มหาภารตะ · อัธยายะ 6.32
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.32.1
किं तद्ब्रह्म किमध्यात्मं किं कर्म पुरुषोत्तम् ।
अधिभूतं च किं प्रोक्तमधिदैवं किमुच्यते ॥ ६.३२.१ ॥
ข้าแต่บุรุษอันประเสริฐสุด พรหมันนั้นคืออะไร อธยาตมะคืออะไร กรรมคืออะไร สิ่งที่กล่าวว่าเป็นอธิภูตะนั้นคืออะไร และสิ่งที่เรียกว่าอธิไทวะนั้นคืออะไร
6.32.2
अधियज्ञः कथं कोऽत्र देहेऽस्मिन्मधुसीदन ।
प्रयाणकाले च कथं ज्ञेयोऽसि नियतात्मभिः ॥ ६.३२.२ ॥
โอ้มธุสูทนะ ใครคืออธิยัชญะในร่างนี้ และเขาเป็นอย่างไร และผู้ที่มีจิตสำรวมแล้วจะรู้จักท่านได้อย่างไรในเวลาที่ละสังขาร
6.32.3
अक्षरं ब्रह्म परमं स्वभावोऽध्यात्ममुच्यते ।
भूतभावोद्भवकरो विसर्गः कर्मसंज्ञितः ॥ ६.३२.३ ॥
อักษรอันไม่เสื่อมสลายคือพรหมันสูงสุด ธรรมชาติของตนเองเรียกว่าอธยาตมะ การปล่อยออกที่ก่อให้เกิดการอุบัติและการดำรงอยู่ของสรรพสัตว์นั้น มีชื่อเรียกว่ากรรม
6.32.4
अधिभूतं क्षरो भावः पुरुषश्चाधिदैवतम् ।
अधियज्ञोऽहमेवात्र देहे देहभृतां वर ॥ ६.३२.४ ॥
สภาวะที่เสื่อมสลายได้คืออธิภูตะ และบุรุษคืออธิเทวะ โอ้ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ผู้มีกาย ที่นี่ในร่างนี้ เราเองคืออธิยัชญะ
6.32.5
अन्तकाले च मामेव स्मरन्मुक्त्वा कलेवरम् ।
यः प्रयाति स मद्भावं याति नास्त्यत्र संशयः ॥ ६.३२.५ ॥
ผู้ใดละทิ้งร่างกายไปในเวลาสิ้นอายุขัย ระลึกถึงเราเพียงอย่างเดียว ผู้นั้นย่อมบรรลุภาวะของเรา ในเรื่องนี้ไม่มีข้อสงสัยเลย
6.32.6
यं यं वापि स्मरन्भावं त्यजत्यन्ते कलेवरम् ।
तं तमेवैति कौन्तेय सदा तद्भावभावितः ॥ ६.३२.६ ॥
โอ้โกนเตยะ สภาวะใดก็ตามที่บุคคลระลึกถึงขณะละทิ้งร่างกายในที่สุด ผู้นั้นย่อมไปสู่สภาวะนั้นนั่นเอง เพราะเขาได้ซึมซาบอยู่ในสภาวะนั้นเสมอมา
6.32.7
तस्मात्सर्वेषु कालेषु मामनुस्मर युध्य च ।
मय्यर्पितमनोबुद्धिर्मामेवैष्यस्यसंशयः ॥ ६.३२.७ ॥
เพราะฉะนั้น จงระลึกถึงเราในทุกกาลเวลาและจงต่อสู้เถิด เมื่อจิตและปัญญาของเจ้ามุ่งอุทิศแด่เรา เจ้าย่อมมาถึงเราอย่างไม่ต้องสงสัย
6.32.8
अभ्यासयोगयुक्तेन चेतसाऽनान्यगामिना ।
परमं पुरुषं दिव्यं याति पार्थानुचिन्तयन् ॥ ६.३२.८ ॥
โอ้ปารถะ ผู้ที่มีจิตประสานด้วยโยคะแห่งการฝึกฝน ไม่เตลิดไปทางอื่น และคิดตรึกตรองอยู่เสมอ ย่อมไปสู่บุรุษสูงสุดอันทิพย์นั้น
6.32.9
कविं पुराणमनुशासितार-
मणोरणीयांसमनुस्मरेद्यः ।
सर्वस्य धातारमचिन्त्यरूप-
मादित्यवर्णं तमसः परस्तात् ॥ ६.३२.९ ॥
ผู้ใดระลึกถึงกวี ผู้เป็นโบราณ ผู้ปกครอง เล็กกว่าอณูที่เล็กที่สุด ผู้ค้ำจุนสรรพสิ่ง มีรูปที่ไม่อาจคิดถึงได้ มีสีดุจพระอาทิตย์ อยู่เหนือความมืด
6.32.10
