মহাভারত · অধ্যায় 6.10
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.10.1
भारतस्यास्य वर्षस्य तथा हैमवतस्य च ।
प्रमाणमायुषः सूत बलं चापि शुभाशुभम् ॥ ६.१०.१ ॥
ধৃতরাষ্ট্র বললেন: হে সূত, এই ভারতবর্ষ ও হৈমবতবর্ষের পরিমাণ, আয়ু, বল এবং শুভাশুভ বলো।
6.10.2
अनागतमतिक्रान्तं वर्तमानं च संजय ।
आचक्ष्व मे विस्तरेण हरिवर्षं तथैव च ॥ ६.१०.२ ॥
ধৃতরাষ্ট্র বললেন: হে সঞ্জয়, ভবিষ্যৎ, অতীত, বর্তমান এবং হরিবর্ষের কথা আমাকে বিস্তারিত বলো।
6.10.3
चत्वारि भारते वर्षे युगानि भरतर्षभ ।
कृतं त्रेता द्वापरं च तिष्यं च कुरुवर्धन ॥ ६.१०.३ ॥
সঞ্জয় বললেন: হে ভরতশ্রেষ্ঠ, ভারতবর্ষে চারটি যুগ আছে: কৃত, ত্রেতা, দ্বাপর এবং হে কুরুবর্ধন, তিষ্য (কলি)।
6.10.4
पूर्वं कृतयुगं नाम ततस्रेतायुगं प्रभो ।
संक्षेपाद्द्वापरस्याथ ततस्तिष्यं प्रवर्तते ॥ ६.१०.४ ॥
সঞ্জয় বললেন: হে প্রভু, প্রথমে কৃতযুগ, তারপর ত্রেতাযুগ; সংক্ষেপে দ্বাপর, তারপর তিষ্য (কলি) প্রবর্তিত হয়।
6.10.5
चत्वारि तु सहस्राणि वर्षाणां कुरुसत्तम ।
आयुःसंख्या कृतयुगे संख्याता राजसत्तम ॥ ६.१०.५ ॥
সঞ্জয় বললেন: হে কুরুশ্রেষ্ঠ, কৃতযুগে আয়ুর পরিমাপ চার হাজার বছর বলে গণিত হয়, হে রাজশ্রেষ্ঠ।
6.10.6
तथा त्रीणि सहस्राणि त्रेतायां मनुजाधिप ।
द्वे सहस्रे द्वापरे तु भुवि तिष्ठन्ति सांप्रतम् ॥ ६.१०.६ ॥
তেমনই, হে মনুজাধিপ, ত্রেতাযুগে তিন হাজার, দ্বাপরে দুই হাজার বছর; সেগুলি এখন পৃথিবীতে বিদ্যমান।
6.10.7
न प्रमाणस्थितिर्ह्यस्ति तिष्येऽस्मिन्भरतर्षभ ।
गर्भस्थाश्च म्रियन्तेऽत्र तथा जाता म्रियन्ति च ॥ ६.१०.७ ॥
হে ভরতশ্রেষ্ঠ, এই যুগে আয়ুর কোনো নির্দিষ্ট পরিমাপ নেই। এখানে গর্ভস্থ জীবও মারা যায়, এবং জন্মগ্রহণকারীরাও মারা যায়।
6.10.8
महाबला महासत्वाः प्रज्ञागुणसमन्विताः ।
प्रजायन्ते च जाताश्च शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.१०.८ ॥
মহাবল, মহাসত্ত্ব ও প্রজ্ঞাগুণসম্পন্ন জীবেরা শত শত ও সহস্র সহস্র জন্ম নেয়, এবং জন্মেছে।
6.10.9
जाताः कृतयुगे राजन्धनिनः प्रयदर्शनाः ।
प्रजायन्ते च जाताश्च मुनयो वै तपोधनाः ॥ ६.१०.९ ॥
হে রাজা, কৃতযুগে জাত ধনী ও সুদর্শনেরা জন্মায়, জন্মেছে; এবং তপস্যাই যাঁদের ধন সেই মুনিরাও জন্মায়, জন্মেছেন।
6.10.10
महोत्साहा महात्मानो धार्मिकाः सत्यवादिनः ।
प्रियदर्शना वपुष्मन्तो महावीर्या धनुर्धराः ॥ ६.१०.१० ॥
মহা উৎসাহী, মহাত্মা, ধার্মিক, সত্যবাদী, প্রিয়দর্শন, সুন্দর দেহধারী, মহাবীর্যশালী ও ধনুর্ধর।
6.10.11
वरार्हा युधि जायन्ते क्षत्रियाः शूरसत्तमाः ।
त्रेतायां क्षत्रिया राजन्सर्वे वै चक्रवर्तिनः ॥ ६.१०.११ ॥
যুদ্ধে বরপ্রাপ্তির যোগ্য, বীরশ্রেষ্ঠ ক্ষত্রিয়েরা জন্মায়। হে রাজা, ত্রেতাযুগে সকল ক্ষত্রিয়ই প্রকৃতই চক্রবর্তী সম্রাট ছিলেন।
6.10.12
सर्ववर्णाश्च जायन्ते सदा चैव च द्वापरे ।
महोत्साहा वीर्यवन्तः परस्परजयैषिणः ॥ ६.१०.१२ ॥
দ্বাপর যুগে সকল বর্ণই সর্বদা জন্মায়; মহা উৎসাহী, বীর্যবান, পরস্পরকে জয় করতে ইচ্ছুক।
6.10.13
तेजसाल्पेन संयुक्ताः क्रोधनाः पुरुषा नृप ।
लुब्धा अनृतकाश्चैव तिष्ये जायन्ति भारत ॥ ६.१०.१३ ॥
হে রাজন, অল্প তেজে যুক্ত, ক্রোধী মানুষেরা, লোভী ও মিথ্যাবাদীরাও, হে ভারত, তিষ্য যুগে জন্মায়।
6.10.14
ईर्ष्या मानस्तथा क्रोधो मायाऽसूया तथैव च ।
तिष्ये भवति भूतानां रागो लोभश्च भारत ॥ ६.१०.१४ ॥
ঈর্ষা, অহংকার, ক্রোধ, মায়া ও অসূয়াও; হে ভারত, তিষ্য যুগে প্রাণীদের মধ্যে রাগ ও লোভ দেখা দেয়।
6.10.15
संक्षेपो वर्तते राजन्द्वापरेऽस्मिन्नराधिप ।
गुणोत्तरं हैमवतं हरिवर्षं ततः परम् ॥ ६.१०.१५ ॥
হে রাজন, নরাধিপ, এই দ্বাপর যুগে সংক্ষেপ বিরাজ করে; তারপর গুণে উত্তরোত্তর শ্রেষ্ঠ হৈমবত, তারপর হরিবর্ষ।