Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.46

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.46.1

यत्तच्छुक्रं महञ्ज्योतिर्दीप्यमानं महद्यशः ।
तद्वै देवा उपासते तस्मात्सूर्यो विराजते।
योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.१ ॥

ଯାହା ଶୁକ୍ର, ମହାନ ଜ୍ୟୋତି, ଦୀପ୍ତିମାନ ଓ ମହାଯଶସ୍ୱୀ, ତାହାକୁ ଦେବତାମାନେ ଉପାସନା କରନ୍ତି; ସେଥିପାଇଁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଅନ୍ତି। ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.2

शुक्राद्ब्रह्म प्रभवति ब्रह्म शुक्रेण वर्धते ।
तच्छुकं ज्योतिषां मध्येऽतप्तं तपति तापनम् ।
योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.२ ॥

ଶୁକ୍ରରୁ ବ୍ରହ୍ମ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ଏବଂ ଶୁକ୍ରଦ୍ୱାରା ବ୍ରହ୍ମ ବର୍ଦ୍ଧିତ ହୁଏ। ସେହି ଶୁକ୍ର ଜ୍ୟୋତିଗଣ ମଧ୍ୟରେ ନିଜେ ନ ତପି ତାପ ଦିଏ। ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.3

योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.३ ॥

ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.4

योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.४ ॥

ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.5

चक्रे रथस्य तिष्ठन्तोऽध्रुवस्याव्ययकर्मणः ।
केतुमन्तं वहन्त्यश्वास्तं दिव्यमजरं दिवि।
योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.५ ॥

ରଥ ଚକ୍ରରେ ଠିଆ ହୋଇ, ଅଚଳ ଓ ଅବ୍ୟୟ କର୍ମବିଶିଷ୍ଟଙ୍କ ରଥକୁ ପତାକାଯୁକ୍ତ ଅଶ୍ୱମାନେ ବହନ କରନ୍ତି — ସ୍ୱର୍ଗରେ ଥିବା ସେହି ଦିବ୍ୟ, ଅଜରଙ୍କୁ। ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.6

योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.६ ॥

ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.7

द्वादशपूगां सरितं पिबन्तो देवरक्षिताम् ।
मध्वीक्षन्तश्च ते तस्याः संचरन्तीह घोराम् ।
योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.७ ॥

ବାର ଧାରାବିଶିଷ୍ଟ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ସେ ନଦୀର ଜଳ ପାନ କରୁଥିବା ଓ ତାର ମଧୁର ଜଳକୁ ଦେଖୁଥିବା, ଏଠାରେ ଭୟଙ୍କର ଭାବେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.8

तदर्धमासं पिबति संचितं भ्रमरो मधु ।
ईशानः सर्वभूतेषु हविर्भूतमकल्पयत्।
योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.८ ॥

ଭ୍ରମର ଅର୍ଧମାସ ଧରି ସଞ୍ଚିତ ମଧୁ ପାନ କରେ; ଈଶାନ ତାକୁ ସର୍ବଭୂତରେ ହବିଃ ରୂପେ ନିର୍ଧାରଣ କଲେ। ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.9

हिरण्यपर्णमश्वत्थमभिपद्य ह्यपक्षकाः ।
ते तत्र पक्षिणो भूत्वा प्रपतन्ति यथादिशम्।
योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.९ ॥

ସୁନା ପତ୍ରଯୁକ୍ତ ଅଶ୍ୱତ୍ଥ ବୃକ୍ଷ ନିକଟକୁ ଯାଇ ପକ୍ଷହୀନମାନେ ସେଠାରେ ପକ୍ଷୀ ହୋଇ ଯେକୌଣସି ଦିଗକୁ ଉଡ଼ନ୍ତି। ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.10

पूर्णात्पूर्णान्युद्धरन्ति पूर्णात्पूर्णानि चक्रिरे ।
हरन्ति पूर्णात्पूर्णानि पूर्णमेवावशिष्यते।
योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.१० ॥

ପୂର୍ଣ୍ଣରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଉଦ୍ଧାର କରନ୍ତି, ପୂର୍ଣ୍ଣରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି, ପୂର୍ଣ୍ଣରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହରଣ କରନ୍ତି; ତଥାପି ପୂର୍ଣ୍ଣ ହିଁ ଅବଶିଷ୍ଟ ରହେ। ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.11

