ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 6.47
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.47.1
गतपूर्वाह्णभूयिष्ठि तस्मिन्नहनि दारुणे ।
वर्तमाने तथा रौद्रे महावीरवरक्षये ॥ ६.४७.१ ॥
ସେହି ଭୟଙ୍କର ଦିନର ପୂର୍ବାହ୍ନ ଅଧିକାଂଶ ଗତ ହୋଇଯାଇଥିଲା; ମହାବୀରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନଙ୍କର ବିନାଶକାରୀ ସେହି ରୌଦ୍ର ଯୁଦ୍ଧ ଚାଲୁଥିଲା।
6.47.2
दुर्मुखः कृतवर्मा च कृपः शल्यो विविंशतिः ।
भीष्मं जुगुपुरासाद्य तव पुत्रेण चोदिताः ॥ ६.४७.२ ॥
ଦୁର୍ମୁଖ, କୃତବର୍ମା, କୃପ, ଶଲ୍ୟ ଓ ବିବିଂଶତି — ତୁମ ପୁତ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ହୋଇ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସି ତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କଲେ।
6.47.3
एतैरतिरथैर्गुप्तः पञ्चभिर्भरतर्षभः ।
पाण्डवानामनीकानि विजगाहे महारथः ॥ ६.४७.३ ॥
ଏହି ପାଞ୍ଚ ଅତିରଥୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ ମହାରଥୀ ଭୀଷ୍ମ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସେନାରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
6.47.4
चेदिकाशिकरूषेषु पञ्चालेषु च भारत ।
भीष्मस्य बहुधा तालश्चलत्केतुरदृश्यत ॥ ६.४७.४ ॥
ହେ ଭାରତ! ଚେଦି, କାଶୀ, ରୂଷ ଓ ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୀଷ୍ମଙ୍କର ଦୋଳାୟମାନ ତାଳଧ୍ୱଜ ନାନା ପ୍ରକାରେ ଦେଖାଗଲା।
6.47.5
स शिरांसि रणेऽरीणां रथांश्च सयुगध्वजान् ।
निचकर्त महावेगैर्भल्लैः सन्नतपर्वभिः ॥ ६.४७.५ ॥
ସେ ରଣରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଓ ଯୁଆଳି-ଧ୍ୱଜ ସହିତ ରଥସବୁ କାଟିଦେଲେ; ମହାବେଗୀ, ନମିତ ଗଣ୍ଠିଯୁକ୍ତ ଭଲ୍ଲ ବାଣରେ।
6.47.6
नृत्यतो रथमार्गेषु भीष्मस्य भरतर्षभ ।
भृशमार्तस्वरं चक्रुर्नागा मर्मणि ताडिताः ॥ ६.४७.६ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ! ରଥପଥରେ ନାଚି ବୁଲୁଥିବା ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମର୍ମସ୍ଥଳରେ ଆଘାତପ୍ରାପ୍ତ ହସ୍ତୀମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆର୍ତ୍ତସ୍ୱରରେ ଚିତ୍କାର କଲେ।
6.47.7
अभिमन्युः सुसंक्रुद्धः पिशह्गैस्तुरगोत्तमैः ।
संयुक्तं रथमास्थाय प्रायाद्भीष्मरथं प्रति ॥ ६.४७.७ ॥
ଅଭିମନ୍ୟୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ପୀତ ବର୍ଣ୍ଣ ଉତ୍ତମ ଅଶ୍ୱଯୁକ୍ତ ରଥରେ ଆରୋହଣ କରି ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ରଥ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ ।
6.47.8
जाम्बूनदविचित्रेण कर्णिकारेण केतुना ।
अभ्यवर्तत भीष्मं च तांश्चैव रथसत्तमान् ॥ ६.४७.८ ॥
ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଦ୍ୱାରା ବିଚିତ୍ର କର୍ଣ୍ଣିକାର ବୃକ୍ଷ ଚିହ୍ନଯୁକ୍ତ ଧ୍ୱଜା ସହ ସେ ଭୀଷ୍ମ ଓ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥୀମାନଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହେଲେ ।
6.47.9
स तालकेतोस्तीक्ष्णेन केतुमाहत्य पत्रिणा ।
भीष्मेण युयुधे वीरस्तस्य चानुरथैः सह ॥ ६.४७.९ ॥
ସେହି ବୀର ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ତାଳଧ୍ୱଜକୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ଆଘାତ କରି ଭୀଷ୍ମ ଓ ତାଙ୍କ ଅନୁରଥୀମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ ।
6.47.10
कृतवर्माणमेकेन शल्यं पञ्चभिराशुगैः ।
विद्ध्वा नवभिरानर्च्छच्छिताग्रैः प्रतिपामहम् ॥ ६.४७.१० ॥
ସେ କୃତବର୍ମାଙ୍କୁ ଏକ ବାଣରେ, ଶଲ୍ୟଙ୍କୁ ପାଞ୍ଚ ଦ୍ରୁତ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କରି ପରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣାଗ୍ର ନଅ ବାଣରେ ପ୍ରତିପାମହକୁ ଆଘାତ କଲେ ।
6.47.11
पूर्णायतविसृष्टेन सम्यक्प्रणिहितेन च ।
ध्वजमेकेन विव्याध जाम्बूनदपरिष्कृतम् ॥ ६.४७.११ ॥
ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆକର୍ଷିତ ଧନୁରୁ ଠିକ୍ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଛାଡ଼ିଥିବା ଏକ ବାଣରେ ସେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣାଳଙ୍କୃତ ଧ୍ୱଜାକୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ ।
6.47.12
दुर्मुखस्य तु भल्लेन सर्वावरणभेदिना ।
जहार सारथेः कायाच्छिरः सन्नतपर्वणा ॥ ६.४७.१२ ॥
କିନ୍ତୁ ସମସ୍ତ କବଚ ଭେଦକାରୀ ନତ ଗଣ୍ଠିଯୁକ୍ତ ଭଲ୍ଲ ବାଣରେ ସେ ଦୁର୍ମୁଖଙ୍କ ସାରଥିର ମସ୍ତକ ଶରୀରରୁ ଛେଦନ କଲେ ।
6.47.13
धनुश्चिच्छेद भल्लेन कार्तस्वरविभूषितम् ।
कृपस्य निशिताग्रेण तांश्च तीक्ष्णमुखैः शरैः ॥ ६.४७.१३ ॥
ସେ ଏକ ଭଲ୍ଲରେ କୃପଙ୍କ ସୁବର୍ଣ୍ଣାଳଙ୍କୃତ ଧନୁ ଛେଦନ କଲା; ସେଗୁଡ଼ିକୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣମୁଖ ବାଣରେ ମଧ୍ୟ ଛେଦନ କଲା।
6.47.14
जघान परमक्रुद्धो नृत्यन्निव महारथः ।
तस्य लाघवमुद्वीक्ष्य तुतुषुर्देवता अपि ॥ ६.४७.१४ ॥
ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଦ୍ଧ ସେହି ମହାରଥୀ ଯେମିତି ନାଚି ନାଚି ପ୍ରହାର କଲା; ତାର କ୍ଷିପ୍ରତା ଦେଖି ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ।
6.47.15
लब्धलक्षतया कार्ष्णेः सर्वे भीष्ममुखा रथाः ।
सत्ववन्तममन्यन्त साक्षादिव धनंजयम् ॥ ६.४७.१५ ॥
କାର୍ଷ୍ଣିଙ୍କ ଲକ୍ଷ୍ୟଭେଦ ଦେଖି ଭୀଷ୍ମ ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ସମସ୍ତ ରଥୀ ତାକୁ ସାକ୍ଷାତ୍ ଧନଞ୍ଜୟ ପରି ବୀରତ୍ୱବାନ ମାନିଲେ।
6.47.16
तस्य लाघवमार्गस्थमलातसदृशप्रभम् ।
दिशः पर्यपतच्चापं गाण्डीवमिव घोषवत् ॥ ६.४७.१६ ॥
ତାର ଧନୁ, କ୍ଷିପ୍ରତା ପଥରେ ସ୍ଥିତ, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ମଶାଲ ପରି ଦୀପ୍ତିବିଶିଷ୍ଟ, ଗାଣ୍ଡୀବ ପରି ଘୋଷିତ ହୋଇ ସବୁ ଦିଗରେ ଘୂରିଲା।
