Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 4.44

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

4.44.1

ततः पार्थं स वैराटिः प्राञ्जलिस्त्वभ्यवादयत् ।
अहं भूमिंजयो नाम प्रणतोस्मि धनंजय ॥ ४.४४.१ ॥

ତା'ପରେ ବିରାଟଙ୍କ ପୁତ୍ର ଯୋଡ଼ହାତରେ ପାର୍ଥଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ। "ମୁଁ ଭୂମିଞ୍ଜୟ ନାମକ; ହେ ଧନଞ୍ଜୟ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରୁଛି।"

4.44.2

दिष्ट्या त्वां पार्थ पश्यामि स्वागतं ते धनंजय ।
लोहिताक्ष महाबाहो नागराजवरोपम ॥ ४.४४.२ ॥

"ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖୁଛି, ହେ ପାର୍ଥ। ସ୍ୱାଗତ, ହେ ଧନଞ୍ଜୟ! ହେ ରକ୍ତନେତ୍ର, ମହାବାହୁ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାଗରାଜ ସଦୃଶ!"

4.44.3

यदज्ञानादवोचं त्वां प्रमादेन नरोत्तम ।
अकृत्वा हृदये सर्वं क्षन्तुमर्हसि तन्मम ॥ ४.४४.३ ॥

"ଅଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରମାଦବଶତଃ ଆପଣଙ୍କୁ ଯାହା କହିଥିଲି, ହେ ନରୋତ୍ତମ, ମନରେ କିଛି ନ ରଖି ମୋତେ କ୍ଷମା କରିବା ଉଚିତ।"

4.44.4

यतस्त्वया कृतं पूर्वं चित्रं कर्म सुदुष्करम् ।
अतो भयं व्यपेतं मे प्रीतिश्च परमा त्वयि ॥ ४.४४.४ ॥

"ଆପଣ ପୂର୍ବରୁ କରିଥିବା ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ଅତି କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ କର୍ମ ଯୋଗୁଁ ମୋର ଭୟ ଦୂର ହୋଇଛି, ଓ ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରତି ମୋର ପରମ ପ୍ରୀତି ଅଛି।"

4.44.5

दासोऽहं ते भविष्यामि पश्य मामनुकम्पया ॥ ४.४४.५ ॥

"ମୁଁ ଆପଣଙ୍କର ଦାସ ହେବି; କୃପାପୂର୍ବକ ମୋତେ ଦେଖନ୍ତୁ।"

4.44.6

या प्रतिज्ञा कृता पूर्वं तव सारथ्यकारणात् ।
सेयं प्रतिज्ञा पूर्णा मे हर्षश्चार्जुन जायते ॥ ४.४४.६ ॥

"ଆପଣଙ୍କ ସାରଥ୍ୟ ପାଇଁ ପୂର୍ବେ କରାଯାଇଥିବା ସେହି ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଏବେ ମୋ ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା; ହେ ଅର୍ଜୁନ, ମୋର ହର୍ଷ ହେଉଛି।"

4.44.7

देवेन्द्रतनयस्येह सारथिः स्यां महामृधे ।
इति पूर्वं कृताऽस्माभिः प्रतिज्ञा युद्धदुर्मद ॥ ४.४४.७ ॥

ଦେବେନ୍ଦ୍ରପୁତ୍ରଙ୍କ ଏଠାରେ, ଏହି ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ସାରଥି ହେବି, ଏହା ଆମେ ପୂର୍ବରୁ କରିଥିବା ପ୍ରତିଜ୍ଞା; ହେ ଯୁଦ୍ଧରେ ମଦମତ୍ତ।

4.44.8

प्रतिज्ञा मम संपूर्णा तव सारथ्यकारणात् ।
मनस्स्वास्थ्यं च मे जातं जातं भाग्यं च मे महत् ॥ ४.४४.८ ॥

ତୁମର ସାରଥି ହେବାର କାରଣରୁ ମୋ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା; ମୋ ମନ ସ୍ଵସ୍ଥ ହେଲା ଏବଂ ମୋ ଭାଗ୍ୟ ମହତ୍ ହେଲା।

