ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 5.21
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.21.1
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा प्रज्ञावृद्धो महाद्युतिः ।
संपूज्यैनं यथाकालं भीष्मो वचनमब्रवीत् ॥ ५.२१.१ ॥
ਉਸ ਦੇ ਉਸ ਵਚਨ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਪ੍ਰਗਿਆ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ, ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਯੋਗ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
5.21.2
दिष्ट्या कुशलिनः सर्वे सह दामोदरेण ते ।
दिष्ट्या सहायवन्तश्च दिष्ट्या धर्मे च ते रताः ॥ ५.२१.२ ॥
ਖ਼ੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਉਹ ਸਾਰੇ ਦਾਮੋਦਰ ਸਮੇਤ ਸੁਖੀ ਹਨ; ਖ਼ੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਸਹਾਇਕ ਹਨ, ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਉਹ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਨ।
5.21.3
दिष्ट्या च सन्धिकामास्ते भ्रातरः कुरुनन्दनाः ।
दिष्टा न युद्धमनसः पाण्डवाः सह बान्धवैः ॥ ५.२१.३ ॥
ਖ਼ੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਕੁਰੂ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਉਹ ਭਰਾ ਸੁਲਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਖ਼ੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਪਾਂਡਵ ਆਪਣੇ ਬੰਧੂਆਂ ਸਮੇਤ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਨ ਨਹੀਂ ਲਾ ਰਹੇ।
5.21.4
भवता सत्यमुक्तं तु सर्वमेतन्न संशयः ।
अतितीक्ष्णं तु ते वाक्यं ब्राह्मण्यादिति मे मतिः ॥ ५.२१.४ ॥
ਤੁਸੀਂ ਸੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਇਹ ਸਭ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ੱਕ ਸੱਚ ਹੈ; ਪਰ ਤੁਹਾਡਾ ਬਚਨ ਬਹੁਤ ਤਿੱਖਾ ਹੈ—ਬ੍ਰਾਹਮਣਪੁਣੇ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਮੇਰਾ ਵਿਚਾਰ ਹੈ।
5.21.5
असंशयं क्सेशितास्ते वने चेह च पाण्डवाः ।
प्राप्ताश्च धर्मतः सर्वं पितुर्धनमसंशयम् ॥ ५.२१.५ ॥
ਬਿਨਾਂ ਸ਼ੱਕ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਵੀ ਕਲੇਸ਼ ਝੱਲੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪਿਤਾ ਦਾ ਸਾਰਾ ਧਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
5.21.6
किरीटि बलवान्पार्थः कृतास्त्रश्च महारथः ।
को हि पाण्डुसुतं युद्धे विषहेत धनञ्जयम् ॥ ५.२१.६ ॥
ਕਿਰੀਟੀ, ਬਲਵਾਨ ਪਾਰਥ, ਸ਼ਸਤਰ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁਣ ਅਤੇ ਮਹਾਰਥੀ—ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਧਨੰਜਯ ਨੂੰ ਕੌਣ ਸਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ?
5.21.7
अपि वज्रधरः साक्षात्किमुतान्ये धनुर्भृतः ।
त्रयाणामपि लोकानां समर्थ इति मे मतिः ॥ ५.२१.७ ॥
ਸਾਖਿਆਤ ਵਜ੍ਰਧਰ (ਇੰਦਰ) ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਵੀ, ਹੋਰ ਧਨੁਰਧਾਰੀਆਂ ਦੀ ਕੀ ਗੱਲ? ਮੇਰਾ ਮਤ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵੀ ਸਮਰੱਥ ਹੈ।
5.21.8
भीष्मे ब्रुवति तद्वाक्यं धृष्टमाक्षिप्य मन्युना ।
दुर्योधनं समालोक्य कर्णो वचनमब्रवीत् ॥ ५.२१.८ ॥
ਜਦੋਂ ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ, ਤਾਂ ਕਰਨ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਕੇ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਵੱਲ ਵੇਖ ਕੇ ਦਲੇਰੀ ਨਾਲ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
5.21.9
न तत्राविदितं ब्रह्मँल्लोके भूतेन केनचित् ।
पुनरुक्तेन किं तेन भाषितेन पुनः पुनः ॥ ५.२१.९ ॥
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਜੀਵ ਤੋਂ ਇਹ ਗੱਲ ਅਣਜਾਣ ਨਹੀਂ। ਵਾਰ-ਵਾਰ ਕਹੀ ਉਸ ਗੱਲ ਦਾ ਕੀ ਫਾਇਦਾ?
