महाभारत · अध्याय 6.47
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.47.1
गतपूर्वाह्णभूयिष्ठि तस्मिन्नहनि दारुणे ।
वर्तमाने तथा रौद्रे महावीरवरक्षये ॥ ६.४७.१ ॥
त्या भयानक दिवसाचा पूर्वाह्न बराचसा सरला होता; महावीरांमधील श्रेष्ठांचा संहार करणारे ते रौद्र युद्ध चालू होते.
6.47.2
दुर्मुखः कृतवर्मा च कृपः शल्यो विविंशतिः ।
भीष्मं जुगुपुरासाद्य तव पुत्रेण चोदिताः ॥ ६.४७.२ ॥
दुर्मुख, कृतवर्मा, कृप, शल्य आणि विविंशती — तुझ्या पुत्राने प्रेरित होऊन भीष्मांजवळ येऊन त्यांचे रक्षण केले.
6.47.3
एतैरतिरथैर्गुप्तः पञ्चभिर्भरतर्षभः ।
पाण्डवानामनीकानि विजगाहे महारथः ॥ ६.४७.३ ॥
या पाच अतिरथींनी संरक्षित झालेले भरतश्रेष्ठ महारथी भीष्म पांडवांच्या सैन्यात घुसले.
6.47.4
चेदिकाशिकरूषेषु पञ्चालेषु च भारत ।
भीष्मस्य बहुधा तालश्चलत्केतुरदृश्यत ॥ ६.४७.४ ॥
हे भारता! चेदी, काशी, रूष आणि पांचाल यांच्यामध्ये भीष्मांचा फडकणारा तालध्वज अनेक प्रकारे दिसला.
6.47.5
स शिरांसि रणेऽरीणां रथांश्च सयुगध्वजान् ।
निचकर्त महावेगैर्भल्लैः सन्नतपर्वभिः ॥ ६.४७.५ ॥
त्यांनी रणांगणात शत्रूंची मस्तके आणि जू व ध्वजांसह रथ तोडले; महावेगाच्या, वाकलेल्या पेरांच्या भल्ल बाणांनी.
6.47.6
नृत्यतो रथमार्गेषु भीष्मस्य भरतर्षभ ।
भृशमार्तस्वरं चक्रुर्नागा मर्मणि ताडिताः ॥ ६.४७.६ ॥
हे भरतश्रेष्ठा! रथमार्गांवर नाचणाऱ्या भीष्मांच्या बाणांनी मर्मस्थानी आघात झालेले हत्ती अत्यंत आर्त स्वराने ओरडले.
6.47.7
अभिमन्युः सुसंक्रुद्धः पिशह्गैस्तुरगोत्तमैः ।
संयुक्तं रथमास्थाय प्रायाद्भीष्मरथं प्रति ॥ ६.४७.७ ॥
अभिमन्यू अत्यंत संतप्त होऊन पिंगट रंगाच्या उत्तम घोड्यांनी जोडलेल्या रथावर आरूढ होऊन भीष्मांच्या रथाकडे गेला.
6.47.8
जाम्बूनदविचित्रेण कर्णिकारेण केतुना ।
अभ्यवर्तत भीष्मं च तांश्चैव रथसत्तमान् ॥ ६.४७.८ ॥
सोन्याने विचित्र केलेल्या कर्णिकार वृक्षाच्या चिन्हाच्या ध्वजेसह तो भीष्मांवर आणि त्या श्रेष्ठ रथींवरही चालून गेला.
6.47.9
स तालकेतोस्तीक्ष्णेन केतुमाहत्य पत्रिणा ।
भीष्मेण युयुधे वीरस्तस्य चानुरथैः सह ॥ ६.४७.९ ॥
त्या वीराने भीष्मांच्या तालध्वजाला तीक्ष्ण बाणाने आघात करून भीष्म आणि त्यांच्या अनुरथींशी युद्ध केले.