6.47.17
तमासाद्य महावेगैर्भीष्मो नव्रभिराशुगैः ।
विव्याध समरे तूर्णमार्जुनिं परवीरहा ॥ ६.४७.१७ ॥
ତାଠାରେ ପହଞ୍ଚି, ଶତ୍ରୁବୀରଙ୍କ ସଂହାରକ ଭୀଷ୍ମ ମହାବେଗରେ ନଅଟି ଶୀଘ୍ରଗାମୀ ବାଣରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅର୍ଜୁନିଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ବିଦ୍ଧ କଲେ।
6.47.18
ध्वजं चास्य त्रिभिर्भल्लैश्चिच्छेद परमौजसः ।
सारथिं च त्रिभिर्बाणैराजघान यतव्रतः ॥ ६.४७.१८ ॥
ସେହି ପରମତେଜସ୍ୱୀଙ୍କ ଧ୍ୱଜା ତିନି ଭଲ୍ଲରେ ଛେଦନ କଲେ; ଦୃଢ଼ବ୍ରତୀ ସେ ସାରଥିକୁ ତିନି ବାଣରେ ଆଘାତ କଲେ।
6.47.19
तथैव कृतवर्मा च कृपः शल्यश्च मारिष ।
विद्ध्वा नाकम्पयत्कार्ष्णिं मैनाकमिव पर्वतम् ॥ ६.४७.१९ ॥
ସେହିପରି କୃତବର୍ମା, କୃପ ଓ ଶଲ୍ୟ ମଧ୍ୟ, ହେ ମାରିଷ, କାର୍ଷ୍ଣିଙ୍କୁ (ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ) ବିଦ୍ଧ କରି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରକମ୍ପିତ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଯେପରି ମୈନାକ ପର୍ବତକୁ କଂପାଇ ହୁଏ ନାହିଁ।
6.47.20
स तैः परिवृतः शूरो धार्तराष्ट्रैर्महारथैः ।
ववर्ष शरवर्षाणि कार्ष्णिः पञ्चरथान्प्रति ॥ ६.४७.२० ॥
ସେହି ମହାରଥୀ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରିହୋଇଥିବା ସେହି ଶୂର କାର୍ଷ୍ଣି, ସେହି ପାଞ୍ଚ ରଥୀଙ୍କ ଉପରେ ଶରବର୍ଷା କଲେ।
6.47.21
ततस्तेषां सहस्राणि संवार्य शरवृष्टिभिः ।
ननाद बलवान्कार्ष्णिर्भीष्माय विसृज्यञ्शरान् ॥ ६.४७.२१ ॥
ତା'ପରେ ସେମାନଙ୍କର ହଜାର ହଜାର ଯୋଦ୍ଧାଙ୍କୁ ଶରବର୍ଷାରେ ଆବୃତ କରି, ବଳବାନ କାର୍ଷ୍ଣି ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଦିଗରେ ଶର ନିକ୍ଷେପ କରି ଗର୍ଜନ କଲେ।
6.47.22
तत्रास्य सुमहद्राजन्बाह्वोर्बलमदृश्यत ।
यतमानस्य समरे भीष्ममर्दयतः शरैः ॥ ६.४७.२२ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସେଠାରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରୟାସ କରୁଥିବା ଏବଂ ଶରରେ ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ ପୀଡ଼ିତ କରୁଥିବା ତାଙ୍କ ବାହୁର ମହାବଳ ଦେଖାଗଲା।
6.47.23
पराक्रान्तस्य तस्यैव भीष्मोऽपि प्राहिणोच्छरान् ।
स तांश्चिच्छेद समरे भीष्मचापच्युताञ्शरान् ॥ ६.४७.२३ ॥
ସେହି ପରାକ୍ରମୀ ଉପରେ ଭୀଷ୍ମ ମଧ୍ୟ ଶର ନିକ୍ଷେପ କଲେ; ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଧନୁରୁ ଛୁଟିଥିବା ସେହି ଶରଗୁଡ଼ିକୁ କାଟିଦେଲେ।
6.47.24
ततो ध्वजमामोघेंषुर्भीष्मस्य नवभिः शरैः ।
चिच्छेद समरे वीरस्तत उच्चुक्रुशुर्जनाः ॥ ६.४७.२४ ॥
ତା'ପରେ ଅମୋଘ ଶରଯୁକ୍ତ ସେହି ବୀର ଯୁଦ୍ଧରେ ନଅଟି ଶରରେ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଧ୍ୱଜା କାଟିଦେଲେ; ସେତେବେଳେ ଲୋକମାନେ ଉଚ୍ଚସ୍ୱରରେ ଚିତ୍କାର କଲେ।
6.47.25
स राजतो महास्कन्धस्तालो हेमविभूषितः ।
