مهابهاراتا · أدهيايا 4.63
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.63.1
ततो भीष्मः शरानष्टौ ध्वजे पार्थस्य वीर्यवान् ।
समार्पयन्महावेगाज्ज्वलतः पन्नगानिव ॥ ४.६३.१ ॥
ثم أطلق بهيشما القدير ثمانية سهام على راية پارثا بسرعة عظيمة، كأنها ثعابين متوهجة.
4.63.2
ते ध्वजं पाण्डुपुत्रस्य समासाद्य पतत्रिणः ।
ध्वजस्थं कपिमाजघ्नुः ध्वजाग्रनिलयांश्च तान् ॥ ४.६३.२ ॥
وصلت تلك السهام ذات الريش إلى راية ابن پاندو فأصابت القرد الواقف على الراية والساكنين في أعلاها.
4.63.3
सारथिं च हयांश्चास्य विव्याध दशभिः शरैः ।
उरस्यताडयत्पार्थं त्रिभिरेवायसैः शरैः ॥ ४.६३.३ ॥
طعن سائقه وخيوله بعشرة سهام، وضرب پارثا في صدره بثلاثة سهام من حديد.
4.63.4
ततोऽर्जुनः शरैस्तीक्ष्णैर्विद्ध्वा कुरुपितामहम् ।
ध्वजं च सारथिं चापि विव्याध दशभिः शरैः ॥ ४.६३.४ ॥
ثم طعن أرجونا جد الكوروين بسهام حادة، وأصاب راية الجد وسائقه أيضاً بعشرة سهام.
4.63.5
तद्युद्धमभवद्धोरं रोमहर्षणमद्भुतम् ।
भीष्मस्य सह पार्थेन बलिवासवयोरिव ॥ ४.६३.५ ॥
صارت تلك المعركة بين بهيشما وپارثا مرعبة، تقشعر لها الأبدان، وعجيبة، كمعركة بالي وفاسافا.
4.63.6
सन्ततं शरजालाभिराकाशं समपद्यत ।
अम्बुदैरिव धाराभिस्तयोः कार्मुकनिःसृतैः ॥ ४.६३.६ ॥
امتلأت السماء باستمرار بشبكات السهام المنطلقة من قوسيهما، كأنها سيول من السحب.
4.63.7
भल्लैर्भल्लाः समाहत्य कुरुपाण्डवयो रणे ।
अन्तरिक्षे व्यराजन्त खद्योताः प्रावृषीव हि ॥ ४.६३.७ ॥
في المعركة، لما ضرب الكوريون والباندافيون السهام بالسهام، لمعت في السماء كاليراعات في موسم المطر.
4.63.8
अग्निवक्रोपमं घोरं मण्डलीकृतमाहवे ।
गाण्डीवमभवञ्जिष्णोः सव्यं दक्षिणमस्यतः ॥ ४.६३.८ ॥
في المعركة، شُدَّ قوس أرجونا الغاندِيفا المرعب كفوهة نار في دائرة، فيما كان المنتصر يرمي بيديه اليسرى واليمنى.
4.63.9
पर्वतं वारिधाराभिश्छादयन्निव तोयदः ।
अर्जुनश्छादयद्भीष्मं शरवर्षैरनेकशः ॥ ४.६३.९ ॥
كما يغطي السحاب الماطر الجبل بسيول الماء، غطّى أرجونا بهيشما مرارًا بأمطار من السهام.
4.63.10
तां समुद्रमिवोद्धूतां शरवृष्टिं समुद्यताम् ।
व्यधमत्सायकैर्भीष्मः सोर्जुनं च न्यवारयत् ॥ ४.६३.१० ॥
حطّم بهيشما بسهامه ذلك المطر من السهام الذي ارتفع كالمحيط، وصدّ أرجونا أيضًا.
4.63.11
ततस्तानि विसृष्टानि शरजालानि सङ्घशः ।
आहतानि व्यशीर्यन्तं अर्जुनस्य रथं प्रति ॥ ४.६३.११ ॥
ثم جاءت تلك الشباك من السهام التي أُطلقت أسرابًا، لكنها اصطدمت بعربة أرجونا فتكسرت وتبعثرت.
