మహాభారతం · అధ్యాయం 6.40
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.40.1
अभयं सत्वसंशुद्धिर्ज्ञानयोगव्यवस्थितिः ।
दानं दमश्च यज्ञश्च स्वाध्यायस्तप आर्जवम् ॥ ६.४०.१ ॥
నిర్భయత్వం, అంతఃకరణ శుద్ధి, జ్ఞానయోగంలో స్థిరత్వం, దానం, ఇంద్రియ నిగ్రహం, యజ్ఞం, స్వాధ్యాయం, తపస్సు, ఋజుత్వం.
6.40.2
अहिंसा सत्यमक्रोधस्त्यागः शान्तिरपैशुनम् ।
दया भूतेष्वलोलुत्वं मार्दवं ह्रीरचापलम् ॥ ६.४०.२ ॥
అహింస, సత్యం, క్రోధరాహిత్యం, త్యాగం, శాంతి, చాడీలు చెప్పకపోవడం, ప్రాణులపై దయ, లోభరాహిత్యం, మృదుత్వం, సిగ్గు, చపలత్వం లేమి.
6.40.3
तेजः क्षमा धृतिः शौचमद्रोहो नातिमानिता ।
भवन्ति संपदं दैवीमभिजातस्य भारत ॥ ६.४०.३ ॥
తేజస్సు, క్షమ, ధైర్యం, శౌచం, ద్రోహం లేమి, అతిమానం లేమి — భారతా, ఇవి జన్మతః దైవీ సంపదలు కలవారికి కలుగుతాయి.
6.40.4
दम्भो दर्पोऽभिमानश्च क्रोधः पारुष्यमेव च ।
अज्ञानं चाभिजातस्य पार्थ संपदमासुरीम् ॥ ६.४०.४ ॥
దంభం, దర్పం, అభిమానం, క్రోధం, పరుషత్వం, అజ్ఞానం — పార్థా, ఇవి జన్మతః ఆసురీ సంపదలు కలవారికి కలుగుతాయి.
6.40.5
दैवी संपद्विमोक्षाय निबन्धायासुरी मता ।
मा शुचः संपदं दैवीमभिजातोऽसि पाण्डव ॥ ६.४०.५ ॥
దైవీ సంపద మోక్షానికి, ఆసురీ సంపద బంధానికి అని భావించబడింది. పాండవా, దుఃఖించకు — నీవు దైవీ సంపదతో జన్మించావు.
6.40.6
द्वौ भूतसर्गौ लोकेऽस्मिन्दैव आसुर एव च ।
दैवो विस्तरशः प्रोक्त आसुरं पार्थ मे शृणु ॥ ६.४०.६ ॥
ఈ లోకంలో ప్రాణుల సృష్టి రెండు విధాలు — దైవీ, ఆసురీ. దైవీ స్వభావం విపులంగా చెప్పబడింది; పార్థా, ఆసురీ స్వభావాన్ని నా నుండి విను.
6.40.7
प्रवृत्तिं च निवृत्तिं च जना न विदुरासुराः ।
न शौचं नापि चाचारो न सत्यं तेषु विद्यते ॥ ६.४०.७ ॥
ఆసురులు ప్రవృత్తిని, నివృత్తిని తెలుసుకోరు; వారిలో శౌచం, ఆచారం, సత్యం ఏవీ కనిపించవు.
6.40.8
असत्यमप्रतिष्ठं ते जगदाहुरनीश्वरम् ।
अपरस्परसंभूतं किमन्यत्कामहैतुकम् ॥ ६.४०.८ ॥
ఈ జగత్తు అసత్యం, ఆధారం లేనిది, ఈశ్వరుడు లేనిది, పరస్పరం పుట్టినది అని వారు అంటారు; ఇంకేమి? ఇది కామం వల్లనే కలిగినది.
6.40.9
एतां दृष्टिमवष्टभ्य नष्टात्मानोऽल्पबुद्धयः ।
प्रभवन्त्युग्रकर्माणः क्षयाय जगतोऽहिताः ॥ ६.४०.९ ॥
ఈ దృష్టిని పట్టుకొని, నష్టాత్ములు, అల్పబుద్ధులు, క్రూరకర్మలు చేసేవారు, జగత్తుకు అహితులు జగత్క్షయం కోసం ప్రబలుతారు.
6.40.10
काममाश्रित्य दुष्पूरं दम्भमानमदान्विताः ।
मोहाद्गृहीत्वाऽसद्ग्राहान्प्रवर्तन्तेऽशुचिव्रताः ॥ ६.४०.१० ॥
తృప్తిపరచరాని కామాన్ని ఆశ్రయించి, దంభం, మానం, మదం కలవారై, మోహం వల్ల అసద్గ్రాహాలను పట్టుకుని, అశుచివ్రతులై ప్రవర్తిస్తారు.
6.40.11
चिन्तामपरिमेयां च प्रलयान्तामुपाश्रिताः ।
कामोपभोगपरमा एतावदिति निश्चिताः ॥ ६.४०.११ ॥
అపరిమితమైన చింతను ఆశ్రయించి, ప్రళయం వరకు నిలిచే ఆ చింతలో ఉండి, కామోపభోగాన్నే పరమంగా భావించి, "ఇంతే" అని నిశ్చయించుకుంటారు.
6.40.12
आशापाशशतैर्बद्धाः कामक्रोधपरायणाः ।
ईहन्तो कामभोगार्थमन्यायेनार्थसंचयान् ॥ ६.४०.१२ ॥
ఆశాపాశాల వందలతో బంధితులై, కామక్రోధాలలో నిమగ్నులై, కామభోగం కోసం అన్యాయంగా ధనసంచయానికి ప్రయత్నిస్తున్నవారు.
