มหาภารตะ · อัธยายะ 5.76
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.76.1
भावं जिज्ञासमानोऽहं प्रणयादिदमब्रवम् ।
न चाक्षेपान्न पाण्डित्यान्न क्रोधान्न विवक्षया ॥ ५.७६.१ ॥
ข้าพเจ้าปรารถนาจะรู้เจตนาที่แท้ของท่าน จึงกล่าวถ้อยคำเหล่านี้ด้วยความรักใคร่ มิได้เพราะการตำหนิ มิได้เพราะความอวดรู้ มิได้เพราะความโกรธ และมิได้เพียงเพราะอยากพูด
5.76.2
वेदाहं तव माहात्म्यसुत ते वेद यद्बलम् ।
उत ते वेद कर्माणि न त्वां परिभवाम्यहम् ॥ ५.७६.२ ॥
ข้าพเจ้ารู้ความยิ่งใหญ่ของท่าน โอ บุตรของกุนตี และรู้กำลังของท่าน ข้าพเจ้ารู้การกระทำของท่านด้วย ข้าพเจ้ามิได้ดูหมิ่นท่าน
5.76.3
यथा चात्मनि कल्याणं संभावयसि पाण्डव ।
सहस्रगुणमप्येतत्त्वयि संभावयाम्यहम् ॥ ५.७६.३ ॥
โอ ปาณฑพ เช่นที่ท่านถือว่าความดีมีอยู่ในตน ข้าพเจ้าก็ถือว่าความดีนั้นมีอยู่ในท่านถึงพันเท่า
5.76.4
यादृशे च कुले जन्म सर्वराजाभिपूजिते ।
बन्धुभिश्च सुहृद्भिश्च भीम त्वमसि तादृशः ॥ ५.७६.४ ॥
โอ ภีมะ ท่านเกิดในตระกูลที่เป็นเช่นนั้น ตระกูลที่ทุกกษัตริย์เคารพบูชา และมีญาติพี่น้องกับมิตรผู้หวังดีล้อมรอบ ท่านก็เป็นผู้เช่นนั้นเอง
5.76.5
जिज्ञासन्तो हि धर्मस्य सन्दिग्धस्य वृकोदर ।
पर्यायं नाध्यवस्यन्ति देवमानुषयोर्जनाः ॥ ५.७६.५ ॥
โอ วฤโกทร แม้ผู้ที่ปรารถนาจะรู้ข้อธรรมที่ยังคลุมเครือ ก็ยังไม่อาจลงข้อสรุปแน่ชัดได้ว่า อะไรอยู่ระหว่างเทวดากับมนุษย์
5.76.6
स एव हेतुर्भूत्वा हि पुरुषस्यार्थसिद्धिषु ।
विनाशेऽपि स एवास्य सन्दिग्धं कर्म पौरुषम् ॥ ५.७६.६ ॥
สิ่งนั้นแหละเป็นเหตุของความสำเร็จในสิ่งที่มนุษย์มุ่งหมาย และสิ่งนั้นก็เป็นเหตุของความพินาศของเขาด้วย การกระทำอันเป็นความเพียรของมนุษย์นั้นไม่แน่นอน
5.76.7
अन्यथा परिदृष्टानि कविभिर्दोवदर्शिभिः ।
अन्यथा परिवर्तन्ते वेगा इव नभस्वतः ॥ ५.७६.७ ॥
ผู้รู้ที่มองหาข้อบกพร่องย่อมเห็นสิ่งต่าง ๆ ไปอีกอย่าง และสิ่งเหล่านั้นก็เปลี่ยนไปอีกอย่างเหมือนกระแสลมที่พัดแรง
5.76.8
सुमन्त्रितं सुनीतं च न्यायतश्चोपपादितम् ।
कृतं मानुष्यकं कर्म दैनेनापि विरुद्ध्यते ॥ ५.७६.८ ॥
แม้การกระทำของมนุษย์ที่ไตร่ตรองมาดี วางแผนมาดี และปฏิบัติโดยชอบธรรม ก็ยังถูกโชคชะตาขัดขวางได้
5.76.9
दैवमप्यकृतं कर्म पौरुषेण विहन्यते ।
शीतमुष्णं तथा वर्षं क्षुत्पिपासे च भारत ॥ ५.७६.९ ॥
แม้การกระทำที่โชคชะตามิได้ลิขิต ก็ถูกความเพียรของมนุษย์ทำลายได้ โอ ภารตะ ความหนาว ความร้อน ฝน ความหิวและความกระหาย ก็เป็นเช่นนั้นเอง
5.76.10
यदन्यद्दिष्टभावस्य पुरुषस्य स्वयं कृतम् ।
तस्मादनुपरोधश्च विद्यते तत्र लक्षणम् ॥ ५.७६.१० ॥
การกระทำอื่นใดที่มนุษย์ผู้มีชะตากำหนดแล้วกระทำด้วยตนเอง ในการกระทำนั้นมีเครื่องหมายแห่งการไม่ถูกขัดขวางอยู่