सौभद्रविशिखैश्छिन्नः पपात भुवि भारत ॥ ६.४७.२५ ॥
ରୂପା ପରି, ବଡ଼ ସ୍କନ୍ଧ ବିଶିଷ୍ଟ, ସୁବର୍ଣ୍ଣେ ବିଭୂଷିତ ସେ ତାଳବୃକ୍ଷ ସୌଭଦ୍ରଙ୍କ ବାଣରେ ଛିନ୍ନ ହୋଇ, ହେ ଭାରତ, ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲା।
6.47.26
तं तु सौभद्रविशिखैः पातितं भरतर्षभ ।
दृष्ट्वा भीमो ननादोच्चैः सौभद्रमभिहर्षयन् ॥ ६.४७.२६ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସୌଭଦ୍ରଙ୍କ ବାଣରେ ପତିତ ସେ ବୃକ୍ଷକୁ ଦେଖି ଭୀମ ସୌଭଦ୍ରଙ୍କୁ ହର୍ଷିତ କରି ଉଚ୍ଚସ୍ୱରରେ ଗର୍ଜନ କଲେ।
6.47.27
अथ भीष्मो महास्राणि दिव्यानि सुबहूनि च ।
प्रादुश्चक्रे महारौद्रे रणे तस्मिन्महाबलः ॥ ६.४७.२७ ॥
ତା'ପରେ ମହାବଳୀ ଭୀଷ୍ମ ସେହି ଭୟଙ୍କର ରଣରେ ବହୁ ଦିବ୍ୟ ମହାଅସ୍ତ୍ର ପ୍ରକଟ କଲେ।
6.47.28
ततः शरसहस्रेण सौभद्रं प्रतितामहः ।
अवाकिरदमेयात्मा तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ६.४७.२८ ॥
ତା'ପରେ ଅମେୟାତ୍ମା ପିତାମହ ଭୀଷ୍ମ ସୌଭଦ୍ରଙ୍କ ଉପରେ ସହସ୍ର ବାଣ ବର୍ଷଣ କଲେ; ତାହା ଅଦ୍ଭୁତ ପରି ହେଲା।
6.47.29
ततो दश महेष्वासाः पाण्डवानां महारथाः ।
रक्षार्थमभ्यधावन्त सौभद्रं त्वरिता रथैः ॥ ६.४७.२९ ॥
ତା'ପରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ଦଶ ମହାଧନୁର୍ଧର ମହାରଥୀ ସୌଭଦ୍ରଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଶୀଘ୍ର ରଥରେ ତାଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଧାଇଁଲେ।
6.47.30
विराटः सह पुत्रेण धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः ।
भीमश्च केकयाश्चैव सात्यकिश्च विशांपते ॥ ६.४७.३० ॥
ବିରାଟ ନିଜ ପୁତ୍ର ସହିତ, ପୃଷତଙ୍କ ପୁତ୍ର ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଭୀମ, କେକୟମାନେ ଏବଂ ସାତ୍ୟକି, ହେ ପ୍ରଜାପତି!
6.47.31
तेषां जवेनापततां भीष्मः शान्तनवो रणे ।
पाञ्चाल्यं त्रिभिरानर्च्छत्सात्यकिं नवभिः शरैः । ॥ ६.४७.३१ ॥
ସେମାନେ ବେଗରେ ଧାଇଁ ଆସୁଥିବା ବେଳେ, ଶାନ୍ତନୁ ପୁତ୍ର ଭୀଷ୍ମ ରଣରେ ପାଞ୍ଚାଳ ରାଜକୁମାରଙ୍କୁ ତିନି ବାଣରେ ଓ ସାତ୍ୟକିଙ୍କୁ ନଅ ବାଣରେ ଆଘାତ କଲେ।
6.47.32
पूर्णायतविसृष्टेन क्षुरेण निशितेन च ।
ध्वजमेकेन चिच्छेद भीमसेनस्य पत्रिणा ॥ ६.४७.३२ ॥
ପୂରା ଟାଣି ଛାଡ଼ିଥିବା ତୀକ୍ଷ୍ଣ କ୍ଷୁର ବାଣରେ ସେ ଗୋଟିଏ ବାଣରେ ଭୀମସେନଙ୍କ ଧ୍ୱଜା କାଟିଦେଲେ।
6.47.33
जाम्बूनदमयः श्रीमान्केसरी स नरोत्तम ।
पपात भीमसेनस्य भीष्मेण मथितो रथात् ॥ ६.४७.३३ ॥
ହେ ନରୋତ୍ତମ! ସୁନାରେ ନିର୍ମିତ ସେ ଶୋଭାମୟ ସିଂହ-ଧ୍ୱଜ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଆଘାତରେ ଭୀମସେନଙ୍କ ରଥରୁ ପଡ଼ିଗଲା।
6.47.34
ततो भीमस्त्रिभिर्विद्ध्वा भीष्मं शान्तनवं रणे ।
कृपमेकेन विव्याध कृतवर्माणमष्टभिः ॥ ६.४७.३४ ॥
ଏହା ପରେ ଭୀମ ରଣରେ ଶାନ୍ତନୁ ପୁତ୍ର ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ ତିନି ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲେ, କୃପଙ୍କୁ ଏକ ବାଣରେ ଓ କୃତବର୍ମାଙ୍କୁ ଆଠ ବାଣରେ ଆଘାତ କଲେ।
