ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.157
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.157.1
आपगेयं महात्मानं भीष्मं शस्त्रभृतां वरम् ।
पितामहं भारतानां ध्वजं सर्वमहीक्षिताम् ॥ ५.१५७.१ ॥
ଗଙ୍ଗାପୁତ୍ର, ମହାତ୍ମା ଭୀଷ୍ମ, ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଭରତବଂଶର ପିତାମହ, ସମସ୍ତ ଭୂପତିଙ୍କ ଧ୍ୱଜା।
5.157.2
बृहस्पतिसं बुद्ध्या क्षमया पृथिवीसमम् ।
समुद्रमिव गाम्भीर्ये हिमवन्तमिव स्थिरम् ॥ ५.१५७.२ ॥
ବୁଦ୍ଧିରେ ବୃହସ୍ପତି ସମାନ, କ୍ଷମାରେ ପୃଥିବୀ ସମାନ, ଗାମ୍ଭୀର୍ଯ୍ୟରେ ସମୁଦ୍ର ପରି, ସ୍ଥିରତାରେ ହିମାଳୟ ପରି।
5.157.3
प्रजापतिमिवौदार्ये तेजसा भास्करोपमम् ।
महेन्द्रमिव शत्रूणां ध्वंसनं शरवृष्टिभिः ॥ ५.१५७.३ ॥
ଉଦାରତାରେ ପ୍ରଜାପତି ପରି, ତେଜରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମାନ, ବାଣବର୍ଷଣରେ ଶତ୍ରୁ ବିନାଶରେ ମହେନ୍ଦ୍ର ପରି।
5.157.4
रणयज्ञे प्रवितते सुभीमे लोमहर्षणे ।
दीक्षितं चिररात्राय श्रुत्वा तत्र युधिष्ठिरः ॥ ५.१५७.४ ॥
ଯୁଦ୍ଧଯଜ୍ଞ ବିସ୍ତାରିତ ହେଲେ, ଅତି ଭୟଙ୍କର ଓ ରୋମାଞ୍ଚକର ସେଥିରେ ଦୀର୍ଘ ରାତ୍ରି ପାଇଁ ଦୀକ୍ଷିତ ହୋଇଛନ୍ତି ଶୁଣି ସେଠାରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର।
5.157.5
किमब्रवीन्महाबाहुः सर्वशस्त्रभृतां वरः ।
भीमसेनार्जुनौ वापि कृष्णो वा प्रत्यभाषत ॥ ५.१५७.५ ॥
ମହାବାହୁ, ସର୍ବଶସ୍ତ୍ରଧାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କ'ଣ କହିଲେ? ଭୀମସେନ, ଅର୍ଜୁନ କିମ୍ବା କୃଷ୍ଣ ମଧ୍ୟ କ'ଣ ଉତ୍ତର ଦେଲେ?
5.157.6
आपद्धर्मार्थकुशलो महाबुद्धिर्युधिष्ठिरः ।
सर्वान्भ्रातॄन्समानीय वासुदेवं च शाश्वतम् ॥ ५.१५७.६ ॥
ଆପଦ୍ଧର୍ମ ଓ ଅର୍ଥରେ ନିପୁଣ, ମହାବୁଦ୍ଧିମାନ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ସମସ୍ତ ଭାଇମାନଙ୍କୁ ଏବଂ ଶାଶ୍ୱତ ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ଏକତ୍ର କରି।
5.157.7
उवाच वदतां श्रेष्ठः सान्त्वपूर्वमिदं वचः ।
पर्याक्रामत सैन्यानि यत्तास्तिष्ठत दंशिताः ॥ ५.१५७.७ ॥
ବକ୍ତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେ ସାନ୍ତ୍ୱନାପୂର୍ବକ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ; ସୈନ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୁଲି କହିଲେ, "କବଚ ପରି ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇ ଠିଆ ହୁଅ।"
5.157.8
पितामहेन वो युद्धं पूर्वमेव भविष्यति ।
तस्मात्सप्तसु सेनासु प्रणेतॄन्मम पश्यत ॥ ५.१५७.८ ॥
ପିତାମହଙ୍କ ସହ ତୁମର ଯୁଦ୍ଧ ପ୍ରଥମେ ହେବ; ତେଣୁ ସାତ ସେନାଙ୍କ ପାଇଁ ମୋ ସେନାପତିମାନଙ୍କୁ ଦେଖ।
5.157.9
यथार्हति भवान्वक्तुमस्मिन्काले ह्युपस्थिते ।
तथेदमर्थवद्वाक्यमुक्तं ते भरतर्षभ ॥ ५.१५७.९ ॥
ଏହି ସମୟ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ ତୁମେ ଯେପରି କହିବା ଉଚିତ, ହେ ଭରତର୍ଷଭ, ତୁମେ ଏହି ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ ବାକ୍ୟ କହିଛ।
5.157.10
रोचते मे महाबाहो क्रियतां यदनन्तरम् ।
नायकास्तव सेनायां क्रियन्तामिह सप्त वै ॥ ५.१५७.१० ॥
ହେ ମହାବାହୁ, ଏହା ମୋତେ ପସନ୍ଦ; ଏବେ ପରେ ଯାହା କରିବାର ତାହା କରାଯାଉ। ତୁମ ସେନାରେ ଏଠାରେ ସାତ ନାୟକ ନିଯୁକ୍ତ ହେଉନ୍ତୁ।
5.157.11
ततो द्रुपदमानाय्य विराटं शिनिपुङ्गवम् ।
धृष्टद्युम्नं च पाञ्चाल्यं धृष्टकेतुं च पार्थिव।
शिखण्डिनं च पाञ्चाल्यं सहदेवं च मागधम् ॥ ५.१५७.११ ॥
ତା'ପରେ ଦ୍ରୁପଦ, ବିରାଟ, ଶିନି ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପାଞ୍ଚାଳ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଧୃଷ୍ଟକେତୁ, ହେ ରାଜା, ପାଞ୍ଚାଳ ଶିଖଣ୍ଡୀ ଏବଂ ମାଗଧ ସହଦେବଙ୍କୁ ଆଣି...