4.63.12
ततः कनकपुङ्खाग्रैः शितैः संनतपर्वभिः ।
पतद्भिः खगवाजैश्च द्यौरासीत्संवृता शरैः ॥ ४.६३.१२ ॥
ثم امتلأت السماء بالسهام الحادة ذات الرؤوس المذهبة الريش، المعقوفة المفاصل، المزودة بريش الطيور، وهي تتساقط.
4.63.13
ततः प्रासृजदुग्राणि शरजालानि पाण्डवः ।
तावन्ति शरजालानि भीष्मः पार्थाय प्राहिणोत् ॥ ४.६३.१३ ॥
ثم أطلق البانداوي شباكًا من السهام الشرسة، وأرسل بيشما نحو بارثا شباكًا من السهام بعددها.
4.63.14
साश्वं ससूतं सरथं स पार्थं समाचिनोद्भारतो वत्सदन्तैः ।
प्रच्छादयामास दिशश्च सर्वा नभश्च बाणैस्तपनीयपुङ्खैः ॥ ४.६३.१४ ॥
غطّى البهارطا [بيشما] بارثا تمامًا مع خيوله وسائقه ومركبته بسهام على شكل أسنان العجل، وأخفى بسهام ذات ريش ذهبي جميع الجهات والسماء.
4.63.15
ततो देवर्षिगन्धर्वाः साधुसाध्वित्यपूजयन् ।
दुष्करं कृतवान्भीष्मो यदर्जुनमवारयत् ॥ ४.६३.१५ ॥
ثم كرّمه الآلهة والحكماء والغاندharva قائلين: «أحسنت، أحسنت!» — إن بيشما قد أنجز عملًا عسيرًا بصدّه أرجونا.
4.63.16
बलवानर्जुनो दक्षः क्षिप्रकारी च पाण्डवः ।
कोऽन्यः समर्थः पार्थस्य वेगं धारयितुं रणे ॥ ४.६३.१६ ॥
أرجونا البانداوي قوي، ماهر، سريع الفعل — فمن غيره في الحرب يستطيع أن يصمد أمام اندفاع بارثا؟
4.63.17
ऋते शान्तनवाद्भीष्मात्कृष्णाद्वा देवकीसुतात् ।
आचार्यवरमुख्याद्वा भारद्वाजान्महाबलात् ॥ ४.६३.१७ ॥
ما خلا ابن شانتانو بيشما، أو ابن ديفاكي كريشنا، أو ابن بهاراداجا القوي، أفضل المعلمين — فمن غيرهم؟
4.63.18
अस्त्रैरस्त्राणि संवार्य क्रीडतः पुरुषोत्तमौ ।
चक्षूंषि सर्वभूतानां मोदयन्तौ महाबलौ ॥ ४.६३.१८ ॥
يصدّان الأسلحة بالأسلحة كأنهما يلعبان، الرجلان الأفضلان، القويّان، يُسعدان أعين جميع الكائنات.
4.63.19
प्राजापत्यं तथैवैन्द्रमाग्नेयं च सुदारुणम् ।
कौबेरं वारुणं चैव याम्यं वायव्यमेव च ।
प्रयुञ्जानौ महात्मानौ समरे तौ विरेजतुः ॥ ४.६३.१९ ॥
وقد استخدم الرجلان العظيمان النفس أسلحة برājāpatya وaindra والأغneya المرعبة جداً، وkauvera وvāruṇa وyāmya وvāyavya، فأشرقا في المعركة.
4.63.20
विस्मितान्यथ भूतानि तौ दृष्ट्वा संयुगे तदा ।
साधु पार्थ महाबाहो साधु भीष्मेति चाब्रुवन् ॥ ४.६३.२० ॥
فقالت الكائنات المندهشة إذ رأتهما في المعركة: «أحسنت يا بارثا! أحسنت يا بهيشما ذا الذراعين القويتين!»
4.63.21
नैतदन्यो मनुष्येषु प्रदर्शयितुमाहवे ।
महास्राणां संप्रयोगं समरे भीष्मपार्थयोः ॥ ४.६३.२१ ॥
لم يكن أحد آخر بين البشر يستطيع أن يُظهر في الحرب مثل هذا الاستخدام للأسلحة العظيمة، فقد كان هذا استخدام المهاسترا في معركة بهيشما وبارثا.
4.63.22
एवं सर्वास्त्रविदुषोरस्त्रयुद्धमवर्तत ॥ ४.६३.२२ ॥
وهكذا استمرت حرب الأسلحة بين الاثنين العارفين بجميع الأسلحة.