5.76.11
लोकस्य नान्यतो वृत्तिः पाण्डवान्यत्र कर्मणः ।
एवंबुद्धिः प्रवर्तेत फलं स्यादुभयान्वये ॥ ५.७६.११ ॥
การเลี้ยงชีพของโลกมิได้มาจากสิ่งอื่นใด นอกจากการกระทำ โอ ปาณฑพ ผู้มีความคิดเช่นนี้ควรลงมือกระทำ และผลย่อมมีในวงศ์ตระกูลทั้งสองฝ่าย
5.76.12
य एवं कृतबुद्धिः स कर्मस्वेव प्रवर्तते ।
नासिद्धो व्यथते तस्य न सिद्धौ हर्षमश्रुते ॥ ५.७६.१२ ॥
ผู้ที่มีความเข้าใจมั่นคงเช่นนี้ ย่อมลงมือกระทำ เขาไม่เศร้าเพราะความไม่สำเร็จ และไม่ยินดีเพราะความสำเร็จ
5.76.13
तत्रेयमनुमात्रा मे भीमसेन विवक्षिता ।
नैकान्तसिद्धिर्वक्तव्या शत्रुभिः सह संयुगे ॥ ५.७६.१३ ॥
ที่นี่มีถ้อยคำเล็กน้อยของข้าพเจ้าที่อยากกล่าว โอ ภีมเสนะ ในสงครามกับศัตรู ไม่ควรกล่าวถึงความสำเร็จที่แน่นอนสิ้นเชิง
5.76.14
नातिप्रहीणरश्मिः स्यात्तथा भावविपर्यये ।
विषादमर्च्छेद् ग्लानिं वाप्येतमर्थं ब्रवीमिते ॥ ५.७६.१४ ॥
เมื่อสถานการณ์พลิกผัน อย่าปล่อยบังเหียนให้หย่อนเกินไป และอย่าตกอยู่ในความสิ้นหวังหรือความอ่อนล้า นี่คือความหมายที่ข้าพเจ้ากล่าวแก่ท่าน
5.76.15
श्वोभूते धृतराष्ट्रस्य समीपं प्राप्य पाण्डव ।
यतिष्ये प्रशमं कर्तुं युष्मदर्थमहापयन् ॥ ५.७६.१५ ॥
โอ ปาณฑพ เมื่อวันพรุ่งนี้มาถึง ข้าพเจ้าจะเข้าเฝ้าท้าวธฤตราษฎร์ และจะพยายามทำให้เกิดสันติ เพื่อประโยชน์ของพวกท่าน โดยไม่ละทิ้งความพยายาม
5.76.16
शमं चेत्ते करिष्यन्ति ततोऽनन्तं यशो मम ।
भवतां कच कृतः कामस्तेषां च श्रेय उत्तमम् ॥ ५.७६.१६ ॥
หากเขาทั้งหลายทำสันติ ชื่อเสียงของข้าพเจ้าก็จะไม่มีที่สิ้นสุด ความปรารถนาของพวกท่านจะสำเร็จ และความเจริญสูงสุดของเขาเหล่านั้นก็จะสำเร็จด้วย
5.76.17
ते चेदभिनिवेक्ष्यन्ते नाभ्युपैष्यन्ति मे वचः ।
कुरवो युद्धमेवात्र घोरं कर्म भविष्यति ॥ ५.७६.१७ ॥
หากเขาทั้งหลายยังยึดมั่นและไม่เชื่อฟังถ้อยคำของข้าพเจ้า การกระทำอันน่าสะพรึงกลัวของสงครามกับชาวกุรุก็จะเกิดขึ้นที่นี่
5.76.18
अस्मिन्युद्धे भीमसेन त्वयि भारः समाहितः ।
धूरर्जुनेन धार्या स्याद्वेढव्य इतरो जनः ॥ ५.७६.१८ ॥
โอ ภีมเสนะ ในสงครามนี้ ภาระได้ถูกวางไว้บนตัวท่านแล้ว ขอให้อรชุนแบกแอกนั้น และให้คนอื่นถูกกันไว้ต่างหาก
5.76.19
अहं हि यन्ता बीभत्सोर्भविता संयुगे सति ।
धनञ्जयस्यैष कामो न हि युद्धं न कामये ॥ ५.७६.१९ ॥
หากสงครามเกิดขึ้น ข้าพเจ้าเองจะเป็นสารถีของพีภัตสุ (อรชุน) นี่คือความปรารถนาของธนัญชัย ข้าพเจ้ามิได้ปรารถนาการรบ
5.76.20
तस्मादाशङ्कमानोऽहं वृकोदर मतिं तव ।
गदतः क्लीबया वाचा तेजस्ते समदीदिपम् ॥ ५.७६.२० ॥
ด้วยเหตุนั้น โอ วฤโกทร ข้าพเจ้าจึงสงสัยเจตนาของท่าน และด้วยถ้อยคำอันขลาดของท่าน ข้าพเจ้าได้จุดไฟแห่งเดชของท่านให้ลุกโชนยิ่งขึ้น