ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 5.156
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.156.1
ततः शान्तनवं भीष्मं प्राञ्जलिर्धृतराष्ट्रजः ।
सह सर्वैर्महीपालैरिदं वचनमब्रवीत् ॥ ५.१५६.१ ॥
ಆಗ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಗನು ಕೈಮುಗಿದು, ಶಂತನುವಿನ ಮಗ ಭೀಷ್ಮರಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜರ ಸಹಿತ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
5.156.2
ऋते सेनाप्रणेतारं पृतना सुमहत्यपि ।
दीर्यते युद्धमासाद्य पिपीलिकपुटं यथा ॥ ५.१५६.२ ॥
ಸೇನಾಪತಿ ಇಲ್ಲದೆ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸೇನೆಯೂ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಇರುವೆ ಹುತ್ತದಂತೆ ಚದುರಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ.
5.156.3
नहि जातु द्वयोर्बुद्धिः समा भवति कर्हिचित् ।
शौर्यं च वलनेतॄणां स्पर्धते च परस्परम् ॥ ५.१५६.३ ॥
ಇಬ್ಬರ ಬುದ್ಧಿ ಎಂದಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ; ಸೇನಾನಾಯಕರ ಶೌರ್ಯವೂ ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುತ್ತದೆ.
5.156.4
श्रूयते च महाप्राज्ञ हैहयानमितौजसः ।
अभ्ययुर्ब्राह्मणाः सर्वे समुच्छ्रितकुशध्वजाः ॥ ५.१५६.४ ॥
ಓ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞನೇ, ಅಮಿತ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಹೈಹಯರ ಮೇಲೆ ಕುಶಧ್ವಜ ಎತ್ತಿದ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಆಕ್ರಮಿಸಿದರೆಂದು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ.
5.156.5
तानभ्ययुस्तदा वैश्याः शूद्राश्चैव पितामह ।
एकतस्तु त्रयो वर्णा एकतः क्षत्रियर्षभाः ॥ ५.१५६.५ ॥
ಆಗ ವೈಶ್ಯರು ಮತ್ತು ಶೂದ್ರರೂ ಅವರ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದರು. ಓ ಪಿತಾಮಹರೇ, ಒಂದು ಕಡೆ ಮೂರು ವರ್ಣಗಳು, ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆ ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಇದ್ದರು.
5.156.6
ते स्म युद्धे प्रभज्यन्ते त्रयो वर्णाः पुनः पुनः ।
क्षत्रियाश्च जयन्त्येव बहुलं चैकतो बलम् ॥ ५.१५६.६ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಆ ಮೂರು ವರ್ಣಗಳು ಪದೇ ಪದೇ ಸೋಲುತ್ತವೆ; ಆದರೆ ಕ್ಷತ್ರಿಯರು ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾರೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರ ಬಲ ಒಗ್ಗೂಡಿದ್ದು ಅಧಿಕವಾಗಿದೆ.
5.156.7
ततस्ते क्षत्रियानेव पप्रच्छुर्द्विचसत्तमाः ।
तेभ्यः शशंसुर्धर्मज्ञा याथातथ्यं पितामह ॥ ५.१५६.७ ॥
ಆಗ ಆ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರು ಕ್ಷತ್ರಿಯರನ್ನೇ ಕೇಳಿದರು; ಧರ್ಮಜ್ಞರಾದ ಪಿತಾಮಹರು ಅವರಿಗೆ ಯಥಾರ್ಥವನ್ನು ಹೇಳಿದರು.
5.156.8
वयमेकस्य श्रृणुमो महाबुद्धिमतो रणे ।
भवन्तस्तु पृथक्सर्वे स्वबुद्धिवशवर्तिनः ॥ ५.१५६.८ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಾವು ಒಬ್ಬ ಮಹಾಬುದ್ಧಿವಂತನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇವೆ; ಆದರೆ ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಬೇರೆಬೇರೆಯಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಬುದ್ಧಿಗೆ ವಶರಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತೀರಿ.
5.156.9
ततस्ते ब्राह्मणाश्चक्रुरेकं सेनापतिं द्विजम् ।
नये सुकुशलं शूरमजयन्क्षत्रियांस्ततः ॥ ५.१५६.९ ॥
ನಂತರ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ನೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅತಿನಿಪುಣನಾದ, ಶೂರನಾದ ಒಬ್ಬ ದ್ವಿಜನನ್ನು ಸೇನಾಪತಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದರು; ಆಮೇಲೆ ಕ್ಷತ್ರಿಯರನ್ನು ಗೆದ್ದರು.
