మహాభారతం · అధ్యాయం 6.32
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.32.1
किं तद्ब्रह्म किमध्यात्मं किं कर्म पुरुषोत्तम् ।
अधिभूतं च किं प्रोक्तमधिदैवं किमुच्यते ॥ ६.३२.१ ॥
ఓ పురుషోత్తమా! ఆ బ్రహ్మము ఏది? అధ్యాత్మము ఏది? కర్మ ఏది? అధిభూతము అని దేనిని చెప్పబడింది, అధిదైవము అని దేనిని అంటారు?
6.32.2
अधियज्ञः कथं कोऽत्र देहेऽस्मिन्मधुसीदन ।
प्रयाणकाले च कथं ज्ञेयोऽसि नियतात्मभिः ॥ ६.३२.२ ॥
ఓ మధుసూదనా! ఈ దేహంలో అధియజ్ఞుడు ఎవరు, ఎలా ఉంటాడు? మరణ సమయంలో నియతాత్ములచే నీవు ఎలా తెలియబడతావు?
6.32.3
अक्षरं ब्रह्म परमं स्वभावोऽध्यात्ममुच्यते ।
भूतभावोद्भवकरो विसर्गः कर्मसंज्ञितः ॥ ६.३२.३ ॥
అక్షరమే పరమ బ్రహ్మము. స్వభావమే అధ్యాత్మము అని చెప్పబడుతుంది. ప్రాణుల ఉత్పత్తిని కలిగించే విసర్గమే కర్మ అనే పేరుతో పిలువబడుతుంది.
6.32.4
अधिभूतं क्षरो भावः पुरुषश्चाधिदैवतम् ।
अधियज्ञोऽहमेवात्र देहे देहभृतां वर ॥ ६.३२.४ ॥
క్షరమైన భావము అధిభూతము; పురుషుడే అధిదైవము. దేహధారులలో శ్రేష్ఠుడా! ఈ దేహంలో అధియజ్ఞుడను నేనే.
6.32.5
अन्तकाले च मामेव स्मरन्मुक्त्वा कलेवरम् ।
यः प्रयाति स मद्भावं याति नास्त्यत्र संशयः ॥ ६.३२.५ ॥
అంతకాలంలో నన్నే స్మరిస్తూ దేహాన్ని విడిచి ప్రయాణించేవాడు నా స్థితిని పొందుతాడు; ఇందులో సందేహం లేదు.
6.32.6
यं यं वापि स्मरन्भावं त्यजत्यन्ते कलेवरम् ।
तं तमेवैति कौन्तेय सदा तद्भावभावितः ॥ ६.३२.६ ॥
ఓ కౌంతేయా! అంతంలో ఏ భావాన్ని స్మరిస్తూ దేహాన్ని విడుస్తాడో, ఆ భావంలోనే సదా నిమగ్నమై ఉండటం వల్ల అదే పొందుతాడు.
6.32.7
तस्मात्सर्वेषु कालेषु मामनुस्मर युध्य च ।
मय्यर्पितमनोबुद्धिर्मामेवैष्यस्यसंशयः ॥ ६.३२.७ ॥
కాబట్టి అన్ని సమయాలలో నన్ను స్మరించు, యుద్ధం చేయి. నాలో మనస్సును, బుద్ధిని అర్పించినవాడవై నీవు నన్నే పొందుదువు, సందేహం లేదు.
6.32.8
अभ्यासयोगयुक्तेन चेतसाऽनान्यगामिना ।
परमं पुरुषं दिव्यं याति पार्थानुचिन्तयन् ॥ ६.३२.८ ॥
అభ్యాస యోగంతో కూడి, మరెక్కడికీ పోని చిత్తంతో, పార్థా, నిరంతరం ధ్యానించువాడు ఆ పరమ దివ్య పురుషుని పొందుతాడు.
6.32.9
कविं पुराणमनुशासितार-
मणोरणीयांसमनुस्मरेद्यः ।
सर्वस्य धातारमचिन्त्यरूप-
मादित्यवर्णं तमसः परस्तात् ॥ ६.३२.९ ॥
కవి, పురాతనుడు, శాసించువాడు, అణువు కంటే సూక్ష్మమైనవాడు, సమస్తాన్ని ధరించువాడు, అచింత్యరూపుడు, ఆదిత్యవర్ణుడు, అంధకారానికి ఆవల ఉన్నవాడు అయిన ఆయనను స్మరించువాడు.
