडगडाट आणि वज्रपाताने दुमदुमली; दिशांमध्ये प्रचंड वारा वाहू लागला; आकाशात पक्षी गोंधळून उडू लागले; महावृक्ष थरथरू लागले.
4.44.49
तं शब्दं कुरवो राजन्विस्फोटमशनेरिव ।
तार्क्ष्यं शब्दमिव श्रुत्वा वित्रेसुर्दीनमानसाः ॥ ४.४४.४९ ॥
हे राजा, वज्राच्या स्फोटासारखा किंवा गरुडाच्या शब्दासारखा तो ध्वनी ऐकून कुरू दीनमनाने थरथरले.
4.44.50
यथेन्द्रो व्याक्षिपद्भीमं विस्फोटमशनेर्भुवि ।
तथाऽर्जुनो धनुःश्रेष्ठं बाहुभ्यामाक्षिपद्बली ॥ ४.४४.५० ॥
इंद्र जसा पृथ्वीवर भयंकर वज्राचा स्फोट फेकतो, तसा बलवान अर्जुनाने आपल्या बाहूंनी श्रेष्ठ धनुष्य ओढले.
4.44.51
महाशनिमहाशब्दसदृशो ज्यास्वनो महान् ।
शत्रून्वीरांश्च संतर्ज्य निग्रहस्थो रथे स्थितः ॥ ४.४४.५१ ॥
महावज्राच्या महानादासारख्या धनुष्याच्या दोरीच्या प्रचंड नादाने शत्रू आणि वीरांना धमकावून तो रथावर दृढ उभा राहिला.
4.44.52
एकस्त्वं पाण्डवश्रेष्ठ बहूनोतान्महारथान् ।
कथं जेष्यसि संग्रामे सर्वशस्त्रास्त्रपारगान् ॥ ४.४४.५२ ॥
हे पांडवश्रेष्ठा, एकटा तू सर्व शस्त्रास्त्रांत पारंगत अशा या अनेक महारथींना युद्धात कसा जिंकशील?
4.44.53
असहायो।सि कोन्तेय ससहायाश्च कौरवाः ।
अत एव महाबाहो भीतस्तिष्ठामि तेऽग्रतः ॥ ४.४४.५३ ॥
हे कौंतेया, तुला सहाय्यक नाहीत; कौरवांना सहाय्यक आहेत. म्हणून हे महाबाहो, भीत होऊन मी तुझ्यासमोर उभा आहे.
4.44.54
उवाच पार्थो मा भैषीः प्रहस्य स्वनवत्तदा ॥ ४.४४.५४ ॥
तेव्हा पृथेचा पुत्र पार्थ गर्जनेसारख्या स्वराने हसून म्हणाला, "भिऊ नकोस."
4.44.55
युध्यमानस्य मे वीर गन्धर्वैः सुमहाबलैः ।
सहायो घोषयात्रायां कस्तदासीत्सखा मम ॥ ४.४४.५५ ॥
हे वीरा, घोषयात्रेत अतिबलवान गंधर्वांशी युद्ध करताना माझा सहाय्यक आणि मित्र कोण होता?
4.44.56
तथा प्रतिभये तस्मिन्देवदानवसंकुले ।
खाण्डवे युध्यमानस्य कस्तदासीत्सखा मम ॥ ४.४४.५६ ॥
तसेच देव-दानवांनी भरलेल्या त्या भयंकर खाण्डववनात युद्ध करताना माझा मित्र कोण होता?
4.44.57
निवातकवचैः सार्धं पौलोमैश्च महाबलैः ।
युध्यतो देवराजार्थे कः सहायस्तदाऽभवत् ॥ ४.४४.५७ ॥
देवराजाच्या कार्यासाठी निवातकवच आणि पौलोमांशी महाबलवानांशी युद्ध करताना माझा सहाय्यक कोण झाला?
4.44.58
स्वयंवरे तु पाञ्चाल्या राजभिः सह संयुगे ।
युध्यतो बहुभिस्तात कः सहायस्तदाऽभवत् ॥ ४.४४.५८ ॥
हे तात, पांचालीच्या स्वयंवरात अनेक राजांसोबत युद्ध करताना माझा सहाय्यक कोण झाला?
4.44.59
उपजीव्य गुरुं द्रोणं शुक्रं वैश्रवणं यमम् ।
वरुणं पावकं चैव कृपं कृष्णं च माधवम् ।
पिनाकपाणिनं चैव कथमेतान्न योधये ॥ ४.४४.५९ ॥
गुरू द्रोण, शुक्र, वैश्रवण कुबेर, यम, वरुण, अग्नी, कृप, कृष्ण, माधव आणि पिनाकपाणी शिव यांच्याकडून विद्या घेतलेला मी यांच्याशी कसा युद्ध न करू?
4.44.60
रथं वाहय मे शीघ्रं व्येतु ते मानसो ज्वरः ॥ ४.४४.६० ॥
माझा रथ लवकर हाक; तुझ्या मनातील ज्वर दूर होवो.