5.157.12
एतान्सप्त महाभागान्वीरान्युद्धाभिकाङ्क्षिणः ।
सेनाप्रणेतॄन्विधिवदभ्यषिञ्चद्युधिष्ठिरः ॥ ५.१५७.१२ ॥
ଯୁଦ୍ଧ ଇଚ୍ଛୁକ ଏହି ସାତ ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ବୀରଙ୍କୁ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ବିଧିବତ୍ ସେନାପତି ଭାବେ ଅଭିଷେକ କଲେ।
5.157.13
सर्वसेनापतिं चात्र धृष्टद्युम्नं चकार ह ।
द्रोणान्तहेतोरुत्पन्नो य इद्धाञ्जातवेदसः ॥ ५.१५७.१३ ॥
ଏଠାରେ ସେ ସମସ୍ତ ସେନାର ସେନାପତି ଭାବରେ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ; ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ବିନାଶ ପାଇଁ ଜାତବେଦ ଅଗ୍ନିର ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ଶିଖାରୁ ଜନ୍ମିତ ସେ ହିଁ ଥିଲେ।
5.157.14
सर्वेषामेव तेषां तु समस्तानां महात्मनाम् ।
सेनापतिपतिं चक्रे गडाकेशं धनञ्जयम् ॥ ५.१५७.१४ ॥
ସେହି ସମସ୍ତ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେନାପତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟ ଅଧିପତି ଭାବରେ ସେ ଗୁଡାକେଶ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ।
5.157.15
अर्जुनस्यापि नेता च संयन्ता चैव वाजिनाम् ।
सङ्कर्णणानुजः श्रीमान्महाबुद्धिर्जनार्दनः ॥ ५.१५७.१५ ॥
ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ମଧ୍ୟ ପଥପ୍ରଦର୍ଶକ ଏବଂ ଅଶ୍ୱଚାଳକ, ସଙ୍କର୍ଷଣଙ୍କ କନିଷ୍ଠ ଭାଇ, ତେଜସ୍ୱୀ ଓ ମହାବୁଦ୍ଧିମାନ ଜନାର୍ଦନ (କୃଷ୍ଣ)।
5.157.16
तद्दृष्ट्वोपस्थितं युद्धं समासन्नं महात्ययम् ।
प्राविशद्भवनं राज्ञः पाण्डवानां हलायुधः ॥ ५.१५७.१६ ॥
ଯୁଦ୍ଧ ନିକଟକୁ ଆସିଛି ଓ ମହାବିନାଶ ସନ୍ନିକଟ ଦେଖି ହଳାୟୁଧ (ବଳରାମ) ପାଣ୍ଡବ ରାଜାଙ୍କ ଭବନରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
5.157.17
सहाक्रूरप्रभृतिभिर्ददसाम्बोद्धवादिभिः ।
रौक्मिणेयाहुकसुतैश्चारुदेष्णपुरोगमैः ॥ ५.१५७.१७ ॥
ଅକ୍ରୂର ପ୍ରମୁଖଙ୍କ ସହ, ଦର୍ସୁ, ସାମ୍ବ, ଉଦ୍ଧବ ଆଦି ସହ, ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ପୁତ୍ର ଓ ଆହୁକଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ସହ, ଚାରୁଦେଷ୍ଣଙ୍କୁ ଅଗ୍ରେ ରଖି।
5.157.18
वृष्णिमुख्यैरधिगतैर्व्याघ्रैरिव बलोत्कटैः ।
अभिगुप्तो महाबाहुर्मरुद्भिरिव वासवः ॥ ५.१५७.१८ ॥
ବୃଷ୍ଣି ପ୍ରମୁଖ ଓ ବଳରେ ବ୍ୟାଘ୍ର ସମ ବୀରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରା ମହାବାହୁ (ବଳରାମ) ମରୁଦ୍ଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ବାସବ ପରି ସୁରକ୍ଷିତ ଥିଲେ।
5.157.19
नीलकौशेयवसनः कैलासशिखरोपमः ।