4.44.9

आस्थाय विपुलं वीर रथं सारथिना मया ।
दुर्योधनं च जित्वाऽऽजौ निवर्तय पशून्मम ॥ ४.४४.९ ॥

ହେ ବୀର, ମୁଁ ସାରଥି ହୋଇ ଏହି ବିଶାଳ ରଥରେ ଚଢ଼ି, ଯୁଦ୍ଧରେ ଦୁର୍ଯୋଧନକୁ ଜିଣି ମୋ ପଶୁମାନଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଆଣ।

4.44.10

प्रीतोस्मि राजपुत्राद्य न भयं विद्यते तव ।
सर्वान्नुदामि ते शत्रून्रणे रणविशारद ॥ ४.४४.१० ॥

ରାଜକୁମାର, ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ; ଏବେ ତୁମର କୌଣସି ଭୟ ନାହିଁ। ହେ ରଣବିଶାରଦ, ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ତୁମର ସମସ୍ତ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଦୂର କରିବି।

4.44.11

स्वस्थो भव महान्युद्धे पश्य मां शत्रुभिः सह ।
युध्यमानं विमर्देऽस्मिन्कुर्वाणं भैरवं रवम् ॥ ४.४४.११ ॥

ସ୍ଵସ୍ଥ ରୁହ, ମହାନ ହୁଅ; ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଝୁଥିବା, ଏହି ସଂଘର୍ଷରେ ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦ କରୁଥିବା ମୋତେ ଦେଖ।

4.44.12

गाण्डीवं देवदत्तं च शरान्कनकभूषणान् ।
एतान्सर्वानुपासङ्गान्क्षिप्रं बध्नीहि मे रथे ।
एकं चाहर निस्त्रिंशं जातरूपपरिष्कृतम् ॥ ४.४४.१२ ॥

ଦେବଦତ୍ତ ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁ ଓ ସୁନାରେ ଅଳଙ୍କୃତ ବାଣ—ଏହି ସବୁ ତୂଣୀର ଶୀଘ୍ର ମୋ ରଥରେ ବାନ୍ଧ; ଏବଂ ସୁନାରେ ସଜ୍ଜିତ ଏକ ଖଡ୍ଗ ମଧ୍ୟ ଆଣ।

4.44.13

अहं वै कुरुभिर्योत्स्ये मोक्षयिष्यामि ते पशून् ।
तोषयिष्यामि राजानं प्रवेक्ष्यामि पुरं पुनः ॥ ४.४४.१३ ॥

ମୁଁ କୁରୁମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବି, ତୁମ ପଶୁମାନଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରିବି। ରାଜାଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରି ପୁଣି ନଗରରେ ପ୍ରବେଶ କରିବି।

4.44.14

संकल्पागाधपरिधं बाहुप्राकारतोरणम् ।
त्रिदण्डतूणसंबाधं नैकध्वजसमाकुलम् ॥ ४.४४.१४ ॥

ସଂକଳ୍ପର ଅଗାଧ ପରିଖା, ବାହୁ ପ୍ରାକାର ଓ ତୋରଣ ଥିବା, ତ୍ରିଦଣ୍ଡ ଓ ତୂଣୀରରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ଅନେକ ଧ୍ୱଜାରେ ଆକୁଳ (ନଗର)।

4.44.15

ज्याक्षेपनिनदारावं नेमीनिनददुन्दुभिः ।
शरजालवितानाढ्यमाक्ष्वेडितमहास्वनम् ।
नगरं ते मया गुप्तं रथोपस्थं भविष्यति ॥ ४.४४.१५ ॥

ଧନୁର ଟଙ୍କାର ଓ ଚକ୍ରଧ୍ୱନି ପରି ଦୁନ୍ଦୁଭି ଥିବା, ବାଣଜାଳର ଚାନ୍ଦୁଆରେ ସମୃଦ୍ଧ, ମହାଘୋଷର (ନଗର) ମୋ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ହୋଇ ତୁମ ରଥର ଆସନ ହେବ।