4.63.23
अथ जिष्णुरुदावृत्य शितधारेण कार्मुकम् ।
न्यकृन्तद्गृध्रपत्रेण शातकुम्भपरिष्कृतम् ॥ ४.६३.२३ ॥
ثم استدار جِشنو (أرجونا)، فقطع بسهمٍ حادّ الحد مُريشٍ بريش النسر القوسَ المزيّنة بالذهب.
4.63.24
निमेषान्तरमात्रेण भीष्मोऽन्यत्कार्मुकं रणे ।
समादाय नरव्याघ्रः सज्यं चक्रे महाबलः ॥ ४.६३.२४ ॥
في لحظة طرفة عين، أخذ بهيشما قوساً أخرى في المعركة وشدّ وترها — ذلك النمر بين البشر القوي.
4.63.25
शरांश्च सुबहुन्क्रुद्धो मुमोचाशु धनंजये ।
अर्जुनोपि शरांस्तीक्ष्णान्भीष्माय निशितान्बहून्।
चिक्षेप च महातेजास्तथा भीष्मश्च पाण्डवे ॥ ४.६३.२५ ॥
فأطلق في غضبه سهامًا كثيرة على دهنجَيَ على الفور. وأطلق أرجونا أيضًا على بهيشما سهامًا حادة مسنونة كثيرة، وأطلق بهيشما العظيم البهاء سهامه على الباندافا كذلك.
4.63.26
तयोर्दिव्यास्त्रविदुषोरस्यतोरनिशं शरान् ।
न विशेषस्तदा राजन्दृश्यते सुमहात्मनोः ॥ ४.६३.२६ ॥
يا ملك، بينما كان ذانك العظيمان النفس، العالمان بالأسلحة الإلهية، يطلقان السهام بلا انقطاع، لم يكن يُرى حينئذ أي فرق بينهما.
4.63.27
अथावृणोद्दश दिशः शरैरतिरथस्तदा ।
किरीटमाली कौन्तेयः शूरं शान्तनवं तथा ॥ ४.६३.२७ ॥
ثم غطّى الراكب العظيم كونتيّا، حامل التاج، الجهات العشر بالسهام، وكذلك ابن شانتانو الشجاع.
4.63.28
अतीव पाण्डवो भीष्मं भीष्मश्चातीव पाण्डवम् ।
बभूव तत्र सङ्घेऽस्मिन्लोके राजंस्तदद्भुतम् ॥ ४.६३.२८ ॥
يا ملك، في تلك المعركة اندفع البانداڤا بشدة نحو بهيشما، واندفع بهيشما بشدة نحو البانداڤا؛ وكان ذلك أمرًا عجيبًا في العالم.
4.63.29
पाण्डवेन हताः शूरा भीष्मस्य रथरक्षिणः ।
शेरते स्म महाबाहो कौन्तेयस्याभितो रथम् ॥ ४.६३.२९ ॥
يا عظيم الذراعين، الأبطال حراس عربة بهيشما الذين قتلهم البانداڤا يرقدون متناثرين حول عربة ابن كونتي.
4.63.30
ततो गाण्डीवनिर्मुक्ता निरमित्रं चिकीर्षवः ।
असक्ताः पुङ्खसंसक्ताः श्वेतवाहनपत्रिणः ॥ ४.६३.३० ॥
ثم انطلقت السهام المنطلقة من الغانديفا، راغبةً في تطهير الساحة من الأعداء، لا يعوقها شيء، مزودةً بالريش، سهام الراكب الفرس البيضاء ذات الريش.
4.63.31
निष्पतन्तो रथात्तस्य धौता हैरण्यवाससः ।
आकाशे प्रत्यदृश्यन्त हंसानामिव पङ्क्तयः ॥ ४.६३.३१ ॥
وكانت السهام اللامعة المكسوّة بالذهب، المنطلقة من عربته، تُرى في السماء كصفوف من البجع.
4.63.32
तस्य तद्दिव्यमस्त्रं हि प्रगाढं चित्रमस्यतः ।
प्रेक्षन्ते स्मान्तरिक्षस्थाः सर्वे देवाः सवासवाः ॥ ४.६३.३२ ॥
وكان ذلك السلاح الإلهي الذي أطلقه بالغ القوة والعجب، وقد شهده جميع الآلهة الواقفين في السماء مع فاسافا (إندرا).