5.156.10
एवं ये कुशलं शूरं हितेप्सितमकल्पषम् ।
सेनापतिं प्रकुर्वन्ति ते जयन्ति रणे रिपून् ॥ ५.१५६.१० ॥
ಹೀಗೆ ಯಾರು ಕುಶಲ, ಶೂರ, ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸುವ, ನಿರ್ಮಲ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೇನಾಪತಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾರೆ.
5.156.11
भवानुशनसा तुल्यो हितैषी च सदा मम ।
असंहार्थः स्थितो धर्मे स नः सेनापतिर्भव ॥ ५.१५६.११ ॥
ನೀವು ಉಶನಸ್ಸಿಗೆ ಸಮಾನರು, ಸದಾ ನನ್ನ ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸುವವರು; ನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವವರು. ನೀವು ನಮ್ಮ ಸೇನಾಪತಿಯಾಗಿರಿ.
5.156.12
रश्मीवतामिवादित्यो वीरुधामिव चन्द्रमाः ।
कुबेर इव यक्षाणां देवानामिव वासवः ॥ ५.१५६.१२ ॥
ಕಿರಣವಂತರಲ್ಲಿ ಆದಿತ್ಯನಂತೆ, ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನಂತೆ, ಯಕ್ಷರಲ್ಲಿ ಕುಬೇರನಂತೆ, ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸವನಂತೆ (ಇಂದ್ರನಂತೆ) ನೀವು ಇದ್ದೀರಿ.
5.156.13
पर्वतानां यथा मेरुः सुपर्णः पक्षिणां यथा ।
कुमार इव देवानां वसूनामिव हव्यवाट् ॥ ५.१५६.१३ ॥
ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಮೇರು, ಪಕ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಸುಪರ್ಣ (ಗರುಡ), ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕುಮಾರ, ವಸುಗಳಲ್ಲಿ ಹವ್ಯವಾಹನ (ಅಗ್ನಿ) ಇದ್ದಂತೆ.
5.156.14
भवता हि वयं गुप्ताः शत्रेणेव दिवौकसः ।
अनाधृष्या भविष्यामस्त्रिदशानामपि ध्रुवम् ॥ ५.१५६.१४ ॥
ನಿಮ್ಮಿಂದ ರಕ್ಷಿತರಾದ ನಾವು, ದೇವತೆಗಳು ಶತ್ರುವಿನಿಂದ ರಕ್ಷಿತರಾದಂತೆ, ತ್ರಿದಶರಿಗೂ ಸಹ ಅಜೇಯರಾಗುತ್ತೇವೆ.
5.156.15
प्रयातु नो भवानग्रे देवानामिव पावकिः ।
वयं त्वामनुयास्यामः सौरभेया इवर्षभम् ॥ ५.१५६.१५ ॥
ದೇವತೆಗಳ ಮುಂದೆ ಪಾವಕಿ (ಕುಮಾರ) ಸಾಗುವಂತೆ ನೀವು ನಮ್ಮ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿರಿ; ಸುರಭಿಯ ಕರುಗಳು ಎತ್ತನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವಂತೆ ನಾವು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತೇವೆ.
5.156.16
एवमेतन्महाबाहो यथा वदसि भारत ।
यथैव हि भवन्तो मे तथैव मम पाण्डवाः ॥ ५.१५६.१६ ॥
ಓ ಮಹಾಬಾಹು, ಭಾರತನೇ! ನೀವು ಹೇಳಿದಂತೆಯೇ ಇದೆ; ನೀವು ನನಗೆ ಹೇಗೋ, ಪಾಂಡವರೂ ಹಾಗೆಯೇ ನನಗೆ.
5.156.17
अपि चैव मया श्रोयो वाच्यं तेषां नराधिप ।
संयोद्धव्यं तवार्थाय यथा मे समयः कृतः ॥ ५.१५६.१७ ॥
ಓ ನರಾಧಿಪ! ನಾನು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಶ್ರೇಯಸ್ಕರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಬೇಕು; ನನ್ನ ಒಪ್ಪಂದದಂತೆ ನಿಮಗಾಗಿ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕು.
5.156.18
न तु पश्यामि योद्धारमात्मनः सदृशं भुवि ।
ऋते तस्मान्नरव्याघ्रात्कुन्तीपुत्राद्धनञ्जयात् ॥ ५.१५६.१८ ॥
ಆದರೆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಸಮಾನನಾದ ಯೋಧನನ್ನು ನಾನು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ, ಆ ನರವ್ಯಾಘ್ರ ಕುಂತೀಪುತ್ರ ಧನಂಜಯ (ಅರ್ಜುನ) ಹೊರತು.