6.32.10
प्रयाणकाले मनसाऽचलेन ।
भक्त्या युक्तो योगबलेन चैव।
भ्रुवोर्मध्ये प्राणमावेश्य सम्य-
क्स तं परं पुरुषमुपैति दिव्यम् ॥ ६.३२.१० ॥
ప్రయాణ సమయంలో కదలని మనస్సుతో, భక్తితో, యోగబలంతో కూడి, భ్రూమధ్యంలో ప్రాణాన్ని సరిగా నిలిపినవాడు ఆ పరమ దివ్య పురుషుని చేరుతాడు.
6.32.11
यदक्षरं वेदविदो वदन्ति ।
विशन्ति यद्यतयो वीतरागाः ।
यदिच्छन्तो ब्रह्मचर्यं चरन्ति ।
तत्ते पदं संग्रहेण प्रवक्ष्ये ॥ ६.३२.११ ॥
వేదజ్ఞులు అక్షరమని పిలిచేది, వీతరాగులైన యతులు ప్రవేశించేది, దానిని కోరి బ్రహ్మచర్యం ఆచరించేది, ఆ పదాన్ని నీకు సంక్షేపంగా చెబుతాను.
6.32.12
सर्वद्वाराणि संयम्य मनो हृदि निरुध्य च ।
मूर्ध्न्याधायात्मनः प्राणमास्थितो योगधारणां ॥ ६.३२.१२ ॥
అన్ని ద్వారాలను నియమించి, మనస్సును హృదయంలో నిరోధించి, తన ప్రాణాన్ని మూర్ధ్నిలో నిలిపి, యోగధారణలో స్థితుడై.
6.32.13
ओमित्येकाक्षरं ब्रह्म व्याहरन्मामनुस्मरन् ।
यः प्रयाति त्यजन्दें स याति परमां गतिम् ॥ ६.३२.१३ ॥
ఓం అనే ఏకాక్షర బ్రహ్మాన్ని ఉచ్చరిస్తూ, నన్ను స్మరిస్తూ దేహాన్ని త్యజించి వెళ్ళేవాడు పరమ గతిని పొందుతాడు.
6.32.14
अनन्यचेताः सततं यो मां स्मरति नित्यशः ।
तस्याहं सुलभः पार्थ नित्ययुक्तस्य योगिनः ॥ ६.३२.१४ ॥
అనన్య చిత్తుడై నిరంతరం ప్రతిదినం నన్ను స్మరించేవానికి, పార్థా, నేను సులభంగా లభిస్తాను; ఆ నిత్యయుక్త యోగికి.
6.32.15
मामुपेत्य पुनर्जन्म दुःखालयमशाश्वतम् ।
नाप्नुवन्ति महात्मानः संसिद्धिं परमां गताः ॥ ६.३२.१५ ॥
నన్ను చేరిన మహాత్ములు దుఃఖాలయమూ అశాశ్వతమూ అయిన పునర్జన్మను పొందరు; వారు పరమ సిద్ధిని చేరినవారు.
6.32.16
आब्रह्मभुवनाल्लोकाः पुनरावर्तिनोऽर्जुन ।
मामुपेत्य तु कौन्तेय पुनर्जन्म न विद्यते ॥ ६.३२.१६ ॥
అర్జునా, బ్రహ్మలోకం వరకున్న లోకాలన్నీ తిరిగి వచ్చేవే; కానీ కౌంతేయా, నన్ను చేరితే పునర్జన్మ లేదు.
6.32.17
सहस्रयुगपर्यन्तमहर्यद्ब्रह्मणो विदुः ।
रात्रिं युगसहस्रां तां तेऽहोरात्रविदो जनाः ॥ ६.३२.१७ ॥
బ్రహ్మకు ఒక పగలు వేయి యుగాలు ఉంటుందని, అంతే వేయి యుగాల రాత్రి ఉంటుందని పగలు రాత్రుల తత్వం తెలిసినవారు తెలుసుకుంటారు.
6.32.18
अव्यक्ताद्व्यक्तयः सर्वाः प्रभवन्त्यहरागमे ।
रात्र्यामे प्रलीयन्ते तत्रैवाव्यक्तसंज्ञके ॥ ६.३२.१८ ॥
పగలు వచ్చినప్పుడు వ్యక్తమైనవన్నీ అవ్యక్తం నుండి పుడతాయి; రాత్రి వచ్చినప్పుడు అవి ఆ అవ్యక్త నామకంలోనే లీనమవుతాయి.
6.32.19
भूतग्रामः स एवायं भूत्वा भूत्वा प्रलीयते ।
रात्र्यगमेऽवशः पार्थत प्रभवत्यहरागमे ॥ ६.३२.१९ ॥
పార్థా, ఈ ప్రాణిసమూహమే మళ్లీ మళ్లీ పుట్టి, రాత్రి రాగానే అవశంగా లీనమవుతుంది; పగలు వచ్చినప్పుడు మళ్లీ ఉద్భవిస్తుంది.
