ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 5.156
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.156.1
ततः शान्तनवं भीष्मं प्राञ्जलिर्धृतराष्ट्रजः ।
सह सर्वैर्महीपालैरिदं वचनमब्रवीत् ॥ ५.१५६.१ ॥
ਤਦ ਧृਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਸ਼ਾਂਤਨੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਇਹ ਬਚਨ ਬੋਲਿਆ।
5.156.2
ऋते सेनाप्रणेतारं पृतना सुमहत्यपि ।
दीर्यते युद्धमासाद्य पिपीलिकपुटं यथा ॥ ५.१५६.२ ॥
ਸੈਨਾਪਤੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਵੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਕੀੜੀਆਂ ਦੇ ਬਿਲ ਵਾਂਗ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
5.156.3
नहि जातु द्वयोर्बुद्धिः समा भवति कर्हिचित् ।
शौर्यं च वलनेतॄणां स्पर्धते च परस्परम् ॥ ५.१५६.३ ॥
ਦੋ ਜਣਿਆਂ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਕਦੇ ਵੀ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ; ਸੈਨਾਨਾਇਕਾਂ ਦੀ ਬਹਾਦਰੀ ਵੀ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
5.156.4
श्रूयते च महाप्राज्ञ हैहयानमितौजसः ।
अभ्ययुर्ब्राह्मणाः सर्वे समुच्छ्रितकुशध्वजाः ॥ ५.१५६.४ ॥
ਹੇ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ, ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਿਤ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਹੈਹਯਾਂ ਉੱਤੇ ਕੁਸ਼-ਧਵਜਾਂ ਉੱਚੀਆਂ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਚੜ੍ਹ ਆਏ ਸਨ।
5.156.5
तानभ्ययुस्तदा वैश्याः शूद्राश्चैव पितामह ।
एकतस्तु त्रयो वर्णा एकतः क्षत्रियर्षभाः ॥ ५.१५६.५ ॥
ਤਦ ਵੈਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪਏ। ਹੇ ਪਿਤਾਮਹ, ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਤਿੰਨ ਵਰਣ ਸਨ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਕਸ਼ੱਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਯੋਧੇ ਸਨ।
5.156.6
ते स्म युद्धे प्रभज्यन्ते त्रयो वर्णाः पुनः पुनः ।
क्षत्रियाश्च जयन्त्येव बहुलं चैकतो बलम् ॥ ५.१५६.६ ॥
ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਉਹ ਤਿੰਨੇ ਵਰਣ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹਾਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਕਸ਼ੱਤਰੀ ਜਿੱਤਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਲ ਇਕੱਠਾ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
5.156.7
ततस्ते क्षत्रियानेव पप्रच्छुर्द्विचसत्तमाः ।
तेभ्यः शशंसुर्धर्मज्ञा याथातथ्यं पितामह ॥ ५.१५६.७ ॥
ਤਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਨੇ ਕਸ਼ੱਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਪੁੱਛਿਆ; ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਪਿਤਾਮਹ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਥਾਰਥ ਗੱਲ ਦੱਸੀ।
5.156.8
वयमेकस्य श्रृणुमो महाबुद्धिमतो रणे ।
भवन्तस्तु पृथक्सर्वे स्वबुद्धिवशवर्तिनः ॥ ५.१५६.८ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਮਹਾਬੁੱਧੀਮਾਨ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣਦੇ ਹਾਂ; ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਆਪਣੀ ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਚੱਲਦੇ ਹੋ।
5.156.9
ततस्ते ब्राह्मणाश्चक्रुरेकं सेनापतिं द्विजम् ।
नये सुकुशलं शूरमजयन्क्षत्रियांस्ततः ॥ ५.१५६.९ ॥
ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਨਿਪੁੰਨ ਅਤੇ ਸੂਰਬੀਰ ਇੱਕ ਦ੍ਵਿਜ ਨੂੰ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣਾਇਆ; ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਸ਼ੱਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ।
5.156.10
एवं ये कुशलं शूरं हितेप्सितमकल्पषम् ।
सेनापतिं प्रकुर्वन्ति ते जयन्ति रणे रिपून् ॥ ५.१५६.१० ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੋ ਲੋਕ ਨਿਪੁੰਨ, ਸੂਰਬੀਰ, ਹਿਤ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਨਿਰਮਲ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਦੇ ਹਨ।
5.156.11
भवानुशनसा तुल्यो हितैषी च सदा मम ।
असंहार्थः स्थितो धर्मे स नः सेनापतिर्भव ॥ ५.१५६.११ ॥
ਤੁਸੀਂ ਉਸ਼ਨਸ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੋ ਅਤੇ ਸਦਾ ਮੇਰਾ ਹਿਤ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ; ਤੁਸੀਂ ਵਿਨਾਸ਼ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣੋ।
5.156.12
रश्मीवतामिवादित्यो वीरुधामिव चन्द्रमाः ।
कुबेर इव यक्षाणां देवानामिव वासवः ॥ ५.१५६.१२ ॥
ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਦਿੱਤ ਵਾਂਗ, ਬੂਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਮਾ ਵਾਂਗ, ਯਕਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਬੇਰ ਵਾਂਗ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਸਵ (ਇੰਦਰ) ਵਾਂਗ ਤੁਸੀਂ ਹੋ।
5.156.13
पर्वतानां यथा मेरुः सुपर्णः पक्षिणां यथा ।
कुमार इव देवानां वसूनामिव हव्यवाट् ॥ ५.१५६.१३ ॥
ਪਰਬਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮੇਰੂ, ਪੰਛੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰਣ (ਗਰੁੜ), ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਵਸੂਆਂ ਵਿੱਚ ਹਵਿਆਵਾਹਨ (ਅਗਨੀ) ਵਾਂਗ।
5.156.14
भवता हि वयं गुप्ताः शत्रेणेव दिवौकसः ।
अनाधृष्या भविष्यामस्त्रिदशानामपि ध्रुवम् ॥ ५.१५६.१४ ॥
ਤੁਹਾਡੇ ਦੁਆਰਾ ਸੁਰੱਖਿਤ ਹੋ ਕੇ ਅਸੀਂ, ਸਵਰਗਵਾਸੀ ਜਿਵੇਂ ਦੁਸ਼ਮਣ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਿੰਨਾਂ ਦਸਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਅਜੇਯ ਹੋਵਾਂਗੇ।
5.156.15
प्रयातु नो भवानग्रे देवानामिव पावकिः ।
वयं त्वामनुयास्यामः सौरभेया इवर्षभम् ॥ ५.१५६.१५ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਅੱਗੇ ਪਾਵਕਿ (ਕਾਰਤਿਕੇਯ) ਜਿਵੇਂ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਅੱਗੇ ਚੱਲੋ; ਸੁਰਭੀ ਦੇ ਵੱਛੇ ਜਿਵੇਂ ਬਲਦ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਾਂਗੇ।
5.156.16
एवमेतन्महाबाहो यथा वदसि भारत ।
यथैव हि भवन्तो मे तथैव मम पाण्डवाः ॥ ५.१५६.१६ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਭਾਰਤ! ਤੁਸੀਂ ਜਿਵੇਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋ, ਇਹ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਹੋ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਪਾਂਡਵ ਵੀ ਮੇਰੇ ਹਨ।
5.156.17
अपि चैव मया श्रोयो वाच्यं तेषां नराधिप ।
संयोद्धव्यं तवार्थाय यथा मे समयः कृतः ॥ ५.१५६.१७ ॥
ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ! ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਲਾਈ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਕਹਿਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਮੇਰੇ ਇਕਰਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਲੜਨਾ ਪਵੇਗਾ।
5.156.18
न तु पश्यामि योद्धारमात्मनः सदृशं भुवि ।
