ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 5.11
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.11.1
ऋषयोऽथाब्रुवन्सर्वे देवाश्च त्रिदिवेश्वराः ।
अयं वै नहुपः श्रीमान्देवराज्येऽभिषिच्यताम् ॥ ५.११.१ ॥
ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਦਿਵ ਦੇ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਨਹੁਸ਼ ਦੇਵਰਾਜ ਦੇ ਪਦ ਉੱਤੇ ਅਭਿਸ਼ਿਕਤ ਹੋਣ।"
5.11.2
तेजस्वी च यशस्वी च धार्मिकश्चैव नित्यदा ।
ते गत्वा त्वब्रुवन्सर्वे राजा नो भव पार्थिव ॥ ५.११.२ ॥
ਉਹ ਤੇਜਸਵੀ, ਯਸ਼ਸਵੀ ਅਤੇ ਸਦਾ ਧਾਰਮਿਕ ਹੈ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਉਸ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਬੋਲੇ, "ਹੇ ਪਾਰਥਿਵ, ਤੂੰ ਸਾਡਾ ਰਾਜਾ ਬਣ।"
5.11.3
स तानुवाच नहुषो देवानृपिगणांस्तथा ।
पितृभिः सहितान्राजन्परिप्सन्हितमात्मनः ॥ ५.११.३ ॥
ਫਿਰ ਨਹੁਸ਼ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਰਿਸ਼ੀ-ਗਣਾਂ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ — ਹੇ ਰਾਜਨ, ਆਪਣੀ ਭਲਾਈ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਦਿਆਂ।
5.11.4
दुर्बलोऽहं न मे शक्तिर्भवतां परिपालने ।
बलवाञ्ज्ञायतां कश्चिद्बलं शक्रे हि नित्यदा ॥ ५.११.४ ॥
"ਮੈਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਾਂ, ਤੁਹਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ। ਕਿਸੇ ਬਲਵਾਨ ਨੂੰ ਲੱਭੋ; ਬਲ ਤਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇੰਦਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੈ।"
5.11.5
तमब्रुवन्पुनः सर्वे देवा ऋषिपुरोगमाः ।
अस्माकं तपसा युक्तः पाहि राज्यं त्रिविष्टपे ॥ ५.११.५ ॥
ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫਿਰ ਬੋਲੇ, "ਤੂੰ ਸਾਡੇ ਤਪ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੈਂ; ਤ੍ਰਿਵਿਸ਼ਟਪ ਦੇ ਰਾਜ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ।"
5.11.6
परस्परभयं घोरमस्माकं हि न संशयः ।
अभिषिच्यस्व राजेन्द्र भव राजा त्रिविष्टपे ॥ ५.११.६ ॥
"ਸਾਡੇ ਵਿੱਚ ਆਪਸੀ ਡਰ ਭਿਆਨਕ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਵਾ ਕੇ ਤ੍ਰਿਵਿਸ਼ਟਪ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣ।"
5.11.7
देवदानवयक्षाणामृषीणां रक्षसां तथा ।
पितृगन्धर्वभूतानां चक्षुर्विषयवर्तिनाम्। ॥ ५.११.७ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ, ਦਾਨਵਾਂ, ਯਕਸ਼ਾਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਭੂਤਾਂ ਦੇ—ਜੋ ਨਜ਼ਰ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
5.11.8
तेज आदास्यसे पश्यन्बलवांश्च भविष्यसि ।
धर्मं पुरस्कृत्य सदा सरवलोकाधिपो भव ॥ ५.११.८ ॥
ਤੂੰ ਤੇਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇਂਗਾ; ਵੇਖਦਿਆਂ ਵੇਖਦਿਆਂ ਬਲਵਾਨ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗਾ। ਸਦਾ ਧਰਮ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਬਣ।
5.11.9
ब्रह्मर्षीश्चापि देवांश्च गोपायस्व त्रिविष्टपे ।
अभिषिक्तः स राजेन्द्र ततो राजा त्रिविष्टपे ॥ ५.११.९ ॥
ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਪਾ ਕੇ ਫਿਰ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਬਣੇਂਗਾ।
5.11.10
धर्मं पुरस्कृत्य तदा सर्वलोकाधिपोऽभवत् ।
सुदुर्लभं वरं लब्ध्वा प्राप्य राज्यं त्रिविष्टपे ॥ ५.११.१० ॥
ਧਰਮ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਉਹ ਤਦ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਅਤਿ ਦੁਰਲੱਭ ਵਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਪਾ ਕੇ।
5.11.11
धर्मात्मा सततं भूत्वा कामात्मा समपद्यत ।
देवोद्यानेषु सर्वेषु नन्दनोपवनेषु च ॥ ५.११.११ ॥
ਸਦਾ ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਹਿ ਕੇ ਵੀ ਉਹ ਕਾਮਾਤਮਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਬਾਗਾਂ ਅਤੇ ਨੰਦਨ ਉਪਵਨਾਂ ਵਿੱਚ।
5.11.12
कैलासे हिमवत्पृष्ठे मन्दरे श्वेतपर्वते ।
सह्ये महेन्द्रे मलये समुद्रेषु सरित्सु च ॥ ५.११.१२ ॥
ਕੈਲਾਸ਼ ਉੱਤੇ, ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ, ਮੰਦਰ ਉੱਤੇ, ਸ਼ਵੇਤ ਪਰਬਤ ਉੱਤੇ, ਸਹਿਯ ਉੱਤੇ, ਮਹੇਂਦਰ ਉੱਤੇ, ਮਲਯ ਉੱਤੇ, ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਅਤੇ ਦਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ।
5.11.13
अप्सरोभिः परिवृतो देवकन्यासमावृतः ।
नहुषो देवराजोऽथ क्रीडन्बहुविधं तदा ॥ ५.११.१३ ॥
ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਦੇਵਕੰਨਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਢਕਿਆ ਦੇਵਰਾਜ ਨਹੁਸ ਤਦ ਅਨੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡ ਰਿਹਾ ਸੀ।
5.11.14
श्रृण्वन्दिव्या बहुविधाः कथाः श्रुतिमनोहराः ।
वादित्राणि च सर्वाणि गीतं च मधुरस्वनम् ॥ ५.११.१४ ॥
ਅਨੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਦਿਵ ਅਤੇ ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿੱਠੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣਦਾ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਸਾਜ਼ ਅਤੇ ਮਿੱਠੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ ਗੀਤ ਵੀ ਸੁਣਦਾ ਸੀ।
5.11.15
विश्वावसुर्नारदश्च गन्धर्वाप्सरसां गणाः ।
ऋतवः षट्च देवेन्द्रं मूर्तिमन्त उपस्थिताः ॥ ५.११.१५ ॥
ਵਿਸ਼ਵਾਵਸੂ ਅਤੇ ਨਾਰਦ, ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਅਤੇ ਛੇ ਰੁੱਤਾਂ ਮੂਰਤੀਮਾਨ ਹੋ ਕੇ ਦੇਵੇਂਦਰ ਕੋਲ ਹਾਜ਼ਰ ਸਨ।
5.11.16
मारुतः सुरभिर्वाति मनोज्ञः सत्वशीतलः ।
एवं विक्रीडतस्तस्य नहुषस्य दुरात्मनः ॥ ५.११.१६ ॥
ਸੁਗੰਧਿਤ, ਮਨ ਨੂੰ ਭਾਉਣ ਵਾਲੀ, ਸ਼ੀਤਲ ਹਵਾ ਵਗ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦੁਸ਼ਟ-ਆਤਮਾ ਨਹੁਸ ਦੇ ਖੇਡਦੇ ਸਮੇਂ।
5.11.17
संप्राप्ता दर्शनं देवी शक्रस्य महिषी प्रिया ।
स तां संदृश्य दुष्टात्मा प्राह सर्वान्सभासदः ॥ ५.११.१७ ॥
ਇੰਦਰ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਦੇਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਦੁਸ਼ਟ-ਆਤਮਾ ਨੇ ਸਭਾ ਦੇ ਸਭ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
5.11.18
इन्द्रस्य महिषी देवी कस्मान्मां नोपतिष्ठति ।
अहमिन्द्रोऽस्मि देवानां लोकानां च तथेश्वरः ॥ ५.११.१८ ॥
