Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.21

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.21.1

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा प्रज्ञावृद्धो महाद्युतिः ।
संपूज्यैनं यथाकालं भीष्मो वचनमब्रवीत् ॥ ५.२१.१ ॥

ତାର ସେହି ବଚନ ଶୁଣି, ପ୍ରଜ୍ଞାରେ ବୃଦ୍ଧ, ମହାତେଜସ୍ୱୀ ଭୀଷ୍ମ ଯଥାକାଳରେ ତାକୁ ସମ୍ମାନ କରି ଏହି ବଚନ କହିଲେ।

5.21.2

दिष्ट्या कुशलिनः सर्वे सह दामोदरेण ते ।
दिष्ट्या सहायवन्तश्च दिष्ट्या धर्मे च ते रताः ॥ ५.२१.२ ॥

ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଦାମୋଦରଙ୍କ ସହିତ କୁଶଳରେ ଅଛନ୍ତି; ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ ସେମାନଙ୍କର ସହାୟକ ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ ସେମାନେ ଧର୍ମରେ ରତ ଅଛନ୍ତି।

5.21.3

दिष्ट्या च सन्धिकामास्ते भ्रातरः कुरुनन्दनाः ।
दिष्टा न युद्धमनसः पाण्डवाः सह बान्धवैः ॥ ५.२१.३ ॥

ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ କୁରୁବଂଶର ସେହି ଭାଇମାନେ ସନ୍ଧି ଚାହୁଁଛନ୍ତି; ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ ପାଣ୍ଡବମାନେ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧରେ ମନ ଦେଉନାହାଁନ୍ତି।

5.21.4

भवता सत्यमुक्तं तु सर्वमेतन्न संशयः ।
अतितीक्ष्णं तु ते वाक्यं ब्राह्मण्यादिति मे मतिः ॥ ५.२१.४ ॥

ଆପଣ ସତ୍ୟ କହିଛନ୍ତି, ଏ ସବୁ ନିଃସନ୍ଦେହ ସତ୍ୟ; କିନ୍ତୁ ଆପଣଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଅତି ତୀକ୍ଷ୍ଣ—ବ୍ରାହ୍ମଣତ୍ୱ ହେତୁ ଏପରି, ଏହା ମୋର ମତ।

5.21.5

असंशयं क्सेशितास्ते वने चेह च पाण्डवाः ।
प्राप्ताश्च धर्मतः सर्वं पितुर्धनमसंशयम् ॥ ५.२१.५ ॥

ନିଃସନ୍ଦେହ ପାଣ୍ଡବମାନେ ବନରେ ଏବଂ ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ କ୍ଳେଶ ଭୋଗିଛନ୍ତି; ଏବଂ ଧର୍ମତଃ ପିତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଧନ ସେମାନେ ପାଇଛନ୍ତି, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

5.21.6

किरीटि बलवान्पार्थः कृतास्त्रश्च महारथः ।
को हि पाण्डुसुतं युद्धे विषहेत धनञ्जयम् ॥ ५.२१.६ ॥

କିରୀଟୀ, ବଳବାନ ପାର୍ଥ, ଅସ୍ତ୍ରବିଦ୍ୟାରେ ନିପୁଣ ଓ ମହାରଥୀ—ଯୁଦ୍ଧରେ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ କିଏ ସହି ପାରିବ?

5.21.7

अपि वज्रधरः साक्षात्किमुतान्ये धनुर्भृतः ।
त्रयाणामपि लोकानां समर्थ इति मे मतिः ॥ ५.२१.७ ॥

ସାକ୍ଷାତ୍ ବଜ୍ରଧର (ଇନ୍ଦ୍ର) ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଅନ୍ୟ ଧନୁର୍ଧରଙ୍କ କଥା କ'ଣ? ତିନି ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେ ସମର୍ଥ ବୋଲି ମୋର ମତ।