ऋते तस्मान्नरव्याघ्रात्कुन्तीपुत्राद्धनञ्जयात् ॥ ५.१५६.१८ ॥
ਪਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਰਗਾ ਯੋਧਾ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ, ਉਸ ਨਰਵਿਆਘਰ ਕੁੰਤੀਪੁੱਤਰ ਧਨੰਜਯ (ਅਰਜੁਨ) ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ।
5.156.19
स हि वेद महाबुद्धिर्दिव्यान्यस्त्राण्यनेकशः ।
न तु मां विवृतो युद्धे जातु युध्येत पाण्डवः ॥ ५.१५६.१९ ॥
ਉਹ ਮਹਾਬੁੱਧੀਮਾਨ ਹੈ; ਅਨੇਕ ਦਿਵਿਆ ਅਸਤਰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਰਖਿਅਤ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਪਾਂਡਵ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਲੜੇਗਾ।
5.156.20
अहं स च क्षणेनैव निर्मनुष्यमिदं जगत् ।
कुर्यावास्त्रबलेनैव ससुरासुरराक्षसम् ॥ ५.१५६.२० ॥
ਮੈਂ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਅਸਤਰ-ਬਲ ਨਾਲ ਇਸ ਜਗਤ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ; ਦੇਵਾਂ, ਅਸੁਰਾਂ ਅਤੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਸਮੇਤ।
5.156.21
न त्वेवोत्सादनीया मे पाण्डोः पुत्रा जनाधिप ।
तस्माद्योधान्हनिष्यामि प्रयोगेणायुतं सदा ॥ ५.१५६.२१ ॥
ਹੇ ਜਨਾਧਿਪ! ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਮੈਂ ਨਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ; ਇਸ ਲਈ ਪ੍ਰਯੋਗ ਨਾਲ ਮੈਂ ਸਦਾ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਧੇ ਮਾਰਾਂਗਾ।
5.156.22
एवमेषां फरिष्यामि निधनं कुरुनन्दन ।
न चेत्ते मां हनिष्यन्ति पूर्वमेव समागमे ॥ ५.१५६.२२ ॥
ਹੇ ਕੁਰੂਨੰਦਨ! ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਾਂਗਾ; ਜੇ ਉਹ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਮਾਰਨ।
5.156.23
सेनापतिस्त्वहं राजन्समयेनापरेण ते ।
भविष्यामि यथाकामं तन्मे श्रोतुमिहार्हसि ॥ ५.१५६.२३ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣਾਂਗਾ; ਪਰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸ਼ਰਤ ਉੱਤੇ। ਉਹ ਸ਼ਰਤ ਇੱਥੇ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਤੁਸੀਂ ਸੁਣੋ।
5.156.24
कर्णो वा युध्यतां पूर्वमहं वा पृथिवीपते ।
स्पर्धते हि सदात्यर्थं सूतपुत्रो मया रणे ॥ ५.१५६.२४ ॥
ਹੇ ਪ੍ਰਿਥਵੀਪਤੀ! ਯੁੱਧ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰਨ ਲੜੇ ਜਾਂ ਮੈਂ; ਕਿਉਂਕਿ ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
5.156.25
नाहं जीवति गाङ्गेये राजन्योत्स्ये कथंचन ।
हते भीष्मे तु योत्स्यामि सह गाण्डीवधन्वना ॥ ५.१५६.२५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਗਾਂਗੇਯ (ਭੀਸ਼ਮ) ਜਿਊਂਦੇ ਹੁੰਦੇ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯੁੱਧ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ। ਭੀਸ਼ਮ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਮੈਂ ਗਾਂਡੀਵਧਨਵਾ ਨਾਲ ਲੜਾਂਗਾ।
5.156.26
ततः सेनापतिं चक्रे विधिवद्भूरिदक्षिणम् ।
धृतराष्ट्रात्मजो भीष्मं सोऽभिषिक्तो व्यरोचत ॥ ५.१५६.२६ ॥
ਫਿਰ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ (ਦੁਰਯੋਧਨ) ਨੇ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰੀ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦੇ ਕੇ ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣਾਇਆ। ਅਭਿਸ਼ਿਕਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਸ਼ੋਭਾਯਮਾਨ ਹੋਏ।
5.156.27
ततो भेरीश्च शङ्खांश्च शतशोऽथ सहस्रशः ।
वादयामासुव्यग्रा वादका राजशासनात् ॥ ५.१५६.२७ ॥
