महाभारत · अध्याय 5.119
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.119.1
गालवं वैनतेयोऽथ प्रहसन्निदमब्रवीत् ।
दिष्ट्या कृतार्थं पश्यामि भवन्तमिह वै द्विज ॥ ५.११९.१ ॥
मग वैनतेय हसत गालवाला म्हणाला, 'हे द्विजा, सुदैवाने मी तुम्हाला येथे कृतार्थ झालेले पाहत आहे.'
5.119.2
गालवस्तु वचः श्रुत्वा वैनतेयेन भाषितम् ।
चतुर्भागावशिष्टं तदाचख्यौ कार्यमस्य हि ॥ ५.११९.२ ॥
वैनतेयाचे बोल ऐकून गालवाने या कार्याचा एक चतुर्थांश भाग अजून शिल्लक असल्याचे सांगितले.
5.119.3
सुपर्णस्त्वब्रवीदेनं गालवं वदतां वरः ।
प्रयत्नस्ते न कर्तव्यो नैष संपत्स्यते तव ॥ ५.११९.३ ॥
वक्त्यांमध्ये श्रेष्ठ असलेला सुपर्ण गालवाला म्हणाला, 'तू प्रयत्न करू नयेस; हे तुला साध्य होणार नाही.'
5.119.4
पुरा हि कान्यकुब्जे वै गाधेः सत्यवतीं सुताम् ।
भार्यार्थे वरयत्कन्यामृचीकस्तेन भाषितः ॥ ५.११९.४ ॥
पूर्वी कान्यकुब्जात गाधीची कन्या सत्यवती हिला भार्या करण्यासाठी ऋचीकाने तिची मागणी केली; त्याला गाधीने असे सांगितले.
5.119.5
एकतःश्यामकर्णानां हयानां चन्द्रवर्चसाम् ।
भगवन्दीयतां मह्यं सहस्रमिति गालव ॥ ५.११९.५ ॥
"हे भगवन्, एका बाजूला काळ्या कानांचे, चंद्रासारखे तेजस्वी असे हजार घोडे मला द्यावेत." हे गालवा!
5.119.6
ऋचीकस्तु तथेत्युक्त्वा वरुणस्यालयं गतः ।
अश्वतीर्थे हयाँल्लब्ध्वा दत्तवान्पार्थिवाय वै ॥ ५.११९.६ ॥
ऋचीक "तथास्तु" असे म्हणून वरुणाच्या निवासाला गेला; अश्वतीर्थावर घोडे मिळवून त्याने राजाला दिले.
5.119.7
इष्ट्वा ते पुण्डरीकेण दत्ता राज्ञा द्विजातिषु ।
तेभ्यो द्वे द्वे शते क्रीत्वा प्राप्ते तैः पार्थिवैस्तदा ॥ ५.११९.७ ॥
पुण्डरीक राजाने यज्ञ करून ब्राह्मणांना दान दिले. त्यांच्याकडून प्रत्येकी दोन-दोनशे विकत घेऊन तेव्हा त्या राजांनी ते मिळवले.
5.119.8
अपराण्यपि चत्वारि शतानि द्विजसत्तम ।
नीयमानानि संतारे हृतान्यासन्नितस्ततः ॥ ५.११९.८ ॥
हे द्विजश्रेष्ठा, आणखी चारशे घोडे नेले जात असताना नदीच्या घाटावर इकडे-तिकडे हरण केले गेले.
5.119.9
एवं न शक्यमप्राप्यं प्राप्तुं गालव कर्हिचित् ।
इमामश्वशताभ्यां वै द्वाभ्यां तस्मै निवेदय ॥ ५.११९.९ ॥
हे गालवा, असे न मिळालेले कधीही मिळवणे शक्य नाही; हिला दोनशे घोड्यांसह त्याला अर्पण कर.
5.119.10
विश्वामित्राय धर्मात्मन्षड्भिरश्वशतैः सह ।
ततोऽसि गतसंमोहः कृतकृत्यो द्विजोत्तम ॥ ५.११९.१० ॥
हे धर्मात्म्या, विश्वामित्राला सहाशे घोड्यांसह दे; मग तू मोहमुक्त व कृतकृत्य होशील, हे द्विजोत्तमा.
5.119.11
गालवस्तं तथेत्युक्त्वा सुपर्णसहितस्ततः ।
आदायाश्वांश्च कन्यां च विश्वामित्रमुपागमत् ॥ ५.११९.११ ॥
गालव 'तसेच' म्हणाला आणि सुपर्णासह, मग घोडे व कन्या घेऊन विश्वामित्राकडे गेला.
5.119.12
अश्वानां काङ्क्षितार्थानां षडिमानि शतानि वै ।
शतद्वयेन कन्येयं भवता प्रतिगृह्यताम् ॥ ५.११९.१२ ॥
इच्छित कार्यासाठी हे सहाशे घोडे आहेत; दोनशेसह ही कन्या आपण स्वीकारावी.