4.44.16

अधिष्ठितो मया सङ्ख्ये रथो गाण्डीवधन्विना ।
अजय्यः शत्रुसैन्यानां वैराटे व्येतु ते भयम् ॥ ४.४४.१६ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଗାଣ୍ଡୀବଧାରୀ ମୋ ଦ୍ୱାରା ଅଧିଷ୍ଠିତ ଏହି ରଥ ଶତ୍ରୁସେନା ପାଇଁ ଅଜେୟ। ହେ ବୈରାଟ, ତୁମ ଭୟ ଦୂର ହେଉ।

4.44.17

बहुना किं प्रलापेन शृणु मे परमं वचः ।
नाहं बिभेमि कौन्तेय साक्षादपि शतक्रतोः ॥ ४.४४.१७ ॥

ଅଧିକ ପ୍ରଳାପରେ କଣ? ମୋର ପରମ ବାକ୍ୟ ଶୁଣ। ହେ କୌନ୍ତେୟ, ମୁଁ ସାକ୍ଷାତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଭୟ କରେ ନାହିଁ।

4.44.18

यमवायुकुबेरेभ्यो द्रोणभीष्मशतादपि ।
बिभेमि नाहमेतेभ्यो जानामि त्वां स्थिरं युधि ।
केशवेनापि संग्रामे साक्षादिन्द्रेण वा समम् ॥ ४.४४.१८ ॥

ଯମ, ବାୟୁ, କୁବେରଙ୍କୁ, ଦ୍ରୋଣ-ଭୀଷ୍ମ ସମେତ ଶହେ ଜଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଭୟ କରେ ନାହିଁ। ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମେ ସ୍ଥିର ବୋଲି ମୁଁ ଜାଣେ; ସଂଗ୍ରାମରେ କେଶବ ବା ସାକ୍ଷାତ ଇନ୍ଦ୍ର ସମାନ (ତୁମେ)।

4.44.19

इदं तु चिन्तयन्नेव परिमुह्यामि केवलम् ।
निश्चयं नाधिगच्छामि नावगच्छामि किंचन ॥ ४.४४.१९ ॥

ଏହା ହିଁ ଚିନ୍ତା କରି ମୁଁ କେବଳ ବିଭ୍ରାନ୍ତ ହେଉଛି। କୌଣସି ନିଶ୍ଚୟ କରି ପାରୁନାହିଁ, କିଛି ବୁଝି ପାରୁନାହିଁ।

4.44.20

एवं वराङ्गरूपस्य लक्षणैः सूचितस्य च ।
केन कर्मविपाकेन क्लीबत्वं त्वामुपागतम् ॥ ४.४४.२० ॥

ଏପରି ସୁନ୍ଦର ଅଙ୍ଗ ଓ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣଯୁକ୍ତ ଆପଣଙ୍କୁ କେଉଁ କର୍ମଫଳରୁ ଏହି କ୍ଲୀବତ୍ୱ ଆସିଲା?

4.44.21

मन्ये त्वां क्लीबरूपेण चरन्तं शूलपाणिनम् ।
गन्धर्वराजप्रतिमं देवं वाऽपि शतक्रतुम् ॥ ४.४४.२१ ॥

ନପୁଂସକ ରୂପରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ଆପଣ ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବରାଜ, ଅଥବା ଶତକ୍ରତୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସମାନ ବୋଲି ମୁଁ ଭାବୁଛି।

4.44.22

भ्रातुर्नियोगाञ्ज्येष्ठस्य संवत्सरमिदं व्रतम् ।
चरामि ब्रह्मचर्यं वै सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ ४.४४.२२ ॥

ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭ୍ରାତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ମୁଁ ଏକ ବର୍ଷ ପାଇଁ ଏହି ବ୍ରତ, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ପାଳନ କରୁଛି। ଏହା ସତ୍ୟ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଯାହା କହୁଛି।

4.44.23

नास्मि क्लीबो महाबाहो परवान्धर्मसंयुतः ।
उर्वशीशापसंभूतं क्लैब्यं समुपसंस्थितम् ॥ ४.४४.२३ ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ମୁଁ ନପୁଂସକ ନୁହେଁ। ଧର୍ମଯୁକ୍ତ ଏବଂ ଗୁରୁଜନଙ୍କ ଅଧୀନ ମୁଁ। ଊର୍ବଶୀଙ୍କ ଅଭିଶାପରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଏହି କ୍ଲୀବତ୍ୱ ମୋ ଉପରେ ଆସି ରହିଛି।

