ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.60
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.60.1
सञ्जयस्य वचः श्रुत्वा प्रज्ञाचक्षुर्जनेश्वरः ।
ततः सङ्ख्यातुमारेभे तद्वचो गुणदोषतः ॥ ५.६०.१ ॥
ସଞ୍ଜୟଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ପ୍ରଜ୍ଞାଚକ୍ଷୁ ଜନେଶ୍ବର ତାପରେ ସେହି ବାକ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଗୁଣ ଓ ଦୋଷ ଅନୁସାରେ ମାପିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
5.60.2
प्रसङ्ख्याय च सौक्ष्म्येण गुणदोषान्विचक्षणः ।
यथावन्मतितत्त्वेन जयकामः सुतान्प्रति ॥ ५.६०.२ ॥
ସୂକ୍ଷ୍ମତାରେ ଗୁଣଦୋଷ ଭଲ ଭାବେ ଗଣନା କରି ବିଚକ୍ଷଣ ରାଜା, ଜୟ କାମନାରେ, ନିଜ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ବୁଦ୍ଧିତତ୍ତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ଯଥାବତ୍ ବିଚାର କଲେ।
5.60.3
बलाबलं विनिश्चित्य याथातथ्येन बुद्धिमान् ।
यदा तु मेने भूयिष्ठं तद्वचो गुणदोषतः ॥ ५.६०.३ ॥
ବଳାବଳ ଯଥାର୍ଥ ଭାବେ ନିଶ୍ଚୟ କରି ବୁଦ୍ଧିମାନ ରାଜା ଯେତେବେଳେ ସେହି ବାକ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଗୁଣଦୋଷ ଅନୁସାରେ ଅଧିକାଂଶ ଠିକ୍ ବୋଲି ମାନିଲେ।
5.60.4
पुनरेव कुरूणां च पाण्डवानां च बुद्धिमान् ।
शक्तिं शङ्ख्यातुमारेभे तदा वै मनुजाधिपः ॥ ५.६०.४ ॥
ପୁଣି କୁରୁ ଓ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଶକ୍ତି ଗଣନା କରିବାକୁ ସେହି ବୁଦ୍ଧିମାନ ମନୁଜାଧିପ ସେତେବେଳେ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
5.60.5
देवमानुषयोः शक्त्या तेजसा चैव पाण्डवान् ।
कुरूञ्शक्त्याऽल्पतरया दुर्योधनमथाब्रवीत् ॥ ५.६०.५ ॥
ଦେବ ଓ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ଶକ୍ତି ଓ ତେଜ ଦ୍ୱାରା ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ଏବଂ ଅଳ୍ପଶକ୍ତି କୁରୁମାନଙ୍କୁ ବିଚାରି ସେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ କହିଲେ।
5.60.6
दुर्योधनेयं चिन्ता मे शश्वन्न व्युपशाम्यति ।
सत्यं ह्येतदहं मन्ये प्रत्यक्षं नानुमानतः ॥ ५.६०.६ ॥
ହେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ, ମୋର ଏହି ଚିନ୍ତା ସର୍ବଦା ଶାନ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ। ମୁଁ ଏହାକୁ ସତ୍ୟ ବୋଲି ମନେ କରେ; ଏହା ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ, ଅନୁମାନରେ ନୁହେଁ।
5.60.7
आत्मजेषु परं स्नेहं सर्वभातिनि कुर्वते ।
प्रियामि चैषां कुर्वन्ति यथाशक्ति हितानि च ॥ ५.६०.७ ॥
ନିଜ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଲୋକେ ଅତ୍ୟଧିକ ସ୍ନେହ ରଖନ୍ତି, ଏବଂ ଶକ୍ତି ଅନୁସାରେ ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଓ ହିତକର କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି।
5.60.8
एवमेवोपकर्तॄणां प्रायशो लक्षयामहे ।
