મહાભારત · અધ્યાય 5.11
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.11.1
ऋषयोऽथाब्रुवन्सर्वे देवाश्च त्रिदिवेश्वराः ।
अयं वै नहुपः श्रीमान्देवराज्येऽभिषिच्यताम् ॥ ५.११.१ ॥
ત્યારે ઋષિઓ અને ત્રિદિવના સર્વ અધિપતિ દેવો બોલ્યા, "આ શ્રીમાન નહુષનો દેવરાજ્યમાં અભિષેક થાઓ."
5.11.2
तेजस्वी च यशस्वी च धार्मिकश्चैव नित्यदा ।
ते गत्वा त्वब्रुवन्सर्वे राजा नो भव पार्थिव ॥ ५.११.२ ॥
તે તેજસ્વી, યશસ્વી અને સદા ધાર્મિક છે. તેઓ બધા તેની પાસે જઈને બોલ્યા, "હે પાર્થિવ, તું અમારો રાજા થા."
5.11.3
स तानुवाच नहुषो देवानृपिगणांस्तथा ।
पितृभिः सहितान्राजन्परिप्सन्हितमात्मनः ॥ ५.११.३ ॥
ત્યારે નહુષ તે દેવો, ઋષિગણો અને પિતૃઓ સાથે રહેલાઓને બોલ્યો — હે રાજન્, પોતાના હિતની શોધ કરતાં.
5.11.4
दुर्बलोऽहं न मे शक्तिर्भवतां परिपालने ।
बलवाञ्ज्ञायतां कश्चिद्बलं शक्रे हि नित्यदा ॥ ५.११.४ ॥
"હું દુર્બળ છું, તમારું રક્ષણ કરવાની શક્તિ મારામાં નથી. કોઈ બળવાનને શોધો; બળ તો સદા ઇન્દ્રમાં જ રહે છે."
5.11.5
तमब्रुवन्पुनः सर्वे देवा ऋषिपुरोगमाः ।
अस्माकं तपसा युक्तः पाहि राज्यं त्रिविष्टपे ॥ ५.११.५ ॥
ત્યારે ઋષિઓને આગળ રાખીને સર્વ દેવો તેને ફરી બોલ્યા, "તું અમારા તપથી યુક્ત છે; ત્રિવિષ્ટપનું રાજ્ય સાચવ."
5.11.6
परस्परभयं घोरमस्माकं हि न संशयः ।
अभिषिच्यस्व राजेन्द्र भव राजा त्रिविष्टपे ॥ ५.११.६ ॥
"અમારી વચ્ચે પરસ્પરનો ભય ઘોર છે, તેમાં સંશય નથી. હે રાજેન્દ્ર, અભિષિક્ત થઈને ત્રિવિષ્ટપના રાજા થા."
5.11.7
देवदानवयक्षाणामृषीणां रक्षसां तथा ।
पितृगन्धर्वभूतानां चक्षुर्विषयवर्तिनाम्। ॥ ५.११.७ ॥
દેવો, દાનવો, યક્ષો, ઋષિઓ, રાક્ષસો, તથા પિતૃઓ, ગંધર્વો, ભૂતો—દૃષ્ટિની મર્યાદામાં વસનારાઓના.
5.11.8
तेज आदास्यसे पश्यन्बलवांश्च भविष्यसि ।
धर्मं पुरस्कृत्य सदा सरवलोकाधिपो भव ॥ ५.११.८ ॥
તું તેજ મેળવીશ; જોતાં જોતાં બળવાન થઈશ. સદા ધર્મને આગળ રાખીને સર્વલોકોનો અધિપતિ થા.
5.11.9
ब्रह्मर्षीश्चापि देवांश्च गोपायस्व त्रिविष्टपे ।
अभिषिक्तः स राजेन्द्र ततो राजा त्रिविष्टपे ॥ ५.११.९ ॥
બ્રહ્મર્ષિઓ અને દેવોનું પણ સ્વર્ગમાં રક્ષણ કર. હે રાજેન્દ્ર, અભિષિક્ત થઈને ત્યારે સ્વર્ગમાં રાજા થશે.