तस्माद्वै वायुरायातस्तस्मिंश्च प्रयतः सदा ।
तस्मादग्निश्च सोमश्च तस्मिंश्च प्राण आततः ॥ ५.४६.११ ॥

ତାଙ୍କଠାରୁ ହିଁ ବାୟୁ ଆସିଛି, ଏବଂ ତାଙ୍କଠାରେ ହିଁ ସେ ସର୍ବଦା ସଂଯତ ରହେ; ତାଙ୍କଠାରୁ ହିଁ ଅଗ୍ନି ଓ ସୋମ ଆସିଛନ୍ତି, ଏବଂ ତାଙ୍କଠାରେ ହିଁ ପ୍ରାଣ ବିସ୍ତୃତ।

5.46.12

सर्वमेव ततो विद्यात्तत्तद्वक्तुं न शक्नुमः ।
योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.१२ ॥

ତା'ପରେ ସବୁ ଜାଣିବା ଉଚିତ; ପ୍ରତ୍ୟେକ କଥା କହିବା ଆମ ପାଇଁ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.13

अपानं गिरपि प्राणः प्राणं गिरति चन्द्रमाः ।
आदित्यो गिरते चन्द्रमादित्यं गिरते परः ।
योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.१३ ॥

ଅପାନ ପ୍ରାଣକୁ ଗ୍ରାସ କରେ; ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରାଣକୁ ଗ୍ରାସ କରେ; ସୂର୍ଯ୍ୟ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ଗ୍ରାସ କରେ; ପରମ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଗ୍ରାସ କରନ୍ତି। ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.14

एकं पादं नोत्क्षिपति सलिलाद्धंस उच्चरन् ।
तं चेत्सन्ततमूर्ध्वाय न मृत्युर्नामृतं भवेत्।
योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.१४ ॥

ହଂସ ଜଳରୁ ଉଠିବା ବେଳେ ଏକ ପାଦ ଉଠାଏ ନାହିଁ; ତାକୁ ସତତ ଉପରକୁ ରଖିଲେ ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ ନାହିଁ କିମ୍ବା ଅମୃତ ହୁଏ ନାହିଁ। ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.15

योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.१५ ॥

ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.16

योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.१६ ॥

ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.17

योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.१७ ॥

ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.18

एवंरूपो महात्मा स पावकं पुरुषो गिरन् ।
यो वै तं पुरुषं वेद तस्येहार्थो न रिष्यते।
योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.१८ ॥

ଏହିପରି ରୂପଧାରୀ ସେ ମହାତ୍ମା ଅଗ୍ନିକୁ ଗ୍ରାସକାରୀ ପୁରୁଷ। ଯେ ସେହି ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଜାଣେ, ତାହାର ଏଠାର ପ୍ରୟୋଜନ ନଷ୍ଟ ହୁଏ ନାହିଁ। ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.19

यः सहस्रं सहस्राणां पक्षान्संतत्य संपतेत् ।
मध्यमे मध्य आगच्छेदपिचेत्स्यान्मनोजवः।
योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.१९ ॥

ହଜାର ହଜାର ପକ୍ଷ ବିସ୍ତାର କରି ଯେ ଉଡ଼େ, ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟକୁ ଆସେ, ମନ ପରି ବେଗବାନ ହେଲେ ବି — ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.20

योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.२० ॥

ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.21

योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.२१ ॥

ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.22

योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.२२ ॥

ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.23

योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.२३ ॥

ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.24

योगिनस्तं प्रपश्यन्ति भगवन्तं सनातनम् ॥ ५.४६.२४ ॥

ଯୋଗୀମାନେ ସେହି ସନାତନ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି।

5.46.25

एवं यः सर्वभूतेषु आत्मानमनुपश्यति ।
अन्यत्रान्यत्र युक्तेषु किं स शोचेत्ततः परम् । ॥ ५.४६.२५ ॥

ଏହିପରି ଯିଏ ସମସ୍ତ ଭୂତରେ ଆତ୍ମାକୁ ଦେଖେ, ବିଭିନ୍ନ କର୍ମରେ ନିୟୁକ୍ତ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ, ସେ ତା'ପରେ କାହିଁକି ଶୋକ କରିବ?