6.47.10
कृतवर्माणमेकेन शल्यं पञ्चभिराशुगैः ।
विद्ध्वा नवभिरानर्च्छच्छिताग्रैः प्रतिपामहम् ॥ ६.४७.१० ॥
त्याने कृतवर्म्याला एका बाणाने, शल्याला पाच वेगवान बाणांनी विद्ध केले; मग तीक्ष्ण टोकांच्या नऊ बाणांनी प्रतिपामहाला प्रहार केला.
6.47.11
पूर्णायतविसृष्टेन सम्यक्प्रणिहितेन च ।
ध्वजमेकेन विव्याध जाम्बूनदपरिष्कृतम् ॥ ६.४७.११ ॥
पूर्ण ओढलेल्या धनुष्यातून नीट लक्ष्य धरून सोडलेल्या एका बाणाने त्याने सोन्याने सजवलेल्या ध्वजेला भेदले.
6.47.12
दुर्मुखस्य तु भल्लेन सर्वावरणभेदिना ।
जहार सारथेः कायाच्छिरः सन्नतपर्वणा ॥ ६.४७.१२ ॥
परंतु सर्व कवचे भेदणाऱ्या वाकलेल्या पेराच्या भल्ल बाणाने त्याने दुर्मुखाच्या सारथीचे डोके धडापासून वेगळे केले.
6.47.13
धनुश्चिच्छेद भल्लेन कार्तस्वरविभूषितम् ।
कृपस्य निशिताग्रेण तांश्च तीक्ष्णमुखैः शरैः ॥ ६.४७.१३ ॥
त्याने एका भल्लाने कृपाचे सोन्याने अलंकृत धनुष्य तोडले; आणि तीक्ष्ण टोकांच्या बाणांनीही ते तोडले.
6.47.14
जघान परमक्रुद्धो नृत्यन्निव महारथः ।
तस्य लाघवमुद्वीक्ष्य तुतुषुर्देवता अपि ॥ ६.४७.१४ ॥
अत्यंत क्रुद्ध झालेल्या त्या महारथीने जणू नाचत प्रहार केला; त्याचे चपळपण पाहून देवतांनाही आनंद झाला.
6.47.15
लब्धलक्षतया कार्ष्णेः सर्वे भीष्ममुखा रथाः ।
सत्ववन्तममन्यन्त साक्षादिव धनंजयम् ॥ ६.४७.१५ ॥
कार्ष्णीचा अचूक लक्ष्यवेध पाहून भीष्मप्रमुख सर्व रथींनी त्याला साक्षात धनंजयासारखे पराक्रमी मानले.
6.47.16
तस्य लाघवमार्गस्थमलातसदृशप्रभम् ।
दिशः पर्यपतच्चापं गाण्डीवमिव घोषवत् ॥ ६.४७.१६ ॥
त्याचे धनुष्य, चपळतेच्या मार्गावर स्थित, जळत्या मशालीसारख्या तेजाने, गांडीवासारखे घुमत सर्व दिशांत फिरले.
6.47.17
तमासाद्य महावेगैर्भीष्मो नव्रभिराशुगैः ।
विव्याध समरे तूर्णमार्जुनिं परवीरहा ॥ ६.४७.१७ ॥
त्याच्याजवळ पोहोचून शत्रुवीरांचा संहार करणाऱ्या भीष्माने महावेगाने नऊ शीघ्रगामी बाणांनी युद्धात अर्जुनीला तत्काळ विद्ध केले.
6.47.18
ध्वजं चास्य त्रिभिर्भल्लैश्चिच्छेद परमौजसः ।
सारथिं च त्रिभिर्बाणैराजघान यतव्रतः ॥ ६.४७.१८ ॥
त्या परम तेजस्वीचा ध्वज त्याने तीन भल्लांनी तोडला; आणि दृढव्रती त्याने सारथ्याला तीन बाणांनी घायाळ केले.
6.47.19
तथैव कृतवर्मा च कृपः शल्यश्च मारिष ।
विद्ध्वा नाकम्पयत्कार्ष्णिं मैनाकमिव पर्वतम् ॥ ६.४७.१९ ॥
त्याचप्रमाणे कृतवर्मा, कृप आणि शल्य यांनीही, हे मारिष, कार्ष्णीला (अर्जुनाला) विद्ध करूनही त्याला कंपित करता आले नाही, जसा मैनाक पर्वत कंपित होत नाही.