सिंहखेलगतिः श्रीमान्मदरक्तान्तलोचनः ॥ ५.१५७.१९ ॥
ନୀଳ ରେଶମ ବସ୍ତ୍ର ପରିହିତ, କୈଳାସ ଶିଖର ସଦୃଶ, ସିଂହର ଖେଳ ପରି ଗତିବିଶିଷ୍ଟ, ଶ୍ରୀମାନ, ମଦରେ ଆଖିର କୋଣ ରକ୍ତିମ।
5.157.20
तं दृष्ट्वा धर्मराजश्च केशवश्च महाद्युतिः ।
उदतिष्ठत्ततः पार्थो भीमकर्मा वृकोदरः ॥ ५.१५७.२० ॥
ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଧର୍ମରାଜ ଓ ମହାଦ୍ୟୁତି କେଶବ ଉଠିଲେ; ତା'ପରେ ପାର୍ଥ ଓ ଭୀମକର୍ମା ବୃକୋଦର ଉଠିଲେ।
5.157.21
गाण्डीवधन्वा ये चान्ये राजानस्तत्र केचन ।
पूजयाञ्चक्रिरे ते वै समायान्तं हलायुधम् ॥ ५.१५७.२१ ॥
ଗାଣ୍ଡୀବଧାରୀ ଓ ସେଠାକାର ଅନ୍ୟ କେତେକ ରାଜା ଆସୁଥିବା ହଳାୟୁଧଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଜଣାଇଲେ।
5.157.22
ततस्तं पाण्डवो राजा करे पस्पर्श पाणिना ।
वासुदेवपुरोगास्तं सर्व एवाभ्यवादयन् ॥ ५.१५७.२२ ॥
ତା'ପରେ ପାଣ୍ଡବ ରାଜା ତାଙ୍କ ହାତକୁ ନିଜ ହାତରେ ସ୍ପର୍ଶ କଲେ; ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ଅଭିବାଦନ କଲେ।
5.157.23
विराटद्रुपदौ वृद्धावभिवाद्य हलायुधः ।
युधिष्ठिरेण सहित उपाविशदरिन्दमः ॥ ५.१५७.२३ ॥
ବିରାଟ ଓ ଦ୍ରୁପଦ ଏହି ଦୁଇ ବୃଦ୍ଧଙ୍କୁ ଅଭିବାଦନ କରି ଶତ୍ରୁଦମନ ହଳାୟୁଧ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସହିତ ବସିଲେ।
5.157.24
ततस्तेषूपविष्टेषु पार्थिवेषु समन्ततः ।
वासुदेवमभिप्रेक्ष्य रौहिणेयोऽभ्यभाषत ॥ ५.१५७.२४ ॥
ତା'ପରେ ଯେତେବେଳେ ସମସ୍ତ ରାଜା ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରେ ବସିଲେ, ରୋହିଣୀପୁତ୍ର ବାସୁଦେବଙ୍କ ପ୍ରତି ଚାହିଁ କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
5.157.25
भवितायं महारौद्रो दारुणः पुरुषक्षयः ।
दिष्टमेतद्ध्रुवं मन्ये न शक्यमतिवर्तितुम् ॥ ५.१५७.२५ ॥
ଏହା ଅତି ଭୟଙ୍କର ଓ ଦାରୁଣ ମନୁଷ୍ୟକ୍ଷୟ ହେବ। ମୁଁ ମନେ କରେ ଏହା ନିଶ୍ଚିତ ଭାଗ୍ୟରେ ଲିଖିତ, ଏହାକୁ ଏଡ଼ାଇ ହେବ ନାହିଁ।
5.157.26
तस्माद्युद्धात्समुत्तीर्णानपि वः समुहृञ्जानान् ।
अरोगानक्षतैर्देहैर्द्रष्टास्मीति मतिर्मम ॥ ५.१५७.२६ ॥
ତେଣୁ ସେହି ଯୁଦ୍ଧରୁ ପାର ହୋଇ ଆସୁଥିବା, ଭଲ ମିତ୍ରମାନଙ୍କ ସହିତ ଥିବା ତୁମମାନଙ୍କୁ ରୋଗରହିତ ଓ ଅକ୍ଷତ ଶରୀରରେ ଦେଖିବି, ଏହା ମୋ ମତ।
5.157.27
समेतं पार्थिवं क्षत्रं कालपक्वमसंशयम् ।
विमर्दश्च महान्भावी मांसशोणितकदर्दमः ॥ ५.१५७.२७ ॥
ରାଜାମାନଙ୍କର କ୍ଷତ୍ରିୟ ସମୂହ ଏକତ୍ର ହୋଇଛି, କାଳରେ ପାଚିଛି, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ମହାନ ସଂହାର ହେବ, ମାଂସ ଓ ରକ୍ତର କାଦୁଅ ହେବ।
5.157.28
उक्तो मया वासुदेवः पुनः पुनरुपह्वरे ।
संबन्धिषु समां वृत्तिं वर्तस्व मधुसूदन ॥ ५.१५७.२८ ॥