5.156.19
स हि वेद महाबुद्धिर्दिव्यान्यस्त्राण्यनेकशः ।
न तु मां विवृतो युद्धे जातु युध्येत पाण्डवः ॥ ५.१५६.१९ ॥
ಅವನು ಮಹಾಬುದ್ಧಿವಂತನು; ಅನೇಕ ದಿವ್ಯಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಬಲ್ಲವನು. ಆದರೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣೆಯಿಲ್ಲದ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಪಾಂಡವನು ಎಂದೂ ಹೋರಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
5.156.20
अहं स च क्षणेनैव निर्मनुष्यमिदं जगत् ।
कुर्यावास्त्रबलेनैव ससुरासुरराक्षसम् ॥ ५.१५६.२० ॥
ನಾನೂ ಅವನೂ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿಯೇ ಅಸ್ತ್ರಬಲದಿಂದ ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಮನುಷ್ಯರಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡಬಲ್ಲೆವು; ದೇವ, ಅಸುರ, ರಾಕ್ಷಸರೊಂದಿಗೆ.
5.156.21
न त्वेवोत्सादनीया मे पाण्डोः पुत्रा जनाधिप ।
तस्माद्योधान्हनिष्यामि प्रयोगेणायुतं सदा ॥ ५.१५६.२१ ॥
ಓ ಜನಾಧಿಪನೇ! ಪಾಂಡುವಿನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ನಾನು ನಾಶಮಾಡಬಾರದು; ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರಯೋಗದಿಂದ ನಾನು ಸದಾ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಯೋಧರನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವೆನು.
5.156.22
एवमेषां फरिष्यामि निधनं कुरुनन्दन ।
न चेत्ते मां हनिष्यन्ति पूर्वमेव समागमे ॥ ५.१५६.२२ ॥
ಓ ಕುರುನಂದನ! ಹೀಗೆ ನಾನು ಇವರಿಗೆ ಮರಣವನ್ನು ತರುವೆನು; ಅವರು ಮುಖಾಮುಖಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲೇ ನನ್ನನ್ನು ಕೊಲ್ಲದಿದ್ದರೆ.
5.156.23
सेनापतिस्त्वहं राजन्समयेनापरेण ते ।
भविष्यामि यथाकामं तन्मे श्रोतुमिहार्हसि ॥ ५.१५६.२३ ॥
ಓ ರಾಜನೇ! ನಾನು ನಿನ್ನ ಸೇನಾಪತಿಯಾಗುವೆನು; ಆದರೆ ಬೇರೊಂದು ಒಪ್ಪಂದದ ಮೇಲೆ. ಅದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ನನ್ನಿಂದ ನೀನು ಕೇಳಬೇಕು.
5.156.24
कर्णो वा युध्यतां पूर्वमहं वा पृथिवीपते ।
स्पर्धते हि सदात्यर्थं सूतपुत्रो मया रणे ॥ ५.१५६.२४ ॥
ಓ ಭೂಪತಿ! ಯುದ್ಧ ಮಾಡುವವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಕರ್ಣನು ಹೋರಾಡಬೇಕೋ ಅಥವಾ ನಾನೋ; ಏಕೆಂದರೆ ಸೂತಪುತ್ರನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸದಾ ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಅತಿಯಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುತ್ತಾನೆ.
5.156.25
नाहं जीवति गाङ्गेये राजन्योत्स्ये कथंचन ।
हते भीष्मे तु योत्स्यामि सह गाण्डीवधन्वना ॥ ५.१५६.२५ ॥
ರಾಜನೇ, ಗಾಂಗೇಯ (ಭೀಷ್ಮ) ಜೀವಂತವಿರುವಾಗ ನಾನು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಯುದ್ಧ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಭೀಷ್ಮ ಹತನಾದ ನಂತರವೇ ಗಾಂಡೀವಧನ್ವಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡುತ್ತೇನೆ.
5.156.26
ततः सेनापतिं चक्रे विधिवद्भूरिदक्षिणम् ।
धृतराष्ट्रात्मजो भीष्मं सोऽभिषिक्तो व्यरोचत ॥ ५.१५६.२६ ॥
ನಂತರ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಗ (ದುರ್ಯೋಧನ) ವಿಧಿಪ್ರಕಾರ, ಅಪಾರ ದಕ್ಷಿಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಭೀಷ್ಮರನ್ನು ಸೇನಾಪತಿಯನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದನು. ಅಭಿಷಿಕ್ತರಾದ ಅವರು ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.
5.156.27
ततो भेरीश्च शङ्खांश्च शतशोऽथ सहस्रशः ।
वादयामासुव्यग्रा वादका राजशासनात् ॥ ५.१५६.२७ ॥
ನಂತರ ರಾಜಾಜ್ಞೆಯಂತೆ ಕಾರ್ಯನಿರತರಾದ ವಾದಕರು ನೂರಾರು ಸಾವಿರಾರು ಭೇರಿ ಶಂಖಗಳನ್ನು ಮೊಳಗಿಸಿದರು.