5.11.10
धर्मं पुरस्कृत्य तदा सर्वलोकाधिपोऽभवत् ।
सुदुर्लभं वरं लब्ध्वा प्राप्य राज्यं त्रिविष्टपे ॥ ५.११.१० ॥
ધર્મને આગળ રાખીને તે ત્યારે સર્વલોકોનો અધિપતિ બન્યો. અતિ દુર્લભ વર મેળવીને, સ્વર્ગમાં રાજ્ય મેળવીને.
5.11.11
धर्मात्मा सततं भूत्वा कामात्मा समपद्यत ।
देवोद्यानेषु सर्वेषु नन्दनोपवनेषु च ॥ ५.११.११ ॥
સદા ધર્માત્મા રહીને પણ તે કામાત્મા થયો. દેવોના સર્વ ઉદ્યાનોમાં અને નંદન ઉપવનોમાં.
5.11.12
कैलासे हिमवत्पृष्ठे मन्दरे श्वेतपर्वते ।
सह्ये महेन्द्रे मलये समुद्रेषु सरित्सु च ॥ ५.११.१२ ॥
કૈલાસ પર, હિમાલયની પીઠ પર, મંદર પર, શ્વેત પર્વત પર, સહ્ય પર, મહેન્દ્ર પર, મલય પર, સમુદ્રોમાં અને નદીઓમાં.
5.11.13
अप्सरोभिः परिवृतो देवकन्यासमावृतः ।
नहुषो देवराजोऽथ क्रीडन्बहुविधं तदा ॥ ५.११.१३ ॥
અપ્સરાઓથી ઘેરાયેલો, દેવકન્યાઓથી આવૃત દેવરાજ નહુષ ત્યારે અનેક પ્રકારે ક્રીડા કરતો હતો.
5.11.14
श्रृण्वन्दिव्या बहुविधाः कथाः श्रुतिमनोहराः ।
वादित्राणि च सर्वाणि गीतं च मधुरस्वनम् ॥ ५.११.१४ ॥
અનેક પ્રકારની દિવ્ય, કાનને મધુર લાગે એવી કથાઓ સાંભળતો, અને સર્વ વાદ્યો તથા મધુર સ્વરનું ગીત પણ સાંભળતો.
5.11.15
विश्वावसुर्नारदश्च गन्धर्वाप्सरसां गणाः ।
ऋतवः षट्च देवेन्द्रं मूर्तिमन्त उपस्थिताः ॥ ५.११.१५ ॥
વિશ્વાવસુ અને નારદ, ગંધર્વો અને અપ્સરાઓના ગણો, છ ઋતુઓ મૂર્તિમંત થઈને દેવેન્દ્ર પાસે ઉપસ્થિત થયાં.
5.11.16
मारुतः सुरभिर्वाति मनोज्ञः सत्वशीतलः ।
एवं विक्रीडतस्तस्य नहुषस्य दुरात्मनः ॥ ५.११.१६ ॥
સુગંધિત, મનોહર અને શીતળ પવન વહેતો હતો. આ રીતે તે દુરાત્મા નહુષ ક્રીડા કરતો હતો ત્યારે.
5.11.17
संप्राप्ता दर्शनं देवी शक्रस्य महिषी प्रिया ।
स तां संदृश्य दुष्टात्मा प्राह सर्वान्सभासदः ॥ ५.११.१७ ॥
ઇન્દ્રની પ્રિય મહારાણી દેવી દેખાઈ. તેને જોઈને દુરાત્મા સર્વ સભાસદોને બોલ્યો.