5.21.10
दुर्योधनार्थे शकुनिर्द्यूते निर्जितवान्पुरा ।
समयेन गतोऽरण्यं पाण्डुपुत्रो युधिष्ठिरः ॥ ५.२१.१० ॥
ਦੁਰਯੋਧਨ ਲਈ ਸ਼ਕੁਨੀ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਜੂਏ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ; ਉਸ ਸਮਝੌਤੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ।
5.21.11
स तं समयमाश्रित्य राज्यं नेच्छति पैतृकम् ।
बलमाश्रित्य मत्स्यानां पाञ्चालानां च मूर्खवत् ॥ ५.२१.११ ॥
ਉਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਲੈ ਕੇ ਉਹ ਪੈਤ੍ਰਿਕ ਰਾਜ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ; ਅਤੇ ਮਤਸਿਆਂ ਤੇ ਪਾਂਚਾਲਾਂ ਦੇ ਬਲ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਕੇ ਮੂਰਖਾਂ ਵਾਂਗ ਵਰਤਦਾ ਹੈ।
5.21.12
दुर्योधनो भयाद्विद्वन्न दद्यात्पादमन्ततः ।
धर्मतस्तु महीं कृत्स्नां प्रदद्याच्छत्रवेऽपि च ॥ ५.२१.१२ ॥
ਹੇ ਵਿਦਵਾਨ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਡਰ ਕਾਰਨ ਅੰਤ ਤੱਕ ਇੱਕ ਪੈਰ ਜਿੰਨੀ ਜ਼ਮੀਨ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ; ਪਰ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਤਾਂ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
5.21.13
यदि काङ्क्षन्ति ते राज्यं पितृपैतामहं पुनः ।
यथाप्रतिज्ञं कालं तं चरन्तु वनमाश्रिताः ॥ ५.२१.१३ ॥
ਜੇ ਉਹ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਦਾਦੇ ਦਾ ਰਾਜ ਮੁੜ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਵਚਨ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਉਹ ਵਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ।
5.21.14
ततो दुर्योधनस्याङ्के वर्तन्तामकुतोभयाः ।
अधार्मिकीं तु मा बुद्धिं मौर्ख्यात्कुर्वन्तु केवलात् ॥ ५.२१.१४ ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਨਿਰਭੈ ਹੋ ਕੇ ਰਹਿਣ; ਕੇਵਲ ਮੂਰਖਤਾ ਕਾਰਨ ਅਧਰਮੀ ਬੁੱਧੀ ਨਾ ਰੱਖਣ।
5.21.15
अथ ते धर्ममुत्सृत्य युद्धमिच्छन्ति पाण्डवाः ।
आसाद्येमान्कुरुश्रेष्ठान्स्मरिष्यन्ति वचो मम ॥ ५.२१.१५ ॥
ਜੇ ਪਾਂਡਵ ਧਰਮ ਛੱਡ ਕੇ ਯੁੱਧ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁਰੂ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਉਹ ਮੇਰਾ ਵਚਨ ਯਾਦ ਕਰਨਗੇ।
5.21.16
किं नु राधेय वाचा ते कर्म तत्स्मर्तुमर्हसि ।
एक एव यदा पार्थः षड्रथाञ्जितवान्युधि ॥ ५.२१.१६ ॥
ਹੇ ਰਾਧੇਯ! ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਬਚਨ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹ ਕਰਮ ਕਿਉਂ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਜਦੋਂ ਇਕੱਲੇ ਪਾਰਥ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਛੇ ਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ?
5.21.17
विराटनगरे धीरः किं त्वं तत्रैव नागतः ।
बहुशो जीयमानस्य कर्म दृष्टं तदैव ते ॥ ५.२१.१७ ॥
ਹੇ ਧੀਰ! ਵਿਰਾਟ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਉੱਥੇ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਆਇਆ? ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹਾਰਦੇ ਸਮੇਂ ਤੇਰਾ ਉਹ ਕਰਮ ਉਦੋਂ ਹੀ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
5.21.18
न चेदेवं करिष्यामो यदयं ब्राह्मणोऽब्रवीत् ।
ध्रुवं युधि हतास्तेन भक्षयिष्याम पांसुकान्। ॥ ५.२१.१८ ॥
ਜੇ ਅਸੀਂ ਉਵੇਂ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਿਵੇਂ ਇਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਤਾਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੂਰ ਮਾਰੇ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਕਾਰਨ ਅਸੀਂ ਧੂੜ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਬਣਾਂਗੇ।
5.21.19
दुर्योधनः सहामात्यो विनङ्क्ष्यति न संशयः ।
धृतराष्ट्रस्ततो भीष्ममनुमान्य प्रसाद्य च।
अवभर्त्स्य च राधेयमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ५.२१.१९ ॥
ਦੁਰਯੋਧਨ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਸਮੇਤ ਨਾਸ਼ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ। ਫਿਰ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਨੇ ਭੀਸ਼ਮ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਰਾਧੇਯ (ਕਰਣ) ਨੂੰ ਝਿੜਕ ਕੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
5.21.20
अस्मद्धितं वाक्यमिदं भीष्मः शान्तनवोऽब्रवीत् ।
पाण्डवानां हितं चैव सर्वस्य जगतस्तथा ॥ ५.२१.२० ॥
ਸ਼ਾਂਤਨੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਸਾਡੇ ਹਿਤ ਲਈ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ; ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਹਿਤ ਲਈ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦੇ ਹਿਤ ਲਈ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ।
5.21.21
चिन्तयित्वा तु पार्थेभ्यः प्रेषयिष्यामि सञ्जयम् ।
स भवान्प्रतियात्वद्य पाण्डवानेव माचिरम् ॥ ५.२१.२१ ॥
ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਮੈਂ ਪਾਰਥਾਂ ਕੋਲ ਸੰਜੇ ਨੂੰ ਭੇਜਾਂਗਾ। ਉਹ ਅੱਜ ਹੀ ਪਾਂਡਵਾਂ ਕੋਲ ਵਾਪਸ ਜਾਵੇ, ਦੇਰ ਨਾ ਕਰੇ।
5.21.22
स तं सत्कृत्य कौरव्यः प्रेषयामास पाण्डवान् ।
सभामध्ये समाहूय सञ्जयं वाक्यमब्रवीत् ॥ ५.२१.२२ ॥
ਕੌਰਵ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਕੋਲ ਭੇਜਿਆ। ਸਭਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਜੇ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।