મહાભારત · અધ્યાય 6.22
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.22.1
ततो युधिष्ठिरो राजा स्वां सेनां समचोदयत् ।
प्रतिव्यूहन्ननीकानि भीष्मस्य भरतर्षभ ॥ ६.२२.१ ॥
ત્યારે રાજા યુધિષ્ઠિરે પોતાની સેનાને આગળ ધપાવી અને ભીષ્મની સેનાની ટુકડીઓ સામે વ્યૂહ રચ્યો, હે ભરતશ્રેષ્ઠ.
6.22.2
यथोद्दिष्टान्यनीकानि प्रत्यव्यूहन्त पाण्डवाःक ।
स्वर्गं परममिच्छन्तः सुयुद्धेन कुरूद्वहाः ॥ ६.२२.२ ॥
નક્કી થયા મુજબ પાંડવોએ એ સેના-ટુકડીઓને સામા વ્યૂહમાં ગોઠવી; ઉત્તમ યુદ્ધ વડે પરમ સ્વર્ગની ઇચ્છા રાખીને, હે કુરુવંશીઓ.
6.22.3
मध्ये शिखण्डिनोऽनीकं रक्षितं सव्यसाचिना ।
धृष्टद्युम्नश्चरन्नग्रे भीमसेनेन पालितः ॥ ६.२२.३ ॥
મધ્યમાં શિખંડીની સેના હતી, જેનું રક્ષણ સવ્યસાચી (અર્જુન) કરતા હતા; આગળ ધૃષ્ટદ્યુમ્ન ચાલતો હતો, ભીમસેને તેનું રક્ષણ કર્યું.
6.22.4
अनीकं दक्षिणं राजन्युयुधानेन पालितम् ।
श्रीमता सात्वताग्र्येण शक्रेणेव धनुष्मता ॥ ६.२२.४ ॥
હે રાજન, જમણા ભાગની સેના યુયુધાન (સાત્યકિ) દ્વારા રક્ષિત હતી; ધનુર્ધારી ઇન્દ્રની જેમ, સાત્વતોમાં શ્રેષ્ઠ તેજસ્વી વીર દ્વારા.
6.22.5
महेन्द्रयानप्रतिमं रथं तु ।
सोपस्करं हाटकरत्नचित्रम्।
युधिष्ठिरः काञ्चनभाण्डयोक्रं ।
समास्थितो नागबलस्य मध्ये ॥ ६.२२.५ ॥
ઇન્દ્રના રથ જેવા, સાધનસામગ્રી સાથે, સોના-રત્નોથી ચિત્રિત રથ પર, સોનાના ધૂંસરાવાળા યુધિષ્ઠિર હાથીસેનાની વચ્ચે આરૂઢ હતા.
6.22.6
समुच्छ्रितं दन्तशलाकमस्य ।
सुपाण्डुरं छत्रमतीव भाति।
प्रदक्षिणं चैनमुपाचरन्त ।
महर्षयः संस्तुतिभिर्महेन्द्रम् ॥ ६.२२.६ ॥
તેનું ઊંચું ઉપાડેલું, હાથીદાંતની શલાકાવાળું, અતિ શ્વેત છત્ર અત્યંત શોભતું હતું; મહર્ષિઓ ઇન્દ્ર સમાન તેમની પ્રદક્ષિણા કરીને સ્તુતિઓથી સેવા કરતા હતા.
6.22.7
पुरोहिताः शत्रुवधं वदन्तो ।
ब्रह्मर्षिसिद्धाः श्रुतवन्त एनम् ।
जप्यैश्च मन्त्रैश्च महौषधीभिः ।
समन्ततः स्वस्त्ययनं ब्रुवन्तः ॥ ६.२२.७ ॥
પુરોહિતો શત્રુવધની વાત કરતા, આ સાંભળનારા બ્રહ્મર્ષિઓ અને સિદ્ધો જપ, મંત્ર અને મહૌષધિઓ સાથે ચારેબાજુથી સ્વસ્તિવચન બોલતા હતા.
6.22.8
ततः स वस्त्राणि तथैव गाश्च ।
फलानि पुष्पाणि तथैव निष्कान् ।
कुरूत्तमो ब्राह्मणसान्महात्मा ।
कुर्वन्ययौ शक्र इवामरेशः ॥ ६.२२.८ ॥
પછી તે કુરુશ્રેષ્ઠ મહાત્માએ વસ્ત્રો, ગાયો, ફળો, ફૂલો અને સુવર્ણમુદ્રાઓ બ્રાહ્મણોને આપીને દેવોના સ્વામી ઇન્દ્રની જેમ પ્રયાણ કર્યું.