4.44.24

पुराऽहमाज्ञया भ्रातुर्ज्येष्ठस्यास्मि सुरालयम् ।
प्राप्तवानुर्वशी दृष्टा सुधर्मायां मया तदा ॥ ४.४४.२४ ॥

ପୂର୍ବରୁ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭ୍ରାତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ମୁଁ ଦେବଲୋକକୁ ଯାଇଥିଲି। ସେତେବେଳେ ସୁଧର୍ମା ସଭାରେ ମୁଁ ଊର୍ବଶୀଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲି।

4.44.25

नृत्यन्तीं परमं रूपं बिभ्रतीं वज्रिसन्निधौ ।
अपश्यं तामनिमिषं कूटस्थामन्वयस्य मे ॥ ४.४४.२५ ॥

ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସାନ୍ନିଧ୍ୟରେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା, ପରମ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ତାହାକୁ ମୁଁ ଅନିମେଷ ଭାବେ ଦେଖିଲି; ସେ ମୋ ବଂଶ ପାଇଁ ସ୍ଥିର ଥିଲେ।

4.44.26

रात्रौ समागता मह्यं शयनं रन्तुमिच्छया ।
अहं तामभिवाद्यैव मातृसत्कारमाचरम् ॥ ४.४४.२६ ॥

ରାତିରେ ସେ ଇଚ୍ଛାରେ ମୋ ଶଯ୍ୟା ପାଇଁ ମୋ ପାଖକୁ ଆସିଲେ; ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି ମାତୃସମ ସମ୍ମାନ ଦେଖାଇଲି।

4.44.27

सा च मामशपत्क्रुद्धा शिखण्डी त्वं भवेति वै ।
श्रुत्वा तमिन्द्रो मामाह मा भैस्त्वं पार्थ षण्डता ॥ ४.४४.२७ ॥

କ୍ରୋଧରେ ସେ ମୋତେ ଶାପ ଦେଲେ: "ତୁମେ ଶିଖଣ୍ଡୀ ହୁଅ।" ତାହା ଶୁଣି ଇନ୍ଦ୍ର ମୋତେ କହିଲେ: "ହେ ପାର୍ଥ, ଷଣ୍ଢତାକୁ ଭୟ କର ନାହିଁ।"

4.44.28

उपकारो भवेत्तुभ्यमज्ञातवसतौ पुरा ।
इतीन्द्रो मामनुग्राह्य ततः प्रेषितवान्वृषा ॥ ४.४४.२८ ॥

"ଅଜ୍ଞାତବାସ ସମୟରେ ଏହା ତୁମ ପାଇଁ ଉପକାର ହେବ" ବୋଲି କହି ଇନ୍ଦ୍ର ମୋ ପ୍ରତି ଅନୁଗ୍ରହ କଲେ ଏବଂ ପରେ ବୃଷଙ୍କୁ ପଠାଇଲେ।

4.44.29

तदिदं समनुप्राप्तं व्रतं चीर्णं मयाऽनघ ।
समाप्तव्रतमुत्तीर्णं विद्धि मां त्वं नृपात्मज ॥ ४.४४.२९ ॥

ହେ ନିଷ୍ପାପ, ମୋ ଦ୍ୱାରା ଆଚରିତ ଏହି ବ୍ରତ ଏବେ ସମାପ୍ତ ହୋଇଛି; ହେ ରାଜପୁତ୍ର, ବ୍ରତ ସମାପ୍ତ କରି ପାର ହୋଇଥିବା ମୋତେ ଜାଣ।

4.44.30

परमोऽनुग्रहो मेऽद्य यत्प्रतर्को न मे वृथा ।
न हीदृशाः क्लीबरूपा भवन्ति तु नरोत्तमाः ॥ ४.४४.३० ॥

ଆଜି ମୋ ପ୍ରତି ଏହା ପରମ ଅନୁଗ୍ରହ ଯେ ମୋ ଅନୁମାନ ବୃଥା ଯାଇନାହିଁ। ଏପରି ନରୋତ୍ତମମାନେ ଷଣ୍ଢରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି ନାହିଁ।