इच्छन्ति बहुलं सन्तः प्रतिकर्तुं महत्प्रियम् ॥ ५.६०.८ ॥
ଏହିପରି, ଉପକାରୀମାନଙ୍କର ପ୍ରତ୍ୟୁପକାର କରିବାକୁ ସଜ୍ଜନମାନେ ଅଧିକ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ଏହା ଆମେ ସାଧାରଣତଃ ଦେଖୁ।
5.60.9
अग्निः साचिव्यर्ता स्यात्खाण्डवे तत्कृतं स्मरन् ।
अर्जुनस्यापि भीमेऽस्मिन्कुरुपाण्डुसमागमे ॥ ५.६०.९ ॥
ଖାଣ୍ଡବ ବନରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ କୃତ କାର୍ଯ୍ୟ ସ୍ମରଣ କରି, କୁରୁ-ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଏହି ସମାଗମରେ ଅଗ୍ନି ମଧ୍ୟ ସହାୟକ ହେବେ।
5.60.10
जातिगृद्ध्याऽभिपन्नाश्च पाण्डवानामनेकशः ।
धर्मादयः समेष्यन्ति समाहूता दिवौकसः ॥ ५.६०.१० ॥
କୁଳ-ସ୍ନେହ ବଶରେ, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅନେକ ଥର ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ, ଧର୍ମ ପ୍ରଭୃତି ଦେବତାମାନେ ଆହୂତ ହୋଇ ଏକତ୍ର ହେବେ।
5.60.11
भीष्मद्रोणकृपादीनां भयादशनिसन्निभम् ।
रिरक्षिषन्तः संरभ्यं गमिष्यन्तीति मे मतिः ॥ ५.६०.११ ॥
ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ, କୃପ ପ୍ରଭୃତିଙ୍କ ବଜ୍ରସଦୃଶ ଭୟରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି, ସେମାନେ କ୍ରୋଧରେ ଯିବେ, ଏହା ମୋ ମତ।
5.60.12
ते देवैः सहिताः पार्था न शक्याः प्रतिवीक्षितुम् ।
मानुषेण नरव्याघ्रा वीर्यवन्तोऽस्त्रपारगाः ॥ ५.६०.१२ ॥
ଦେବତାଙ୍କ ସହିତ ଥିବା ସେହି ପୃଥାର ପୁତ୍ର ପାଣ୍ଡବମାନେ, ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ଓ ଅସ୍ତ୍ରବିଦ୍ୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ; ମନୁଷ୍ୟମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମୁଖରେ ଚାହିଁ ପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
5.60.13
दुरासदं यस्य दिव्यं गाण्डीवं धनुरुत्तमम् ।
वारुणौ चाक्षयौ दिव्यौ शरपूर्णौ महेषुधी ॥ ५.६०.१३ ॥
ଯାହାର ଦିବ୍ୟ ଗାଣ୍ଡୀବ ନାମକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁ ଦୁର୍ଜୟ, ଏବଂ ବରୁଣଙ୍କର ଅକ୍ଷୟ ଦୁଇ ଦିବ୍ୟ ତୂଣୀର ବାଣରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ।
5.60.14
वानरश्च ध्वजे दिव्यो निःसङ्गे धूमवद्गतिः ।
रथश्च चतुरन्तायां यस्य नास्ति समः क्षितौ ॥ ५.६०.१४ ॥
ଯାହାର ଧ୍ୱଜାରେ ଦିବ୍ୟ ବାନର ଅଛି, ଯାହାର ଗତି ଅବରୋଧ ବିନା ଧୂଆଁ ପରି, ଏବଂ ଚାରି ଦିଗରେ ଯାହାର ରଥ ସମାନ ପୃଥିବୀରେ ନାହିଁ।
5.60.15
महामेघनिभश्चापि निर्घोषः श्रूयते जनैः ।
महाशनिसमः शब्दःत शात्रवाणां भयंकरः ॥ ५.६०.१५ ॥
ମହାମେଘ ପରି ତାଙ୍କ ଗର୍ଜନ ମଧ୍ୟ ଲୋକେ ଶୁଣନ୍ତି; ମହାବଜ୍ର ସମାନ ତାଙ୍କ ଶବ୍ଦ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଭୟଙ୍କର।
5.60.16
यं चातिमानुषं वीर्ये कृत्स्नो लोको व्यवस्यति ।
देवानामपि जेतारं यं विदुः पार्थिवा रणे ॥ ५.६०.१६ ॥
