มหาภารตะ · อัธยายะ 5.87
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.87.1
राजन्बहुमतश्चासि त्रैलोक्यस्यापि सत्तमः ।
संभावितश्च लोकस्य संमतश्चासि भारत ॥ ५.८७.१ ॥
ข้าแต่พระราชา พระองค์เป็นที่นับถืออย่างยิ่ง แม้ในไตรโลก พระองค์เป็นผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ผู้ดี ข้าแต่ภารตะ พระองค์เป็นที่เคารพและเป็นที่ยอมรับของโลก
5.87.2
यत्त्वमेवंगते ब्रूयाः पश्चिमे वयसि स्थितः ।
शास्त्राद्वा सुप्रतर्काद्वा सुस्थिरः स्थविरो ह्यसि ॥ ५.८७.२ ॥
ในเมื่อพระองค์อยู่ในวัยปลาย ถ้อยคำที่พระองค์กล่าวในสถานการณ์เช่นนี้จะมั่นคง ไม่ว่าจะอิงคัมภีร์หรือเหตุผลอันถูกต้อง เพราะพระองค์เป็นผู้เฒ่า
5.87.3
लेखा शशिनिभाः सूर्ये महोर्मिरिव सागरे ।
धर्मस्त्वयि तथा राजन्निति व्यवसिताः प्रजाः ॥ ५.८७.३ ॥
ข้าแต่พระราชา เช่นดังรอยจันทร์ที่ปรากฏในดวงอาทิตย์ และดังคลื่นใหญ่ในมหาสมุทร ธรรมก็ดำรงอยู่ในพระองค์ฉันนั้น เพราะเหตุนี้ประชาราษฎร์จึงพึ่งพระองค์
5.87.4
सदैव भावितो लोको गुणौघैस्तव पार्थिव ।
गुणानां रक्षणे नित्यं प्रयतस्व सबान्धवः ॥ ५.८७.४ ॥
ข้าแต่พระราชา โลกได้รับการบ่มเพาะด้วยกระแสแห่งคุณธรรมของพระองค์เสมอมา จงพยายามอยู่เป็นนิตย์ พร้อมด้วยญาติพี่น้อง เพื่อรักษาคุณธรรมเหล่านั้น
5.87.5
आर्जवं प्रतिपद्यस्व मा बाल्याद्ब्रहु नीनशः ।
राजन्पुत्रांश्च पौत्रांश्च सुहृदश्चैव सुप्रियान् ॥ ५.८७.५ ॥
จงประพฤติซื่อตรง อย่าทำลายสิ่งมากมายเพราะความโง่เขลาในวัยเยาว์ ข้าแต่พระราชา อย่าทำลายบุตรของพระองค์ หลานของพระองค์ และมิตรสหายผู้เป็นที่รักยิ่ง
5.87.6
यत्त्वं दित्ससि कृष्णाय राजन्नतिथये बहु ।
एतदन्यच्च दाशार्हः पृथिवीमपि चार्हति ॥ ५.८७.६ ॥
ข้าแต่พระราชา สิ่งที่พระองค์ประสงค์จะถวายแด่พระกฤษณะผู้เป็นอาคันตุกะอย่างอุดมนั้น และสิ่งอื่นนอกจากนี้ บุตรแห่งทศารหะสมควรได้รับแม้แผ่นดินทั้งผืน
5.87.7
न तु त्वं धर्ममुद्दिश्य तस्य वा प्रियकारणात् ।
एतद्दित्ससि कृष्णाय सत्येनात्मानमालभे ॥ ५.८७.७ ॥
แต่พระองค์มิได้ถวายสิ่งนี้แก่พระกฤษณะเพราะมุ่งหมายธรรม หรือเพราะปรารถนาจะให้พระองค์ทรงพอพระทัย ข้าพเจ้าปฏิญาณด้วยความสัตย์ว่าข้าพเจ้าจับต้องตนเอง
5.87.8
मायैषा सत्यमेवैतच्छद्मैतद्भूरिदक्षिणा ।
जानामि त्वन्मतं राजन्गूढं बाह्येन कर्मणा ॥ ५.८७.८ ॥
นี่คือมายา ถึงแม้จะดูเป็นความจริง แต่นี่คือการแกล้งทำ การถวายทานอันมากมายนี้ก็เป็นเพียงการหลอกลวง ข้าแต่พระราชา ข้าพเจ้ารู้ความคิดที่ซ่อนเร้นของพระองค์ ซึ่งถูกปกปิดไว้ด้วยการกระทำภายนอก
