マハーバーラタ · 章 6.48
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.48.1
एवं श्वेते महेष्वासे प्राप्ते शल्यरथं प्रति ।
कुरवः पाण्डवेयाश्च किमकुर्वत सञ्जय ॥ ६.४८.१ ॥
サンジャヤよ、偉大な弓手シュヴェータがこのようにシャリヤの戦車へ向かって来たとき、クル族とパーンドゥの息子たちは何をしたのか。
6.48.2
भीष्मः शान्तनवः किं वा तन्ममाचक्ष्व पृच्छतः ।
राजञ्शतसहस्राणि ततः क्षत्रियपुङ्गवाः ॥ ६.४८.२ ॥
あるいはシャーンタヌの子ビーシュマは何をしたのか。問う私に語れ。王よ、そのとき数十万の最上のクシャトリヤたちは何をしたのか。
6.48.3
श्वेतं सेनापतिं शूरं पुरस्कृत्य महारथाः ।
राज्ञो बलं दर्शयन्तस्तव पुत्रस्य भारत ॥ ६.४८.३ ॥
バーラタよ、大戦車兵たちは勇将シュヴェータを総司令官として前に立て、汝の子である王の軍勢を誇示しつつ進んだ。
6.48.4
शिखण्डिनं पुरस्कृत्य त्रातुमैच्छन्महारथाः ।
अभ्यवर्तन्त भीष्मस्य रथं हेमपरिष्कृतम् ॥ ६.४८.४ ॥
シカンディンを前に立て、大戦車兵たちはビーシュマを守ろうと望み、金で飾られたビーシュマの戦車へ突進した。
6.48.5
जिघांसन्तं युधांश्रेष्ठं तदासीत्तुमुलं महत् ।
तत्तेऽहं संप्रवक्ष्यामि महावैशसमच्युत ॥ ६.४८.५ ॥
アチュタよ、それは最上の戦士を殺そうとする大いなる騒乱の戦いとなった。その大虐殺を、私は汝に余すことなく語ろう。
6.48.6
तावकानां परेषां च यथा युद्धमवर्तत ।
तत्राकरोद्रथोपस्थाञ्शून्याञ्शान्तनवो बहून् ॥ ६.४८.६ ॥
汝の軍と敵との間で戦いがどのように行われたか、そこでシャーンタヌの子は多くの戦車の御者の座を空にした。
6.48.7
तत्राद्भुतं महच्चक्रे शरैरार्च्छद्रथोत्तमान् ।
समावृणोच्छरैरर्कमर्कतुल्यप्रतापवान् ॥ ६.४८.७ ॥
そこで彼は驚くべき偉大な業を成した。矢で最良の戦車を打ち、太陽に等しい威力で、矢によって太陽さえも覆った。
6.48.8
नुदन्समन्तात्समरे रविरुद्यन्यथा तमः ।
तेनाजौ प्रेषिता राजञ्शराः शतसहस्रशः ॥ ६.४८.८ ॥
昇る太陽が四方から闇を払うように、戦いの中で四方を押しのけながら、王よ、彼が放った矢は幾十万にもなった。
6.48.9
क्षत्रियान्तकराः सङ्ख्ये महावेगा महाबलाः ।
शिरांसि पातयामासुर्वीराणां शतशो रणे ॥ ६.४८.९ ॥
戦いにおいて刹帝利の死をもたらし、大いなる速さと大いなる力を持つ矢は、戦場で数百の英雄の首を落とさせた。
6.48.10
गजान्कण्टकसन्नाहान्वज्रेणेव शिलोच्चयान् ।
रथा रथेषु संसक्ता व्यदृश्यन्त विशांपते ॥ ६.४८.१० ॥
棘の甲冑をつけた象は、雷霆に打たれた岩の山のように見え、戦車は戦車と絡み合っているのが見えた、人の主よ。
6.48.11
एके रथं पर्यवहंस्तुरगाः सतुरंगमम् ।
युवानं निहतं वीरं लम्बमानं सकार्मुकम् ॥ ६.४८.११ ॥
ある馬は戦車をその馬ごと引いて去った。殺された若い英雄は弓とともに垂れ下がっていた。
6.48.12
उदीर्णाश्च हया राजन्वहनक्तस्तत्रतत्र ह ।