4.63.33
तं दृष्ट्वा परमप्रीतो गन्धर्वश्चित्रमद्भुतम् ।
शशंस देवराजाय चित्रसेनः प्रतापवान् ॥ ४.६३.३३ ॥
ولما رآه، أخبر الغاندهاروا تشيتراسينا، وهو الجليل المغتبط غاية الاغتباط، ملكَ الآلهة إندرا بتلك العجيبة الغريبة.
4.63.34
पश्येमानरिनिर्दारान्संसक्तानिव गच्छतः ।
चित्ररूपमिदं जिष्णोर्दिव्यमस्त्रमुदीर्यतः ॥ ४.६३.३४ ॥
انظر، هذه السهام الممزِّقة للأعداء تبدو وكأنها تسير متلاصقة بعضها ببعض؛ ما أغرب الهيئة التي يتخذها السلاح الإلهي حين يطلقه الظافر أرجونا!
4.63.35
नेदं मनुष्याः श्रद्दध्युर्न हीदं तेषु विद्यते ।
सौराणां च महास्राणां विचित्रोऽयं समागमः ॥ ४.६३.३५ ॥
لن يصدّق البشر هذا، إذ لا يوجد مثله فيهم؛ إنه اجتماع عجيب للأسلحة السماوية العظيمة.
4.63.36
मध्यन्दिनगतं सूर्यं प्रतपन्तमिवाम्बरे ।
न शक्नुवन्ति सैन्यानि पाण्डवं प्रसमीक्षितुम् ॥ ४.६३.३६ ॥
كالشمس المتوهجة في السماء عند الظهيرة، لم تستطع الجيوش أن تحدّق في الباندَفا.
4.63.37
उभौ विश्रुतकर्माणावुभौ शूरौ महीक्षिताम् ।
उभौ विचित्रकर्माणावुभौ युधि दुरासदौ ॥ ४.६३.३७ ॥
كلاهما مشهور بأعماله، وكلاهما بطل بين ملوك الأرض، وكلاهما ذو أعمال عجيبة، وكلاهما يصعب مواجهته في الحرب.
4.63.38
इत्युक्तो देवराजस्तु पार्थभीष्मसमागमम् ।
पूजयामास दिव्येन पुष्पवर्षेण भारत ॥ ४.६३.३८ ॥
وعندما قيل ذلك، أكرم ملك الآلهة لقاء برثا وبهيشما بمطر إلهي من الزهور، يا بهاراتا.
4.63.39
अश्वत्थामा ततोऽभ्येत्य द्रुतं कर्णमभाषत ।
अहमेको हनिष्यामि समेतान्सर्वपाण्डवान् ॥ ४.६३.३९ ॥
ثم اقترب أشفاتثامان مسرعًا من كارنا وقال: «سأقتل وحدي جميع البانداڤا المجتمعين.»
4.63.40
इति कर्म समक्षं मे सभामध्ये त्वयोदितम् ।
न तु तत्कृतमेकस्माद्भीतो धावसि सूतज ॥ ४.६३.४० ॥
«في وسط المجلس، أمام عيني، أعلنتَ هذا العمل؛ لكنه لا يُنجز برجل واحد. أيها ابن السائق، أنت تهرب خوفًا.»
4.63.41
वैचित्रवीर्यजाः सर्वे त्वामाश्रित्य पृथासुतान् ।
जेतुमिच्छन्ति संग्रामे भवान्युध्यस्व फल्गुनम् ॥ ४.६३.४१ ॥
كل أبناء فيتشيتراڤيريا، متكلين عليك، يريدون أن يغلبوا أبناء پريثا في الحرب. فقاتل أنت فالغونا.
4.63.42
अश्वत्थामोदितं वाक्यं श्रुत्वा दुर्योधनस्तदा ।
प्रत्युवाच रुषा द्रौणिं कर्णप्रियचिकीर्षया ॥ ४.६३.४२ ॥
ولما سمع دُرْيُودَهَنَ كلمات أشفاتثامان، أجاب ابن درونا بغضب، راغبًا في إرضاء كارنا.
