మహాభారతం · అధ్యాయం 5.88
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.88.1
यदाह विदुरः कृष्णे सर्वं तत्सत्यमच्युते ।
अनुरक्तो ह्यसंहार्यः पार्थान्प्रति जनार्दनः ॥ ५.८८.१ ॥
విదురుడు కృష్ణుని గురించి చెప్పినదంతా నిజమే. జనార్దనుడు పాండవుల పట్ల అనురక్తుడు; ఆయనను మరల్చలేము.
5.88.2
यत्तत्सत्कारसंयुक्तं देयं वसु जनार्दने ।
अनेकरूपं राजेन्द्र न तद्देयं कदाचन ॥ ५.८८.२ ॥
జనార్దనునికి సత్కారంతో ఇవ్వదగిన అనేక రూపాల సంపద ఉంది; ఓ రాజేంద్రా, దానిని ఎప్పుడూ ఇవ్వకూడదు.
5.88.3
देशः कालस्तथाऽयुक्तो न हि नार्हति केशवः ।
मंस्यत्यधोक्षजो राजन्भयादर्चति मामिति ॥ ५.८८.३ ॥
ఈ స్థలం, ఈ సమయం తగినవి కావు; కేశవుడు అలాంటి గౌరవానికి అర్హుడు కాదు. ఓ రాజా, అధోక్షజుడు నన్ను భయంతో గౌరవిస్తున్నానని అనుకుంటాడు.
5.88.4
अवमानश्च यत्र स्यात्क्षत्रियस्य विशांपते ।
न तत्कुर्याद्बुधः कार्यमिति मे निश्चिता मतिः ॥ ५.८८.४ ॥
ఓ ప్రజాపతీ, క్షత్రియునికి అవమానం కలిగే చోట జ్ఞాని ఆ కార్యాన్ని చేయకూడదు — ఇదే నా నిశ్చితాభిప్రాయం.
5.88.5
स हि पूज्यतमो लोके कृष्णः पृथुललोचनः ।
त्रयाणामपि लोकानां विदितं मम सर्वथा ॥ ५.८८.५ ॥
విశాలమైన నేత్రాలుగల కృష్ణుడు లోకంలో అత్యంత పూజ్యుడు; మూడు లోకాలలోనూ ఇది నాకు అన్ని విధాలుగా తెలుసు.
5.88.6
न तु तस्मै प्रदेयं स्यात्तथा कार्यगतिः प्रभो ।
विग्रहः समुपारब्धो न हि शाम्यत्यविग्रहात् ॥ ५.८८.६ ॥
కానీ ఆయనకు ఏమీ ఇవ్వకూడదు; ఓ ప్రభూ, కార్యగతి అలాగే ఉంది. శత్రుత్వం మొదలైంది; శత్రుత్వాన్ని విడిచితే తప్ప అది శాంతించదు.
5.88.7
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा भीष्मः कुरुपितामहः ।
वैचित्रवीर्यं राजानमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ५.८८.७ ॥
అతని ఆ మాటను విని కురువుల పితామహుడు భీష్ముడు విచిత్రవీర్యుని కుమారుడైన రాజుతో ఇలా అన్నాడు.
5.88.8
सत्कृतोऽसत्कृतो वाऽपि न क्रुध्येत जनार्दनः ।
नावमंस्यत्यवज्ञातॄनवज्ञातोऽपि केशवः।
नालमेनमवज्ञातुं नावज्ञेयो हि केशवः ॥ ५.८८.८ ॥
గౌరవించబడినా అవమానించబడినా జనార్దనుడు కోపించడు. అవమానించేవారిని అతడు అవమానించడు; అవమానించబడినా కేశవుడు అలా చేయలేడు, ఎందుకంటే కేశవుని అవమానించలేము.
5.88.9
यत्तु कार्यं महाबाहो मनसा कार्यतां गतम् ।
सर्वोपायैर्न तच्छक्यं केनचित्कर्तुमन्यथा ॥ ५.८८.९ ॥
కాని ఓ మహాబాహూ, మనసులో నిశ్చయమైన కార్యాన్ని అన్ని ఉపాయాలతోనైనా ఎవరూ వేరే విధంగా చేయలేరు.
5.88.10
स यद्ब्रूयान्महाबाहुस्तत्कार्यमविशङ्कया ।
वासुदेवेन तीर्थेन क्षिप्रं संशाभ्य पाण्डवैः ॥ ५.८८.१० ॥
ఆ మహాబాహువు ఏది చెప్పినా, అదే కార్యాన్ని సందేహం లేకుండా చేయాలి; వాసుదేవుని ద్వారా, సరైన మార్గంలో, త్వరగా పాండవులతో సంధి చేసుకొని.
5.88.11
धर्म्यमर्थ्यं च धर्मात्मा ध्रुवं वक्ता जनार्दनः ।
तस्मिन्वाच्याः प्रिया वाचो भवता बान्धवैः सह ॥ ५.८८.११ ॥
ధర్మబద్ధమైన, హితకరమైన మాటను ధర్మాత్ముడైన జనార్దనుడు నిశ్చయంగా చెబుతాడు. కాబట్టి మీరు మీ బంధువులతో కలిసి ఆయనతో ప్రియమైన మాటలు చెప్పాలి.
5.88.12
न पर्याप्तोस्मि यद्राजञ्श्रियं निष्केवलामहम् ।
तैः सहेमामुपाश्रीयां यावज्जीवं पितामह ॥ ५.८८.१२ ॥
ఓ రాజా, ఈ ఒంటరి రాజలక్ష్మితో నేను తృప్తిపడను. ఓ పితామహా, వారితో కలిసి జీవితాంతం దీనిని అనుభవించాలని కోరుతున్నాను.
