മഹാഭാരതം · അധ്യായം 5.171
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.171.1
पाञ्चालराजस्य सुतो राजन्परपुरंजयः ।
शिखण्डी रथमुख्यो मे मतः पार्थस्य भारत ॥ ५.१७१.१ ॥
ഭീഷ്മർ പറഞ്ഞു: ഓ രാജാവേ, പാഞ്ചാല രാജാവിന്റെ പുത്രനായ ശിഖണ്ഡി, ശത്രുനഗരങ്ങളെ ജയിക്കുന്നവൻ, പാർത്ഥന്റെ (അർജുനന്റെ) ശ്രേഷ്ഠനായ രഥയോദ്ധാവാണെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു, ഭരതവംശജാ.
5.171.2
एष योत्स्यति संग्रामे नाशयन्पूर्वसंस्थितम् ।
परं यशो विप्रथयंस्तव सेनासु भारत ॥ ५.१७१.२ ॥
ഇവൻ യുദ്ധത്തിൽ പോരാടും, മുമ്പേ നിരന്ന സേനകളെ നശിപ്പിച്ച്, ഓ ഭരതവംശജാ, നിന്റെ സേനകളിൽ ഉന്നതമായ കീർത്തി പരത്തിക്കൊണ്ട്.
5.171.3
एतस्य बहुलाः सेनाः पाञ्चालाश्च प्रभद्रकाः ।
तेनासौ रथवंशेन महत्कर्म करिष्यति ॥ ५.१७१.३ ॥
അവന് ബഹുവിധ സേനകളുണ്ട്, പാഞ്ചാലരും പ്രഭദ്രകരും; ആ രഥവംശത്താൽ അവൻ മഹത്തായ കർമ്മം ചെയ്യും.
5.171.4
धृष्टद्युम्नश्च सेनानीः सर्वसेनासु भारत ।
मतो मेऽतिरथो राजन्द्रोणशिष्यो महारथः ॥ ५.१७१.४ ॥
ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ എല്ലാ സേനകളുടെയും സേനാനായകനാണ്, ഓ ഭരതവംശജാ; എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ അവൻ അതിരഥനാണ്, ഓ രാജാവേ, ദ്രോണശിഷ്യനായ മഹാരഥൻ.
5.171.5
एष योत्स्यति संग्रामे सूदयन्वै परान्रणे ।
भगवानिव संक्रुद्धः पिनाकी युगसंक्षये ॥ ५.१७१.५ ॥
ഇവൻ യുദ്ധത്തിൽ പോരാടും, രണത്തിൽ ശത്രുക്കളെ സംഹരിച്ച്, യുഗാന്ത്യത്തിൽ കോപിച്ച ഭഗവാൻ പിനാകി (ശിവൻ) പോലെ.
5.171.6
एतस्य तद्रथानीकं कथयन्ति रणप्रियाः ।
बहुत्वात्सागरप्रख्यं देवानामिव संयुगे ॥ ५.१७१.६ ॥
അവന്റെ രഥസേനയെ യുദ്ധപ്രിയർ പറയുന്നു, അതിന്റെ വിപുലതയാൽ സമുദ്രം പോലെ, യുദ്ധത്തിൽ ദേവന്മാരുടെ സേന പോലെ.
5.171.7
क्षत्रधर्मा तु राजेन्द्र मतो मेऽर्धरथो नृप ।
धृष्टद्युम्नस्य तनयो बाल्यान्नातिकृतश्रमः ॥ ५.१७१.७ ॥
രാജേന്ദ്രാ, എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ ക്ഷത്രധർമ്മത്തിൽ മുഴുകിയ അർദ്ധരഥൻ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നന്റെ പുത്രനാണ്; ബാല്യം കാരണം അവൻ ഇനിയും അധികം പരിശ്രമിച്ചിട്ടില്ല.
5.171.8
शिशुपालसुतो वीरश्चेदिराजो महारथः ।
धृष्टकेतुर्महेष्वासः संबन्धी पाण्डवस्य ह ॥ ५.१७१.८ ॥
ശിശുപാലന്റെ പുത്രനും വീരനും ചേദിരാജാവുമായ ധൃഷ്ടകേതു മഹാരഥനും മഹാധനുർധരനുമാണ്; പാണ്ഡവരുടെ ബന്ധുവാണ്.
5.171.9
एष चेदिपतिः शूरः सह पुत्रेण भारत ।
महारथानां सुकरं महत्कर्म करिष्यति ॥ ५.१७१.९ ॥
ഭാരതാ, ഈ ശൂരനായ ചേദിപതി മകനോടൊപ്പം മഹാരഥന്മാർക്കും എളുപ്പമല്ലാത്ത മഹത്തായ കർമ്മം ചെയ്യും.