6.47.35
प्रगृहीताग्रहस्तेकन वैराटिरपि दन्तिना ।
अभ्यद्रवत राजानं मद्राधिपतिमुत्तरः ॥ ६.४७.३५ ॥
ବିରାଟ ପୁତ୍ର ଉତ୍ତର ମଧ୍ୟ ହାତୀ ଉପରେ ରହି, ହାତର ଅଗ୍ରଭାଗକୁ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଧରି, ମଦ୍ରାଧିପତି ରାଜା ଆଡ଼କୁ ଧାଇଁଗଲେ।
6.47.36
तस्य वारणराजस्य जवेनापततो रथे ।
शल्यो निवारयामास वेगमप्रतिमं शरैः । ॥ ६.४७.३६ ॥
ସେ ଗଜରାଜର ବେଗରେ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବା ବେଳେ, ଶଲ୍ୟ ରଥରୁ ବାଣରେ ତା'ର ଅତୁଳନୀୟ ବେଗକୁ ରୋକିଲେ।
6.47.37
तस्य क्रुद्धः स नागेन्द्रो बृहतः साधुवाहिनः ।
पदा युगमधिष्ठाय जघान चतुरो हयान् ॥ ६.४७.३७ ॥
କ୍ରୁଦ୍ଧ ସେହି ଗଜରାଜ, ବିଶାଳ ଓ ସୁଶିକ୍ଷିତ ହସ୍ତୀ, ଯୁଆଳି ଉପରେ ଗୋଡ ରଖି ଚାରିଟି ଘୋଡାକୁ ପାଦରେ ମାରିଦେଲା।
6.47.38
स हताश्वे रथे तिष्ठन्मद्राधिपतिरायसीम् ।
उत्तरान्तकरीं शक्तिं चिक्षेप भुजगोपमाम् ॥ ६.४७.३८ ॥
ଘୋଡା ହତ ହେବାରୁ ରଥରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ମଦ୍ରରାଜ ଶତ୍ରୁ ବିନାଶକାରୀ, ସର୍ପ ସଦୃଶ ଲୌହ ଶକ୍ତି ନିକ୍ଷେପ କଲେ।
6.47.39
तया भिन्नतनुत्राणः प्रविश्य विपुलं तमः ।
स पपात गजस्कन्धात्परमुक्ताङ्कुशतोमरः ॥ ६.४७.३९ ॥
ତା ଦ୍ୱାରା ତାର କବଚ ଓ ଶରୀର ବିଦ୍ଧ ହେଲା; ବିଶାଳ ଅନ୍ଧକାରରେ ପ୍ରବେଶ କରି ସେ ହାତୀ ସ୍କନ୍ଧରୁ ପଡ଼ିଗଲା; ଅଙ୍କୁଶ ଓ ତୋମର ଖସି ପଡ଼ିଲା।
6.47.40
असिमादाय शल्योऽपि अवप्लुत्य रथोत्तमात् ।
तस्य वारणराजस्य चिच्छेदाथ महाकरम् ॥ ६.४७.४० ॥
ଖଡ଼୍ଗ ନେଇ ଶଲ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ତମ ରଥରୁ ଡେଇଁ ସେହି ଗଜରାଜର ବିଶାଳ ଶୁଣ୍ଢ କାଟି ଦେଲେ।
6.47.41
भिन्नमर्मा शरशतैश्छिन्नहस्तः सवारणः ।
भीममार्तस्वरं कृत्वा पपात च ममार च ॥ ६.४७.४१ ॥
ଶହ ଶହ ବାଣରେ ମର୍ମସ୍ଥଳ ବିଦ୍ଧ ଓ ଶୁଣ୍ଢ ଛିନ୍ନ ହୋଇ ସେ ହାତୀ ଭୟଙ୍କର ଆର୍ତ୍ତସ୍ୱର କରି ପଡ଼ି ମରିଗଲା।
6.47.42
एतदीदृशकं कृत्वा मद्रराजो नराधिप ।
आरुरोह रथं तूर्णं भास्वरं कृतवर्मणः ॥ ६.४७.४२ ॥
ହେ ନରାଧିପ, ଏପରି କରି ମଦ୍ରରାଜ ଶୀଘ୍ର କୃତବର୍ମାଙ୍କ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରଥରେ ଆରୋହଣ କଲେ।
6.47.43
उत्तरं वै हतं दृष्ट्वा वैराटिर्भ्रातरं तदा ।
कृतवर्मणा च सहितं दृष्ट्वा शल्यमवस्थितम् ॥ ६.४७.४३ ॥
ଉତ୍ତରଙ୍କୁ ହତ ଦେଖି, ତେବେ ବିରାଟପୁତ୍ର ତାଙ୍କ ଭାଇକୁ ଏବଂ କୃତବର୍ମାଙ୍କ ସହିତ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଶଲ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
6.47.44
श्वेतः क्रोधात्प्रजज्वाल हविषा हव्यवाडिव ।
स विस्फार्य महच्चापं शक्रचापोपमं बली ॥ ६.४७.४४ ॥
ଶ୍ୱେତ କ୍ରୋଧରେ ଘିଅରେ ହବ୍ୟବାହନ ପରି ଜଳି ଉଠିଲେ; ସେ ବଳବାନ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ସଦୃଶ ମହାଧନୁ ଟାଣି...