5.21.8

भीष्मे ब्रुवति तद्वाक्यं धृष्टमाक्षिप्य मन्युना ।
दुर्योधनं समालोक्य कर्णो वचनमब्रवीत् ॥ ५.२१.८ ॥

ଭୀଷ୍ମ ସେହି କଥା କହୁଥିବାବେଳେ, କର୍ଣ୍ଣ କ୍ରୋଧରେ ତାହା ଖଣ୍ଡନ କରି, ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ ଚାହିଁ ସାହସରେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

5.21.9

न तत्राविदितं ब्रह्मँल्लोके भूतेन केनचित् ।
पुनरुक्तेन किं तेन भाषितेन पुनः पुनः ॥ ५.२१.९ ॥

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏ ଜଗତରେ କୌଣସି ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ଅଜ୍ଞାତ ନୁହେଁ। ବାରମ୍ବାର କୁହାଯାଇଥିବା ସେହି କଥାରେ କ'ଣ ଲାଭ?

5.21.10

दुर्योधनार्थे शकुनिर्द्यूते निर्जितवान्पुरा ।
समयेन गतोऽरण्यं पाण्डुपुत्रो युधिष्ठिरः ॥ ५.२१.१० ॥

ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ପାଇଁ ଶକୁନି ପୂର୍ବରୁ ପଶା ଖେଳରେ ଜିତିଥିଲେ; ସେହି ଚୁକ୍ତି ଅନୁସାରେ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଅରଣ୍ୟକୁ ଗଲେ।

5.21.11

स तं समयमाश्रित्य राज्यं नेच्छति पैतृकम् ।
बलमाश्रित्य मत्स्यानां पाञ्चालानां च मूर्खवत् ॥ ५.२१.११ ॥

ସେହି ଚୁକ୍ତିକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ସେ ପୈତୃକ ରାଜ୍ୟ ଚାହେଁ ନାହିଁ; ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପାଞ୍ଚାଳଙ୍କ ବଳକୁ ଭରସା କରି ମୂର୍ଖ ପରି ଆଚରଣ କରୁଛି।

5.21.12

दुर्योधनो भयाद्विद्वन्न दद्यात्पादमन्ततः ।
धर्मतस्तु महीं कृत्स्नां प्रदद्याच्छत्रवेऽपि च ॥ ५.२१.१२ ॥

ହେ ବିଦ୍ୱାନ, ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଭୟରେ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକ ପାଦ ଭୂମି ମଧ୍ୟ ଦେବେ ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ଧର୍ମ ଅନୁସାରେ ଶତ୍ରୁକୁ ମଧ୍ୟ ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀ ଦେବା ଉଚିତ।

5.21.13

यदि काङ्क्षन्ति ते राज्यं पितृपैतामहं पुनः ।
यथाप्रतिज्ञं कालं तं चरन्तु वनमाश्रिताः ॥ ५.२१.१३ ॥

ଯଦି ସେମାନେ ପିତା ଓ ପିତାମହଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ପୁନର୍ବାର ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ତେବେ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଅନୁସାରେ ସେହି କାଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ବନରେ ରହନ୍ତୁ।

5.21.14

ततो दुर्योधनस्याङ्के वर्तन्तामकुतोभयाः ।
अधार्मिकीं तु मा बुद्धिं मौर्ख्यात्कुर्वन्तु केवलात् ॥ ५.२१.१४ ॥

ତା'ପରେ ସେମାନେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ କୋଳରେ ନିର୍ଭୟ ହୋଇ ରହନ୍ତୁ; କେବଳ ମୂର୍ଖତାରୁ ଅଧାର୍ମିକ ବୁଦ୍ଧି ନ ରଖନ୍ତୁ।

5.21.15

अथ ते धर्ममुत्सृत्य युद्धमिच्छन्ति पाण्डवाः ।
आसाद्येमान्कुरुश्रेष्ठान्स्मरिष्यन्ति वचो मम ॥ ५.२१.१५ ॥