ମୁଁ ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ଏକାନ୍ତରେ ବାରମ୍ବାର କହିଛି: ହେ ମଧୁସୂଦନ, ସମ୍ବନ୍ଧୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସମାନ ଆଚରଣ କର।
5.157.29
पाण्डवा हि यथास्माकं तथा दुर्योधनो नृपः ।
तस्यापि क्रियतां साह्यं स पर्येति पुनःपुनः ॥ ५.१५७.२९ ॥
ପାଣ୍ଡବମାନେ ଆମର ଯେପରି, ସେପରି ରାଜା ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ମଧ୍ୟ। ତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସାହାଯ୍ୟ କରାଯାଉ; ସେ ବାରମ୍ବାର ଆସୁଛନ୍ତି।
5.157.30
तच्च मे नाकरोद्वाक्यं त्वदर्थे मधुसूदनः ।
निर्विष्टः सर्वभावेन धनञ्जयमवेक्ष्य ह ॥ ५.१५७.३० ॥
କିନ୍ତୁ ମଧୁସୂଦନ ମୋ କଥା ମାନିଲେ ନାହିଁ; କାରଣ ସେ ତୁମ ପାଇଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଚାହିଁ ସ୍ଥିର ଥିଲେ।
5.157.31
ध्रुवो जयः पाण्डवानामिति मे निश्चिता मतिः ।
तथा ह्यभिनिवेशोऽयं वासुदेवस्य भारत ॥ ५.१५७.३१ ॥
ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ଜୟ ନିଶ୍ଚିତ ବୋଲି ମୋର ଦୃଢ଼ ମତ। ହେ ଭାରତ, ବାସୁଦେବଙ୍କର ମଧ୍ୟ ଏହି ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପ।
5.157.32
न चाहमृत्सहे कृष्णमृते लोकमुदीक्षितुम् ।
ततोऽहमनुवर्तामि केशवस्य चिकीर्षितम् ॥ ५.१५७.३२ ॥
କୃଷ୍ଣଙ୍କ ବିନା ଏ ଜଗତକୁ ଦେଖିବାକୁ ମୁଁ ସହି ପାରିବି ନାହିଁ। ଅତଏବ ମୁଁ କେଶବଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ଅନୁସରଣ କରୁଛି।
5.157.33
उभौ शिष्यौ हि मे वीरौ गदायद्धविशारदौ ।
तुल्यस्नेहोऽस्म्यतो भीते तथा दुर्योधने नृपे ॥ ५.१५७.३३ ॥
ଗଦାଯୁଦ୍ଧରେ ନିପୁଣ ସେହି ଦୁଇ ବୀର ମୋର ଶିଷ୍ୟ। ତେଣୁ ଭୀତ ରାଜା ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ମୋର ସମାନ ସ୍ନେହ।
5.157.34
तस्माद्यास्यामि तीर्थानि सरस्वत्या निषेवितुम् ।
न हि शक्ष्यामि कौरव्यान्नश्यमानानवेक्षितुम् ॥ ५.१५७.३४ ॥
ତେଣୁ ମୁଁ ସରସ୍ୱତୀର ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥଗୁଡ଼ିକୁ ଯିବି। ବିନଷ୍ଟ ହେଉଥିବା କୌରବମାନଙ୍କୁ ଦେଖିବା ମୋ ପାଇଁ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।
5.157.35
एवमुक्त्वा महाबाहुरनुज्ञातश्च पाण्डवैः ।
तीर्थयात्रां ययौ रामो निवर्त्य मधुसूदनम् ॥ ५.१५७.३५ ॥
ଏହା କହି, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କଠାରୁ ଅନୁମତି ନେଇ, ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ଫେରାଇ ପଠାଇ ମହାବାହୁ ରାମ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରାକୁ ଗଲେ।