6.47.20
स तैः परिवृतः शूरो धार्तराष्ट्रैर्महारथैः ।
ववर्ष शरवर्षाणि कार्ष्णिः पञ्चरथान्प्रति ॥ ६.४७.२० ॥
त्या महारथी धृतराष्ट्रपुत्रांनी वेढलेल्या त्या शूर कार्ष्णीने त्या पाच रथिकांवर बाणांचा वर्षाव केला.
6.47.21
ततस्तेषां सहस्राणि संवार्य शरवृष्टिभिः ।
ननाद बलवान्कार्ष्णिर्भीष्माय विसृज्यञ्शरान् ॥ ६.४७.२१ ॥
नंतर त्यांच्या हजारो योद्ध्यांना बाणांच्या वर्षावाने झाकून टाकून, बलवान कार्ष्णी भीष्माकडे बाण सोडत गर्जला.
6.47.22
तत्रास्य सुमहद्राजन्बाह्वोर्बलमदृश्यत ।
यतमानस्य समरे भीष्ममर्दयतः शरैः ॥ ६.४७.२२ ॥
हे राजा, तिथे युद्धात प्रयत्न करीत, बाणांनी भीष्माला पीडा देणाऱ्या त्याच्या बाहूंचे महान बल दिसून आले.
6.47.23
पराक्रान्तस्य तस्यैव भीष्मोऽपि प्राहिणोच्छरान् ।
स तांश्चिच्छेद समरे भीष्मचापच्युताञ्शरान् ॥ ६.४७.२३ ॥
त्या पराक्रमी वीरावरही भीष्मानेही बाण सोडले; त्याने युद्धात भीष्माच्या धनुष्यातून सुटलेले ते बाण तोडले.
6.47.24
ततो ध्वजमामोघेंषुर्भीष्मस्य नवभिः शरैः ।
चिच्छेद समरे वीरस्तत उच्चुक्रुशुर्जनाः ॥ ६.४७.२४ ॥
तेव्हा अचूक बाण असलेल्या त्या वीराने युद्धात नऊ बाणांनी भीष्माचा ध्वज तोडला; तेव्हा लोक मोठ्याने ओरडले.
6.47.25
स राजतो महास्कन्धस्तालो हेमविभूषितः ।
सौभद्रविशिखैश्छिन्नः पपात भुवि भारत ॥ ६.४७.२५ ॥
चांदीसारखा, मोठ्या खोडाचा, सोन्याने सजवलेला तो ताडवृक्ष सौभद्राच्या बाणांनी छिन्न होऊन, हे भारता, भूमीवर कोसळला.
6.47.26
तं तु सौभद्रविशिखैः पातितं भरतर्षभ ।
दृष्ट्वा भीमो ननादोच्चैः सौभद्रमभिहर्षयन् ॥ ६.४७.२६ ॥
हे भरतश्रेष्ठा, सौभद्राच्या बाणांनी पाडलेला तो वृक्ष पाहून भीम सौभद्राला हर्षवीत उच्च स्वराने गर्जला.
6.47.27
अथ भीष्मो महास्राणि दिव्यानि सुबहूनि च ।
प्रादुश्चक्रे महारौद्रे रणे तस्मिन्महाबलः ॥ ६.४७.२७ ॥
तेव्हा महाबली भीष्माने त्या भयंकर रणात अनेक दिव्य महास्त्रे प्रकट केली.
6.47.28
ततः शरसहस्रेण सौभद्रं प्रतितामहः ।
अवाकिरदमेयात्मा तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ६.४७.२८ ॥
नंतर अमेयात्मा पितामह भीष्माने सौभद्रावर हजार बाणांचा वर्षाव केला; ते अद्भुतासारखे झाले.
