ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 6.102
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.102.1
कथं द्रोणो महेष्वासः पाण्डवश्च धनञ्जयः ।
समीयतू रणे यत्तौ तावुभौ पुरुषर्षभौ ॥ ६.१०२.१ ॥
ਮਹਾਨ ਧਨੁਰਧਾਰੀ ਦ੍ਰੋਣ ਅਤੇ ਪਾਂਡੂ ਪੁੱਤਰ ਧਨੰਜਯ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ ਹੋਏ? ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਉਤਸੁਕ ਹੋ ਕੇ ਤਿਆਰ ਸਨ।
6.102.2
प्रियो हि पाण्डवो नित्यं भारद्वाजस्य धीमतः ।
आचार्यश्च रणे नित्यं प्रियः पार्थस्य सञ्जय ॥ ६.१०२.२ ॥
ਹੇ ਸੰਜਯ, ਪਾਂਡੂ ਪੁੱਤਰ ਸਦਾ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਭਾਰਦਵਾਜ (ਦ੍ਰੋਣ) ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ; ਆਚਾਰੀਆ ਦ੍ਰੋਣ ਵੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਪਾਰਥ ਨੂੰ ਪਿਆਰੇ ਹਨ।
6.102.3
तावुभौ रथिनो सङ्ख्ये हृष्टौ सिंहाविवोत्कटौ ।
कथं समीयतुर्यत्तौ भारद्वाजधनञ्जयौ ॥ ६.१०२.३ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹਰਸ਼ਿਤ, ਉਗਰ ਸ਼ੇਰਾਂ ਵਰਗੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਰਥੀ, ਭਾਰਦਵਾਜ (ਦ੍ਰੋਣ) ਅਤੇ ਧਨੰਜਯ, ਉਤਸੁਕ ਹੋ ਕੇ ਕਿਵੇਂ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ ਹੋਏ?
6.102.4
न द्रोणः समरे पार्थं जानीते प्रियमात्मनः ।
क्षत्रधर्मं पुरस्कृत्य पार्थो वा गुरुमाहवे ॥ ६.१०२.४ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰੋਣ ਪਾਰਥ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪਿਆਰਾ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦੇ, ਅਤੇ ਪਾਰਥ ਵੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਗਿਣਦਾ; ਦੋਵੇਂ ਕਸ਼ਤ੍ਰਧਰਮ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
6.102.5
न क्षत्रिया रणे राजन्वर्जयन्ति परस्परम् ।
निर्मर्यादं हि युध्यन्ते पितृभिर्भ्रातृभिः सह ॥ ६.१०२.५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਸ਼ਤ੍ਰੀ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦੇ; ਮਰਯਾਦਾ ਛੱਡ ਕੇ ਲੜਦੇ ਹਨ, ਪਿਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਭਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਵੀ।
6.102.6
रणे भारत पार्थेन द्रोणो विद्धस्त्रिभिः शरैः ।
नाचिन्तयच्च तान्बाणान्पार्थचापच्युतान्युधि ॥ ६.१०२.६ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਰਥ ਦੇ ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹੇ ਗਏ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਪਾਰਥ ਦੇ ਧਨੁਸ਼ ਤੋਂ ਛੁੱਟੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
6.102.7
शरवृष्ट्या पुनः पार्थश्छादयामास तं रणे ।
स प्रजज्वाल रोषेण गहनेऽग्निरिवोर्जितः ॥ ६.१०२.७ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਰਥ ਨੇ ਫਿਰ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਢੱਕ ਦਿੱਤਾ; ਉਹ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਸੰਘਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚੰਡ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਭੜਕ ਉੱਠਿਆ।
6.102.8
ततोऽर्जुनं रणे द्रोणः शरैः सन्नतपर्वभिः ।
छादयामास राजेन्द्र नचिरादेव भारत ॥ ६.१०२.८ ॥
ਫਿਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਸਿੱਧੀਆਂ ਗੰਢਾਂ ਵਾਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਢੱਕ ਦਿੱਤਾ; ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਛੇਤੀ ਹੀ।
6.102.9
ततो दुर्योधनो राजा सुशर्माणमचोदयत् ।
द्रोणस्य समरे राजन्पार्ष्णिग्रहणकारणात् ॥ ६.१०२.९ ॥
ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਸੁਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਉਕਸਾਇਆ; ਹੇ ਰਾਜਨ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਰੱਥ ਦਾ ਪਿਛਲਾ ਹਿੱਸਾ ਫੜਨ ਕਾਰਨ।
6.102.10
त्रिगर्तराडपि क्रुद्धो भृशमायम्य कार्मुकम् ।
छादयामास समरे पार्थं बाणैरयोमुखैः ॥ ६.१०२.१० ॥
ਤ੍ਰਿਗਰਤ ਰਾਜੇ ਨੇ ਵੀ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਧਨੁਸ਼ ਪੂਰਾ ਖਿੱਚ ਕੇ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਲੋਹੇ ਦੀਆਂ ਨੋਕਾਂ ਵਾਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਪਾਰਥ ਨੂੰ ਢੱਕ ਦਿੱਤਾ।
6.102.11
ताभ्यां मुक्ताः शरा राजन्नन्तरिक्षे विरेजिरे ।
हंसा इव महाराज शरत्काले नभस्तले ॥ ६.१०२.११ ॥
ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਛੱਡੇ ਤੀਰ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਦ ਰੁੱਤ ਦੇ ਅਸਮਾਨ-ਤਲ ਤੇ ਹੰਸਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕੇ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ।
6.102.12
ते शराः प्राप्य कौन्तेयं समन्ताद्विविशुः प्रभो ।
फलभारनतं यद्वत्स्वादुवृक्षं विहंगमाः ॥ ६.१०२.१२ ॥
ਉਹ ਤੀਰ ਕੌਂਤੇਯ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਵੜ ਗਏ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ; ਫਲਾਂ ਦੇ ਭਾਰ ਨਾਲ ਝੁਕੇ ਮਿੱਠੇ ਫਲ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖ ਵਿੱਚ ਪੰਛੀਆਂ ਵਾਂਗ।
6.102.13
अर्जुनस्तु रणे नादं विनद्य रथिनां वरः ।
त्रिगर्तराजं समरे सपुत्रं विव्यधे शरैः ॥ ६.१०२.१३ ॥
ਰਣ ਵਿੱਚ ਸਿੰਘਨਾਦ ਕਰਕੇ, ਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪੁੱਤਰ ਸਮੇਤ ਤ੍ਰਿਗਰਤ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ।
6.102.14
ते वध्यमानाः पार्थेन कालेनेव युगक्षये ।
पार्थमेवाभ्यवर्तन्त मरणे कृतनिश्चयाः ।
मुमुचुः शरवृष्टिं च पाण्डवस्य रथं प्रति ॥ ६.१०२.१४ ॥
ਪਾਰਥ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਉਹ, ਯੁਗ-ਅੰਤ ਦੇ ਕਾਲ ਵਾਂਗ, ਮੌਤ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕਰਕੇ ਪਾਰਥ ਵੱਲ ਹੀ ਵਧੇ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵ ਦੇ ਰਥ ਵੱਲ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕੀਤੀ।
6.102.15
शरवृष्टिं ततस्तां तु शरवर्षैः समन्ततः ।
प्रतिजग्राह राजेन्द्र तोयवृष्टिमिवाचलः ॥ ६.१०२.१५ ॥
ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਫਿਰ ਉਸ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਹੀ ਝੱਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਪਰਬਤ ਮੀਂਹ ਦੀ ਧਾਰ ਝੱਲਦਾ ਹੈ।
6.102.16
तत्राद्भुतमपश्याम बीभत्सोर्हस्तलाघवम् ।
विमुक्तां बहुभिर्योधैः शस्त्रवृष्टिं दुरासदाम् ॥ ६.१०२.१६ ॥
ਉੱਥੇ ਅਸੀਂ ਬੀਭਤਸੂ (ਅਰਜੁਨ) ਦੀ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਫੁਰਤੀ ਦਾ ਅਦਭੁਤ ਨਜ਼ਾਰਾ ਵੇਖਿਆ; ਬਹੁਤ ਯੋਧਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਛੱਡੀ ਹੋਈ ਅਜੇਹੀ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ।
6.102.17
यदेको वारयामास मारुतोऽभ्रगणानिव ।
कर्मणा तेन पार्थस्य तुतुषुर्देवदानवाः ॥ ६.१०२.१७ ॥
ਜਿਵੇਂ ਇਕੱਲੀ ਹਵਾ ਬੱਦਲਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਉਸ ਨੇ ਇਕੱਲਿਆਂ ਜੋ ਕਰਮ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਪਾਰਥ ਦੇ ਕਰਮ ਨਾਲ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਦਾਨਵ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋਏ।
6.102.18
अथ क्रुद्धो रणे पार्थस्त्रिगर्तान्प्रति भारत ।
मुमोचास्त्रं महाराज वायव्यं पृतनामुखे ॥ ६.१०२.१८ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਪਾਰਥ ਨੇ ਰਣ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਗਰਤਾਂ ਵੱਲ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਸੈਨਾ ਦੇ ਅਗਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਵਾਯਵ੍ਯ ਅਸਤਰ ਛੱਡਿਆ।
6.102.19
प्रादुरासीत्ततो वायुः क्षोभयाणो नभस्तलम् ।
पातयन्वै तरुगणान्विनिघ्नंश्चैव सैनिकान् ॥ ६.१०२.१९ ॥
ਫਿਰ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਹਿਲਾਉਂਦੀ ਹਵਾ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ; ਉਸਨੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਡੇਗੇ ਅਤੇ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰਿਆ।
6.102.20
ततो द्रोणोऽभिवीक्ष्यैव वायव्यास्त्रं सुदारुणम् ।
शैलमन्यन्महाराज घोरमस्त्रं मुमोच ह ॥ ६.१०२.२० ॥
ਫਿਰ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਉਸ ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਵਾਯਵ੍ਯਾਸਤ੍ਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਭਿਆਨਕ ਪਰਬਤ-ਅਸਤ੍ਰ ਛੱਡਿਆ।
6.102.21
द्रोणेन युधि निर्मुक्ते तस्मिन्नस्त्रे नराधिप ।
प्रशशाम ततो वयुः प्रसन्नाश्च दिशो दश ॥ ६.१०२.२१ ॥
ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰੋਣ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਅਸਤ੍ਰ ਦੇ ਛੱਡੇ ਜਾਣ ਤੇ ਹਵਾ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਦਸੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਗਈਆਂ।
6.102.22
ततः पाण्डुसुतो वीरस्त्रिगर्तस्य रथव्रजान् ।
निरुत्साहान्रणे चक्रे विमुखान्विपराक्रमान् ॥ ६.१०२.२२ ॥
ਫਿਰ ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਵੀਰ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਗਰਤਾਂ ਦੇ ਰਥ-ਝੁੰਡਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਹੀਣ, ਮੂੰਹ ਫੇਰੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮਹੀਣ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
6.102.23
ततो दुर्योधनश्चैव कृपश्च रथिनां वरः ।
अश्वत्थामा तथा शल्यः काम्भोजश्च सुदक्षिणः ॥ ६.१०२.२३ ॥
ਫਿਰ ਦੁਰਯੋਧਨ, ਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਕ੍ਰਿਪ, ਅਸ਼੍ਵਥਾਮਾ, ਸ਼ਲ੍ਯ ਅਤੇ ਕੰਬੋਜ ਸੁਦਕ੍ਸ਼ਿਣ ਅੱਗੇ ਆਏ।
6.102.24
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ बाह्लिकः सह बाह्लिकैः ।
महता रथवंशेन पार्थस्यावारयन्दिशः ॥ ६.१०२.२४ ॥
ਵਿੰਦ ਅਤੇ ਅਨੁਵਿੰਦ, ਆਵੰਤ੍ਯ ਅਤੇ ਬਾਹਲਿਕ ਆਪਣੇ ਬਾਹਲਿਕਾਂ ਸਮੇਤ, ਵੱਡੇ ਰਥ-ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਪਾਰਥ ਦੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਰੋਕਣ ਲੱਗੇ।
6.102.25
तथैव भगदत्तश्च श्रतायुश्च महाबलः ।
गजानीकेन भीमस्य ताववारयतां दिशः ॥ ६.१०२.२५ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਗਦੱਤ ਅਤੇ ਮਹਾਬਲੀ ਸ਼ਰੁਤਾਯੁ ਨੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਭੀਮ ਦੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਰੋਕ ਲਈਆਂ।
6.102.26
भूरिश्रवाः शलश्चैव सौबलश्च विशांपते ।
शरौघैर्विमलैस्तीक्ष्णैर्माद्रीपुत्राववारयन् ॥ ६.१०२.२६ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਭੂਰਿਸ਼ਰਵਾ, ਸ਼ਲ੍ਯ ਅਤੇ ਸੁਬਲ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਨਿਰਮਲ ਤੇ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਮਾਦਰੀ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪੁੱਤਰ ਰੋਕ ਲਏ।
6.102.27
भीष्मस्तु संहतः सङ्ख्ये धार्तराष्ट्रैः ससैनिकैः ।
युधिष्ठिरं समासाद्य सर्वतः पर्यवारयत् ॥ ६.१०२.२७ ॥
ਪਰ ਭੀਸ਼ਮ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨਾਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਯੁਧਿਸ਼ਟਿਰ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਘੇਰ ਲਿਆ।
6.102.28
आपतन्तं गजानीकं दृष्ट्वा पार्थो वृकोदरः ।
लोलिहन्सृक्किणी वीरो मृगराडिव कानने ॥ ६.१०२.२८ ॥
ਹਮਲਾ ਕਰਦੀ ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਪ੍ਰਿਥਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ ਵੀਰ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਆਪਣੇ ਬੁੱਲ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੋਨੇ ਚੱਟਣ ਲੱਗਾ।
6.102.29
भीमस्तु रथिनां श्रेष्ठो गदां गृह्य महाहवे ।
अवप्लुत्य रथात्तूर्णं तव सैन्यान्यभीषयत् ॥ ६.१०२.२९ ॥
ਪਰ ਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਭੀਮ ਨੇ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਗਦਾ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਰੱਥ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਛਾਲ ਮਾਰ ਕੇ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾ ਦਿੱਤਾ।
6.102.30
तमुद्वीक्ष्य गदाहस्तं ततस्ते गजसादिनः ।
परिवव्रू रणे यत्ता भीमसेनं समन्ततः ॥ ६.१०२.३० ॥
ਗਦਾ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲਏ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਓਹ ਹਾਥੀ-ਸਵਾਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸੁਚੇਤ ਹੋ ਕੇ ਭੀਮਸੇਨ ਨੂੰ ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਘੇਰਨ ਲੱਗੇ।
6.102.31
गजमध्यमनुप्राप्तः पाण्डवः स व्यराजत ।
मेघजालस्य महतो यथा मध्यगतो रविः ॥ ६.१०२.३१ ॥
ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਹੁੰਚਿਆ ਉਹ ਪਾਂਡਵ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਵੱਡੇ ਬੱਦਲਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ।
6.102.32
व्यधमत्स गजानीकं गदया पाण्डवर्षभः ।
महाभ्रजालमतुलं मातरिश्वेव सन्ततम् ॥ ६.१०२.३२ ॥
ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਉਸ ਨੇ ਗਦਾ ਨਾਲ ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਤਿੱਤਰ-ਬਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਲਗਾਤਾਰ ਅਤੁੱਲ ਵੱਡੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨੂੰ ਖਿੰਡਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
6.102.33
ते वध्यमाना बलिना भीमसेनेन दन्तिनः ।
आर्तनादं रणे चक्रुर्गर्जन्तो जलदा इव ॥ ६.१०२.३३ ॥
ਬਲਵਾਨ ਭੀਮਸੇਨ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਉਹ ਹਾਥੀ ਗਰਜਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਰਣ ਵਿੱਚ ਵਿਲਕਣ ਲੱਗੇ।
6.102.34
बहुधा दारितश्चैव विषाणैस्तत्र दन्तिभिः ।
फुल्लाशोकनिभः पार्थः शुशुभे रणमूर्धनि ॥ ६.१०२.३४ ॥
ਉੱਥੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਇਆ ਵੀ ਪਾਰਥ ਰਣ ਦੇ ਮੋਹਰੇ ਖਿੜੇ ਅਸ਼ੋਕ ਰੁੱਖ ਵਾਂਗ ਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋਇਆ।
6.102.35
सादिनां शस्त्रवृष्टिं च व्यधमद्गदया ततः ।
वायुवेगसमायुक्तो व्यचरत्पाण्डवो युधि ॥ ६.१०२.३५ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਸਵਾਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ਸਤਰ-ਵਰਖਾ ਨੂੰ ਵੀ ਗਦਾ ਨਾਲ ਖਿੰਡਾ ਦਿੱਤਾ; ਹਵਾ ਦੇ ਵੇਗ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਉਹ ਪਾਂਡਵ ਰਣ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗਾ।
6.102.36
विषाणोल्लिखितैर्गात्रौर्विषाणाभिहतो भृशम् ।
विषाणे दन्तिनं गृह्य निर्विषाणमथाकरोत् ॥ ६.१०२.३६ ॥
ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਖਰੋਚੇ ਗਏ ਸਰੀਰ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਦੰਦਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਹਾਥੀ ਦਾ ਦੰਦ ਫੜ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਦੰਦਹੀਣ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
6.102.37
विषाणेन च तेनैव कुम्भोऽभ्याहत्य दन्तिनम् ।
पातयामास समरे दण्डहस्त इवान्तकः ॥ ६.१०२.३७ ॥
ਕੁੰਭ ਨੇ ਉਸੇ ਦੰਦ ਨਾਲ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕਰਕੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਡੇਗ ਦਿੱਤਾ; ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਦੰਡ ਫੜੇ ਅੰਤਕ ਵਾਂਗ ਉਹ ਦਿੱਸਿਆ।
6.102.38
शोणिताक्तां गदां बिभ्रन्मेदोभञ्जाकृतच्छविः ।
कृताभ्यङ्गः शोणितेन रुद्रवत्प्रत्यदृश्यत ॥ ६.१०२.३८ ॥
ਲਹੂ ਨਾਲ ਭਿੱਜੀ ਗਦਾ ਧਾਰਦਿਆਂ, ਮੇਦ ਕੁਚਲੇ ਹੋਏ ਵਰਗੀ ਸਰੀਰਕ ਚਮਕ ਨਾਲ, ਲਹੂ ਨਾਲ ਲਿਪਤ ਹੋਇਆ ਉਹ ਰੁਦਰ ਵਾਂਗ ਦਿੱਸਿਆ।
6.102.39
एवं के वध्यमानाश्च हतशेषा महागजाः ।
प्राद्रवन्त दिशो राजन्विमृद्गन्तः स्वकं बलम् ॥ ६.१०२.३९ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਬਚੇ ਹੋਏ ਕੁਝ ਮਹਾਗਜ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਆਪਣੀ ਹੀ ਫ਼ੌਜ ਨੂੰ ਮਿੱਧਦੇ ਹੋਏ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵੱਲ ਭੱਜ ਗਏ।
6.102.40
द्रवद्भिस्तैर्महानागैः समन्ताद्भरतर्षभ ।
दुर्योधनबलं सर्वं पुनरासीत्पराङ्भुखम् ॥ ६.१०२.४० ॥
ਭੱਜਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਗਜਾਂ ਕਾਰਨ, ਹੇ ਭਰਤਸ਼ਰੇਸ਼ਟ, ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੀ ਸਾਰੀ ਫ਼ੌਜ ਮੁੜ ਪਿੱਠ ਦਿਖਾ ਕੇ ਭੱਜ ਗਈ।