5.11.18
इन्द्रस्य महिषी देवी कस्मान्मां नोपतिष्ठति ।
अहमिन्द्रोऽस्मि देवानां लोकानां च तथेश्वरः ॥ ५.११.१८ ॥
ઇન્દ્રની મહારાણી દેવી મારી સેવામાં કેમ હાજર થતી નથી? હું ઇન્દ્ર છું; દેવો અને લોકોનો ઈશ્વર પણ હું છું.
5.11.19
आगच्छतु शची मह्यं क्षिप्रमद्य निवेशनम् ।
तच्छ्रुत्वा दुर्मना देवी बृहस्पतिमुवाच ह ॥ ५.११.१९ ॥
"શચી આજે જલદી મારા નિવાસે આવે." આ સાંભળીને દુઃખી મનવાળી દેવીએ બૃહસ્પતિને કહ્યું.
5.11.20
रक्ष मां नहुषाद्ब्रह्मंस्त्वामस्मि शरणं गता ।
सर्वलक्षणसंपन्नां ब्रह्मंस्त्वं मां प्रभाषसे ॥ ५.११.२० ॥
"હે બ્રાહ્મણ, નહુષથી મારું રક્ષણ કરો; હું તમારું શરણ લઉં છું." "હે બ્રાહ્મણ, સર્વલક્ષણસંપન્ન કહીને તમે મારી પ્રશંસા કરો છો."
5.11.21
देवराजस्य दयितामत्यन्तं सुखभागिनीम् ।
अवैधव्येन युक्तां चाप्येकपत्नीं पतिव्रदाम् ॥ ५.११.२१ ॥
દેવરાજની અત્યંત પ્રિય, સુખની ભાગીદાર, અવૈધવ્યવાળી, એકપત્ની અને પતિવ્રતા.
5.11.22
उक्तवानसि मां पूर्वमृतां तां कुरु वै गिरम् ।
नोक्तपूर्वं च भगवन्मृषा ते किंचिदीश्वर ॥ ५.११.२२ ॥
"તમે પહેલાં મને કહ્યું હતું; એ વચન સાચું કરો." "હે ભગવન્, હે ઈશ્વર, તમે પહેલાં કદી કંઈ ખોટું કહ્યું નથી."
5.11.23
तस्मादेतद्भवेत्सत्यं त्वयोक्तं द्विजसत्तम ।
बृहस्पतिरथोवाच इन्द्राणीं भयमोहिताम् ॥ ५.११.२३ ॥
તેથી, હે દ્વિજોત્તમ, તમે કહ્યું તે સત્ય થાય. પછી બૃહસ્પતિએ ભયથી મોહિત ઇન્દ્રાણીને કહ્યું.
5.11.24
यदुक्तासि मया देवि सत्यं तद्भविता ध्रुवम् ।
द्रक्ष्यसे देवराजं तमिन्द्रं शीघ्रमिहागतम् ॥ ५.११.२४ ॥
હે દેવી, મેં જે કહ્યું તે નિશ્ચિત સત્ય થશે; તું ઝડપથી અહીં આવેલા તે દેવરાજ ઇન્દ્રને જોઈશ.
5.11.25
न भेतव्यं च नहुषात्सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ।
समानयिष्ये शक्रेण नचिराद्भवतीमहम् ॥ ५.११.२५ ॥
નહુષથી ડરવાની જરૂર નથી; આ તને સાચું કહું છું. થોડા જ સમયમાં હું તને શક્ર (ઇન્દ્ર) સાથે ફરી મિલાવીશ.
5.11.26
अथ शुश्राव नहुष इन्द्राणीं शरणीं गताम् ।
बृहस्पतेरङ्गिरसश्रुक्रोध स नृपस्तदा ॥ ५.११.२६ ॥
ત્યારે નહુષે સાંભળ્યું કે ઇન્દ્રાણી અંગિરસ બૃહસ્પતિને શરણે ગઈ છે; તે રાજા ત્યારે ક્રોધે ભરાયો.