6.47.29
ततो दश महेष्वासाः पाण्डवानां महारथाः ।
रक्षार्थमभ्यधावन्त सौभद्रं त्वरिता रथैः ॥ ६.४७.२९ ॥
तेव्हा पांडवांचे दहा महाधनुर्धर महारथी सौभद्राच्या रक्षणासाठी त्वरेने रथांतून त्याच्याकडे धावले.
6.47.30
विराटः सह पुत्रेण धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः ।
भीमश्च केकयाश्चैव सात्यकिश्च विशांपते ॥ ६.४७.३० ॥
विराट आपल्या पुत्रासह, पृषताचा पुत्र धृष्टद्युम्न, भीम, केकय आणि सात्यकी, हे प्रजाधिपती!
6.47.31
तेषां जवेनापततां भीष्मः शान्तनवो रणे ।
पाञ्चाल्यं त्रिभिरानर्च्छत्सात्यकिं नवभिः शरैः । ॥ ६.४७.३१ ॥
ते वेगाने धावून येत असताना, शंतनूपुत्र भीष्माने रणात पांचाल राजकुमाराला तीन बाणांनी आणि सात्यकीला नऊ बाणांनी प्रहार केला.
6.47.32
पूर्णायतविसृष्टेन क्षुरेण निशितेन च ।
ध्वजमेकेन चिच्छेद भीमसेनस्य पत्रिणा ॥ ६.४७.३२ ॥
पूर्ण ओढून सोडलेल्या तीक्ष्ण क्षुरबाणाने त्याने एकाच बाणाने भीमसेनाचा ध्वज तोडला.
6.47.33
जाम्बूनदमयः श्रीमान्केसरी स नरोत्तम ।
पपात भीमसेनस्य भीष्मेण मथितो रथात् ॥ ६.४७.३३ ॥
हे नरोत्तमा! सोन्याचा बनलेला तो तेजस्वी सिंहध्वज भीष्माने प्रहार करून भीमसेनाच्या रथावरून खाली पडला.
6.47.34
ततो भीमस्त्रिभिर्विद्ध्वा भीष्मं शान्तनवं रणे ।
कृपमेकेन विव्याध कृतवर्माणमष्टभिः ॥ ६.४७.३४ ॥
मग भीमाने रणात शंतनूपुत्र भीष्माला तीन बाणांनी विद्ध केले, कृपाला एका बाणाने आणि कृतवर्म्याला आठ बाणांनी घायाळ केले.
6.47.35
प्रगृहीताग्रहस्तेकन वैराटिरपि दन्तिना ।
अभ्यद्रवत राजानं मद्राधिपतिमुत्तरः ॥ ६.४७.३५ ॥
विराटपुत्र उत्तरानेही हत्तीवर बसून, हाताचा पुढचा भाग घट्ट धरून, मद्रांच्या अधिपतीकडे धाव घेतली.
6.47.36
तस्य वारणराजस्य जवेनापततो रथे ।
शल्यो निवारयामास वेगमप्रतिमं शरैः । ॥ ६.४७.३६ ॥
त्या गजराजाचा वेगाने धावून येणारा अतुलनीय वेग शल्याने रथावरून बाणांनी रोखला.
6.47.37
तस्य क्रुद्धः स नागेन्द्रो बृहतः साधुवाहिनः ।
पदा युगमधिष्ठाय जघान चतुरो हयान् ॥ ६.४७.३७ ॥
क्रुद्ध झालेल्या त्या गजराजाने, जो विशाल आणि उत्तम प्रशिक्षित होता, जोखडावर पाय ठेवून चारही घोड्यांना पायाने ठार मारले.
6.47.38
स हताश्वे रथे तिष्ठन्मद्राधिपतिरायसीम् ।
उत्तरान्तकरीं शक्तिं चिक्षेप भुजगोपमाम् ॥ ६.४७.३८ ॥
घोडे मारले गेलेल्या रथात उभ्या असलेल्या मद्रराजाने शत्रूचा नाश करणारी, सर्पासारखी लोखंडी शक्ती फेकली.
