Mahābhārata · Adhyāya 5.167
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.167.1
शकुनिर्मातुलस्तेऽसौ रथ एको नराधिप ।
प्रयुज्य पाण्डवैर्वैरं योत्स्यते नात्र संशयः ॥ ५.१६७.१ ॥
Oh señor de los hombres, tu tío materno Śakuni, un auriga solitario, luchará, habiendo provocado la enemistad con los Pāṇḍavas; no hay duda de ello.
5.167.2
एतस्य सेना दुर्धर्षा समरे प्रतियायिनः ।
विकृतायुधभूयिष्ठा वायुवेगसमा जवे ॥ ५.१६७.२ ॥
Su ejército, que avanza contra quien se le enfrenta, es inexpugnable en la batalla; compuesto en su mayoría por guerreros con armas deformes, iguala al viento en velocidad.
5.167.3
द्रोणपुत्रो महेष्वासः सर्वानेवातिधन्विनः ।
समरे चित्रयोधी च दृढास्त्रश्च महारथः ॥ ५.१६७.३ ॥
El hijo de Droṇa es un gran arquero, que supera a todos los arqueros; en la batalla es un guerrero prodigioso, firme en sus armas, y un gran auriga.
5.167.4
एतस्य हि महाराज यथा गाण्डीवधन्वनः ।
शरासनविनिर्मुक्ताः संसक्ता यान्ति सायकाः ॥ ५.१६७.४ ॥
En verdad, gran rey, así como las flechas lanzadas del arco de Arjuna, el portador del Gāṇḍīva, vuelan en rápida sucesión, así vuelan las suyas.
5.167.5
नैष शक्यो मया वीरः संख्यातुं रथसत्तमः ।
निर्दहेदपि लोकांस्त्रीनिच्छन्नेष महारथः ॥ ५.१६७.५ ॥
Este héroe, el mejor de los aurigas, no puede ser enumerado por mí; este gran auriga, si lo quisiera, podría quemar incluso los tres mundos.
5.167.6
क्रोधस्तेजश्च तपसा संभृतोश्रमवासिनाम् ।
द्रोणेनानुगृहीतश्च दिव्यैरस्त्रैरुदारधीः ॥ ५.१६७.६ ॥
Él, de mente noble, posee la cólera y el esplendor acumulados por la ascesis de los habitantes de los ermitaños, y es favorecido por Droṇa con armas divinas.
5.167.7
दोषस्त्वस्य महानेको येनैव भरतर्षभ ।
न मे रथो नातिरथो मतः पार्थिवसत्तम ॥ ५.१६७.७ ॥
Toro de los Bharatas, tiene un gran defecto, y por eso, el mejor de los reyes, a mi juicio no es ni un guerrero de carro ni un gran guerrero de carro.
5.167.8
जीवितं प्रियमत्यर्थमायुष्कामः सदा द्विजः ।
न ह्यस्य सदृशः कश्चिदुभयोः सेनयोरपि ॥ ५.१६७.८ ॥
El dvija, que siempre desea una vida larga, tiene su vida en extremo querida; no hay nadie igual a él ni en ambos ejércitos.
5.167.9
हन्यादेकरथेनैव देवानामपि वाहिनीम् ।
वपुष्मांस्तलघोषेण स्फोटयेदपि पर्वतान् ॥ ५.१६७.९ ॥
Con un solo carro podría matar incluso al ejército de los dioses; robusto de cuerpo, con el estruendo de sus palmadas podría incluso partir montañas.
5.167.10
असंख्येयगुणो वीरः प्रहन्ता दारुणद्युतिः ।
दण्डपाणिरिवासह्यः कालवत्प्रचरिष्यति ॥ ५.१६७.१० ॥
Aquel héroe de incontables virtudes, matador de terrible esplendor, se moverá como la Muerte con el bastón en la mano, insoportable.
5.167.11
युगान्ताग्निसमः क्रोधात्सिंहग्रीवो महाद्युतिः ।
एष भारत युद्धस्य पृष्ठं संशयमिष्यति ॥ ५.१६७.११ ॥
Semejante al fuego del fin de una edad, de cuello de león y de gran esplendor, por la ira causará duda incluso en la retaguardia de la batalla, oh Bhārata.
5.167.12
पिता त्वस्य महातेजा वृद्धोऽपि युवभिर्वरः ।
रणे कर्म महत्कर्ता अत्र मे नास्ति संशयः ॥ ५.१६७.१२ ॥
Su padre también es de gran esplendor; aunque viejo, es el mejor entre los jóvenes, y en la batalla realiza grandes hazañas. En esto no tengo duda.