प्रयाणकाले मनसाऽचलेन ।
भक्त्या युक्तो योगबलेन चैव।
भ्रुवोर्मध्ये प्राणमावेश्य सम्य-
क्स तं परं पुरुषमुपैति दिव्यम् ॥ ६.३२.१० ॥
ในเวลาจากไป ด้วยจิตที่มั่นคงไม่หวั่นไหว ประกอบด้วยภักติและด้วยพลังแห่งโยคะ เมื่อได้ตั้งลมปราณไว้ระหว่างคิ้วอย่างถูกต้องแล้ว ผู้นั้นย่อมไปสู่บุรุษสูงสุดอันทิพย์นั้น
6.32.11
यदक्षरं वेदविदो वदन्ति ।
विशन्ति यद्यतयो वीतरागाः ।
यदिच्छन्तो ब्रह्मचर्यं चरन्ति ।
तत्ते पदं संग्रहेण प्रवक्ष्ये ॥ ६.३२.११ ॥
สิ่งที่ผู้รู้พระเวทเรียกว่าอักษรที่ไม่เสื่อมสลาย สิ่งที่นักบวชผู้ปราศจากราคะเข้าถึง สิ่งที่ผู้ปรารถนาจึงประพฤติพรหมจรรย์ ข้าจะกล่าวแก่เจ้าโดยย่อถึงฐานะนั้น
6.32.12
सर्वद्वाराणि संयम्य मनो हृदि निरुध्य च ।
मूर्ध्न्याधायात्मनः प्राणमास्थितो योगधारणां ॥ ६.३२.१२ ॥
ผู้ควบคุมประตูทั้งหมดของร่างกาย กักจิตไว้ในหัวใจ วางลมปราณของตนไว้ที่กระหม่อม ตั้งมั่นในการทรงสมาธิแห่งโยคะ
6.32.13
ओमित्येकाक्षरं ब्रह्म व्याहरन्मामनुस्मरन् ।
यः प्रयाति त्यजन्दें स याति परमां गतिम् ॥ ६.३२.१३ ॥
ผู้ใดเปล่งเสียงพยางค์เดียว โอม ซึ่งคือพรหม และระลึกถึงเราอยู่ เมื่อละทิ้งร่างกายจากไป ย่อมไปสู่คติอันสูงสุด
6.32.14
अनन्यचेताः सततं यो मां स्मरति नित्यशः ।
तस्याहं सुलभः पार्थ नित्ययुक्तस्य योगिनः ॥ ६.३२.१४ ॥
โอ้ปารถะ สำหรับโยคีผู้มีจิตไม่แยกไปยังอื่น ระลึกถึงเราอยู่เสมอทุกวัน เราเป็นผู้ที่เข้าถึงได้ง่าย สำหรับผู้ที่ประกอบอยู่ในโยคะเป็นนิตย์
6.32.15
मामुपेत्य पुनर्जन्म दुःखालयमशाश्वतम् ।
नाप्नुवन्ति महात्मानः संसिद्धिं परमां गताः ॥ ६.३२.१५ ॥
มหาตมะทั้งหลายที่มาถึงเราแล้ว ย่อมไม่ได้รับการเกิดใหม่ ซึ่งเป็นที่อยู่แห่งทุกข์และไม่เที่ยงแท้ เขาได้บรรลุความสมบูรณ์สูงสุดแล้ว
6.32.16
आब्रह्मभुवनाल्लोकाः पुनरावर्तिनोऽर्जुन ।
मामुपेत्य तु कौन्तेय पुनर्जन्म न विद्यते ॥ ६.३२.१६ ॥
โลกทั้งหมดตั้งแต่โลกของพระพรหมลงมา ย่อมต้องหมุนเวียนกลับมาเกิดอีก โอ้อรชุน แต่เมื่อมาถึงเราแล้ว โอ้โกนเตยะ ก็ไม่มีการเกิดใหม่อีก
6.32.17
सहस्रयुगपर्यन्तमहर्यद्ब्रह्मणो विदुः ।
रात्रिं युगसहस्रां तां तेऽहोरात्रविदो जनाः ॥ ६.३२.१७ ॥
ผู้รู้วันและคืนทั้งหลายรู้ว่า วันของพระพรหมมีพันยุค และคืนของพระองค์ก็ยาวพันยุคเช่นกัน
6.32.18
अव्यक्ताद्व्यक्तयः सर्वाः प्रभवन्त्यहरागमे ।
रात्र्यामे प्रलीयन्ते तत्रैवाव्यक्तसंज्ञके ॥ ६.३२.१८ ॥
เมื่อวันมาถึง สรรพสิ่งที่ปรากฏทั้งหมดย่อมบังเกิดจากอวยักตะ และเมื่อคืนมาถึง ย่อมสลายลงในอวยักตะซึ่งมีชื่อเรียกนั้นนั่นเอง
6.32.19
भूतग्रामः स एवायं भूत्वा भूत्वा प्रलीयते ।
रात्र्यगमेऽवशः पार्थत प्रभवत्यहरागमे ॥ ६.३२.१९ ॥