5.119.13
अस्यां राजर्षिभिः पुत्रा जाता वै धार्मिकास्त्रयः ।
चतुर्थं जनयत्वेकं भवानपि नरोत्तमम् ॥ ५.११९.१३ ॥
हिच्यापासून राजर्षींना तीन धार्मिक पुत्र झाले आहेत. चौथा, एक उत्तम पुरुष, आपणही हिच्यापासून उत्पन्न करावा.
5.119.14
पूर्णान्येवं शतान्यष्टौ तुरगाणां भवन्तु ते ।
भवतो ह्यनृणो भूत्वा तपः कुर्यां यथासुखम् ॥ ५.११९.१४ ॥
अशाप्रकारे आपले आठशे घोडे पूर्ण होवोत. आपल्या ऋणातून मुक्त होऊन मी सुखाने तप करीन.
5.119.15
विश्वामित्रस्तु तं दृष्ट्वा गालवं सह पक्षिणा ।
कन्यां च तां वरारोहामिदमित्यब्रवीद्वचः ॥ ५.११९.१५ ॥
विश्वामित्रांनी गालवाला पक्ष्यासह पाहिले आणि त्या सुंदर कटी असलेल्या कन्येकडे पाहून हे वचन म्हटले.
5.119.16
किमियं पूर्वमेवेह न दत्ता मम गालव ।
पुत्रा ममैव चत्वारो भवेयुः कुलभावनाः ॥ ५.११९.१६ ॥
हे गालवा, हिला आधीच मला का दिले नाही? कुलाला शोभा आणणारे माझेच चार पुत्र होवोत.
5.119.17
प्रतिगृह्णामि ते कन्यामेकपुत्रफलाय वै ।
अश्वाश्चाश्रममासाद्य चरन्तु मम सर्वशः ॥ ५.११९.१७ ॥
एका पुत्रफलासाठी मी आपल्याकडून ही कन्या स्वीकारतो. घोडे माझ्या आश्रमात येऊन सर्वत्र माझे होऊन संचार करोत.
5.119.18
स तया रममाणोऽथ विश्वामित्रो महाद्युतिः ।
आत्मजं जनयामास माधवीपुत्रमष्टकम् ॥ ५.११९.१८ ॥
मग तिच्याबरोबर रममाण झालेल्या महातेजस्वी विश्वामित्रांनी माधवीचा पुत्र अष्टक नावाचा आपला पुत्र उत्पन्न केला.
5.119.19
जातमात्रं सुतं तं च विश्वामित्रो महामुनिः ।
संयोज्यार्थैस्तथा धर्मैरश्वैस्तैः समयोजयत् ॥ ५.११९.१९ ॥
जन्मताच त्या पुत्राला महामुनी विश्वामित्रांनी धने आणि धर्मांनी युक्त केले, आणि त्या अश्वांशीही त्याला जोडले.
5.119.20
अथाष्टकः पुरं प्रायात्तदा सोमपुरप्रभम् ।
निर्यात्य कन्यां शिष्याय कौशिकोपि वनं ययौ ॥ ५.११९.२० ॥
मग अष्टक सोमपुरासारख्या तेजस्वी नगरात गेला; कौशिकही कन्या शिष्याला देऊन अरण्यात गेले.
5.119.21
गालवोपि सुपर्णेन सह निर्यात्य दक्षिणाम् ।
मनसाऽतिप्रतीतेन कन्यामिदमुवाच ह ॥ ५.११९.२१ ॥
गालवांनीही सुपर्णासह दक्षिणा देऊन, मनात अत्यंत प्रसन्न होऊन त्या कन्येला हे म्हटले.
5.119.22
जातो दानपतिः पुत्रस्त्वया शूरस्तथाऽपरः ।
सत्यधर्मरतश्चान्यो यज्वा चापि तथाऽपरः ॥ ५.११९.२२ ॥
तुझ्यापासून दानपती पुत्र जन्मला, आणि शूर दुसरा; एक सत्यधर्मात रत, दुसरा यज्ञ करणारा, आणि आणखी एक तसाच.
5.119.23
तदागच्छ वरारोहे तारितस्ते पिता सुतैः ।
चत्वारश्चैव राजानस्तथा चाहं सुमध्यमे ॥ ५.११९.२३ ॥
म्हणून ये, हे सुंदर कमरेच्या स्त्रिये; तुझे पिता पुत्रांद्वारे तारले गेले; चार राजे आणि मीही, हे सुमध्यमे.
5.119.24
गालवस्त्वभ्यनुज्ञाय सुपर्णं पन्नगाशनम् ।
पितुर्निर्यात्य तां कन्यां प्रययौ वनमेव ह ॥ ५.११९.२४ ॥
गालवांनी सर्पभक्षी सुपर्णाचा निरोप घेऊन, ती कन्या पित्याला सुपूर्द करून, अरण्याकडे प्रयाण केले.