5.46.26

यथोदपाने महति सर्वतः संप्लुतोदके ।
एवं सर्वेषु वेदेषु आत्मानमनुजानतः ॥ ५.४६.२६ ॥

ଏକ ବଡ଼ କୂଅରେ ସବୁ ପାଖରୁ ଜଳ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିବା ପରି, ସମସ୍ତ ବେଦରେ ଆତ୍ମାକୁ ଜାଣିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ପାଇଁ (ସବୁ ଅଛି)।

5.46.27

अङ्गुष्ठमात्रः पुरुषो महात्मा ।
न दृश्यतेऽसौ हृदि संनिविष्टः ।
अजश्चरो दिवारात्रमतन्द्रितश्च ।
स तं मत्वा कविरास्ते प्रसन्नः ॥ ५.४६.२७ ॥

ଅଙ୍ଗୁଠା ପରିମିତ ସେହି ମହାତ୍ମା ପୁରୁଷ ହୃଦୟରେ ସ୍ଥିତ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ। ସେ ଅଜ; ଦିନରାତି ଅକ୍ଳାନ୍ତ ଭାବେ ବିଚରଣ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କୁ ଜାଣି ଜ୍ଞାନୀ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ରହନ୍ତି।

5.46.28

अहमेव स्मृतो माता पिता पुत्रोऽस्म्यहं पुनः ।
आत्माहमपि सर्वस्य यच्च नास्ति यदस्ति च ॥ ५.४६.२८ ॥

ମୁଁ ହିଁ ମାତା ଓ ପିତା ବୋଲି ସ୍ମରିତ; ପୁଣି ମୁଁ ହିଁ ପୁତ୍ର। ସମସ୍ତଙ୍କ ଆତ୍ମା ମଧ୍ୟ ମୁଁ; ଯାହା ଅଛି ଏବଂ ଯାହା ନାହିଁ, ତାହା ମଧ୍ୟ ମୁଁ।

5.46.29

पितामहोऽस्मि स्थविरः पिता पुत्रश्च भारत ।
ममैव यूयमात्मस्था न मे यूयं न वो ह्यहम् ॥ ५.४६.२९ ॥

ମୁଁ ପିତାମହ, ବୃଦ୍ଧ, ପିତା ଏବଂ ପୁତ୍ର ମଧ୍ୟ, ହେ ଭାରତ। ତୁମେ ସମସ୍ତେ ମୋ ମଧ୍ୟରେ ଆତ୍ମସ୍ଥ; ତୁମେ ମୋର ନୁହଁ, ମୁଁ ମଧ୍ୟ ତୁମର ନୁହେଁ।

5.46.30

आत्मैव स्थानं मम जन्म चात्मा ।
ओतप्रोतोऽहमजरप्रतिष्ठः।
अजश्चरो दिवारात्रमतन्द्रितोऽहं ।
मां विज्ञाय कविरास्ते प्रसन्नः ॥ ५.४६.३० ॥

ଆତ୍ମା ହିଁ ମୋର ସ୍ଥାନ ଏବଂ ଆତ୍ମା ହିଁ ମୋର ଜନ୍ମ। ଅଜର ଆଧାରରେ ମୁଁ ଓତପ୍ରୋତ ହୋଇ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ। ଜନ୍ମହୀନ ଓ ଗତିଶୀଳ ମୁଁ ଦିନରାତି ଅକ୍ଳାନ୍ତ ରହେ। ମୋତେ ଜାଣି କବି ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ରହେ।

5.46.31

अणोरणीयान्सुमनाः सर्वभूतेषु जाग्रति ।
पितरं सर्वभूतेषु पुष्करे निहितं विदुः ॥ ५.४६.३१ ॥

ଅଣୁଠାରୁ ମଧ୍ୟ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ସମସ୍ତ ଭୂତରେ ପ୍ରସନ୍ନଚିତ୍ତରେ ଜାଗ୍ରତ ରହୁଥିବା। ସମସ୍ତ ଭୂତରେ ପୁଷ୍କର (ହୃଦୟ-କମଳ)ରେ ନିହିତ ପିତାଙ୍କୁ ସେମାନେ ଜାଣନ୍ତି।