4.44.31

सहायवानस्मि रणे युद्ध्येयममरैरपि ।
साध्वसं तत्प्रनष्टं मे किं करोमि ब्रवीहि मे ॥ ४.४४.३१ ॥

ସହାୟକ ଥିଲେ ରଣରେ ଦେବତାଙ୍କ ସହିତ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଯୁଦ୍ଧ କରିପାରିବି। ମୋର ସେ ଭୟ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛି; ମୁଁ କ'ଣ କରିବି କୁହ।

4.44.32

अहं ते संग्रहीष्यामि हयाञ्शत्रुनिर्बहण ।
शिक्षितो ह्यस्मि सारथ्ये निष्ठितः पुरुषर्षभ ॥ ४.४४.३२ ॥

ହେ ଶତ୍ରୁସଂହାରକ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କୁ ସମ୍ଭାଳିବି। ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ସାରଥ୍ୟରେ ଶିକ୍ଷିତ ଓ ନିପୁଣ।

4.44.33

दारुको वासुदेवस्य यथा शक्रस्य मातलिः ।
तथा मां विद्धि सारथ्ये शिक्षितं नरपुङ्गव ॥ ४.४४.३३ ॥

ବାସୁଦେବଙ୍କ ଦାରୁକ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମାତଳି ଯେପରି, ସେପରି ସାରଥ୍ୟରେ ଶିକ୍ଷିତ ମୋତେ ଜାଣନ୍ତୁ, ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ।

4.44.34

अश्वा ह्येते महाबाहो तवैवाहवदुर्जयाः ।
योग्या रथवरे युक्ताः प्राणवन्तो जितश्रमाः ॥ ४.४४.३४ ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ଏହି ଘୋଡ଼ାମାନେ ଆପଣଙ୍କର ହିଁ; ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଜେୟ। ଉତ୍ତମ ରଥରେ ଯୋଡ଼ିବା ଯୋଗ୍ୟ, ପ୍ରାଣବନ୍ତ ଓ ଶ୍ରାନ୍ତି ଜିତିଥିବା।

4.44.35

यस्य यातेन पश्यन्ति भूमौ क्षिप्तं पदंपदम् ।
दक्षिणां यो धुरं वोढा सुग्रीवोण समो हयः ॥ ४.४४.३५ ॥

ଦୌଡ଼ିବା ସମୟରେ ଭୂମିରେ ପ୍ରତି ପାଦ ଦେଖାଯାଏ, ଯେ ଡାହାଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଧୁରା ବହେ, ସେ ଘୋଡ଼ା ସୁଗ୍ରୀବ ସମାନ।

4.44.36

योऽयं हयो धुर्यवरो वामां वहति शोभनः ।
तं मन्ये मेघपुष्पस्य जवेन सदृशं हयम् ॥ ४.४४.३६ ॥

ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ସୁନ୍ଦର ଭାବେ ଧୁରା ବହୁଥିବା ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧୁର୍ୟ ଘୋଡ଼ାକୁ ମୁଁ ମେଘପୁଷ୍ପର ବେଗ ସମାନ ମନେ କରେ।

4.44.37

योऽयं वहति वै पार्ष्णिं दक्षिणामञ्चितोद्यतः ।
वलाहकादभिमतस्तेजसा वीर्यवत्तरः ॥ ४.४४.३७ ॥

ଡାହାଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ପଛ ଭାଗ ବହନକାରୀ ଏହି, ନଇଁ ଉଠାଯାଇଥିବା, ବଲାହକଠାରୁ ପ୍ରିୟ ଓ ତେଜରେ ଅଧିକ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ୍।

4.44.38

योऽयं काञ्चनसन्नाहो वामं वहति शोभनः ।
धुर्यं शैब्यस्य तं मन्ये जवेन बलवत्तरम् ॥ ४.४४.३८ ॥

ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସାଜରେ ସଜ୍ଜିତ ଏହି ସୁନ୍ଦର ଅଶ୍ୱ ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱ ବହନ କରେ; ଏହା ଶୈବ୍ୟଙ୍କ ଧୁରୀ-ଅଶ୍ୱ ବୋଲି ମୁଁ ଭାବେ, ବେଗରେ ଅଧିକ ବଳବାନ୍।

