มหาภารตะ · อัธยายะ 5.25
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.25.1
समागताः पाण्डवाः सृञ्जयाश्च ।
जनार्दनो युयुधानो विराटः।
यत्ते वाक्यं धृतराष्ट्रानुशिष्टं ।
गावल्गणे ब्रूहि तत्सूतपुत्र ॥ ५.२५.१ ॥
ปาณฑพและสัญชัยทั้งหลายมาประชุมกันแล้ว พร้อมด้วยพระชนารทนะ ยุยุธานะ และวิราฏะ ขอท่านจงกล่าวถ้อยคำที่ท้าวธฤตราษฎร์ได้สั่งสอนมา ดูก่อนบุตรแห่งกาวัลคณะ ดูก่อนบุตรแห่งสารถี
5.25.2
अजातशत्रुं च वृकोदरं च ।
धनञ्जयं माद्रवतीसुतौ च।
आमन्त्रये वासुदेवं च शौरिं ।
युयुधानं चेकितानं विराटम् ॥ ५.२५.२ ॥
เราขอเชิญอชาตศัตรุ วฤโกทระ ธนัญชัย และบุตรทั้งสองของมาทรวตี พร้อมด้วยวาสุเทพ ศौริ ยุยุธานะ เจกิตานะ และวิราฏะ
5.25.3
पञ्चालानामधिपं चैव वृद्धं ।
धृष्टद्युम्नं पार्षतं याज्ञसेनिम् ।
सर्वे वाचं शृणुतेमां मदीयां ।
वक्ष्यामि यां भूतिमिच्छन्कुरूणाम् ॥ ५.२५.३ ॥
ดูก่อนธฤษฏทยุมน์ ผู้เป็นเจ้าผู้เฒ่าแห่งปัญจาละ บุตรแห่งปฤษตะ บุตรแห่งยัชญเสนะ ขอท่านทั้งปวงจงฟังถ้อยคำของเรานี้ เราปรารถนาความเจริญแก่เการพ จึงจะกล่าวบัดนี้
5.25.4
शमं राजा धृतराष्ट्रोऽभिनन्द-
न्नयोजयत्त्वरमाणो रथं मे।
सभ्रातृपुत्रस्वजनस्य राज्ञ-
स्तद्रोचतां पाण्डवानां शमोऽस्तु ॥ ५.२५.४ ॥
พระเจ้าธฤตราษฎร์ทรงยินดีต่อการสงบศึก จึงรีบสั่งให้เทียมรถของเรา ขอให้พระราชาพร้อมด้วยพี่น้อง บุตร และญาติพงศ์ทรงพอพระทัย ขอให้มีสันติระหว่างปาณฑพ
5.25.5
सर्वैर्धर्मैः समुपेतास्तु पार्थाः ।
संस्थानेन मार्दनेवार्जवेन।
जाताः कुले ह्यनृशंसा वदान्या ।
हीनिषेवाः कर्मणां निश्चयज्ञाः ॥ ५.२५.५ ॥
บรรดาปฤถาบุตร คือปาณฑพ ประกอบด้วยธรรมทั้งปวง ตั้งมั่นในความเป็นอยู่ ทั้งอ่อนโยนและซื่อตรง เกิดในวงศ์ตระกูลโดยไม่มีความโหดร้าย มีใจกว้างขวาง มีความถ่อมตน และรู้แน่ชัดในหลักการของการกระทำ
5.25.6
न युज्यते कर्म युष्मासु हीनं ।
सत्वं हि वस्तादृशं भीमसेनाः ।
उद्भासते ह्यञ्जनबिन्दुवत्त-
च्छुभ्रे वस्त्रे यद्भवेत्किल्बिषं वः ॥ ५.२५.६ ॥
การกระทำอันต่ำช้าเช่นนั้นไม่เหมาะกับท่านทั้งหลาย ดูก่อนภีมเสนะ เพราะธรรมชาติของท่านไม่เป็นเช่นนั้น ดุจหยดยาหยอดตาที่ปรากฏเด่นบนผ้าขาว ความด่างพร้อยที่จะเกิดแก่ท่านก็จะปรากฏชัดเช่นนั้น
5.25.7
सर्वक्षयो दृश्यते यत्र कृत्स्नः ।
पापोदयो भावसंस्थः कुरूणाम्।
कस्तत्र कुर्याञ्जातु कर्म प्रजानन् ।
पराजयो यत्र समो जयश्च ॥ ५.२५.७ ॥
ในที่ใดเห็นความพินาศทั้งหมดปรากฏอยู่ และความชั่วร้ายของเการพฝังอยู่ในภาวะของตน ใครเล่าที่รู้เช่นนี้จะกระทำการใดในที่นั้น ซึ่งชัยชนะกับความพ่ายแพ้เท่าเทียมกัน
5.25.8
ते वै धन्या यैः कृतं ज्ञातिकार्यं ।
ते वै पुत्राः सुहृदो बान्धवाश्च।
उपक्रुष्टं जीवितं सन्त्यजेयु-
र्यतः कुरूणां नियतो वै भवः स्यात् ॥ ५.२५.८ ॥