6.47.45
अभ्यधावञ्जिघांसन्वै शल्यं मद्राधिपं बली ।
महता रथवंशेन समन्तात्परिवारितः ॥ ६.४७.४५ ॥
ବଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ସେହି ବଳବାନ ମଦ୍ରରାଜ ଶଲ୍ୟଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଧାଇଁଲେ; ଚାରିପଟରୁ ବିଶାଳ ରଥସମୂହରେ ଘେରି ହୋଇ।
6.47.46
मुञ्चन्बाणमयं वर्षं प्रायाच्छल्यरथं प्रति ।
तमापतन्तं संप्रेक्ष्य मत्तवारणविक्रमम् ॥ ६.४७.४६ ॥
ବାଣ ବର୍ଷା କରି ସେ ଶଲ୍ୟଙ୍କ ରଥ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ; ମତ୍ତ ହସ୍ତୀ ପରି ପରାକ୍ରମରେ ନିଜ ଉପରକୁ ଧାଇଁ ଆସୁଥିବା ତାଙ୍କୁ ଦେଖି...
6.47.47
तावकानां रथाः सप्त समन्तात्पर्यवारयन् ।
मद्रराजमभीप्सन्तो मृत्योर्दंष्ट्रान्तरं गतम् ॥ ६.४७.४७ ॥
ଆପଣଙ୍କ ସାତଟି ରଥ ଚାରିପଟରୁ ତାଙ୍କୁ ଘେରିଲେ; ମୃତ୍ୟୁର ଦାଢ଼ି ମଧ୍ୟରେ ପଡ଼ିଥିବା ମଦ୍ରରାଜଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି।
6.47.48
बृहद्बलश्च कौसल्यो जयत्सेनश्च मागधः ।
तथा रुक्मरथो राजञ्शल्यपुत्रः प्रतापवान् ॥ ६.४७.४८ ॥
ବୃହଦ୍ବଳ କୋଶଳର ରାଜକୁମାର, ଜୟତ୍ସେନ ମଗଧର; ହେ ରାଜନ୍, ଶଲ୍ୟଙ୍କ ପ୍ରତାପୀ ପୁତ୍ର ରୁକ୍ମରଥ ମଧ୍ୟ।
6.47.49
विन्दानुविन्दावावान्त्यौ काम्भोजश्च सुदक्षिणः ।
बृहत्क्षत्रस्य दायादः सैन्धवश्च जयद्रथः ॥ ६.४७.४९ ॥
ଅବନ୍ତୀର ଦୁଇ ରାଜକୁମାର ବିନ୍ଦ ଓ ଅନୁବିନ୍ଦ, କାମ୍ବୋଜ ରାଜା ସୁଦକ୍ଷିଣ, ବୃହତ୍କ୍ଷତ୍ରଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଏବଂ ସିନ୍ଧୁ ଅଧିପତି ଜୟଦ୍ରଥ।
6.47.50
नानावर्णविचित्राणि धनूंषि च महात्मनाम् ।
विस्फारितानि दृश्यन्ते तोयदेष्विव विद्युतः ॥ ६.४७.५० ॥
ମହାତ୍ମାମାନଙ୍କର ନାନା ବର୍ଣ୍ଣର ବିଚିତ୍ର ଧନୁ ଟାଣି ହୋଇଥିବା ଦେଖାଗଲା, ମେଘରେ ବିଜୁଳି ପରି।
6.47.51
ते तु बाणमयं वर्षं श्वेतमूर्धन्यपातयन् ।
निदाघान्तेऽनिलोद्धूता मेघा इव नगे जलम् ॥ ६.४७.५१ ॥
ସେମାନେ ଶ୍ୱେତଙ୍କ ମସ୍ତକରେ ବାଣମୟ ବର୍ଷା ବର୍ଷାଇଲେ, ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଶେଷରେ ବାୟୁ ଉଡ଼ାଇଥିବା ମେଘ ପର୍ବତ ଉପରେ ଜଳ ଢାଳିଲା ପରି।
6.47.52
ततः क्रुद्धो महेष्वासः सप्तभल्लैः सुतेजनैः ।
धनूंषि तेषामाच्छिद्य ममर्द पृतनापतिः ॥ ६.४७.५२ ॥
ତା'ପରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ମହାଧନୁର୍ଦ୍ଧର ସେନାପତି ସାତଟି ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ଭଲ୍ଲରେ ସେମାନଙ୍କ ଧନୁ କାଟି ସେମାନଙ୍କୁ ମର୍ଦ୍ଦନ କଲେ।
6.47.53
निकृत्तान्येव तानि स्म समदृश्यन्त भारत ।
ततस्ते तु निमेषार्धात्प्रत्यपद्यन्धनूंषि च ॥ ६.४७.५३ ॥
ହେ ଭାରତ, ସେହି ଧନୁ କଟା ହୋଇଥିବା ଦେଖାଗଲା; କିନ୍ତୁ ଅଧା ନିମିଷରେ ସେମାନେ ପୁଣି ଧନୁ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ।
6.47.54
सप्त चैव पृषत्कांश्च श्वेतस्योपर्यपातयन् ।
ततः पुनरमेयात्मा भल्लैः सप्तभिराशुगैः ।
निचकर्त महाबाहुस्तेषां चापानि धन्विनाम् ॥ ६.४७.५४ ॥
ସେମାନେ ଶ୍ୱେତ ଉପରେ ସାତଟି ପୃଷତ୍ ବାଣ ମଧ୍ୟ ପକାଇଲେ। ତା'ପରେ ଅମିତାତ୍ମା ମହାବାହୁ ସାତଟି ଦ୍ରୁତଗାମୀ ଭଲ୍ଲରେ ସେହି ଧନୁର୍ଦ୍ଧରମାନଙ୍କ ଧନୁ କାଟିଦେଲେ।
6.47.55
ते निकृत्तमहाचापास्त्वरमाणा महारथाः ।
रथशक्तीः परामृश्य विनेदुर्भैरवान्रवान् ॥ ६.४७.५५ ॥
ସେମାନଙ୍କର ବିରାଟ ଧନୁ କଟିଯାଇଥିଲା; ସେହି ମହାରଥୀମାନେ ଶୀଘ୍ର ରଥଶକ୍ତି ଧରି ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ କଲେ।
6.47.56
अन्वयुर्भरतश्रेष्ठ सप्त श्वेतरथं प्रति ।
ततस्ता ज्वलिताः सप्त महेन्द्राशनिनिःस्वनाः ॥ ६.४७.५६ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସାତଜଣ ଶ୍ୱେତଙ୍କ ରଥ ଆଡ଼କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ; ତା'ପରେ ସେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ସାତଜଣ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ରନାଦ ପରି ଗର୍ଜନ କଲେ।
6.47.57
अप्राप्ताः सप्तभिर्भल्लैश्चिच्छेद परमास्त्रवित् ।
ततः समादाय शरं सर्वकायविदारणम् ॥ ६.४७.५७ ॥
ପରମାସ୍ତ୍ରଜ୍ଞ ଜଣେ, ସେମାନେ ପହଞ୍ଚିବା ପୂର୍ବରୁ ସାତଟି ଭଲ୍ଲ ବାଣରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଛେଦିଲେ; ତା'ପରେ ସର୍ବ ଶରୀର ବିଦାରଣକାରୀ ଏକ ଶର ନେଇ...