4.44.39

त्वामेवायं रथो वोढुं संग्रामेऽर्हति धन्विनम् ।
त्वं चे रथमास्थाय योद्धुमर्हो मतो मम।
शर्वशत्रुभिरायातो देवराज इवासुरैः ॥ ४.४४.३९ ॥

ଏହି ରଥ ଧନୁର୍ଧର ଆପଣଙ୍କୁ ହିଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ବହିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ। ଆପଣ ରଥରେ ଚଢ଼ି ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ବୋଲି ମୋ ମତ; ଶର୍ବଙ୍କ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରାନ୍ତ ଦେବରାଜଙ୍କ ପରି ଆପଣ ଆସିଛନ୍ତି।

4.44.40

ततो रथादवस्कन्द्य वीर्यवानरिमर्दनः ।
प्रणम्य देवान्गाण्डीवमादाय रुरुचे श्रिया ॥ ४.४४.४० ॥

ତା'ପରେ ରଥରୁ ଓହ୍ଲାଇ, ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ୍ ଶତ୍ରୁମର୍ଦ୍ଦନ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁ ଧରି ଶୋଭାରେ ଝଲସି ଉଠିଲେ।

4.44.41

ततो विमुच्य बाहुभ्यां सङ्खचूडानि पाण्डवः ।
तौ च दुन्दुभिसन्नादौ प्रतिबद्ध्य तलावुभौ ॥ ४.४४.४१ ॥

ତା'ପରେ ପାଣ୍ଡବ ଦୁଇ ବାହୁରୁ ଶଙ୍ଖ ଚୁଡ଼ି ଖୋଲି, ଦୁନ୍ଦୁଭି ପରି ଶବ୍ଦକାରୀ ଦୁଇ ହାତ ତାଳୁ ବାନ୍ଧିଲେ।

4.44.42

इन्द्रदत्ते च ते दिव्ये उद्धृत्यामुच्य कुण्डले ।
श्लक्ष्णान्केशान्मृदून्स्निग्धाञ्श्वेतेनोद्ग्रथ्य वाससा ॥ ४.४४.४२ ॥

ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦତ୍ତ ସେହି ଦୁଇଟି ଦିବ୍ୟ କୁଣ୍ଡଳ ଖୋଲି, ଚିକ୍କଣ, କୋମଳ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କେଶ ଧଳା ବସ୍ତ୍ରରେ ବାନ୍ଧିଲେ।

4.44.43

अथासौ प्राङ्मुखो भूत्वा शुचिः प्रयतमानसः ।
अभिदध्यौ महाबाहुः सर्वास्त्राणि रथोत्तमे ॥ ४.४४.४३ ॥

ତା'ପରେ ସେ ମହାବାହୁ ପୂର୍ବମୁଖ ହୋଇ, ଶୁଚି ଓ ସଂଯତ ମନରେ, ଉତ୍ତମ ରଥରେ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରର ଧ୍ୟାନ କଲେ।

4.44.44

ऊचुश्च पार्थं सर्वाणि प्राञ्जलीनि नृपात्मजम् ।
इमानि स्मो महोदार किङ्कराणीन्द्रनन्दन ॥ ४.४४.४४ ॥

ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର ଯୋଡ଼ହସ୍ତରେ ରାଜପୁତ୍ର ପାର୍ଥଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ହେ ମହୋଦାର, ଇନ୍ଦ୍ରନନ୍ଦନ, ଆମେ ସମସ୍ତେ ଆପଣଙ୍କର ଦାସ।'

4.44.45

प्रणिपत्य ततः पार्थः समालभ्य च पाणिना ।
सर्वाणि मानसानीह भवतेत्यभ्यभाषत ॥ ४.४४.४५ ॥

ତା'ପରେ ପାର୍ଥ ପ୍ରଣାମ କରି, ହାତରେ ସ୍ପର୍ଶ କରି କହିଲେ, 'ଏଠାରେ ଏହି ସମସ୍ତ ମାନସ ଅସ୍ତ୍ର ତୁମର ହେଉ।'