5.156.28
सिंहनादाश्च विविधा वाहनानां च निःस्वनाः ॥ ५.१५६.२८ ॥
ಸಿಂಹಗರ್ಜನೆಗಳು ಮತ್ತು ವಾಹನಗಳ ನಾನಾ ಬಗೆಯ ಧ್ವನಿಗಳು ಮೊಳಗಿದವು.
5.156.29
निर्घार्ताः पृथिवीकम्पा गजबृंहितनिःस्वनाः ।
आसंश्च सर्वयोधानां पातयन्तो मनांस्युत ॥ ५.१५६.२९ ॥
ಭೀಕರ ಗುಡುಗಿನ ಸದ್ದುಗಳು, ಭೂಕಂಪಗಳು, ಆನೆಗಳ ಘೀಳಿಡುವಿಕೆ ಉಂಟಾದವು; ಅವು ಎಲ್ಲ ಯೋಧರ ಹೃದಯಗಳನ್ನು ನಡುಗಿಸಿದವು.
5.156.30
वाचश्चाप्यशरीरिण्यो दिवश्चोल्काः प्रपेदिरे ।
शिवाश्च भयवेदिन्यो नेदुर्दीप्ततरा भृशम् ॥ ५.१५६.३० ॥
ಅಶರೀರವಾಣಿಗಳು ಮತ್ತು ಆಕಾಶದಿಂದ ಉಲ್ಕೆಗಳು ಬಿದ್ದವು; ಭಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ನರಿಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಉಗ್ರವಾಗಿ ಕೂಗಿದವು.
5.156.31
सैनापत्ये यदा राजा गाङ्गेयमभिषिक्तवान् ।
तदैतान्युग्ररूपाणि बभूवुः शतशो नृप ॥ ५.१५६.३१ ॥
ರಾಜನೇ, ರಾಜನು ಗಾಂಗೇಯನನ್ನು (ಭೀಷ್ಮನನ್ನು) ಸೇನಾಪತಿಯಾಗಿ ಅಭಿಷೇಕಿಸಿದಾಗ, ಈ ಉಗ್ರ ರೂಪದ ಶಕುನಗಳು ನೂರಾರು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು.
5.156.32
ततः सेनापतिं कृत्वा भीष्मं परबलार्दनम् ।
वाचयित्वा द्विजश्रेष्ठान्गोभिर्निष्कैश्च भूरिशः ॥ ५.१५६.३२ ॥
ಬಳಿಕ ಶತ್ರುಸೈನ್ಯವನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ಭೀಷ್ಮನನ್ನು ಸೇನಾಪತಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಸ್ವಸ್ತಿವಾಚನ ಮಾಡಿಸಿ, ಗೋವುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಚಿನ್ನದ ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ಹೇರಳವಾಗಿ ದಾನ ಮಾಡಿ.
5.156.33
वर्धमानो जयाशीर्भिर्निर्ययौ सैनिकैर्वृतः ।
आपगेयं पुरस्कृत्य भ्रातृभिः सहितस्तदा ॥ ५.१५६.३३ ॥
ಜಯದ ಆಶೀರ್ವಾದಗಳಿಂದ ಬೆಳಗುತ್ತಾ, ಸೈನಿಕರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟು, ಗಾಂಗೇಯನನ್ನು (ಭೀಷ್ಮನನ್ನು) ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಆಗ ತನ್ನ ಸಹೋದರರೊಂದಿಗೆ ಹೊರಟನು.
5.156.34
स्कन्धावारेण महता कुरुक्षेत्रं जगाम ह ॥ ५.१५६.३४ ॥
ದೊಡ್ಡ ಸೈನ್ಯ ಶಿಬಿರದೊಂದಿಗೆ ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಹೋದನು.
5.156.35
परिक्रम्य कुरुक्षेत्रं कर्णेन सह कौरवः ।
शिबिरं मापयामास समे देशे जनाधिप ॥ ५.१५६.३५ ॥
ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿ, ಕರ್ಣನೊಂದಿಗೆ ಕೌರವನು ಸಮತಟ್ಟಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಶಿಬಿರವನ್ನು ಅಳೆಯಿಸಿದನು, ಜನಾಧಿಪನೇ.
5.156.36
मधुरानूषरे देशे प्रभूतयवसेन्धने ।
यथैव हास्तिनपुरं तद्वच्छिबिरमाबभौ ॥ ५.१५६.३६ ॥
ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಉಪ್ಪು ಮಿಶ್ರಿತ ಬಂಜರು ನೆಲದಲ್ಲಿ, ಮೇವು ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಹೇರಳವಾಗಿದ್ದ ಆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ಹಸ್ತಿನಾಪುರದಂತೆ ಶಿಬಿರ ಹೊಳೆಯಿತು.