5.87.9
पञ्च पञ्चैव लिप्स्यन्ति ग्रामकान्पाण्डवा नृप ।
न च दित्ससि तेभ्यस्तांस्तच्छमं न करिष्यसि ॥ ५.८७.९ ॥
ข้าแต่พระราชา บรรดาปาณฑพจะขอเพียงห้าหมู่บ้านคนละห้าหมู่บ้าน แต่พระองค์ไม่ประสงค์จะให้แก่พวกเขา และพระองค์จะไม่ทำสันติกับพวกเขา
5.87.10
अर्थेन तु महाबाहुं वार्ष्णेयं त्वं जिहीर्षसि ।
अनेन चाप्युपायेन पाण्डवेभ्यो विभेत्स्यसि ॥ ५.८७.१० ॥
แต่พระองค์ประสงค์จะชนะพระวาร์ษเณยะผู้มีแขนทรงพลังด้วยทรัพย์สมบัติ และด้วยวิธีนี้เองพระองค์จะต้องพลัดพรากจากบรรดาปาณฑพ
5.87.11
न च वित्तेन शक्योऽसौ नोद्यमेन न गर्हया ।
अन्यो धनञ्जयात्कर्तुमेतत्तत्त्वं ब्रवीमि ते ॥ ५.८७.११ ॥
พระองค์ไม่อาจถูกชนะด้วยทรัพย์ ไม่ด้วยความพยายาม และไม่ด้วยการตำหนิ ไม่มีผู้ใดอื่นนอกจากธนัญชัยที่จะทำเช่นนี้ได้ ข้าพเจ้าบอกความจริงข้อนี้แก่พระองค์
5.87.12
वेद कृष्णस्य माहात्म्यं वेदास्य दृढभक्तिताम् ।
अत्याज्यमस्य जानामि प्राणैस्तुल्यं धनञ्जयम् ॥ ५.८७.१२ ॥
ข้าพเจ้ารู้ความยิ่งใหญ่ของพระกฤษณะ และรู้ความภักดีอันมั่นคงของพระองค์ ข้าพเจ้ารู้ว่าธนัญชัยไม่อาจถูกพระองค์ละทิ้งได้ เพราะเปรียบเสมือนลมปราณของพระองค์
5.87.13
अन्यत्कुम्भादपांपूर्णादन्यत्पादावसेचनात् ।
अन्यत्कुशलसंप्रश्नान्नैवेक्ष्यति जनार्दनः ॥ ५.८७.१३ ॥
นอกจากหม้อน้ำที่เต็มด้วยน้ำ นอกจากการล้างพระบาท และนอกจากการถามไถ่ทุกข์สุขของพระองค์ พระชนารทนจะไม่มองหาสิ่งใดอีก
5.87.14
यत्त्वस्य प्रियमातिथ्यं मानार्हस्य महात्मनः ।
तदस्मै क्रियतां राजन्मानार्होऽसौ जनार्दनः ॥ ५.८७.१४ ॥
ข้าแต่พระราชา การต้อนรับใดที่เป็นที่พอพระทัยของมหาตมาผู้ควรได้รับการยกย่องนี้ ขอให้จัดถวายแด่พระองค์ท่าน ชนารทนผู้ควรได้รับการยกย่องนั้น
5.87.15
आशंसमानः कल्याणं कुरूनभ्येति केशवः ।
येनैव राजन्नर्थेन तदेवास्मा उपाकुरु ॥ ५.८७.१५ ॥
ข้าแต่พระราชา พระเกศวะเสด็จมายังกุรุด้วยความหวังในความเจริญ จงจัดการแก่พระองค์ตามจุดประสงค์ที่ทรงมานั้นเถิด
5.87.16
शममिच्छति दाशार्हस्तव दुर्योधनस्य च ।
पाण्डवानां च राजेन्द्र तदस्य वचनं कुरु ॥ ५.८७.१६ ॥
ข้าแต่จอมกษัตริย์ ทศารหะปรารถนาความสงบระหว่างพระองค์ ทุรโยธน์ และบรรดาปาณฑพ จงทำตามถ้อยคำของพระองค์เถิด
5.87.17
पिताऽसि राजन्पुत्रास्ते वृद्धस्त्वं शिशवः परे ।
वर्तस्व पितृवत्तेषु वर्तन्ते ते हि पुत्रवत् ॥ ५.८७.१७ ॥
ข้าแต่พระราชา พระองค์เป็นบิดา บุตรของพระองค์และคนอื่นๆ เป็นเด็ก พระองค์ชราแล้ว จงประพฤติต่อพวกเขาดุจบิดา เพราะพวกเขาประพฤติต่อพระองค์ดุจบุตร