4.44.46

प्रतिगृह्य ततोऽस्त्राणि प्रह्लष्टवदनोऽभवत् ।
अधिज्यं तरसा कृत्वा गाण्डीवं व्याक्षिपद्धनुः ॥ ४.४४.४६ ॥

ତା'ପରେ ଅସ୍ତ୍ର ଗ୍ରହଣ କରି ସେ ପ୍ରସନ୍ନମୁଖ ହେଲେ; ଶୀଘ୍ର ଧନୁର୍ଗୁଣ ଚଢ଼ାଇ ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁ ଟାଣିଲେ।

4.44.47

तस्य विक्षिप्यमाणस्य धनुषोऽभून्महास्वनः ।
यथा शैलस्य महतः शैलानाक्षिप्य जघ्रुषः ॥ ४.४४.४७ ॥

ସେ ଧନୁ ଟାଣିବାରୁ ମହା ଶବ୍ଦ ହେଲା, ଯେପରି ମହାପର୍ବତ ପର୍ବତମାନଙ୍କୁ ଉପାଡ଼ି ଫିଙ୍ଗୁଥିବା ଶବ୍ଦ ପରି।

4.44.48

सनिर्घाताऽभवद्भूमिर्दिक्षु वायुर्ववौ भृशम् ।
भ्रान्तद्विजं खमभवत्प्राकम्पन्त महाद्रुमाः ॥ ४.४४.४८ ॥

ପୃଥିବୀ ମେଘଗର୍ଜନ ଓ ବଜ୍ରପାତରେ ଗୁଞ୍ଜି ଉଠିଲା; ଦିଗମାନଙ୍କରେ ପ୍ରଚଣ୍ଡ ପବନ ବହିଲା; ଆକାଶରେ ପକ୍ଷୀମାନେ ଭ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ ଉଡ଼ିଲେ; ମହାବୃକ୍ଷଗୁଡ଼ିକ କମ୍ପିତ ହେଲେ।

4.44.49

तं शब्दं कुरवो राजन्विस्फोटमशनेरिव ।
तार्क्ष्यं शब्दमिव श्रुत्वा वित्रेसुर्दीनमानसाः ॥ ४.४४.४९ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ବଜ୍ରର ବିସ୍ଫୋଟ ପରି କିମ୍ବା ଗରୁଡ଼ର ଶବ୍ଦ ପରି ସେହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି କୁରୁମାନେ ଦୀନମନା ହୋଇ କମ୍ପିତ ହେଲେ।

4.44.50

यथेन्द्रो व्याक्षिपद्भीमं विस्फोटमशनेर्भुवि ।
तथाऽर्जुनो धनुःश्रेष्ठं बाहुभ्यामाक्षिपद्बली ॥ ४.४४.५० ॥

ଇନ୍ଦ୍ର ଯେପରି ପୃଥିବୀରେ ଭୟଙ୍କର ବଜ୍ରର ବିସ୍ଫୋଟ ନିକ୍ଷେପ କରନ୍ତି, ସେହିପରି ବଳବାନ ଅର୍ଜୁନ ନିଜ ବାହୁରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁ ଟାଣିଲେ।

4.44.51

महाशनिमहाशब्दसदृशो ज्यास्वनो महान् ।
शत्रून्वीरांश्च संतर्ज्य निग्रहस्थो रथे स्थितः ॥ ४.४४.५१ ॥

ମହାବଜ୍ରର ମହାଶବ୍ଦ ସଦୃଶ ଧନୁ-ଦଡ଼ିର ମହାନାଦ ସହ ଶତ୍ରୁ ଓ ବୀରମାନଙ୍କୁ ତର୍ଜନ କରି ସେ ରଥରେ ଦୃଢ଼ ହୋଇ ଠିଆ ହେଲେ।

4.44.52

एकस्त्वं पाण्डवश्रेष्ठ बहूनोतान्महारथान् ।
कथं जेष्यसि संग्रामे सर्वशस्त्रास्त्रपारगान् ॥ ४.४४.५२ ॥

ହେ ପାଣ୍ଡବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏକାକୀ ତୁମେ ସମସ୍ତ ଶସ୍ତ୍ରାସ୍ତ୍ରରେ ପାରଙ୍ଗତ ଏତେ ମହାରଥୀଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ କିପରି ଜିଣିବ?