6.47.39
तया भिन्नतनुत्राणः प्रविश्य विपुलं तमः ।
स पपात गजस्कन्धात्परमुक्ताङ्कुशतोमरः ॥ ६.४७.३९ ॥
त्याने त्याचे कवच आणि शरीर छिन्न झाले; विशाल अंधारात प्रवेश करून तो हत्तीच्या खांद्यावरून खाली पडला, त्याचा अंकुश आणि तोमर सुटले.
6.47.40
असिमादाय शल्योऽपि अवप्लुत्य रथोत्तमात् ।
तस्य वारणराजस्य चिच्छेदाथ महाकरम् ॥ ६.४७.४० ॥
तलवार घेऊन शल्यही उत्तम रथावरून उडी घेऊन त्या गजराजाची मोठी सोंड छाटून टाकला.
6.47.41
भिन्नमर्मा शरशतैश्छिन्नहस्तः सवारणः ।
भीममार्तस्वरं कृत्वा पपात च ममार च ॥ ६.४७.४१ ॥
शेकडो बाणांनी मर्मस्थळे विदीर्ण झालेला, सोंड तुटलेला तो हत्ती भयंकर आक्रोश करून पडला आणि मेला.
6.47.42
एतदीदृशकं कृत्वा मद्रराजो नराधिप ।
आरुरोह रथं तूर्णं भास्वरं कृतवर्मणः ॥ ६.४७.४२ ॥
हे नराधिपा, असे करून मद्रराजाने त्वरित कृतवर्म्याच्या तेजस्वी रथावर आरूढ झाला.
6.47.43
उत्तरं वै हतं दृष्ट्वा वैराटिर्भ्रातरं तदा ।
कृतवर्मणा च सहितं दृष्ट्वा शल्यमवस्थितम् ॥ ६.४७.४३ ॥
उत्तर मारला गेला हे पाहून, तेव्हा विराटपुत्राने आपल्या भावाला आणि कृतवर्म्यासह उभ्या असलेल्या शल्याला पाहिले.
6.47.44
श्वेतः क्रोधात्प्रजज्वाल हविषा हव्यवाडिव ।
स विस्फार्य महच्चापं शक्रचापोपमं बली ॥ ६.४७.४४ ॥
श्वेत क्रोधाने तुपाने हवनाग्नी भडकावा तसा भडकला; इंद्रधनुष्यासारखे मोठे धनुष्य ताणून तो बलवान...
6.47.45
अभ्यधावञ्जिघांसन्वै शल्यं मद्राधिपं बली ।
महता रथवंशेन समन्तात्परिवारितः ॥ ६.४७.४५ ॥
मारण्याच्या इच्छेने तो बलवान मद्रराज शल्याच्या दिशेने धावला; चहूबाजूंनी मोठ्या रथसमूहाने वेढलेला.
6.47.46
मुञ्चन्बाणमयं वर्षं प्रायाच्छल्यरथं प्रति ।
तमापतन्तं संप्रेक्ष्य मत्तवारणविक्रमम् ॥ ६.४७.४६ ॥
बाणांचा वर्षाव करीत तो शल्याच्या रथाकडे गेला; मदोन्मत्त हत्तीच्या पराक्रमाने आपल्यावर धावून येताना पाहून...
6.47.47
तावकानां रथाः सप्त समन्तात्पर्यवारयन् ।
मद्रराजमभीप्सन्तो मृत्योर्दंष्ट्रान्तरं गतम् ॥ ६.४७.४७ ॥
तुमचे सात रथ चहूबाजूंनी त्याला वेढू लागले; मृत्यूच्या दाढांमध्ये गेलेल्या मद्रराजाला वाचवण्याच्या इच्छेने.
6.47.48
बृहद्बलश्च कौसल्यो जयत्सेनश्च मागधः ।
तथा रुक्मरथो राजञ्शल्यपुत्रः प्रतापवान् ॥ ६.४७.४८ ॥
बृहद्बल कोसल राजपुत्र, जयत्सेन मगधाचा; हे राजा, शल्याचा पराक्रमी पुत्र रुक्मरथही.
