ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.87
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.87.1
राजन्बहुमतश्चासि त्रैलोक्यस्यापि सत्तमः ।
संभावितश्च लोकस्य संमतश्चासि भारत ॥ ५.८७.१ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ତୁମେ ତ୍ରିଲୋକରେ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ମାନିତ ଏବଂ ସଜ୍ଜନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ହେ ଭାରତ, ତୁମେ ଜଗତ ଦ୍ୱାରା ସମାଦୃତ ଓ ସ୍ୱୀକୃତ।
5.87.2
यत्त्वमेवंगते ब्रूयाः पश्चिमे वयसि स्थितः ।
शास्त्राद्वा सुप्रतर्काद्वा सुस्थिरः स्थविरो ह्यसि ॥ ५.८७.२ ॥
ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ତୁମେ ଜୀବନର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅଛ, ତେଣୁ ତୁମେ ଯାହା କହିବ ତାହା ଶାସ୍ତ୍ର ବା ସୁତର୍କରୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁସ୍ଥିର ହେବ; ତୁମେ ବୃଦ୍ଧ।
5.87.3
लेखा शशिनिभाः सूर्ये महोर्मिरिव सागरे ।
धर्मस्त्वयि तथा राजन्निति व्यवसिताः प्रजाः ॥ ५.८७.३ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସୂର୍ଯ୍ୟରେ ଚନ୍ଦ୍ରର ରେଖା ଓ ସାଗରରେ ମହାତରଙ୍ଗ ଯେପରି ଅଛି, ସେପରି ତୁମଠାରେ ଧର୍ମ ସ୍ଥିର ଅଛି; ତେଣୁ ପ୍ରଜାମାନେ ତୁମ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରନ୍ତି।
5.87.4
सदैव भावितो लोको गुणौघैस्तव पार्थिव ।
गुणानां रक्षणे नित्यं प्रयतस्व सबान्धवः ॥ ५.८७.४ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ତୁମ ଗୁଣର ପ୍ରବାହରେ ଜଗତ ସର୍ବଦା ସଂସ୍କୃତ ହୋଇଛି; ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ସହିତ ଗୁଣ ରକ୍ଷାରେ ସର୍ବଦା ଯତ୍ନ କର।
5.87.5
आर्जवं प्रतिपद्यस्व मा बाल्याद्ब्रहु नीनशः ।
राजन्पुत्रांश्च पौत्रांश्च सुहृदश्चैव सुप्रियान् ॥ ५.८७.५ ॥
ସରଳତା ଗ୍ରହଣ କର; ବାଳସୁଲଭ ଚପଳତାରେ ଅଧିକ ନଷ୍ଟ କର ନାହିଁ। ହେ ରାଜନ୍, ତୁମ ପୁତ୍ର, ପୌତ୍ର ଓ ପ୍ରିୟ ସୁହୃଦମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ନଷ୍ଟ କର ନାହିଁ।
5.87.6
यत्त्वं दित्ससि कृष्णाय राजन्नतिथये बहु ।
एतदन्यच्च दाशार्हः पृथिवीमपि चार्हति ॥ ५.८७.६ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଅତିଥି ରୂପେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ତୁମେ ଯାହା ବହୁତ ଦେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ, ଏହା ଓ ଅନ୍ୟ — ଦାଶାର୍ହ ପୃଥିବୀକୁ ମଧ୍ୟ ଯୋଗ୍ୟ।
5.87.7
न तु त्वं धर्ममुद्दिश्य तस्य वा प्रियकारणात् ।
एतद्दित्ससि कृष्णाय सत्येनात्मानमालभे ॥ ५.८७.७ ॥
କିନ୍ତୁ ତୁମେ ଧର୍ମର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କିମ୍ବା ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟସାଧନ ପାଇଁ ଏହା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେବାକୁ ଚାହୁଁ ନାହଁ। ସତ୍ୟର ନାମରେ ମୁଁ ନିଜକୁ ଛୁଁଇ ଶପଥ କରୁଛି।
5.87.8
मायैषा सत्यमेवैतच्छद्मैतद्भूरिदक्षिणा ।
जानामि त्वन्मतं राजन्गूढं बाह्येन कर्मणा ॥ ५.८७.८ ॥
ଏହା ମାୟା; ଏହା ସତ୍ୟ ପରି ଲାଗିଲେ ବି ଛଳ, ଏହା ପ୍ରଚୁର ଦକ୍ଷିଣାର ଭାଣ। ହେ ରାଜନ୍, ବାହ୍ୟ କର୍ମରେ ଢକା ତୁମର ଗୁପ୍ତ ମତ ମୁଁ ଜାଣେ।
5.87.9
पञ्च पञ्चैव लिप्स्यन्ति ग्रामकान्पाण्डवा नृप ।
न च दित्ससि तेभ्यस्तांस्तच्छमं न करिष्यसि ॥ ५.८७.९ ॥
ହେ ନୃପ, ପାଣ୍ଡବମାନେ କେବଳ ପାଞ୍ଚ-ପାଞ୍ଚଟି ଗାଁ ଚାହିଁବେ; କିନ୍ତୁ ତୁମେ ସେମାନଙ୍କୁ ଦେବାକୁ ଚାହୁଁ ନାହଁ, ତେଣୁ ସେମାନଙ୍କ ସହ ଶାନ୍ତି କରିବ ନାହିଁ।