ପାଣ୍ଡବମାନେ ଧର୍ମ ଛାଡ଼ି ଯୁଦ୍ଧ ଇଚ୍ଛା କଲେ, ଏହି କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି ସେମାନେ ମୋର ବାକ୍ୟ ସ୍ମରଣ କରିବେ।

5.21.16

किं नु राधेय वाचा ते कर्म तत्स्मर्तुमर्हसि ।
एक एव यदा पार्थः षड्रथाञ्जितवान्युधि ॥ ५.२१.१६ ॥

ହେ ରାଧେୟ! ତୁମେ ନିଜ ବାକ୍ୟ ଅନୁସାରେ ସେହି କର୍ମ କାହିଁକି ସ୍ମରଣ କରୁନାହଁ, ଯେତେବେଳେ ଏକା ପାର୍ଥ ଯୁଦ୍ଧରେ ଛଅ ରଥୀଙ୍କୁ ଜିତିଥିଲେ?

5.21.17

विराटनगरे धीरः किं त्वं तत्रैव नागतः ।
बहुशो जीयमानस्य कर्म दृष्टं तदैव ते ॥ ५.२१.१७ ॥

ହେ ଧୀର! ବିରାଟ ନଗରରେ ତୁମେ ସେଠାକୁ କାହିଁକି ଆସିନ ଥିଲ? ବାରମ୍ବାର ପରାଜିତ ହେଉଥିବା ସମୟରେ ତୁମର ସେହି କର୍ମ ସେତେବେଳେ ଦେଖାଯାଇଥିଲା।

5.21.18

न चेदेवं करिष्यामो यदयं ब्राह्मणोऽब्रवीत् ।
ध्रुवं युधि हतास्तेन भक्षयिष्याम पांसुकान्। ॥ ५.२१.१८ ॥

ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଥିବା ପରି ଯଦି ଆମେ ନ କରୁ, ତେବେ ଯୁଦ୍ଧରେ ନିଶ୍ଚୟ ହତ ହୋଇ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଧୂଳି ଖାଉଥିବା ହେବୁ।

5.21.19

दुर्योधनः सहामात्यो विनङ्क्ष्यति न संशयः ।
धृतराष्ट्रस्ततो भीष्ममनुमान्य प्रसाद्य च।
अवभर्त्स्य च राधेयमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ५.२१.१९ ॥

ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସହିତ ବିନଷ୍ଟ ହେବେ, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ତା'ପରେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ଶାନ୍ତ କଲେ, ଏବଂ ରାଧେୟ (କର୍ଣ୍ଣ)ଙ୍କୁ ଧମକାଇ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

5.21.20

अस्मद्धितं वाक्यमिदं भीष्मः शान्तनवोऽब्रवीत् ।
पाण्डवानां हितं चैव सर्वस्य जगतस्तथा ॥ ५.२१.२० ॥

ଶାନ୍ତନୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭୀଷ୍ମ ଆମ ହିତ ପାଇଁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ; ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ହିତ ପାଇଁ ଏବଂ ସମଗ୍ର ଜଗତର ହିତ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି।

5.21.21

चिन्तयित्वा तु पार्थेभ्यः प्रेषयिष्यामि सञ्जयम् ।
स भवान्प्रतियात्वद्य पाण्डवानेव माचिरम् ॥ ५.२१.२१ ॥

ଏହା ଚିନ୍ତା କରି ମୁଁ ପାର୍ଥମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ସଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ପଠାଇବି। ସେ ଆଜି ହିଁ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଫେରନ୍ତୁ, ବିଳମ୍ବ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।

5.21.22

स तं सत्कृत्य कौरव्यः प्रेषयामास पाण्डवान् ।
सभामध्ये समाहूय सञ्जयं वाक्यमब्रवीत् ॥ ५.२१.२२ ॥

କୌରବ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ପଠାଇଲେ। ସଭାମଧ୍ୟରେ ସଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଡାକି ସେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।