5.171.10
क्षत्रधर्मरतो मह्यं मतः परपुरंजयः ।
क्षत्रदेवस्तु राजेन्द्र पाण्डवेषु रथोत्तमः ॥ ५.१७१.१० ॥
ക്ഷത്രധർമ്മത്തിൽ മുഴുകിയവനും ശത്രുനഗരങ്ങൾ ജയിക്കുന്നവനുമായ ക്ഷത്രദേവൻ എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ പാണ്ഡവരിലെ ശ്രേഷ്ഠനായ രഥനാണ്, രാജേന്ദ്രാ.
5.171.11
जयन्तश्चामितौजाश्च सत्यजिच्च महारथः ।
महारथा महात्मानः सर्वे पाञ्चालसत्तमाः ॥ ५.१७१.११ ॥
ജയന്തനും അമിതൗജസ്സും മഹാരഥനായ സത്യജിത്തും — ഇവരെല്ലാം പാഞ്ചാലരിൽ ശ്രേഷ്ഠരായ മഹാത്മാക്കളായ മഹാരഥന്മാരാണ്.
5.171.12
योत्स्यन्ते समरे तात संरब्धा इव कुञ्जराः ।
अजो भोजश्च विक्रान्तौ पाण्डवार्थे महारथौ ॥ ५.१७१.१२ ॥
കുഞ്ഞേ, കോപിച്ച ആനകളെപ്പോലെ ഇവർ യുദ്ധത്തിൽ പോരാടും. പാണ്ഡവർക്കുവേണ്ടി പരാക്രമികളായ അജനും ഭോജനും എന്ന രണ്ടു മഹാരഥന്മാരാണ്.
5.171.13
योत्स्येते बलिनौ शूरौ परं शक्त्या यतिष्यतः ।
शीघ्रास्त्राश्चित्रयोद्धारः कृतिनो दृढविक्रमाः ॥ ५.१७१.१३ ॥
ആ ഇരുവരും ബലവാന്മാരും ശൂരന്മാരുമാണ്; പരമാവധി ശക്തിയോടെ അവർ പോരാടും. അവർ വേഗമേറിയ അസ്ത്രങ്ങളുള്ളവരും അത്ഭുതകരമായി യുദ്ധം ചെയ്യുന്നവരും കൗശലമുള്ളവരും ദൃഢമായ വിക്രമമുള്ളവരുമാണ്.
5.171.14
केकयाः पञ्च राजेन्द्र भ्रातरो दृढविक्रमाः ।
सर्वे चैव रथोदाराः सर्वे लोहितकध्वजाः ॥ ५.१७१.१४ ॥
ഓ രാജേന്ദ്രാ, കേകയരുടെ അഞ്ച് സഹോദരന്മാർ ദൃഢ വിക്രമമുള്ളവരാണ്. അവരെല്ലാം ശ്രേഷ്ഠരായ രഥികളാണ്; അവരുടെയെല്ലാം കൊടികൾ ചുവപ്പാണ്.
5.171.15
काशिकः सुकुमारश्च नीलो यश्चापरो नृप ।
सूर्यदत्तश्च शङ्खश्च मदिराश्वश्च नामतः ॥ ५.१७१.१५ ॥
ഓ രാജാവേ, കാശികൻ, സുകുമാരൻ, നീലൻ, മറ്റൊരാൾ; സൂര്യദത്തൻ, ശംഖൻ, മദിരാശ്വൻ എന്ന് പേരുള്ളവർ.
5.171.16
सर्व एव रथोदाराः सर्वे चाहवलक्षणाः ।
सर्वास्त्रविदुषः सर्वे महात्मानो मता मम ॥ ५.१७१.१६ ॥
അവരെല്ലാം ശ്രേഷ്ഠരായ രഥികളാണ്; എല്ലാവരും യുദ്ധലക്ഷണങ്ങളുള്ളവരാണ്. എല്ലാവരും സർവാസ്ത്രങ്ങൾ അറിയുന്നവരാണ്; എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ അവരെല്ലാം മഹാത്മാക്കളാണ്.
5.171.17
वार्धक्षेमिर्महाराज मतो मम महारथः ।
चित्रायुघश्च नृपतिर्मतो मे रथसत्तमः ॥ ५.१७१.१७ ॥
ഓ മഹാരാജാവേ, വാർധക്ഷേമി എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ മഹാരഥനാണ്. രാജാവായ ചിത്രായുധനും എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ ശ്രേഷ്ഠ രഥികനാണ്.
5.171.18
स हि सङ्ग्रामशोभी च भक्तश्चापि किरीटिनः ।
चेकितानः सत्यधृतिः पाण्डवानां महारथौ ।
द्वाविमौ पुरुषव्याघ्रौ रथोदारौ मतौ मम ॥ ५.१७१.१८ ॥
അവൻ യുദ്ധത്തിൽ ശോഭിക്കുന്നവനും കിരീടിയുടെ (അർജുനന്റെ) ഭക്തനുമാണ്. ചേകിതാനനും സത്യധൃതിയും പാണ്ഡവരുടെ രണ്ട് മഹാരഥന്മാരാണ്. ഈ രണ്ട് പുരുഷവ്യാഘ്രന്മാരെയും ഞാൻ ശ്രേഷ്ഠ രഥികരായി കരുതുന്നു.