5.87.10
अर्थेन तु महाबाहुं वार्ष्णेयं त्वं जिहीर्षसि ।
अनेन चाप्युपायेन पाण्डवेभ्यो विभेत्स्यसि ॥ ५.८७.१० ॥
କିନ୍ତୁ ତୁମେ ଧନ ଦ୍ୱାରା ମହାବାହୁ ବାର୍ଷ୍ଣେୟଙ୍କୁ (କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ) ହରଣ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛ; ଏହି ଉପାୟରେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଠାରୁ ପୃଥକ ହେବ।
5.87.11
न च वित्तेन शक्योऽसौ नोद्यमेन न गर्हया ।
अन्यो धनञ्जयात्कर्तुमेतत्तत्त्वं ब्रवीमि ते ॥ ५.८७.११ ॥
ତାଙ୍କୁ ଧନ, ଉଦ୍ୟମ କିମ୍ବା ନିନ୍ଦା ଦ୍ୱାରା ବଶ କରାଯାଇ ନ ପାରେ; ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କେହି ଏହା କରିପାରିବେ ନାହିଁ — ଏହି ତତ୍ତ୍ୱ ମୁଁ ତୁମକୁ କହୁଛି।
5.87.12
वेद कृष्णस्य माहात्म्यं वेदास्य दृढभक्तिताम् ।
अत्याज्यमस्य जानामि प्राणैस्तुल्यं धनञ्जयम् ॥ ५.८७.१२ ॥
ମୁଁ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ମହିମା ଜାଣେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଦୃଢ଼ ଭକ୍ତି ମଧ୍ୟ ଜାଣେ। ଧନଞ୍ଜୟ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ପରିତ୍ୟାଗ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହନ୍ତି, ପ୍ରାଣ ସମ ବୋଲି ମୁଁ ଜାଣେ।
5.87.13
अन्यत्कुम्भादपांपूर्णादन्यत्पादावसेचनात् ।
अन्यत्कुशलसंप्रश्नान्नैवेक्ष्यति जनार्दनः ॥ ५.८७.१३ ॥
ଜଳପୂର୍ଣ୍ଣ କଳସ, ପାଦ ଧୋଇବା, କୁଶଳ ପଚାରିବା ଛଡ଼ା ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଆଉ କିଛି ଖୋଜିବେ ନାହିଁ।
5.87.14
यत्त्वस्य प्रियमातिथ्यं मानार्हस्य महात्मनः ।
तदस्मै क्रियतां राजन्मानार्होऽसौ जनार्दनः ॥ ५.८७.१४ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଏଇ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ପାଇଁ ଯାହା ପ୍ରିୟ ଆତିଥ୍ୟ, ତାହା ଏହାଙ୍କ ପାଇଁ କରାଯାଉ; ଏହି ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ସମ୍ମାନର ଯୋଗ୍ୟ।
5.87.15
आशंसमानः कल्याणं कुरूनभ्येति केशवः ।
येनैव राजन्नर्थेन तदेवास्मा उपाकुरु ॥ ५.८७.१५ ॥
ହେ ରାଜନ୍, କଲ୍ୟାଣ ଆଶା କରି କେଶବ କୁରୁମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସୁଛନ୍ତି; ଯେଉଁ ପ୍ରୟୋଜନରେ ଆସୁଛନ୍ତି, ସେହି ଅନୁସାରେ ଏହାଙ୍କ ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରନ୍ତୁ।
5.87.16
शममिच्छति दाशार्हस्तव दुर्योधनस्य च ।
पाण्डवानां च राजेन्द्र तदस्य वचनं कुरु ॥ ५.८७.१६ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଦାଶାର୍ହ ଆପଣଙ୍କ, ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ଏବଂ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶାନ୍ତି ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି; ତେଣୁ ତାଙ୍କ ବାକ୍ୟ ପାଳନ କରନ୍ତୁ।
5.87.17
पिताऽसि राजन्पुत्रास्ते वृद्धस्त्वं शिशवः परे ।
वर्तस्व पितृवत्तेषु वर्तन्ते ते हि पुत्रवत् ॥ ५.८७.१७ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଆପଣ ପିତା; ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଶିଶୁ। ଆପଣ ବୃଦ୍ଧ; ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ପିତାଙ୍କ ପରି ଆଚରଣ କରନ୍ତୁ, କାରଣ ସେମାନେ ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରତି ପୁତ୍ରଙ୍କ ପରି ଆଚରଣ କରନ୍ତି।