6.22.9
सहस्रसूर्यः शतकिङ्किणीकः ।
परार्ध्यजाम्बूनदहेमचित्रः।
रथोऽर्जुनस्याग्निरिवार्चिमाली ।
विभ्राजते श्वेतहयः सुचक्रः ॥ ६.२२.९ ॥
હજાર સૂર્યનું તેજ, સો નાની ઘંટડીઓ, શ્રેષ્ઠ જાંબૂનદ સુવર્ણથી ચિત્રિત અર્જુનનો રથ, જ્વાળામાળા ધારણ કરેલા અગ્નિની જેમ, શ્વેત અશ્વો અને સુંદર ચક્રો સાથે ઝળહળે છે.
6.22.10
तमास्थितः केशवसंगृहीतं ।
कपिध्वजो गाण्डिवबाणपाणिः।
धनुर्धरो यस्य समः पृथिव्यां ।
न विद्यते नो भविता कदाचित् ॥ ६.२२.१० ॥
કેશવે ચલાવેલા તે રથ પર ચઢેલો કપિધ્વજ, હાથમાં ગાંડીવ ધનુષ્ય અને બાણો સાથે; પૃથ્વી પર તેની બરાબરીનો ધનુર્ધર અમને દેખાતો નથી, કદી થશે પણ નહીં.
6.22.11
उद्धर्तयिष्यंस्तव पुत्रसेना-
मतीव रौद्रं स बिभर्ति रूपम् ।
अनायुधो यः सुभुजो भुजाभ्यां ।
नराश्वनागान्युधि भस्म कुर्यात् ॥ ६.२२.११ ॥
તમારી પુત્રસેનાને મૂળસહિત ઉખેડવા તૈયાર થયેલો તે અત્યંત ભયાનક રૂપ ધારણ કરે છે; શસ્ત્ર વિના પણ પોતાના સુંદર ભુજોથી યુદ્ધમાં માણસો, અશ્વો અને હાથીઓને ભસ્મ કરી દેશે.
6.22.12
स भीमसेनः सहितो यमाभ्यां ।
वृकोदरो वीररथस्य गोप्ता ।
तं तत्र सिंहर्षभमत्तखेलं ।
लोके महेन्द्रप्रतिमानकल्पम् ॥ ६.२२.१२ ॥
તે ભીમસેન, બે યમો સાથે, વીરરથીનો રક્ષક વૃકોદર. ત્યાં સિંહ, વૃષભ અને મદમસ્ત હાથીની જેમ રમતો હતો; જગતમાં ઇન્દ્ર સમાન હતો.
6.22.13
समीक्ष्य सेनाग्रगतं दुरासदं ।
संविव्यथुः पङ्कगता यथा द्विपाः ।
वृकोदरं वारणाजदर्पं ।
योधास्त्वदीया भयविग्नसत्त्वाः ॥ ६.२२.१३ ॥
સેનાના અગ્રભાગમાં ઊભેલા, દુર્ધર્ષ વૃકોદરને જોઈ તમારા યોદ્ધાઓ કાદવમાં ફસાયેલા હાથીઓની જેમ વ્યથિત થયા; હાથી જેવા ગર્વિત એ વીરને જોઈ તેમનું સત્ત્વ ભયથી ડગમગી ગયું.
6.22.14
अनीकमध्ये तिष्ठन्तं राजपुत्रं दुरासदम् ।
अब्रवीद्भरतश्रेष्ठं गुडाकेशं जनार्दनः ॥ ६.२२.१४ ॥
સેનાની મધ્યમાં ઊભેલા, દુર્ધર્ષ રાજકુમારને, ભરતશ્રેષ્ઠ ગુડાકેશને જનાર્દને કહ્યું.
6.22.15
य एष रोषात्प्रतपन्बलस्थो ।
यो नः सेनां सिंह इवेक्षते च।
स एष भीष्मः कुरुवंशकेतु-
र्येनाहृतास्त्रिशतं वाजिमेधाः ॥ ६.२२.१५ ॥
ક્રોધથી તપતો, બળમાં ઊભેલો, સિંહની જેમ આપણી સેનાને જોતો આ જ છે; તે જ કુરુવંશનો ધ્વજ ભીષ્મ છે, જેણે ત્રણસો અશ્વમેધ યજ્ઞો કર્યા.
6.22.16
एतान्यनीकानि महानुभावं ।
गूहन्ति मेघा इव रश्मिमन्तम्।
एतानि हत्वा पुरुषप्रवीर ।
काङ्क्षस्व युद्धं भरतर्षभेण ॥ ६.२२.१६ ॥
વાદળો જેમ કિરણવાળા સૂર્યને ઢાંકી દે, તેમ આ સેનાઓ તે મહાપ્રભાવીને ઢાંકે છે; હે પુરુષશ્રેષ્ઠ, એમને હણીને ભરતઋષભ સાથે યુદ્ધની ઇચ્છા કર.