ਫਿਰ ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਰੁੱਝੇ ਵਾਦਕਾਂ ਨੇ ਸੈਂਕੜੇ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਭੇਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ੰਖ ਵਜਾਏ।
5.156.28
सिंहनादाश्च विविधा वाहनानां च निःस्वनाः ॥ ५.१५६.२८ ॥
ਸ਼ੇਰਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਗਰਜਾਂ ਅਤੇ ਵਾਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਤਰ੍ਹਾਂ-ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਉੱਠੀਆਂ।
5.156.29
निर्घार्ताः पृथिवीकम्पा गजबृंहितनिःस्वनाः ।
आसंश्च सर्वयोधानां पातयन्तो मनांस्युत ॥ ५.१५६.२९ ॥
ਭਿਆਨਕ ਗੜਗੜਾਹਟਾਂ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਕੰਬਣ ਅਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਚਿੰਘਾੜਾਂ ਹੋਈਆਂ; ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਾਰੇ ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲ ਕੰਬਾ ਦਿੱਤੇ।
5.156.30
वाचश्चाप्यशरीरिण्यो दिवश्चोल्काः प्रपेदिरे ।
शिवाश्च भयवेदिन्यो नेदुर्दीप्ततरा भृशम् ॥ ५.१५६.३० ॥
ਅਸ਼ਰੀਰੀ ਬਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਉਲਕਾਵਾਂ ਡਿੱਗੀਆਂ; ਡਰ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗਿੱਦੜੀਆਂ ਬਹੁਤ ਚਮਕਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਚੀਕਣ ਲੱਗੀਆਂ।
5.156.31
सैनापत्ये यदा राजा गाङ्गेयमभिषिक्तवान् ।
तदैतान्युग्ररूपाणि बभूवुः शतशो नृप ॥ ५.१५६.३१ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਦੋਂ ਰਾਜੇ ਨੇ ਗਾਂਗੇਯ (ਭੀਸ਼ਮ) ਨੂੰ ਸੈਨਾਪਤੀ ਵਜੋਂ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕੀਤਾ, ਤਦ ਇਹ ਉਗਰ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਸੈਂਕੜੇ ਅਪਸ਼ਗਨ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ।
5.156.32
ततः सेनापतिं कृत्वा भीष्मं परबलार्दनम् ।
वाचयित्वा द्विजश्रेष्ठान्गोभिर्निष्कैश्च भूरिशः ॥ ५.१५६.३२ ॥
ਫਿਰ ਵੈਰੀ-ਸੈਨਾ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣਾ ਕੇ, ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੋਂ ਸਵਸਤਿਵਾਚਨ ਕਰਵਾ ਕੇ, ਗਊਆਂ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਮੋਹਰਾਂ ਬਹੁਤ ਦਾਨ ਕਰ ਕੇ।
5.156.33
वर्धमानो जयाशीर्भिर्निर्ययौ सैनिकैर्वृतः ।
आपगेयं पुरस्कृत्य भ्रातृभिः सहितस्तदा ॥ ५.१५६.३३ ॥
ਜਿੱਤ ਦੀਆਂ ਅਸੀਸਾਂ ਨਾਲ ਵਧਦੇ ਹੋਏ, ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ, ਗਾਂਗੇਯ (ਭੀਸ਼ਮ) ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਭਰਾਵਾਂ ਸਮੇਤ ਉਹ ਨਿਕਲੇ।
5.156.34
स्कन्धावारेण महता कुरुक्षेत्रं जगाम ह ॥ ५.१५६.३४ ॥
ਵੱਡੇ ਫੌਜੀ ਡੇਰੇ ਨਾਲ ਉਹ ਯਕੀਨਨ ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ ਨੂੰ ਗਿਆ।
5.156.35
परिक्रम्य कुरुक्षेत्रं कर्णेन सह कौरवः ।
शिबिरं मापयामास समे देशे जनाधिप ॥ ५.१५६.३५ ॥
ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ ਦੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰ ਕੇ, ਕਰਨ ਨਾਲ ਕੌਰਵ ਨੇ ਸਮਤਲ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਡੇਰਾ ਮਾਪਿਆ, ਹੇ ਜਨਾਧਿਪ।
5.156.36
मधुरानूषरे देशे प्रभूतयवसेन्धने ।
यथैव हास्तिनपुरं तद्वच्छिबिरमाबभौ ॥ ५.१५६.३६ ॥
ਮਿੱਠੀ ਅਤੇ ਖਾਰੀ ਬੰਜਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਚਾਰਾ ਅਤੇ ਬਾਲਣ ਬਹੁਤ ਸੀ, ਓਥੇ ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ ਵਾਂਗ ਹੀ ਉਹ ਡੇਰਾ ਚਮਕ ਉੱਠਿਆ।