6.47.49
विन्दानुविन्दावावान्त्यौ काम्भोजश्च सुदक्षिणः ।
बृहत्क्षत्रस्य दायादः सैन्धवश्च जयद्रथः ॥ ६.४७.४९ ॥
अवन्तीचे दोन राजपुत्र विन्द आणि अनुविन्द, कांबोजाचा राजा सुदक्षिण, बृहत्क्षत्राचा वारस आणि सिंधूचा स्वामी जयद्रथ.
6.47.50
नानावर्णविचित्राणि धनूंषि च महात्मनाम् ।
विस्फारितानि दृश्यन्ते तोयदेष्विव विद्युतः ॥ ६.४७.५० ॥
महात्म्यांची नानाविध रंगांनी विचित्र धनुष्ये ताणलेली दिसत होती, ढगांतील विजांसारखी.
6.47.51
ते तु बाणमयं वर्षं श्वेतमूर्धन्यपातयन् ।
निदाघान्तेऽनिलोद्धूता मेघा इव नगे जलम् ॥ ६.४७.५१ ॥
त्यांनी श्वेताच्या मस्तकावर बाणांचा वर्षाव केला, ग्रीष्माच्या अखेरीस वाऱ्याने उडवलेले मेघ पर्वतावर पाऊस पाडतात तसा.
6.47.52
ततः क्रुद्धो महेष्वासः सप्तभल्लैः सुतेजनैः ।
धनूंषि तेषामाच्छिद्य ममर्द पृतनापतिः ॥ ६.४७.५२ ॥
तेव्हा क्रुद्ध झालेल्या महाधनुर्धर सेनापतीने सात सुतीक्ष्ण भल्लांनी त्यांची धनुष्ये तोडून त्यांना चिरडले.
6.47.53
निकृत्तान्येव तानि स्म समदृश्यन्त भारत ।
ततस्ते तु निमेषार्धात्प्रत्यपद्यन्धनूंषि च ॥ ६.४७.५३ ॥
हे भारता, ती धनुष्ये तुटलेली दिसली; पण अर्ध्या निमिषात त्यांनी पुन्हा धनुष्ये मिळवली.
6.47.54
सप्त चैव पृषत्कांश्च श्वेतस्योपर्यपातयन् ।
ततः पुनरमेयात्मा भल्लैः सप्तभिराशुगैः ।
निचकर्त महाबाहुस्तेषां चापानि धन्विनाम् ॥ ६.४७.५४ ॥
त्यांनी श्वेतावरही सात पृषत बाण सोडले. मग अमित आत्मा असलेल्या महाबाहूने सात वेगवान भल्लांनी त्या धनुर्धरांची धनुष्ये तोडली.
6.47.55
ते निकृत्तमहाचापास्त्वरमाणा महारथाः ।
रथशक्तीः परामृश्य विनेदुर्भैरवान्रवान् ॥ ६.४७.५५ ॥
त्यांची मोठी धनुष्ये तुटली होती; ते महारथी त्वरेने रथशक्ती घेऊन भयंकर गर्जना करू लागले.
6.47.56
अन्वयुर्भरतश्रेष्ठ सप्त श्वेतरथं प्रति ।
ततस्ता ज्वलिताः सप्त महेन्द्राशनिनिःस्वनाः ॥ ६.४७.५६ ॥
हे भरतश्रेष्ठा, सात जण श्वेताच्या रथाकडे धावले; मग ते प्रज्वलित सात जण इंद्राच्या वज्रासारखे गर्जले.
6.47.57
अप्राप्ताः सप्तभिर्भल्लैश्चिच्छेद परमास्त्रवित् ।
ततः समादाय शरं सर्वकायविदारणम् ॥ ६.४७.५७ ॥
परम अस्त्रे जाणणाऱ्याने, ते पोहोचण्यापूर्वीच सात भल्ल बाणांनी त्यांना छेदले; मग सर्व शरीरे फाडणारा एक बाण घेऊन...
6.47.58
प्राहिणोद्भरतश्रेष्ठ श्वेतो रुक्मरथं प्रति ।
तस्य देहे निपतितो बाणो वज्रातिगो महान् ॥ ६.४७.५८ ॥
हे भरतश्रेष्ठा, श्वेताने रुक्माच्या रथाकडे बाण सोडला; त्याच्या देहात वज्राहूनही सरस असा तो महान बाण येऊन पडला.