5.171.19
व्याघ्रदत्तश्च राजेन्द्र चन्द्रसेनश्च भारत ।
मतौ मम रथोदारौ पाण्डवानां न संशयः ॥ ५.१७१.१९ ॥
ഹേ രാജേന്ദ്ര, ഹേ ഭാരത, വ്യാഘ്രദത്തനും ചന്ദ്രസേനനും പാണ്ഡവരുടെ ഉദാരരായ രഥികരെന്നാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം; ഇതിൽ സംശയമില്ല.
5.171.20
सेनाबिन्दुश्च राजेन्द्र क्रोधहन्ता च नामतः ।
यः समो वासुदेवेन भीमसेनेन वा विभो ॥ ५.१७१.२० ॥
ഹേ രാജേന്ദ്ര, സേനാബിന്ദുവും ക്രോധഹന്താവും പേരിൽ; ഹേ വിഭോ, വാസുദേവനോടോ ഭീമസേനനോടോ സമാനരായവൻ.
5.171.21
स योत्स्यति हि विक्रम्य समरे तव सैनिकैः ।
मां च द्रोणं कृपं चैव यथा संमन्यते भवान् ॥ ५.१७१.२१ ॥
നിങ്ങൾ കരുതുന്നതുപോലെ, അവൻ നിങ്ങളുടെ സൈനികരോട് യുദ്ധത്തിൽ വീര്യത്തോടെ പോരാടും; എന്നോടും ദ്രോണനോടും കൃപനോടും.
5.171.22
तथा स समरश्लाघी मन्तव्यो रथसत्तमः ।
काश्यः परमशीघ्रास्त्रः श्लाघनीयो नरोत्तमः ॥ ५.१७१.२२ ॥
അതുപോലെ അവൻ യുദ്ധത്തിൽ അഭിമാനിയായവനും രഥികരിൽ ശ്രേഷ്ഠനുമായി കരുതപ്പെടണം; കാശ്യൻ, അസ്ത്രങ്ങളിൽ അതിവേഗവാനായ, പ്രശംസനീയനായ നരോത്തമൻ.
5.171.23
रथ एकगुणो मह्यं ज्ञेयः परपुरंजयः ।
अयं च युधि विक्रान्तो मन्तव्योष्टगुणो रथः ॥ ५.१७१.२३ ॥
എനിക്ക് അവൻ ഒരു ഗുണമുള്ള രഥിയായി അറിയണം, ഹേ പരപുരഞ്ജയ; ഇവൻ യുദ്ധത്തിൽ വീരനും എട്ടു ഗുണങ്ങളുള്ള രഥിയായി കരുതപ്പെടണം.
5.171.24
सत्यजित्समरश्लाघी द्रुपदस्यात्मजो युवा ।
गतः सोऽतिरथत्वं हि धृष्टद्युम्नेन संमितः ॥ ५.१७१.२४ ॥
സത്യജിത്, യുദ്ധത്തിൽ അഭിമാനിയും ദ്രുപദന്റെ യുവപുത്രനുമാണ്; അവൻ അതിരഥത്വം നേടിയവനാണ്, ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനോട് തുല്യൻ.
5.171.25
पाण्डवानां यशस्कामः परं कर्म करिष्यति ।
अनुरक्ताश्च शूरश्च रथोऽयमपरो महान् ॥ ५.१७१.२५ ॥
പാണ്ഡവരുടെ യശസ്സ് ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഈ ശൂരനും അനുരക്തനുമായ മറ്റൊരു മഹാരഥൻ ഉത്തമമായ കർമ്മം ചെയ്യും.
5.171.26
पाण्ड्यराजो महावीर्यः पाण्डवानां धुरंधरः ।
दृढधन्वा महेष्वासः पाण्डवानां महारथः ॥ ५.१७१.२६ ॥
പാണ്ഡ്യരാജാവ് മഹാവീര്യനും പാണ്ഡവരുടെ ധുരന്ധരനും ദൃഢധന്വാവും മഹേഷ്വാസനും പാണ്ഡവരുടെ മഹാരഥനുമാണ്.
5.171.27
श्रेणिमान्कौरवश्रेष्ठ वसुदानश्च पार्थिवः ।
उभावेतावतिरथौ मतौ परपुरंजयौ ॥ ५.१७१.२७ ॥
കൗരവശ്രേഷ്ഠാ, ശ്രേണിമാനും രാജാവായ വസുദാനനും ഇരുവരും അതിരഥന്മാരായി കരുതപ്പെടുന്നു; ശത്രുപുരങ്ങളെ ജയിക്കുന്നവർ.