ผู้ที่กระทำหน้าที่ต่อญาติพงศ์ เป็นผู้มีบุญแท้ ผู้ที่สละชีวิตอันถูกดูหมิ่นได้ คือบุตร มิตร และญาติ เพื่อให้ความเจริญของเการพเป็นไปอย่างมั่นคง ผู้นั้นนับว่าเป็นผู้ประเสริฐแท้
5.25.9
ते चेत्कुरूननुशिष्याथ पार्था ।
निर्णीय सर्वान्द्विषतो निगृह्य।
समं वस्तज्जीवितं मृत्युन स्या-
द्यज्जीवध्वं ज्ञातिवधेन साधु ॥ ५.२५.९ ॥
ดูก่อนปาณฑพ หากท่านทั้งหลายได้สั่งสอนเการพแล้ว และได้ตัดสินและปราบศัตรูทั้งปวงแล้ว ชีวิตที่ท่านดำรงอยู่ด้วยการฆ่าญาติจะไม่เท่ากับความตาย แต่จะเป็นความดีงาม
5.25.10
को ह्येव युष्मान्सह केशवेन ।
सचेकितानान्पार्षतबाहुगुप्तान्।
ससात्यकीन्विषहेत प्रजेतुं ।
लब्ध्वाऽपि देवान्सचिवान्सहेन्द्रान् ॥ ५.२५.१० ॥
ใครเล่าจะอดทนพิชิตท่านทั้งหลายได้ พร้อมด้วยเกศวะ เจกิตานะที่พระแขนของบุตรปฤษตะคุ้มครอง และสาตยกีผู้คุ้มกัน แม้จะได้เทวดาพร้อมด้วยเสนาบดีและพระอินทร์มาช่วย
5.25.11
को वा कुरून्द्रोणभीष्माभिगुप्ता-
नश्वत्थाम्ना शल्यकृपादिभिश्च।
रणे विजेतुं विषहेत राजन् ।
राधेयगुप्तान्सह भूमिपालैः ॥ ५.२५.११ ॥
หรือใครเล่าจะอดทนพิชิตเการพในสงคราม ดูก่อนพระราชา เการพที่ได้รับการคุ้มครองจากโทรณะ ภีษมะ อัศวัตถามา ศัลยะ และกฤปะ พร้อมทั้งกษัตริย์ทั้งหลายที่บุตรแห่งราธาคุ้มครอง
5.25.12
महद्बलं धार्तराष्ट्रस्य राज्ञः ।
को वै शक्तो हन्तुमक्षीयमाणः ।
सोऽहं जये चैव पराजये च ।
निःश्रेयसं नाधिगच्छामि किंचित् ॥ ५.२५.१२ ॥
ใครเล่าจะสามารถสังหารกองทัพอันยิ่งใหญ่ของพระราชาผู้เป็นบุตรของท้าวธฤตราษฎร์ ซึ่งไม่มีวันลดน้อยลง เราเองไม่พบความเจริญใดเลย ทั้งในชัยชนะและในความพ่ายแพ้
5.25.13
कथं हि नीचा इव दौष्कुलेया ।
निर्धर्मार्थं कर्म कुर्युश्च पार्थाः ।
सोऽहं प्रसाद्य प्रणतो वासुदेवं ।
पञ्चालानामधिपं चैव वृद्धम् ॥ ५.२५.१३ ॥
ปฤถาบุตรจะกระทำการเพื่อจุดประสงค์ที่อธรรม เหมือนคนต่ำช้าจากตระกูลต่ำได้อย่างไรเล่า เราได้ทำให้วาสุเทพพอพระทัยแล้ว และก้มกราบพระองค์ พร้อมทั้งเจ้าผู้เฒ่าแห่งปัญจาละด้วย
5.25.14
कृताञ्जलिः शरणं वः प्रपद्ये ।
कथं स्वस्ति स्यात्कुरुसृञ्जयानाम्।
न ह्येवमेवं वचनं वासुदेवो ।
धनञ्जयो वा जातु किंचिन्न कुर्यात् ॥ ५.२५.१४ ॥
เราพนมมือเข้ามาขอพึ่งท่านทั้งหลาย จะเป็นไปได้อย่างไรที่เการพและสัญชัยจะมีความสวัสดี วาสุเทพหรือธนัญชัยก็จะไม่กระทำสิ่งใดเลยเมื่อได้ยินถ้อยคำเช่นนี้
5.25.15
प्रणान्दद्याद्याचमानः कुतोऽन्य-
देतद्विद्वन्साधनार्थं ब्रवीमि ।
एतद्राज्ञो भीष्मपुरोगमस्य ।
मतं यद्वः शान्तिरिहोत्तमा स्यात् ॥ ५.२५.१५ ॥
แม้ต้องแลกด้วยชีวิตก็ควรขอร้องไว้ ยังจะมีสิ่งอื่นใดอีกเล่า ดูก่อนผู้รู้ เราพูดเพื่อประโยชน์แห่งวิธีการนี้ นี่คือความเห็นของพระราชาซึ่งมีภีษมะเป็นผู้นำ ณ ที่นี้ ความสงบอันสูงสุดจะเกิดแก่พวกท่าน