6.47.59
ततो रुक्मरथो राजन्सायकेन दृढाहतः ।
निषसाद रथोपस्थे कश्मलं चाविशन्महत् ॥ ६.४७.५९ ॥
मग हे राजा, रुक्माचा रथी त्या बाणाने घट्ट घायाळ होऊन रथाच्या तळाशी बसला; त्याला मोठी मूर्च्छा आली.
6.47.60
तं विसंज्ञं विमनसं त्वरमाणस्तु सारथिः ।
अपोवाह नसंभ्रान्तः सर्वलोकस्य पश्यतः ॥ ६.४७.६० ॥
बेशुद्ध व उदास झालेल्या त्याला सारथ्याने त्वरेने, पण न गडबडता, सर्वांच्या देखत दूर नेले.
6.47.61
ततोऽन्यान्षट् समादाय श्वेतो हेमविभूषितान् ।
तेषां षण्मां महाबाहुर्ध्वजशीर्षण्यपातयत् ॥ ६.४७.६१ ॥
मग्ग श्वेताने (अर्जुनाने) सोन्याने सजवलेले इतर सहा (बाण) घेऊन, त्यांच्या सहा ध्वजाग्रांना महाबाहूने तोडून पाडले.
6.47.62
हयांश्च तेषां निर्भिद्य सारथींश्च परंतप ।
शरैश्चैतान्समाकीर्य प्रायाच्छल्यरथं प्रति ॥ ६.४७.६२ ॥
हे परंतपा, त्यांचे घोडे आणि सारथी भेदून, या सर्वांना बाणांनी झाकून तो शल्याच्या रथाकडे गेला.
6.47.63
ततो हलहलाशब्दस्तव सैन्येषु भारत ।
दृष्ट्वा सेनापतिं तूर्णं यान्तं शल्यरथं प्रति ॥ ६.४७.६३ ॥
हे भारता, तेव्हा तुझ्या सैन्यांमध्ये सेनापती शल्याच्या रथाकडे वेगाने जाताना पाहून हलहल शब्द उसळला.
6.47.64
ततो भीष्मं पुरस्कृत्य तव पुत्रो महाबलः ।
वृतस्तु सर्वसैन्येन प्रायाच्छ्वेतरथं प्रति ॥ ६.४७.६४ ॥
तेव्हा महाबली तुझा पुत्र भीष्माला पुढे करून, सर्व सैन्याने वेढलेला होऊन श्वेताच्या रथाकडे गेला.
6.47.65
मृत्योरास्यमनुप्राप्तं मद्रराजममोचयत् ।
ततो युद्धं समभवत्तुमुलं रोमहर्षणम् ॥ ६.४७.६५ ॥
मृत्यूच्या तोंडाशी पोहोचलेल्या मद्रराजाला (शल्याला) (भीष्माने) सोडवले. मग रोमांच उभे करणारे घोर युद्ध झाले.
6.47.66
तावकानां परेषां च व्यतिषक्तरथद्विपम् ।
सौभद्रे भीमसेन च सात्यकौ च महारथे ॥ ६.४७.६६ ॥
तुझे आणि शत्रूंचे रथ-हत्ती एकमेकांत अडकले; सौभद्र (अभिमन्यू), भीमसेन आणि सात्यकी हे महारथी त्यात गुंतले.
6.47.67
कैकेये च विराटे च धृष्टद्युम्ने च पार्षते ।
एतेषु नरसिंहेषु चेदिमत्स्येषु चैव ह ।
ववर्ष शरवर्षाणि कुरुवृद्धः पितामहः ॥ ६.४७.६७ ॥
कैकेयांवर आणि विराटावर, धृष्टद्युम्नावर आणि पार्षतावर, या नरसिंहांवर आणि चेदी व मत्स्यांवरही कुरुवृद्ध पितामहांनी बाणांचा वर्षाव केला.