बद्धस्वङ्गनिषङ्गाश्च विध्वस्तशिरसो हताः ॥ ६.४८.१२ ॥
王よ、猛り狂った馬々はあちこちへ戦車を運んで駆けた。その体と箙は縛られ、多くは頭を砕かれて斃れた。
6.48.13
शतशः पतिता भूमौ वीरशय्यासु शेरते ।
परस्पेरण धावन्तः पतिताः पुनरुत्थिताः ॥ ६.४८.१३ ॥
数百の者が地に倒れ、英雄の床に横たわっている。互いに駆けかかって倒れ、また起き上がった。
6.48.14
उत्थाय च प्रधावन्तो द्वन्द्वयुद्धमवाप्नुवन् ।
पीडिताः पुनरन्योन्यं लुठन्तो रणमूर्धनि ॥ ६.४८.१४ ॥
立ち上がり駆けかかって、彼らは一騎打ちを行った。苦しみの中で互いの上に再び転がり、戦場の先頭に横たわった。
6.48.15
सचापाः सनिषङ्गाश्च जातरूपपरिष्कृताः ।
विस्रब्धहतवीराश्च शतशः परिपीडिताः ॥ ६.४८.१५ ॥
弓と箭筒を携え、金で飾られた英雄たちが、油断しているところを討たれた。数百の者が激しく苦しめられた。
6.48.16
तेनतेनाभ्यधावन्त विसृजन्तश्च भारत ।
मत्तो गजः पर्यवर्तद्धयांश्च हतसादिनः ॥ ६.४८.१६ ॥
あちこちへと突進し、投げ槍を放ちながら、バラタよ。狂象は向きを変え、騎手の倒れた馬もまた引き返した。
6.48.17
सरथा रथिनश्चापि विमृद्गन्तः समन्ततः ।
स्यान्दनादपतत्कश्चिन्निहतोऽन्येन सायकैः ॥ ६.४८.१७ ॥
戦車の戦士たちは戦車とともに四方を踏みにじって回った。ある者は車から落ち、他の者の矢に倒れた。
6.48.18
हतसारथिरप्युच्चैः पपात काष्ठवद्रथः ।
युध्यमानस्य संग्रामे व्यूढे रजसि चोत्थिते ॥ ६.४८.१८ ॥
御者が討たれたにもかかわらず、戦車は大きな音を立てて木材のように倒れた。戦いの中で戦う者の、陣列に砂塵が立ち上ったとき。
6.48.19
धनुःकूजितविज्ञानं तत्रासीत्प्रतियुद्ध्यतः ।
गात्रस्पर्शेन योधानां व्यज्ञास्त परिपन्थिनम् ॥ ६.४८.१९ ॥
そこでは弓の弦の響きで見分け、互いに戦う戦士たちは身体の接触によって敵を知った。
6.48.20
युद्ध्यमानं शरै राजन्सिञ्जिनीध्वजिनीरवात् ।
अन्योन्यं वीरसंशब्दो नाश्रूयत भटैः कृतः ॥ ६.४८.२० ॥
王よ、矢で戦っている間、弓弦と旗の音にさえぎられて、戦士たちが互いに発した勇者の雄叫びは聞こえなかった。
6.48.21
शब्दायमाने संग्रामे पटहे कर्णदारिणि ।
युध्यमानस्य संग्रामे कुर्वतः पौरुषं स्वकम् ॥ ६.४८.२१ ॥
耳をつんざく太鼓が戦場に響く中、戦う戦士たちはそれぞれの勇武を示していた。
6.48.22
नाश्रौषं नामगोत्राणि कीर्तनं च परस्परम् ।
भीष्मचापच्युतैर्बाणैरार्तानां युध्यतां मृधे ॥ ६.४८.२२ ॥
ビーシュマの弓から放たれた矢に傷つけられ、戦いに臨んだ者たちが互いに名乗った名前や血統、宣言を私は聞かなかった。
6.48.23
परस्परेषां वीराणां मनांसि समकम्पयन् ।
तस्मिन्नत्याकुले युद्धे दारुणे रोमहर्षणे ॥ ६.४८.२३ ॥
あの極めて混乱した、恐ろしく身の毛もよだつ戦いで、英雄たちの心は互いに震えた。
6.48.24
पिता पुत्रं च समरे नाभिजानाति कश्चन ।
चक्रे भग्ने युगे च्छिन्ने एकधुर्ये हये हतः ॥ ६.४८.२४ ॥
戦いでは父も息子を見分けられなかった。車輪が壊れ、軛が断たれ、一つの軛につながれた馬が殺されたとき…
6.48.25
आक्षिप्तः स्यन्दनाद्वीरः समारथिरजिह्मगैः ।
एवं च समरे सर्वे वीराश्च विरथीकृताः ॥ ६.४८.२५ ॥
まっすぐに飛ぶ矢によって戦車から打ち落とされたその英雄は、御者とともに。こうして戦いでは、すべての英雄が戦車を失った。
6.48.26
तेन तेन स्म दृश्यन्ते धावमानाः समंततः ।
गजो हतः शिरश्छिन्नं मर्म भिन्नं हयो हतः ॥ ६.४८.२६ ॥
あちこちを四方へ走り回る者たちが見えた。象は殺され、頭は切り落とされ、急所は貫かれ、馬は殺された。
6.48.27
अहतः कोपि नैवासीद्भीष्मे नघ्नति शात्रवान् ।
श्वेतः कुरूणामकरोत्क्षयं तस्मिन्महाहवे ॥ ६.४८.२७ ॥
ビーシュマが敵を打っていた間、無傷の者は一人もいなかった。その大戦で白き者（ビーシュマ）はクル族に破滅をもたらした。
6.48.28
राजपुत्रान्रथोदारानवधीच्छतसङ्घशः ।
चिच्छेद रथिनां बाणैः शिरांसि भरतर्षभ ॥ ६.४८.२८ ॥
ビーシュマは何百もの高貴な戦車の王子たちを殺した。矢で戦車戦士たちの首を斬り落とした、バラタの牡牛よ。
6.48.29
साङ्गदा बाहवश्चैव धनूंषि च समंततः ।
रथेषां रथचक्राणि तूणीराणि युगानि च ॥ ६.४८.२९ ॥
腕輪をつけた腕や弓も四方に散らばっていた。戦車の轅、車輪、矢筒、軛もまた。
6.48.30
छत्राणि च महार्हाणि पताकाश्च विशांपते ।
हयैघाश्च रथौघाश्च नरौघाश्चैव भारत ॥ ६.४८.३० ॥
貴重な傘と旗もまた、民の主よ。馬の群れ、戦車の群れ、人の群れもまた、バーラタよ。
6.48.31
वारणाः शतशश्चैव हताः श्वेतेन भारत ।
वयं श्वेतभयाद्भीता विहाय रथसत्तमम् ॥ ६.४८.३१ ॥
バラタの子孫よ、白き者（ビーシュマ）によって数百頭の象が倒された。白き者への恐怖に怯え、我らは最良の戦車を捨てた。
6.48.32
अपयातास्तथा पश्चाद्विभुं पश्याम धृष्णवः ।
शरपातमतिक्रम्य कुरवः कुरुनन्दन ॥ ६.४८.३२ ॥
同様に後方へ退き、勇敢な我らはあの偉大な者を見た。クル族の歓喜よ、クルの者たちは矢の届く範囲を越えて遠くに立った。
6.48.33
भीष्मं शान्तनवं युद्धे स्थिताः पश्याम सर्वशः ।
अदीनो दीनसमये भीष्मोऽस्माकं महाहवे ॥ ६.४८.३३ ॥
戦場に立つ我らは四方にシャンタヌの子ビーシュマを見た。困難の時にも動じないビーシュマは、我らの側で大戦の中に立っていた。
6.48.34
एकस्तस्थौ नरव्याघ्रो गिरिर्मेरुरिवाचलः ।
आददान इव प्राणान्सविता शिशिरात्यये ॥ ६.४८.३४ ॥
ただ一人、その人中の虎はメール山のように不動に立った。冬の終わりに太陽が命の息を取り込むかのように。
6.48.35
गभस्तिभिरिवादित्यस्तस्थौ शरमरीचिमान् ।
स मुमोच महेष्वासः शरसङ्घाननेकशः ॥ ६.४८.३५ ॥
太陽がその光線で輝くように、彼は矢の光線で輝いて立った。その大弓の射手は、さまざまに矢の群れを放った。
6.48.36
निघ्नन्नमित्रान्समरे वज्रपाणिरिवासुरान् ।
ते वध्यमाना भीष्मेण प्रजहुस्तं महाबलम् ॥ ६.४८.३६ ॥
戦場で敵を打ち倒すこと、雷杖を持つ者が阿修羅を打つように。ビーシュマに殺されつつ、彼らはその大力の者から逃げ去った。
6.48.37
स्वयूथादिव ते यूथान्मुक्तं भूमिषु दारुणम् ।
तमेवमुपलक्ष्यैको हृष्टः पुष्टः परंतप ॥ ६.४८.३७ ॥
自分の群れから地上に放たれた恐ろしい獣の群れのように、彼らは散り散りになった。彼がこのように見えたとき、彼はただ一人喜び勇み、力を得た。おお、敵を焼く者よ。
6.48.38
दुर्योधनप्रिये युक्तः पाण्डवान्परिशोचयन् ।
जीवितं दुस्त्यजं त्यक्त्वा भयं च सुमहाहवे ॥ ६.४८.३८ ॥
ドゥルヨーダナの喜ぶことに専心し、パーンダヴァたちを悼みながら、捨て難い命と恐れを捨てて、あの大戦で。
6.48.39
पातयामास सैन्यानि पाण्डवानां विशांपते ।
प्रहरन्तमनीकानि पिता देवव्रतस्तव ॥ ६.४८.३९ ॥
彼はパーンダヴァの軍勢を倒した。おお、人の主よ。部隊を打っていたあなたの父デーヴァヴラタが。
6.48.40
दृष्ट्वा सेनापतिं भीष्मस्त्वरितः श्वेतमभ्ययात् ।
स भीष्मं शरजालेन महता समवाकिरत् ॥ ६.४८.४० ॥
指揮官を見て、ビーシュマは急いでシュヴェータのもとへ向かった。彼はビーシュマを大きな矢の網で覆った。
6.48.41
श्वेतं चापि तथा भीष्मः शरौघैः समवाकिरत् ।
तौ वृषाविव नर्दन्तौ मत्ताविव महाद्विपौ ॥ ६.४८.४१ ॥
ビーシュマもまた同様に、矢の奔流でシュヴェータを覆った。その二人は、吠える雄牛のように、狂った大象のように（ぶつかり合った）。
6.48.42
व्याघ्राविव सुसंरब्धावन्योन्यमभिजघ्नतुः ।
अस्त्रैरस्त्राणि संवार्य ततस्तौ पुरुषर्षभौ ॥ ६.४८.४२ ॥
二匹の虎のように激しく怒り、二人は互いを打った。そして武器で武器を防ぎながら、その二人の人中の雄牛たちは（戦った）。
6.48.43
भीष्मः श्वेतश्च युयुधे परस्परवधैषिणौ ।
एकाह्ना निर्दहेद्भीष्मः पाम्डवानामनीकिनीम् ॥ ६.४८.४३ ॥
ビーシュマとシュヴェータは互いの死を求めて戦った。ビーシュマは一日でパーンダヴァの軍勢を焼き尽くしたであろう。
6.48.44
शरैः परमसंक्रुद्धो यदि श्वेतो न पालयेत् ।
पितामहं ततो दृष्ट्वा श्वेतो विमुखीकृतम् ॥ ६.४८.४४ ॥
もしシュヴェータが激怒して矢で祖父を守らなかったなら、祖父が背を向けたのを見て、シュヴェータは……
6.48.45
प्रहर्षं पाण्डवा जग्मुः पुत्रस्ते विमनाभवत् ।
ततो दुर्योधनः क्रुद्धः पार्थिवैः परिवारितः ॥ ६.४८.४५ ॥
パーンダヴァたちは喜び、あなたの息子は意気消沈した。すると怒ったドゥルヨーダナは王たちに囲まれて……
6.48.46
ससैन्यः पाण्डवानीकमभ्यद्रवत संयुगे ।
दुर्मुखः कृतवर्मा च कृपः शल्यो विशांपतिःक ॥ ६.४८.४६ ॥
彼は軍勢とともに戦場でパーンダヴァ軍に突撃した。ドゥルムカ、クリタヴァルマン、クリパ、シャリヤ、そして人主……
6.48.47
भीष्मं जुगुपुरासाद्य तव पुत्रेण नोदिताः ।
दृष्ट्वा तु पार्थिवैः सर्वैर्दुर्योधनपुरोगमैः ॥ ६.४८.४७ ॥
あなたの息子に促され、彼らはビーシュマのもとへ行き彼を守った。ドゥルヨーダナを先頭とする王たちは皆、これを見て……
6.48.48
पाण्डवानामनीकानि वध्यमानानि संयुगे ।
श्वेतो गाङ्गेयमुत्सृज्य तव पुत्रस्य वाहिनीम् ॥ ६.४८.४८ ॥
パーンダヴァの軍勢は戦場で殺されていた。シュヴェータはガーンゲーヤを離れ、あなたの息子の軍勢へ向かった……
6.48.49
नाशयामास वेगेन वायुर्वृक्षानिवौजसा ।
द्रावयित्वा चमूं राजन्वैराटिः क्रोधमूर्च्छितः ॥ ६.४८.४९ ॥
王よ、風が力強く木々を根こそぎにするように、怒りに我を忘れたヴィラータの息子は軍勢を追い散らし滅ぼした。
6.48.50
आपतत्सहसा भूयो यत्र भीष्मो व्यवस्थितः ।
तौ तत्रोपगतौ राजञ्शरदीप्तौ महाबलौ ॥ ६.४८.५० ॥
二人は再び突然、ビーシュマが立つ場所へ突進した。王よ、矢に輝くその二人の大力者はそこに至った。
6.48.51
अयुध्येतां महात्मानौ यथोभौ वृत्रवासवौ ।
अन्योन्यं तु महाराज परस्परवधैषिणौ ॥ ६.४८.५१ ॥
ヴリトラとヴァーサヴァのように、その二人の大人物は戦った。大王よ、二人は互いの死を求めていた。
6.48.52
निगृह्य कार्मुकं श्वेतो भीष्मं विव्याध सप्तभिः ।
पराक्रमं ततस्तस्य पराक्रम्य पराक्रमी ॥ ६.४८.५२ ॥
シュヴェータは弓を取り、七本の矢でビーシュマを射抜いた。そして、その勇者は武勇を示し、ビーシュマの武勇を食い止めた。
6.48.53
तरसा वारयामास मत्तो मत्तमिव द्विपम् ।
श्वेतः शान्तनवं भूयः शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ ६.४८.५३ ॥
狂った象が別の狂象を止めるように、シュヴェータはシャンタヌの子を素早く食い止めた。さらに彼は曲がった節の矢でビーシュマを射た。
6.48.54
विव्याध प़ञ्चविंशत्या तदद्भुतमिवाभवत् ।
तं प्रत्यविध्यद्दशभिर्भीष्मः शान्तनवस्तदा ॥ ६.४८.५४ ॥
彼は二十五本の矢でビーシュマを射た。それは驚くべきことに思われた。そのときシャンタヌの子ビーシュマは十本の矢で反撃した。
6.48.55
स विद्धस्तेन बलवान्नाकम्पत यथाऽचलः ।
वैराटिः समरे क्रुद्धो भृशमायम्य कार्मुकम् ॥ ६.४८.५५ ॥
彼に射抜かれても、その猛者は山のように微動だにしなかった。戦場で怒ったヴィラータの息子は、弓を力いっぱい引き絞った。
6.48.56
आजघान ततो भीष्मं श्वेतः क्षत्रियनन्दनः ।
संप्रहस्य तत श्वेतः सृक्किणी परिसंलिहन् ॥ ६.४८.५६ ॥
そこでクシャトリヤの息子シュヴェータはビーシュマを打った。するとシュヴェータは笑いながら、口の端をなめ続けた。
6.48.57
घनुश्चिच्छेद भीष्मस्य नवभिर्दशधा शरैः ।
संधाय विशिखं चैव शरं लोमप्रवाहिनम् ॥ ६.४८.५७ ॥
九本の矢でビーシュマの弓を十に断ち切った。そして矢をつがえ、羽毛をなびかせる矢を放った。
6.48.58
उन्ममाथ ततस्तालं ध्वजशीर्षं महात्मनः ।
केतुं निपतितं दृष्ट्वा भीष्मस्य तनयास्तव ॥ ६.४८.५८ ॥
それから彼は偉大な魂の旗の頂にあったヤシの印を引き抜いた。ビーシュマの旗が倒れたのを見て、あなたの息子たちは……
6.48.59
हतं भीष्मममन्यन्त श्वेतस्य वशमागतम् ।
पाण्डवाश्चापि संहृष्टा दध्मुः शङ्खान्मुदा युताः ॥ ६.४८.५९ ॥
彼らはビーシュマが殺され、シュヴェータの手に落ちたと思った。パーンダヴァたちも喜びに満ち、喜んで法螺貝を吹き鳴らした。
6.48.60
भीष्मस्य पतितं केतुं दृष्ट्वा तालं महात्मनः ।
ततो दुर्योधनः क्रोधात्स्वमनीकमनोदयत् ॥ ६.४८.६० ॥
偉大な魂のヤシの印を持つビーシュマの旗が倒れたのを見て、ドゥルヨーダナは怒り、自軍を前進させた。
6.48.61
यत्ता भीष्मं परीप्सध्वं रक्षमाणाः समंततः ।
मा नः प्रपश्यमानानां श्वेतान्मृत्युमवाप्स्यति ॥ ६.४८.६१ ॥
警戒して四方からビーシュマを守れ。我々が見ているうちに、シヴェータが彼に死をもたらさぬように。
6.48.62
भीष्मः शान्तनवः शूरस्तथा सत्यं ब्रवीमि वः ।
राज्ञस्तु वचनं श्रत्वा त्वरमाणा महारथाः ॥ ६.४८.६२ ॥
シャーンタヌの子、勇士ビーシュマ——これは真実を君たちに語る——王の言葉を聞いて、大戦車の勇士たちは急いだ。
6.48.63
बलेन चतुरङ्गेण गाङ्गेयप्रन्वपालयन् ।
बाह्लीकः कृतवर्मा च शलः शल्यश्च भारत ॥ ६.४८.६३ ॥
四軍の兵力でガーンゲーヤ（ビーシュマ）を守る、バーフリーカ、クリタヴァルマン、シャラ、シャリヤ、バーラタよ。
6.48.64
जलसन्धो विकर्णश्च चित्रसेनो विविंशतिः ।
त्वरमाणास्त्वराकाले परिवार्य समंततः ॥ ६.४८.६४ ॥
ジャラサンダ、ヴィカルナ、チトラセーナ、ヴィヴィンシャティは、急ぐその時に四方から取り囲んだ。
6.48.65
शस्त्रवृष्टिं सुतुमुलां श्वेतस्योपर्यपातयन् ।
तान्क्रुद्धो निशितैर्बाणैस्त्वरमाणो महारथः ॥ ६.४८.६५ ॥
彼らはシヴェータの上に、極めて激しい武器の雨を降らせた。すると怒った、急ぐ大戦車の勇士は鋭い矢で彼らすべてを防いだ。
6.48.66
अवारयदमेयात्मा दर्शयन्पाणिलाघवम् ।
स निवार्य तु तान्सर्वान्केसरी कुञ्जराविव ॥ ६.४८.६६ ॥
無量の魂の者は、手の素早さを示して彼らを防いだ。彼はそのすべてを防いだとき、二頭の象に向かう獅子のようであった。
6.48.67
महता शरवर्षेण भीष्मस्य धनुराच्छिनत् ।
ततोऽन्यद्धनुरादाय भीष्मः शान्तनवो युधि ॥ ६.४८.६७ ॥
大量の矢の雨で彼はビーシュマの弓を断ち切った。そしてシャンタヌの子ビーシュマは別の弓を取り、戦いの中で(続けた)。
6.48.68
श्वेतं विव्याध राजेन्द्र कङ्कपत्रैः शितैः शरैः ।
ततः सेनापतिः क्रुद्धो भीष्मं बहुभिरायसैः ॥ ६.४८.६८ ॥
王の中の王よ、彼は鶴の羽根を付けた鋭い矢でシュヴェータを射た。すると怒った将軍は多くの鉄の(矢で)ビーシュマを射た。
6.48.69
विव्याध समरे राजन्सर्वलोकस्य पश्यतः ।
ततः प्रव्यथितो राजा भीष्मं दृष्ट्वा निवारितम् ॥ ६.४८.६९ ॥
王よ、すべての人々が見ている中で、彼は戦場でビーシュマを射た。そしてビーシュマが阻まれたのを見て、王は深く苦しんだ。
6.48.70
प्रवीरं सर्वलोकस्य श्वेतेन युधि वै तदा ।
निष्ठानकश्च सुमहांस्तव सैन्यस्य चाभवत् ॥ ६.४८.७० ॥
その時、全世界の英雄(ビーシュマ)をシュヴェータが戦場で射た。そしてあなたの軍勢に非常に大きなどよめき(ニシュターナカ)が起こった。