5.167.13
अस्त्रवेगानिलोद्भूतः सेनाकक्षेन्धनोत्थितः ।
पाण्डुपुत्रस्य सैन्यानि प्रधक्ष्यति रणे धृतः ॥ ५.१६७.१३ ॥
Surgido del viento de la velocidad de las armas, encendido por el combustible del ejército como hierba seca, sostenido en la batalla, quemará los ejércitos del hijo de Pāṇḍu.
5.167.14
रथयूथपयूथानां यूथपोऽय नरर्षभः ।
भरद्वाजात्मजः कर्ता कर्म तीव्रं हितं तव ॥ ५.१६७.१४ ॥
Este señor de las manadas de guerreros de carro, el mejor de los hombres, hijo de Bharadvāja, realizará una hazaña feroz beneficiosa para ti.
5.167.15
सर्वमूर्धाभिषिक्तानामाचार्यः स्थविरो गुरुः ।
गच्छेदन्तं सृञ्जयानां प्रियस्त्वस्य धनञ्जयः ॥ ५.१६७.१५ ॥
El maestro de todos los reyes ungidos, el preceptor anciano, podría llegar hasta el fin de los Sṛñjayas; y Dhanañjaya le es querido.
5.167.16
नैष जातु महेष्वासः पार्थमक्लिष्टकारिणम् ।
हन्यादाचार्यकं दीप्तं संस्मृत्य गुणनिर्जितम् ॥ ५.१६७.१६ ॥
Este gran arquero jamás mataría a Pārtha, quien actúa sin esfuerzo; recordando al brillante maestro, vencido por sus virtudes.
5.167.17
श्लाघते यं सदा वीर पार्थस्य गुणविस्तरैः ।
पुत्रादभ्यधिकं चैनं भारद्वाजोऽनुपश्यति ॥ ५.१६७.१७ ॥
Héroe, aquel a quien siempre elogia con la amplitud de las virtudes de Pārtha, el hijo de Bharadvāja lo considera más que a un hijo.
5.167.18
हन्यादेकरथेनैव देवगन्धर्वमानुषान् ।
एकीभूतानपि रणे दिव्यैरस्त्रैः प्रतापवान् ॥ ५.१६७.१८ ॥
El poderoso podría matar incluso a dioses, gandharvas y hombres, reunidos en batalla, con un solo carro y con armas divinas.
5.167.19
पौरवो राजशार्दूलस्तव राजन्महारथः ।
मतो मम रथोदारः परवीररथारुजः ॥ ५.१६७.१९ ॥
Oh rey, el Paurava, tigre entre los reyes, tu gran guerrero de carro — a mi juicio es noble en el combate en carro, quebrador de los carros de los héroes enemigos.
5.167.20
स्वेन सैन्येन महता प्रतपञ्शत्रुवाहिनीम् ।
प्रधक्ष्यति स पाञ्चालान्कक्षमग्निगतिर्यथा ॥ ५.१६७.२० ॥
Con su gran ejército propio, abrasando a la hueste enemiga, quemará a los Pāñcālas como el curso del fuego quema la hierba seca.
5.167.21
सत्यश्रवा रथस्त्वेको राजपुत्रो बृहद्बलः ।
तव राजन्रिपुबले कालवत्प्रचरिष्यति ॥ ५.१६७.२१ ॥
Oh rey, el hijo del rey Satyaśravas, guerrero de carro solitario de gran fuerza, recorrerá el ejército enemigo en tu nombre como la propia Muerte.
5.167.22
एतस्य योधा राजेन्द्र विचित्रकवचायुधाः ।
विचरिष्यन्ति सङ्ग्रामे निन्घन्तः शास्त्रवांस्तव ॥ ५.१६७.२२ ॥
Oh señor de reyes, sus guerreros, vestidos con armaduras variadas y armados, recorrerán la batalla golpeando a tus enemigos diestros en las armas.
5.167.23
वृषसेनो रथस्तेऽग्र्यः कर्णपुत्रो महारथः ।
प्रधक्ष्यति रिपूणां ते बलं तु बलिनां वरः ॥ ५.१६७.२३ ॥
Tu principal gran guerrero de carro, Vṛṣasena, hijo de Karṇa, quemará el ejército de tus enemigos; es el mejor de los poderosos.
5.167.24
जघसन्धो महातेजा राजन्रथवरस्तव ।
त्यक्ष्यते समरे प्राणान्माधवः परवीरहा ॥ ५.१६७.२४ ॥
Oh rey, Jarāsandha, de gran esplendor, tu mejor guerrero de carro, entregará su vida en la batalla, abatido por Mādhava (Kṛṣṇa), el matador de héroes enemigos.
5.167.25
एष योत्स्यति सङ्ग्रामे गजस्कन्धविशारदः ।
रथेन वा माहबाहुः क्षपयञ्शत्रुवाहिनीम् ॥ ५.१६७.२५ ॥
Este, experto en combatir desde los hombros de los elefantes, combatirá en la batalla, o desde un carro, el de brazos poderosos combatirá destruyendo el ejército enemigo.