4.44.53

असहायो।सि कोन्तेय ससहायाश्च कौरवाः ।
अत एव महाबाहो भीतस्तिष्ठामि तेऽग्रतः ॥ ४.४४.५३ ॥

ହେ କୌନ୍ତେୟ, ତୁମର ସହାୟକ ନାହାନ୍ତି; କୌରବମାନଙ୍କର ସହାୟକ ଅଛନ୍ତି। ଏଣୁ ହେ ମହାବାହୁ, ଭୀତ ହୋଇ ମୁଁ ତୁମ ସମ୍ମୁଖରେ ଠିଆ ହେଇଛି।

4.44.54

उवाच पार्थो मा भैषीः प्रहस्य स्वनवत्तदा ॥ ४.४४.५४ ॥

ସେତେବେଳେ ପୃଥାପୁତ୍ର ପାର୍ଥ ଗର୍ଜନ ପରି ସ୍ୱରରେ ହସି କହିଲେ, "ଭୟ କର ନାହିଁ।"

4.44.55

युध्यमानस्य मे वीर गन्धर्वैः सुमहाबलैः ।
सहायो घोषयात्रायां कस्तदासीत्सखा मम ॥ ४.४४.५५ ॥

ହେ ବୀର, ଘୋଷଯାତ୍ରାରେ ଅତି ବଳଶାଳୀ ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବା ସମୟରେ ମୋର ସହାୟକ ଓ ସଖା କିଏ ଥିଲେ?

4.44.56

तथा प्रतिभये तस्मिन्देवदानवसंकुले ।
खाण्डवे युध्यमानस्य कस्तदासीत्सखा मम ॥ ४.४४.५६ ॥

ସେହିପରି, ଦେବ-ଦାନବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ସେହି ଭୟଙ୍କର ଖାଣ୍ଡବରେ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବାବେଳେ ମୋର ସଖା କିଏ ଥିଲେ?

4.44.57

निवातकवचैः सार्धं पौलोमैश्च महाबलैः ।
युध्यतो देवराजार्थे कः सहायस्तदाऽभवत् ॥ ४.४४.५७ ॥

ଦେବରାଜଙ୍କ ପାଇଁ ନିବାତକବଚ ଓ ପୌଲୋମମାନଙ୍କ ସହ ମହାବଳଶାଳୀମାନଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବାବେଳେ ମୋର ସହାୟକ କିଏ ହୋଇଥିଲେ?

4.44.58

स्वयंवरे तु पाञ्चाल्या राजभिः सह संयुगे ।
युध्यतो बहुभिस्तात कः सहायस्तदाऽभवत् ॥ ४.४४.५८ ॥

ହେ ତାତ, ପାଞ୍ଚାଳୀଙ୍କ ସ୍ୱୟଂବରରେ ଅନେକ ରାଜାଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବା ସମୟରେ ମୋର ସହାୟକ କିଏ ହୋଇଥିଲେ?

4.44.59

उपजीव्य गुरुं द्रोणं शुक्रं वैश्रवणं यमम् ।
वरुणं पावकं चैव कृपं कृष्णं च माधवम् ।
पिनाकपाणिनं चैव कथमेतान्न योधये ॥ ४.४४.५९ ॥

ଗୁରୁ ଦ୍ରୋଣ, ଶୁକ୍ର, ବୈଶ୍ରବଣ, ଯମ, ବରୁଣ, ଅଗ୍ନି, କୃପ, କୃଷ୍ଣ, ମାଧବ ଓ ପିନାକପାଣି ଶିବଙ୍କଠାରୁ ବିଦ୍ୟା ଶିଖିଥିବା ମୁଁ ଏମାନଙ୍କ ସହ କିପରି ଯୁଦ୍ଧ ନ କରିବି?

4.44.60

रथं वाहय मे शीघ्रं व्येतु ते मानसो ज्वरः ॥ ४.४४.६० ॥

ମୋ ରଥକୁ ଶୀଘ୍ର ଚଳାଅ; ତୁମ ମନର ଜ୍ୱର ଦୂର ହେଉ।