หมู่สัตว์ทั้งหลายนี้เอง เกิดขึ้นแล้วเกิดขึ้นอีกและสลายลงอีก โดยไร้อำนาจ เมื่อคืนมาถึง โอ้ปารถะ และบังเกิดขึ้นอีกเมื่อวันมาถึง
6.32.20
परस्तस्मात्तु भावोऽन्यो व्यक्तोऽव्यक्तात्सनातनः ।
यः स सर्वेषु भूतेषुक नश्यत्सु न विनश्यति ॥ ६.३२.२० ॥
แต่เหนือสิ่งอวยักตะนั้นยังมีอีกภาวะหนึ่ง เป็นนิรันดร์ ซึ่งมิใช่ทั้งที่ปรากฏและที่ไม่ปรากฏ เมื่อสรรพสัตว์ทั้งหมดพินาศไป ภาวะนั้นก็ไม่พินาศ
6.32.21
अव्यक्तोऽक्षर इत्युक्तस्तमाहुः परमां गतिम् ।
यं प्राप्य न निवर्तन्ते तद्धाम परमं मम ॥ ६.३२.२१ ॥
ผู้คนกล่าวว่ามันไม่ปรากฏและไม่เสื่อมสลาย พวกเขาเรียกมันว่าจุดหมายสูงสุด เมื่อถึงแล้วย่อมไม่กลับมาอีก นั่นคือที่พำนักสูงสุดของเรา
6.32.22
पुरुषः स परः पार्थ भक्त्या लभ्यस्त्वनन्यया ।
यस्यान्तस्थानि भूतानि येन सर्वमिदं ततम् ॥ ६.३२.२२ ॥
ปุรุษะผู้สูงสุดนั้น ปารถ ย่อมได้มาด้วยภักติที่ไม่แยกเป็นอื่น สรรพสัตว์ดำรงอยู่ภายในพระองค์ และสิ่งทั้งปวงนี้ถูกแผ่ซ่านไปด้วยพระองค์
6.32.23
यत्र काले त्वनावृत्तिमावृत्तिं चैव योगिनः ।
प्रयाता यान्ति तं कालं वक्ष्यामि भरतर्षभ ॥ ६.३२.२३ ॥
โอ ผู้ประเสริฐแห่งตระกูลภรต เราจะบอกกาลที่ผู้เป็นโยคีผู้จากไปแล้วจะไม่กลับมา และกาลที่เขาจะกลับมา
6.32.24
अग्निर्ज्योतिरहः शुक्लः षण्मासा उत्तरायणम् ।
तत्र प्रयाता गच्छन्ति ब्रह्म ब्रह्मविदो जनाः ॥ ६.३२.२४ ॥
ไฟ แสงสว่าง วัน ปักษ์ขาว และหกเดือนของเส้นทางอุตตรายนะของดวงอาทิตย์ ผู้คนที่รู้พรหมันย่อมไปสู่พรหมันโดยทางนี้
6.32.25
धूमो रात्रिस्तथा कृष्णः षण्मसा दक्षिणायनम् ।
तत्र चान्द्रमसं ज्योतिर्योगी प्राप्य निवर्तते ॥ ६.३२.२५ ॥
ควัน ราตรี และปักษ์ดำเช่นกัน กับหกเดือนของเส้นทางทักษิณายนะของดวงอาทิตย์ ที่นั่นผู้เป็นโยคีเมื่อถึงแสงจันทร์แล้วย่อมกลับมา
6.32.26
शुक्लकृष्णे गती ह्येते जगतः शाश्वते मते ।
एकया यात्यनावृत्तिमन्ययाऽऽवर्तते पुनः ॥ ६.३२.२६ ॥
เส้นทางทั้งสองนี้ คือสว่างและมืด ถือกันว่าเป็นนิรันดร์สำหรับโลก ทางหนึ่งนำไปสู่การไม่กลับมา อีกทางหนึ่งนำให้หวนกลับมาอีก
6.32.27
नैते सृती पार्थ जानन्योगी मुह्यति कश्चन ।
तस्मात्सर्वेषु कालेषु योगयुक्तो भवार्जुन ॥ ६.३२.२७ ॥
โอ บุตรของปฤถา เมื่อรู้เส้นทางทั้งสองนี้แล้ว โยคีผู้ใดก็ไม่หลงงง ฉะนั้น อรชุน จงตั้งมั่นในโยคะในทุกกาลเถิด
6.32.28
वेदेषु यज्ञेषु तपःसु चैव ।
दानेषु यत्पुण्यफलं प्रदिष्टम्।
अत्येति तत्सर्वमिदं विदित्वा ।
योगी परं स्थानमुपैति चाद्यम् ॥ ६.३२.२८ ॥
ผลบุญที่กล่าวไว้ในพระเวท ในยัญ ในตบะ และในทาน โยคีผู้รู้ความจริงนี้ย่อมก้าวพ้นผลทั้งหมดนั้น และบรรลุฐานสูงสุดอันเป็นปฐมได้