5.88.13
इदं तु सुमहत्कार्यं श्रुणु मे यत्समर्थितम् ।
परायणं पाण्डवानां नियच्छामि जनार्दनम् ॥ ५.८८.१३ ॥
ఇది గొప్ప కార్యం; నేను సమకూర్చుకున్నదాన్ని నా నుండి విను. పాండవుల ఆశ్రయుడైన జనార్దనుడిని నేను బంధిస్తాను.
5.88.14
तस्मिन्बद्धे भविष्यन्ति वृष्णयः पृथिवी तथा ।
पाण्डवाश्च विधेया मे स च प्रातरिहैप्यति ॥ ५.८८.१४ ॥
అతడు బంధించబడితే వృష్ణులు, భూమి, పాండవులు నా అధీనంలోకి వస్తారు; అతడు ఉదయమే ఇక్కడికి వస్తాడు.
5.88.15
अत्रोपायान्यथा सम्यङ्न बुद्ध्येत जनार्दनः ।
न चापायो भवेत्कश्चित्तद्भवान्प्रब्रवीतु मे ॥ ५.८८.१५ ॥
ఇందులో జనార్దనుడు పూర్తిగా గ్రహించకుండా ఉపాయాలు ఉండాలి; ఎలాంటి ఆపదా రాకూడదు; ఆ మార్గాన్ని మీరు నాకు చెప్పండి.
5.88.16
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा घोरं कृष्णेऽभिसंहितम् ।
धृतराष्ट्रः सहामात्यो व्यथितो विमनाभवत् ॥ ५.८८.१६ ॥
కృష్ణుడిపై చేయాలనుకున్న భయంకర పథకం గురించి అతని మాటలు విని, మంత్రులతో కలిసి ధృతరాష్ట్రుడు వ్యథ చెంది మనస్సు కుంగిపోయాడు.
5.88.17
ततो दुर्योधनमिदं धृतराष्ट्रोऽब्रवीद्वचः ।
मैवं वोचः प्रजापाल नैष धर्मः सनातनः ॥ ५.८८.१७ ॥
అప్పుడు ధృతరాష్ట్రుడు దుర్యోధనుడితో ఇలా అన్నాడు: "ప్రజాపాలకా, అలా మాట్లాడకు; ఇది సనాతన ధర్మం కాదు."
5.88.18
दूतश्च हि हृषीकेशः संबन्धी च प्रियश्च नः ।
अपापः कौरवेयेषु स कथं बन्धमर्हति ॥ ५.८८.१८ ॥
హృషీకేశుడు దూత, మనకు బంధువు, ప్రియుడు; కౌరవుల పట్ల నిర్దోషి; అతడు బంధనానికి ఎలా అర్హుడు?
5.88.19
परीतस्तव पुत्रोऽयं धृतराष्ट्र सुमन्दधीः ।
वृणोत्यनर्थं नैवार्थं याच्यमानः सुहृज्जनैः ॥ ५.८८.१९ ॥
ధృతరాష్ట్రా, నీ ఈ కుమారుడు మందబుద్ధి కలవాడు, చుట్టుముట్టబడ్డాడు. మిత్రులు వేడుకున్నా అతడు లాభాన్ని కాదు, అనర్థాన్నే ఎంచుకుంటున్నాడు.
5.88.20
इममुत्पथि वर्तन्तं पापं पापानुबन्धिनम् ।
वाक्यानि सुहृदां हित्वा त्वमप्यस्यानुवर्तसे ॥ ५.८८.२० ॥
ఇతడు తప్పు మార్గంలో నడుస్తున్నాడు; పాపి, పాపాన్నే పెంచేవాడు. మిత్రుల మాటలను విడిచిపెట్టి నీవు కూడా ఇతనినే అనుసరిస్తున్నావు.
5.88.21
कृष्णमक्लिष्टकर्माणमासाद्यायं सुदुर्मतिः ।
तव पुत्रः सहामात्यः क्षणेन न भविष्यति ॥ ५.८८.२१ ॥
అనాయాసంగా కార్యాలు చేసే కృష్ణుణ్ణి ఎదుర్కొంటే, అత్యంత దుర్బుద్ధి గల నీ కుమారుడు మంత్రులతో సహా క్షణంలో ఉండడు.
5.88.22
पापस्यास्य नृशंसस्य त्यक्तधर्मस्य दुर्मतेः ।
नोत्सहेऽनर्थसंयुक्ताः श्रोतुं वाचः कथंचन ॥ ५.८८.२२ ॥
ఈ పాపి, క్రూరుడు, ధర్మాన్ని విడిచిన దుర్బుద్ధి అయిన వాని అనర్థ వాక్యాలను ఏ విధంగానూ వినడానికి నేను సిద్ధంగా లేను.
5.88.23
इत्युक्त्वा भरतश्रेष्ठो वृद्धः परममन्युमान् ।
उत्थाय तस्मात्प्रातिष्ठद्भीष्मः सत्यपराक्रमः ॥ ५.८८.२३ ॥
ఇలా చెప్పి, భరత శ్రేష్ఠుడు, వృద్ధుడు, అత్యంత కోపం కలవాడు, సత్యపరాక్రమి అయిన భీష్ముడు అక్కడి నుండి లేచి వెళ్ళిపోయాడు.