5.167.26
रथ एष महाराज मतो मे राजसत्तम ।
त्वदर्थे त्यक्ष्यते प्राणान्सहसैन्यो महारणे ॥ ५.१६७.२६ ॥
Este, gran rey, mejor de los reyes, a mi juicio es un guerrero de carro; por ti, junto con su ejército, entregará su vida en la gran batalla.
5.167.27
एष विक्रान्तयोधी च चित्रयोधी च संगरे ।
वीतभीश्चापि ते राजञ्शत्रुभिः सह योत्स्यते ॥ ५.१६७.२७ ॥
Este valiente guerrero, experto en diversas formas de combate y sin miedo, luchará contra tus enemigos, oh rey.
5.167.28
बाह्लीकोऽतिरथश्चैव समरे चानिवर्तनः ।
मम राजन्मतो युद्धे शूरो वैवस्वतोपमः ॥ ५.१६७.२८ ॥
Bāhlīka es un gran guerrero de carro que nunca retrocede en la batalla; oh rey, a mi juicio es valiente en la guerra, como Yama, hijo de Vivasvat.
5.167.29
न ह्येष समरं प्राप्य निवर्तेत कथञ्चन ।
यथा सततगो राजन्स हि हन्यात्परान्रणे ॥ ५.१६७.२९ ॥
Habiendo llegado a la batalla, este no retrocederá de ninguna manera; oh rey, siempre avanzando, derribará a los enemigos en el combate.
5.167.30
सेनापतिर्महाराज सत्यवांस्ते महारथः ।
रणेष्वद्भुतकर्मा च रथी पररथारुजः ॥ ५.१६७.३० ॥
Oh gran rey, tu comandante del ejército Satyavān es un gran guerrero de carro; admirable en sus hazañas en las batallas, guerrero de carro y quebrador de carros enemigos.
5.167.31
एतस्य समरं दृष्ट्वा न व्यथास्ति कथञ्चन ।
उत्स्मयन्नुत्पतत्येष परान्रथपथे स्थितान् ॥ ५.१६७.३१ ॥
Al ver su combate, nadie siente miedo de ninguna manera. Sonriendo, se lanza sobre los enemigos que están en el camino de los carros.
5.167.32
एष चारिषु विक्रान्तः कर्म सत्पुरुषोचितम् ।
कर्ता विमर्दे सुमहत्त्वदर्थे पुरुषोत्तमः ॥ ५.१६७.३२ ॥
Entre los valientes es poderoso, realiza hazañas dignas de los hombres virtuosos. En el apretón de la batalla realiza grandes proezas por vuestro bien: este es el mejor de los hombres.
5.167.33
अलम्बुसो राक्षसेन्द्रः क्रूरकर्मा महारथः ।
हनिष्यति परान्राजन्पूर्ववैरमनुस्मरन् ॥ ५.१६७.३३ ॥
Alambusa, señor de los rākṣasas, de obras crueles, gran conductor de carros, matará a los enemigos, oh rey, recordando su antigua enemistad.
5.167.34
एष राक्षससैन्यानं सर्वेषां रथसत्तमः ।
मायावी दृढवैरश्च समरे विचरिष्यति ॥ ५.१६७.३४ ॥
Es el mejor de todos los aurigas de los ejércitos rākṣasa. Mago y firme en su enemistad, se moverá por la batalla.
5.167.35
प्राग्ज्योतिषाधिपो वीरो भगदत्तः प्रतापवान् ।
गजाङ्कुशधरश्रेष्ठो रथे चैव विशारदः ॥ ५.१६७.३५ ॥
Bhagadatta, el héroe señor de Prāgjyotiṣa, es poderoso y glorioso: el mejor de los que empuñan el aguijón del elefante, y también hábil en el combate de carros.
5.167.36
एतेन युद्धमभवत्पुरा गाण्डीवधन्वनः ।
दिवसान्सुबहून्राजन्नुभयोर्जयगृद्धिनोः ॥ ५.१६७.३६ ॥
En tiempos pasados, con él se libró la batalla del portador del Gāṇḍīva, oh rey, durante muchos días, entre dos hombres ambos ansiosos de victoria.
5.167.37
ततः सखायं गान्धारे मानयन्पाकशासनम् ।
अकरोत्संविदं तेन पाण्डवेन महात्मना ॥ ५.१६७.३७ ॥
Entonces, honrando como amigo al rey de Gāndhāra, hizo un pacto con aquel Pāṇḍava magnánimo.
5.167.38
एष योत्स्यति सङ्ग्रामे गजस्कन्धविशारदः ।
ऐरावतगतो राजा देवानामिव वासवः ॥ ५.१६७.३८ ॥
Este combatirá en la batalla: el rey diestro sobre el lomo del elefante, montado en Airāvata como Vāsava entre los dioses.