6.32.20
परस्तस्मात्तु भावोऽन्यो व्यक्तोऽव्यक्तात्सनातनः ।
यः स सर्वेषु भूतेषुक नश्यत्सु न विनश्यति ॥ ६.३२.२० ॥
కానీ ఆ అవ్యక్తానికి పరమైన మరొక సనాతన భావం ఉంది; అది వ్యక్తమైనది కాదు, అవ్యక్తమైనదీ కాదు; సర్వ ప్రాణులు నశించినా అది నశించదు.
6.32.21
अव्यक्तोऽक्षर इत्युक्तस्तमाहुः परमां गतिम् ।
यं प्राप्य न निवर्तन्ते तद्धाम परमं मम ॥ ६.३२.२१ ॥
అదే అవ్యక్తమనీ, అక్షరమనీ చెప్పబడింది; దానిని పరమగతి అంటారు; దానిని పొందినవారు తిరిగి రారు; అది నా పరమధామం.
6.32.22
पुरुषः स परः पार्थ भक्त्या लभ्यस्त्वनन्यया ।
यस्यान्तस्थानि भूतानि येन सर्वमिदं ततम् ॥ ६.३२.२२ ॥
పార్థా, ఆ పరమ పురుషుడు అనన్యమైన భక్తితోనే పొందబడతాడు; ఆయనలో సమస్త ప్రాణులు నిలిచి ఉన్నాయి; ఆయనచేతనే ఇదంతా వ్యాపించి ఉంది.
6.32.23
यत्र काले त्वनावृत्तिमावृत्तिं चैव योगिनः ।
प्रयाता यान्ति तं कालं वक्ष्यामि भरतर्षभ ॥ ६.३२.२३ ॥
భరతర్షభా, ఏ కాలంలో ప్రయాణించిన యోగులు తిరిగి వస్తారో లేదా రారో ఆ కాలాన్ని నీకు చెబుతాను.
6.32.24
अग्निर्ज्योतिरहः शुक्लः षण्मासा उत्तरायणम् ।
तत्र प्रयाता गच्छन्ति ब्रह्म ब्रह्मविदो जनाः ॥ ६.३२.२४ ॥
అగ్ని, జ్యోతి, పగలు, శుక్లపక్షం, ఉత్తరాయణంలోని ఆరు మాసాలు—ఆ మార్గంలో ప్రయాణించిన బ్రహ్మవేత్తలు బ్రహ్మాన్ని పొందుతారు.
6.32.25
धूमो रात्रिस्तथा कृष्णः षण्मसा दक्षिणायनम् ।
तत्र चान्द्रमसं ज्योतिर्योगी प्राप्य निवर्तते ॥ ६.३२.२५ ॥
పొగ, రాత్రి, అలాగే నల్లని పక్షం, దక్షిణాయనంలోని ఆరు నెలలు — అక్కడ చంద్ర కాంతిని పొంది యోగి తిరిగి వస్తాడు.
6.32.26
शुक्लकृष्णे गती ह्येते जगतः शाश्वते मते ।
एकया यात्यनावृत्तिमन्ययाऽऽवर्तते पुनः ॥ ६.३२.२६ ॥
శుక్ల మరియు కృష్ణ — ఈ రెండు మార్గాలు జగత్తుకు శాశ్వతమైనవిగా భావించబడ్డాయి. ఒకటి అనావృత్తికి (తిరిగి రాని స్థితికి) తీసుకెళ్తుంది; మరొకటి తిరిగి వచ్చేలా చేస్తుంది.
6.32.27
नैते सृती पार्थ जानन्योगी मुह्यति कश्चन ।
तस्मात्सर्वेषु कालेषु योगयुक्तो भवार्जुन ॥ ६.३२.२७ ॥
పార్థా, ఈ రెండు మార్గాలను తెలిసిన యోగి ఎవ్వడూ మోహానికి లోనుకాడు. కాబట్టి అర్జునా, అన్ని కాలాల్లోనూ యోగంలో నిలిచి ఉండు.
6.32.28
वेदेषु यज्ञेषु तपःसु चैव ।
दानेषु यत्पुण्यफलं प्रदिष्टम्।
अत्येति तत्सर्वमिदं विदित्वा ।
योगी परं स्थानमुपैति चाद्यम् ॥ ६.३२.२८ ॥
వేదాలలో, యజ్ఞాలలో, తపస్సులలో, దానాలలో చెప్పబడిన పుణ్యఫలమంతటినీ ఇది తెలిసి యోగి అధిగమిస్తాడు; పరమమైన, ఆదియైన స్థానాన్ని పొందుతాడు.