4.63.43
मा मानभङ्गं विप्रेन्द्र कुरु विश्रुतकर्मणः ।
मानभङ्गेन राज्ञां तु बलहानिर्भविष्यति ॥ ४.६३.४३ ॥
يا أفضل البراهمة، لا تكسر شرف صاحب الأعمال المشهورة؛ فبكسر الشرف تضعف قوة الملوك.
4.63.44
शूरा वदन्ति संग्रामे वाचा कर्माणि कुर्वते ।
पराक्रमन्ति संग्रामे स्वस्य वीर्यानुसारतः ॥ ४.६३.४४ ॥
يتكلم الأبطال في الحرب بالقول، لكنهم ينجزون الأفعال بالعمل؛ وفي الحرب يظهرون بسالتهم بحسب قوتهم.
4.63.45
तस्मात्तं नार्हति भवान्गर्हितुं शूरसंमतम् ।
राज्ञैवमुक्तः स द्रौणिर्गतरोषोऽभवत्तदा ॥ ४.६३.४५ ॥
لذلك لا يليق بك أن تذم من يحترمه الأبطال. ولما قال الملك ذلك، زال غضب ابن درونا حينئذ.
4.63.46
ततो भीष्मः शान्तनवो बाणान्पार्श्वे समार्पयत् ।
अस्यतः प्रतिसन्धाय विवृतं सव्यसाचिनः ॥ ४.६३.४६ ॥
فأطلق بهيشما، ابن شانتانو، السهام نحو جانب سافياساتشين المكشوف وهو يرمي.
4.63.47
ततः प्रसह्य बीभत्सुः पृथुधारेण कार्मुकम् ।
न्यकृन्तद्गृध्रपत्रेण भीष्मस्यामिततेजसः ॥ ४.६३.४७ ॥
ثم قطع بيبهاتسو (أرجونا)، بقوة، بسهم عريض النصل ذي ريش النسر، قوس بهيشما ذي البهاء اللامتناهي.
4.63.48
अथैनं दशभिः पश्चात्प्रत्यविध्यत्स्तनान्तरे ।
यतमानं पराक्रान्तं कुन्तीपुत्रो धनञ्जयः ॥ ४.६३.४८ ॥
ثم أصاب دهنجايا، ابن كونتي، ذلك البطل المجاهد من خلفه بعشرة سهام في وسط صدره.
4.63.49
स पीडितो महाबाहुर्गृहीत्वा रथकूबरम् ।
गोङ्गेयो युधि दुर्धर्षस्तस्थौ दीप इवातुरः ॥ ४.६३.४९ ॥
أمسك ذو الذراعين القويتين، وقد أصابه الألم، بعمود العربة، ووقف كمصباح مضطرب: ابن الغانجا الذي لا يُقهر في الحرب.
4.63.50
तं विसंज्ञमपोवाह संयन्ता रथवाजिनाम् ।
उपदेशमनुस्मृत्य रक्षमाणो महारथम् ॥ ४.६३.५० ॥
حمله سائق خيول العربة بعيدًا وهو فاقد الوعي، وتذكّر التعليمات فحمى ذلك المحارب العظيم على العربة.
4.63.51
पराक्रमे च शौर्ये च वीर्ये सत्त्वे बले रणे ।
शस्त्रास्त्रेषु च सर्वेषु लाघवे दूरपातने ॥ ४.६३.५१ ॥
في البراعة، وفي البسالة، وفي القوة، وفي الشجاعة، وفي البأس، وفي الحرب، وفي جميع السلاح والسهام، وفي الخفة، وفي الرمي من بعيد؛
4.63.52
यस्य नास्ति समो लोके पितृदत्तवरश्च यः ।
जितश्रमो जितारातिर्निस्तन्द्रिः खेदवर्जितः ।
यः स्वेच्छामरणः शूरः पितृशुश्रूषणे रतः ॥ ४.६३.५२ ॥
الذي لا نظير له في العالم، والذي نال نعمة من أبيه؛ الغالب على التعب والأعداء، الخالي من الكسل والإعياء؛ البطل الذي يملك موته بإرادته، المنصرف إلى خدمة أبيه.
4.63.53
दुर्योधनहितार्थाय युद्ध्वा पार्थेन संगरे ।
पृथासुतहितार्थाय पराजित इवाभवत् ॥ ४.६३.५३ ॥
لقد قاتل بارثا في المعركة من أجل مصلحة دوريودهانا، فصار كأنه مهزوم، من أجل مصلحة أبناء بريثا.