6.40.13
इदमद्य मया लब्धमिमं प्राप्स्ये मनोरथम् ।
इदमस्तीदमपि मे भविष्यति पुनर्धनम् ॥ ६.४०.१३ ॥
ఈ రోజు ఇది నేను పొందాను; ఈ కోరికను కూడా నేను పొందుతాను. ఇది నాకు ఉంది, మరలా ఈ ధనం కూడా నాకు అవుతుంది.
6.40.14
असौ मया हतः शत्रुर्हनिष्ये चापरानपि ।
ईश्वरोऽहमहं भोगी सिद्धोऽहं बलवान्सुखी ॥ ६.४०.१४ ॥
ఆ శత్రువు నా చేత చంపబడ్డాడు; ఇతరులను కూడా నేను చంపుతాను. నేను ఈశ్వరుడను, నేను భోగిని, నేను సిద్ధుడను, నేను బలవంతుడను, నేను సుఖిని.
6.40.15
आढ्योऽभिजनवानस्मि कोऽन्योस्ति सदृशो मया ।
यक्ष्ये दास्यामि मोदिष्य इत्यज्ञानविमोहिताः ॥ ६.४०.१५ ॥
నేను ధనవంతుడను, ఉత్తమ కులజుడను; నాతో సమానుడు ఎవరున్నారు? నేను యజ్ఞం చేస్తాను, దానం ఇస్తాను, ఆనందిస్తాను అని అజ్ఞానంతో మోహితులైనవారు.
6.40.16
अनेकचित्तविभ्रान्त मोहजालसमावृताः ।
प्रसक्ताः कामभोगेषु पतन्ति नरकेऽशुचौ ॥ ६.४०.१६ ॥
అనేక చిత్త విభ్రాంతులై, మోహజాలంతో కప్పబడి, కామభోగాలలో ఆసక్తులై వారు అపవిత్రమైన నరకంలో పడతారు.
6.40.17
आत्मसंभाविताः स्तब्धा धनमानमदान्विताः ।
यजन्ते नामयज्ञैस्ते दम्भेनाविधिपूर्वकम् ॥ ६.४०.१७ ॥
ఆత్మగౌరవంతో ఉబ్బిన, గర్వితులైన, ధన మాన మదంతో కూడిన వారు కేవలం పేరుకు యజ్ఞాలు చేస్తారు — దంభంతో, విధి ప్రకారం కాకుండా.
6.40.18
अहङ्कारं बलं दर्पं कामं क्रोधं च संश्रिताः ।
मामत्मपरदेहेषु प्रद्विषन्तोऽभ्यसूयकाः ॥ ६.४०.१८ ॥
అహంకారం, బలం, దర్పం, కామం, క్రోధం వీటిని ఆశ్రయించినవారు; తమలోను ఇతరుల దేహాలలోను ఉన్న నన్ను ద్వేషిస్తూ, అసూయపడేవారు.
6.40.19
तानहं द्विषतः क्रूरान्संसारेषु नराधमान् ।
क्षिपाम्यजस्रमशुभानासुरीष्वेव योनिषु ॥ ६.४०.१९ ॥
ఆ ద్వేషించేవారిని, క్రూరులను, సంసారంలోని అధమ మానవులను నేను నిరంతరం అశుభమైన ఆసుర యోనులలోనే పడవేస్తాను.
6.40.20
आसुरीं योनिमापन्ना मूढा जन्मनिजन्मनि ।
मामप्राप्यैव कौन्तेय ततो यान्त्यधमां गतिम् ॥ ६.४०.२० ॥
ఆసుర యోనిని పొందిన మూఢులు, కౌంతేయా, జన్మజన్మలలో నన్ను పొందకుండానే తరువాత అధమ గతిని పొందుతారు.
6.40.21
त्रिविधं नरकस्येदं द्वारं नाशनमात्मनः ।
कामः क्रोधस्तथा लोभस्तस्मादेतत्रयं त्यजेत् ॥ ६.४०.२१ ॥
నరకానికి ఈ త్రివిధ ద్వారాలు ఆత్మను నాశనం చేసేవి — కామం, క్రోధం, లోభం. కాబట్టి ఈ మూడింటిని త్యజించాలి.
6.40.22
एतैर्विमुक्तः कौन्तेय तमोद्वारैस्त्रिभिर्नरः ।
आचरत्यात्मनः श्रेयस्ततो याति परां गतिम् ॥ ६.४०.२२ ॥
కౌంతేయా, ఈ మూడు తమోద్వారాల నుండి విముక్తుడైన మనిషి తనకు శ్రేయస్కరమైనది ఆచరిస్తాడు; తరువాత పరమ గతిని పొందుతాడు.
6.40.23
यः शास्त्रविधिमुत्सृज्य वर्तते कामकारतः ।
न स सिद्धिमवाप्नोति न सुखं न परां गतिम् ॥ ६.४०.२३ ॥
శాస్త్ర విధిని విడిచిపెట్టి కామానుసారంగా ప్రవర్తించేవాడు సిద్ధిని పొందడు, సుఖాన్ని పొందడు, పరమ గతిని పొందడు.
6.40.24
तस्माच्छास्त्रं प्रमाणं ते कार्याकार्यव्यवस्थितौ ।
ज्ञात्वा शास्त्रविधानोक्तं कर्म कर्तुमिहार्हसि ॥ ६.४०.२४ ॥
కాబట్టి, కర్తవ్యం ఏదో అకర్తవ్యం ఏదో నిర్ణయించడంలో శాస్త్రమే నీకు ప్రమాణం. శాస్త్ర విధానంలో చెప్పిన కర్మను తెలుసుకొని ఇక్కడ దానినే నీవు ఆచరించాలి.