ਇੰਦਰ ਦੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਦੇਵੀ ਮੇਰੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਹਾਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ? ਮੈਂ ਇੰਦਰ ਹਾਂ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਈਸ਼ਵਰ ਵੀ ਮੈਂ ਹਾਂ।
5.11.19
आगच्छतु शची मह्यं क्षिप्रमद्य निवेशनम् ।
तच्छ्रुत्वा दुर्मना देवी बृहस्पतिमुवाच ह ॥ ५.११.१९ ॥
"ਸ਼ਚੀ ਅਜ ਛੇਤੀ ਮੇਰੇ ਨਿਵਾਸ ਆਵੇ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਦੁਖੀ ਮਨ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
5.11.20
रक्ष मां नहुषाद्ब्रह्मंस्त्वामस्मि शरणं गता ।
सर्वलक्षणसंपन्नां ब्रह्मंस्त्वं मां प्रभाषसे ॥ ५.११.२० ॥
"ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਨਹੁਸ਼ ਤੋਂ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ; ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਰਨ ਆਈ ਹਾਂ।" "ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਸਰਬਲੱਛਣ-ਸੰਪੰਨ ਆਖਦੇ ਹੋ।"
5.11.21
देवराजस्य दयितामत्यन्तं सुखभागिनीम् ।
अवैधव्येन युक्तां चाप्येकपत्नीं पतिव्रदाम् ॥ ५.११.२१ ॥
ਦੇਵਰਾਜ ਦੀ ਅਤਿ ਪਿਆਰੀ, ਸੁਖ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰ, ਸੁਹਾਗਣ, ਇੱਕਪਤਨੀ ਅਤੇ ਪਤੀਵਰਤਾ।
5.11.22
उक्तवानसि मां पूर्वमृतां तां कुरु वै गिरम् ।
नोक्तपूर्वं च भगवन्मृषा ते किंचिदीश्वर ॥ ५.११.२२ ॥
"ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਨੂੰ ਆਖਿਆ ਸੀ; ਉਹ ਬਚਨ ਸੱਚ ਕਰੋ।" "ਹੇ ਭਗਵਨ, ਹੇ ਈਸ਼ਵਰ, ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਵੀ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਿਆ।"
5.11.23
तस्मादेतद्भवेत्सत्यं त्वयोक्तं द्विजसत्तम ।
बृहस्पतिरथोवाच इन्द्राणीं भयमोहिताम् ॥ ५.११.२३ ॥
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਦ੍ਵਿਜੋਤਮ, ਤੁਹਾਡਾ ਕਿਹਾ ਸੱਚ ਹੋਵੇ। ਤਦ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਡਰ ਨਾਲ ਮੋਹਿਤ ਇੰਦਰਾਣੀ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।
5.11.24
यदुक्तासि मया देवि सत्यं तद्भविता ध्रुवम् ।
द्रक्ष्यसे देवराजं तमिन्द्रं शीघ्रमिहागतम् ॥ ५.११.२४ ॥
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਜੋ ਕਿਹਾ ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ ਸੱਚ ਹੋਵੇਗਾ; ਤੂੰ ਛੇਤੀ ਇੱਥੇ ਆਏ ਉਸ ਦੇਵਰਾਜ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਵੇਖੇਂਗੀ।
5.11.25
न भेतव्यं च नहुषात्सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ।
समानयिष्ये शक्रेण नचिराद्भवतीमहम् ॥ ५.११.२५ ॥
ਨਹੁਸ਼ ਤੋਂ ਨਾ ਡਰ; ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ ਜੋ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਛੇਤੀ ਹੀ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸ਼ਕ੍ਰ (ਇੰਦਰ) ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਦਿਆਂਗਾ।
5.11.26
अथ शुश्राव नहुष इन्द्राणीं शरणीं गताम् ।
बृहस्पतेरङ्गिरसश्रुक्रोध स नृपस्तदा ॥ ५.११.२६ ॥
ਫਿਰ ਨਹੁਸ਼ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਇੰਦਰਾਣੀ ਅੰਗਿਰਸ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ ਹੈ; ਉਹ ਰਾਜਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋਇਆ।