મહાભારત · અધ્યાય 6.15
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.15.1
त्वद्युक्तोऽयमनुप्रश्नो महाराज यथार्हसि ।
न तु दुर्योधने दोषमिममासङ्क्तुमर्हसि ॥ ६.१५.१ ॥
મહારાજ, આ પ્રશ્ન તમારા દ્વારા પ્રેરિત છે, જે તમને યોગ્ય છે. પરંતુ આ દોષ દુર્યોધન પર આરોપવો તમને ઘટતો નથી.
6.15.2
य आत्मनो दुश्चरितादशुभं प्राप्नुयान्नरः ।
एनसा तेन नान्यं स उपाशङ्कितुमर्हति ॥ ६.१५.२ ॥
જે માણસ પોતાના દુષ્કર્મથી અશુભ ફળ પામે છે, તે પાપને કારણે તે બીજા પર શંકા કરવા યોગ્ય નથી.
6.15.3
महाराज मनुष्येषु निन्द्यं यः सर्वमाचरेत् ।
स वध्यः सर्वलोकस्य निन्दितानि समाचरन् ॥ ६.१५.३ ॥
મહારાજ, મનુષ્યોમાં જે નિંદનીય સર્વ આચરણ કરે છે, નિંદિત કર્મો કરનાર તે સર્વ લોકને માટે વધ્ય છે.
6.15.4
निकारो निकृतिप्रज्ञैः पाण्डवैस्त्वत्प्रतीक्षया ।
अनुभूतः सहामात्यैः क्षान्तश्च सुचिरं वने ॥ ६.१५.४ ॥
તમારા નિર્ણયની રાહ જોતાં, કપટબુદ્ધિવાળાઓએ કરેલું અપમાન પાંડવોએ પોતાના અમાત્યો સાથે ભોગવ્યું અને વનમાં લાંબા સમય સુધી સહન કર્યું.
6.15.5
हयानां च गजानां च राज्ञां चामिततेजसाम् ।
प्रत्यक्षं यन्मया दृष्टं दृष्टं योगबलेन च ॥ ६.१५.५ ॥
ઘોડાઓ, હાથીઓ અને અમિત તેજસ્વી રાજાઓને મેં પ્રત્યક્ષ જોયા, તે યોગબળથી પણ જોયા.
6.15.6
शृणु तत्पृथिवीपाल मा च शोके मनः कृथाः ।
दिष्टमेतत्पुरा नूनमिदमेव नराधिप ॥ ६.१५.६ ॥
હે પૃથ્વીપાલ, તે સાંભળો અને શોકમાં મન ન લગાવો. હે નરાધિપ, આ પહેલેથી જ નિર્ધારિત હતું.
6.15.7
नमस्कृत्वा प्रवक्ष्यामि पाराशर्याय धीमते ।
यस्य प्रसादाद्दिव्यं तत्प्राप्तं ज्ञानमनुत्तमम् ॥ ६.१५.७ ॥
બુદ્ધિમાન પારાશર્ય (વ્યાસ)ને નમસ્કાર કરીને હું કહીશ, જેમની કૃપાથી મને તે દિવ્ય અને શ્રેષ્ઠ જ્ઞાન પ્રાપ્ત થયું છે.
6.15.8
दृष्टिश्चातीन्द्रिया राजन्दूराच्छ्रवणमेव च ।
परचित्तस्य विज्ञानमतीतानागतस्य च ॥ ६.१५.८ ॥
હે રાજન, ઇન્દ્રિયાતીત દૃષ્ટિ, દૂરથી સાંભળવાની શક્તિ, બીજાનું મન જાણવું અને ભૂત-ભવિષ્યનું જ્ઞાન પણ (મારી પાસે છે).
6.15.9
व्युत्थितोत्पत्तिविज्ञानमाकाशे च गतिः शुभा ।
अस्त्रैरसङ्गो युद्धेषु वरदानान्महात्मनः ॥ ६.१५.९ ॥
ઘટનાઓના ઉદય-અસ્તનું જ્ઞાન, આકાશમાં શુભ ગતિ, યુદ્ધોમાં શસ્ત્રોથી અબાધિત રહેવું—આ બધું તે મહાત્માના વરદાનથી (મને મળ્યું છે).
6.15.10
श्रृणु मे विस्तरेणेदं विचित्रं परमाद्भुतम् ।
भरतानामभूद्युद्धं यथा तद्रोमहर्षणम् ॥ ६.१५.१० ॥
મારી પાસેથી આ વિસ્તારથી સાંભળો—ભરતવંશીઓ વચ્ચે જે યુદ્ધ થયું તે અત્યંત વિચિત્ર અને અદ્ભુત હતું; તે રોમાંચ ઊભા કરનારું હતું.
6.15.11
तेष्वनीकेषु यत्तेषु व्यूढेषु च विधानतः ।
दुर्योधनो महाराज दुःशासनमथाब्रवीत् ॥ ६.१५.११ ॥
હે મહારાજ, તે સૈન્યો વિધિપૂર્વક સજ્જ અને વ્યૂહબદ્ધ થયા ત્યારે દુર્યોધને દુઃશાસનને કહ્યું.
6.15.12
दुःशासन रथास्तूर्णं युज्यन्तां भीष्मरक्षिणः ।
अनीकानि च सर्वाणि शीघ्रं त्वमनुचोदय ॥ ६.१५.१२ ॥
હે દુઃશાસન, ભીષ્મની રક્ષા કરનારા રથો તરત જોડાઈ જાય; અને તું બધા સૈન્યોને ઝડપથી પ્રેરિત કર.
6.15.13
अयं स मामभिप्राप्तो वर्षपूगाभिचिन्तितः ।
पाण्डवानां ससैन्यानां कुरूणां च समागमः ॥ ६.१५.१३ ॥
વર્ષોથી જેનો મેં વિચાર કર્યો હતો તે આ સમય મારી સામે આવી પહોંચ્યો છે — સૈન્યો સહિત પાંડવો અને કૌરવોનો આ સમાગમ.
6.15.14
नातः कार्यतमं मन्ये रणे भीष्मस्य रक्षणात् ।
हन्युद्गुप्तो ह्यसौ पार्थान्सोमकांश्च ससृञ्जयान् ॥ ६.१५.१४ ॥
યુદ્ધમાં ભીષ્મના રક્ષણ કરતાં વધુ આવશ્યક કાર્ય બીજું નથી એમ હું માનું છું; સુરક્ષિત રહીને તેઓ પાર્થો, સોમકો અને સૃંજયોનો સંહાર કરી શકે.
6.15.15
अब्रवीच्च विशुद्धात्मा नाहं हन्यां शिखण्डिनाम् ।
श्रूयते स्त्री ह्यसौ पूर्वं तस्मादूर्त्यो रणे मम ॥ ६.१५.१५ ॥
વિશુદ્ધાત્મા બોલ્યા — હું શિખંડીને નહીં મારું; સંભળાય છે કે તે પૂર્વે સ્ત્રી હતો, તેથી યુદ્ધમાં તે મારા વડે પ્રહાર યોગ્ય નથી.
6.15.16
तस्माद्भीष्मो रक्षितव्यो विशेषेणेति मे मतिः ।
शिखण्डिनो वधे यत्ताः सर्वे तिष्ठन्तु मामकाः ॥ ६.१५.१६ ॥
તેથી ભીષ્મનું વિશેષ રીતે રક્ષણ કરવું જોઈએ એવો મારો મત છે; શિખંડીના વધ માટે તત્પર મારા સર્વ યોદ્ધાઓ ઊભા રહે.
6.15.17
तथा प्राच्याः प्रतीच्याश्च दाक्षिणात्योत्तरापथाः ।
सर्वथाऽस्त्रेषु कुशलास्ते रक्षन्तु पितामहम् ॥ ६.१५.१७ ॥
એ જ રીતે પૂર્વ, પશ્ચિમ, દક્ષિણ અને ઉત્તરાપથના, સર્વ પ્રકારે શસ્ત્રકુશળ યોદ્ધાઓ પિતામહનું રક્ષણ કરે.
6.15.18
अरक्ष्यमाणं हि वृको हन्यात्सिंहं महाबलम् ।
मा सिंहं जम्बुकेनेव घातयामः शिखण्डिना ॥ ६.१५.१८ ॥
રક્ષણ વિનાના માણસને વરુ પણ મારી શકે, મહાબલી સિંહને પણ; એટલે શિયાળથી સિંહ મરાવાય તેમ શિખંડીથી આપણે તેમને મરાવવા ન દેવા.
6.15.19
वामं चक्रं युधामन्युरुत्तमौजाश्च दक्षिणम् ।
गोप्तारौ फाल्गुनं प्राप्तौ फाल्गुनोपि शिखण्डिनः । ॥ ६.१५.१९ ॥
ડાબું ચક્ર યુધામન્યુ અને જમણું ચક્ર ઉત્તમૌજા હતા; બંને રક્ષકો અર્જુન પાસે પહોંચ્યા, અને અર્જુન પણ શિખંડી પાસે ગયો.
6.15.20
संरक्ष्यमाणः पार्थेन भीष्मेण च विवर्जितः ।
यथा न हन्याद्गाङ्गेयं दुःशासन तथा कुरु ॥ ६.१५.२० ॥
પાર્થ અને ભીષ્મ દ્વારા રક્ષિત હોવા છતાં, તેમનાથી વિખૂટો પડેલો તે ગાંગેયને ન મારે — હે દુઃશાસન, એવું કર.