6.47.58
प्राहिणोद्भरतश्रेष्ठ श्वेतो रुक्मरथं प्रति ।
तस्य देहे निपतितो बाणो वज्रातिगो महान् ॥ ६.४७.५८ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶ୍ୱେତ ରୁକ୍ମଙ୍କ ରଥ ଆଡ଼କୁ ଶର ନିକ୍ଷେପ କଲେ; ତାଙ୍କ ଦେହରେ ବଜ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରୁଥିବା ସେହି ମହାନ ଶର ପଡ଼ିଲା।
6.47.59
ततो रुक्मरथो राजन्सायकेन दृढाहतः ।
निषसाद रथोपस्थे कश्मलं चाविशन्महत् ॥ ६.४७.५९ ॥
ତା'ପରେ ହେ ରାଜନ୍, ରୁକ୍ମଙ୍କ ରଥୀ ସେହି ଶରରେ ଗାଢ଼ ଆଘାତ ପାଇ ରଥ-ତଳରେ ବସିଗଲେ; ତାଙ୍କୁ ମହା ମୂର୍ଚ୍ଛା ଆଚ୍ଛନ୍ନ କଲା।
6.47.60
तं विसंज्ञं विमनसं त्वरमाणस्तु सारथिः ।
अपोवाह नसंभ्रान्तः सर्वलोकस्य पश्यतः ॥ ६.४७.६० ॥
ଅଚେତ ଓ ବିଷାଦିତ ତାଙ୍କୁ ସାରଥି ଶୀଘ୍ର, କିନ୍ତୁ ବ୍ୟାକୁଳ ନ ହୋଇ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ସାମନେ ନେଇ ଗଲା।
6.47.61
ततोऽन्यान्षट् समादाय श्वेतो हेमविभूषितान् ।
तेषां षण्मां महाबाहुर्ध्वजशीर्षण्यपातयत् ॥ ६.४७.६१ ॥
ତା'ପରେ ଶ୍ୱେତ (ଅର୍ଜୁନ) ସୁନାରେ ସଜ୍ଜିତ ଅନ୍ୟ ଛଅଟି (ବାଣ) ନେଇ, ସେମାନଙ୍କର ଛଅଟି ଧ୍ୱଜାଗ୍ର ମହାବାହୁ କାଟି ପକାଇଲେ।
6.47.62
हयांश्च तेषां निर्भिद्य सारथींश्च परंतप ।
शरैश्चैतान्समाकीर्य प्रायाच्छल्यरथं प्रति ॥ ६.४७.६२ ॥
ହେ ପରନ୍ତପ, ସେମାନଙ୍କ ଘୋଡ଼ା ଓ ସାରଥିମାନଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କରି, ଏମାନଙ୍କୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବାଣରେ ଆଚ୍ଛନ୍ନ କରି ସେ ଶଲ୍ୟଙ୍କ ରଥ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।
6.47.63
ततो हलहलाशब्दस्तव सैन्येषु भारत ।
दृष्ट्वा सेनापतिं तूर्णं यान्तं शल्यरथं प्रति ॥ ६.४७.६३ ॥
ହେ ଭାରତ, ତା'ପରେ ତୁମ ସୈନ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେନାପତିଙ୍କୁ ଶଲ୍ୟଙ୍କ ରଥ ଆଡ଼କୁ ଶୀଘ୍ର ଯିବାର ଦେଖି ହଲହଲ ଶବ୍ଦ ଉଠିଲା।
6.47.64
ततो भीष्मं पुरस्कृत्य तव पुत्रो महाबलः ।
वृतस्तु सर्वसैन्येन प्रायाच्छ्वेतरथं प्रति ॥ ६.४७.६४ ॥
ତା'ପରେ ମହାବଳ ତୁମ ପୁତ୍ର ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି, ସମଗ୍ର ସୈନ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପରିବେଷ୍ଟିତ ହୋଇ ଶ୍ୱେତଙ୍କ ରଥ ଆଡ଼କୁ ଗଲା।
6.47.65
मृत्योरास्यमनुप्राप्तं मद्रराजममोचयत् ।
ततो युद्धं समभवत्तुमुलं रोमहर्षणम् ॥ ६.४७.६५ ॥
ମୃତ୍ୟୁର ମୁଖରେ ପହଞ୍ଚିଥିବା ମଦ୍ରରାଜ (ଶଲ୍ୟ)ଙ୍କୁ (ଭୀଷ୍ମ) ମୁକ୍ତ କଲେ। ତା'ପରେ ରୋମାଞ୍ଚକର ଘୋର ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା।
6.47.66
तावकानां परेषां च व्यतिषक्तरथद्विपम् ।
सौभद्रे भीमसेन च सात्यकौ च महारथे ॥ ६.४७.६६ ॥
ତୁମ ଓ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ରଥ-ହାତୀ ପରସ୍ପରରେ ଜଡ଼ିତ ହେଲେ; ସୌଭଦ୍ର (ଅଭିମନ୍ୟୁ), ଭୀମସେନ ଓ ସାତ୍ୟକି ମହାରଥୀମାନେ ତାହାରେ ନିୟୁକ୍ତ ହେଲେ।
6.47.67
कैकेये च विराटे च धृष्टद्युम्ने च पार्षते ।
एतेषु नरसिंहेषु चेदिमत्स्येषु चैव ह ।
ववर्ष शरवर्षाणि कुरुवृद्धः पितामहः ॥ ६.४७.६७ ॥
କୈକେୟ ଓ ବିରାଟ ଉପରେ, ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ଓ ପାର୍ଷତ ଉପରେ, ଏହି ନରସିଂହମାନଙ୍କ ଉପରେ ଏବଂ ଚେଦି-ମତ୍ସ୍ୟମାନଙ୍କ ଉପରେ ମଧ୍ୟ କୁରୁବୃଦ୍ଧ ପିତାମହ ଶରବର୍ଷଣ କଲେ।