ଯାହାର ବୀର୍ଯ୍ୟକୁ ସମସ୍ତ ଲୋକ ଅତିମାନୁଷ ବୋଲି ଭାବେ, ଏବଂ ଯାହାକୁ ରାଜାମାନେ ରଣରେ ଦେବତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଜିତିବା ଲୋକ ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି।
5.60.17
शतानि पञ्च चैवेषून्यो गृह्णन्नैव दृश्यते ।
निमेषान्तरमात्रेण मुञ्चन्दूरं च पातयन् ॥ ५.६०.१७ ॥
ପାଞ୍ଚଶହ ବାଣ ନେଉଁଥିବା ବେଳେ ମଧ୍ୟ ଯିଏ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ, ଏବଂ ଏକ ପଲକ ଅନ୍ତରରେ ବାଣ ଛାଡ଼ି ଦୂରକୁ ପାଡ଼ି ଦିଏ।
5.60.18
यमाह भीष्मो द्रोणश्च कृपो द्रौणिस्तथैव च ।
मद्रराजस्तथा शल्यो मध्यस्था ये च मानवाः ॥ ५.६०.१८ ॥
ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ, କୃପ, ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର, ମଦ୍ରରାଜ ଶଲ୍ୟ, ଏବଂ ମଧ୍ୟସ୍ଥ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଯାହାଙ୍କ ବିଷୟରେ କହିଛନ୍ତି।
5.60.19
युद्धायावस्थितं पार्थं पार्थिवैरतिमानुषैः ।
अशक्यं रथशार्दूलं पराजेतुमरिंदमम् ॥ ५.६०.१९ ॥
ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ପାର୍ଥଙ୍କୁ, ଅତିମାନବ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ପରାଜିତ କରିପାରିବେ ନାହିଁ; ସେ ରଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସିଂହ, ଶତ୍ରୁଦମନକାରୀ।
5.60.20
क्षिपत्येकेन वेगेन पञ्चबाणशतानि यः ।
सदृशं बाहुवीर्येण कार्तवीर्यस्य पाण्डवम् ॥ ५.६०.२० ॥
ଏକ ବେଗରେ ପାଞ୍ଚଶହ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କରୁଥିବା; ବାହୁବଳରେ କାର୍ତ୍ତବୀର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସମାନ ସେହି ପାଣ୍ଡବ।
5.60.21
तमर्जुनं महेष्वासं महेन्द्रोपेन्द्रविक्रमम् ।
निघ्नन्तमिव पश्याभि विमर्देऽस्मिन्महाहवे ॥ ५.६०.२१ ॥
ସେହି ମହାଧନୁର୍ଧର ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ — ମହେନ୍ଦ୍ର ଓ ଉପେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ଥିବା — ଏହି ମହାଯୁଦ୍ଧର ମର୍ଦନରେ ପ୍ରହାର କରୁଥିବା ରୂପେ ଦେଖ।
5.60.22
इत्येवं चिन्तयन्कृत्स्नमहोरात्राणि भारत ।
अनिद्रो निःसुखश्चास्मि कुरूणां शमचिन्तया ॥ ५.६०.२२ ॥
ହେ ଭାରତ, ଏହିପରି ଦିନରାତି ଚିନ୍ତା କରି, କୌରବମାନଙ୍କ ଶାନ୍ତି ଚିନ୍ତାରେ ମୁଁ ନିଦ୍ରାହୀନ ଓ ସୁଖହୀନ।
5.60.23
क्षयोदयोऽयं सुमहान्कुरूणां प्रत्युपस्थितः ।
अस्य चेत्कलहन्यान्तः शमादन्यो न विद्यते ॥ ५.६०.२३ ॥
କୌରବମାନଙ୍କ ଉପରେ ଏହି ମହାବିନାଶର ଉଦୟ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ହୋଇଛି; ଏହି କଳହର ଅନ୍ତ ହେବା ଉଚିତ ହେଲେ ଶାନ୍ତି ବିନା ଅନ୍ୟ ପଥ ନାହିଁ।
5.60.24
शमो मे रोचते नित्यं पार्थैस्तात न विग्रहः ।
कुरुभ्यो हि सदा मन्ये पाण्डवाञ्शक्तिमत्तरान् ॥ ५.६०.२४ ॥
ହେ ତାତ, ପାର୍ଥମାନଙ୍କ ସହିତ ମୋତେ ସଦା ଶାନ୍ତିହିଁ ରୁଚେ, ବିଗ୍ରହ ନୁହେଁ; ପାଣ୍ଡବମାନେ କୌରବଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବୋଲି ମୁଁ ସର୍ବଦା ମନେ କରେ।