6.48.71
तं वीरं वारितं दृष्ट्वा श्वेतेन शरविक्षतम् ।
हतं श्वेतेन मन्यन्ते श्वेतस्य वशमागतम् ॥ ६.४८.७१ ॥
その英雄が阻まれ、矢に傷つけられたのを見て、人々は彼がシュヴェータに殺され、シュヴェータの支配下に入ったと思う。
6.48.72
ततः क्रोधवशं प्राप्तः पिता देवव्रतस्तव ।
ध्वजमुन्मतितं दृष्ट्वा तां च सेनां निवारिताम् ॥ ६.४८.७२ ॥
その時、怒りに支配されたあなたの父デーヴァヴラタは、(敵の)旗が砕かれ、その軍が阻まれたのを見た。
6.48.73
श्वेतं प्रति महाराज व्यसृजत्प्तायकान्बहून् ।
तानावार्य रणे श्वेतो भीष्मस्य रथिनां वरः ॥ ६.४८.७३ ॥
大王よ、シュヴェータは彼に向けて多くの矢を放った。戦場でそれらを防いだ戦車の勇士の中で最も優れたシュヴェータは、ビーシュマに向かって立ちはだかった。
6.48.74
धनुश्चिच्छेद भल्लेन पुनरेव पितुस्तव ।
उत्सृज्य कार्मुकं राजन्गाङ्गेयः क्रोधमूर्च्छितः ॥ ६.४८.७४ ॥
再びバッラで君の父の弓を断ち切った。王よ、怒りに我を失ったガーンゲーヤは自らの弓を捨てた。
6.48.75
अन्यत्कार्मुकमादाय विपुलं बलवत्तरम् ।
तत्र संधाय विपुलान्भल्लान्सप्त शिलाशितान् ॥ ६.४८.७५ ॥
別の大きく非常に強い弓を取り、石で研いだ七本の大きなバッラを番えた。
6.48.76
चतुर्भिश्च जघानाश्वाञ्श्वेतस्य पृतनापतेः ।
ध्वजं द्वाभ्यां तु चिच्छेद सप्तमेन च सारथे ॥ ६.४८.७६ ॥
四本で軍の長シュヴェータの馬を倒し、二本で旗を断ち切り、七本目で、御者よ……
6.48.77
शिरश्चिच्छेद भल्लेन संक्रुद्धोऽलघुविक्रमः ।
हताश्वसूतात्सु रथादवप्लुत्य महाबलः ॥ ६.४८.७७ ॥
激怒し、並外れた勇猛さを持つ彼は、バッラで首を斬り落とした。馬と御者が倒れると、大力の者は戦車から飛び降りた。
6.48.78
अमर्षवशमापन्नो व्याकुलः समपद्यत ।
विरथं रथिनां श्रेष्ठं श्वेतं दृष्ट्वा पितामहः ॥ ६.४८.७८ ॥
憤りに捕らわれた祖父は、戦車の勇士の中で最も優れたシュヴェータが戦車を失ったのを見て、心が乱れた。
6.48.79
ताडयामास निशितैः शरसङ्घैः समंततः ।
स ताड्यमानः समरे भीष्मचापच्युतैः शरैः ॥ ६.४८.७९ ॥
鋭い矢の群れで四方から打ち、戦場でビーシュマの弓から放たれた矢に打たれた彼は……
6.48.80
स्वरथे धनुरुत्सृज्य शक्तिं जग्राह काञ्चनीम् ।
ततः शक्तिं रणे श्वेतो जग्राहोग्रं महाभयाम् ॥ ६.४८.८० ॥
自分の戦車に弓を置き、金の槍を取った。そして戦場でシュヴェータは、あの恐ろしく大いに恐るべき槍を握った。
6.48.81
कालदण्डोपमां घोरां मृत्योर्जिह्वामेव श्वसन् ।
अब्रवीच्च तदा श्वेतो भीष्मं शान्तनवं रणे ॥ ६.४८.८१ ॥
時の杖、死の舌のような恐ろしい（槍）を携え息をしながら、そのときシュヴェータは戦場でシャンタヌの子ビーシュマに言った。
6.48.82
तिष्ठेदानीं सुसंरब्धः पश्य मां पुरुषो भव ।
एवमुक्त्वा महेष्वासो भीष्मं युधि पराक्रमी ॥ ६.४८.८२ ॥
「今こそ立ち止まり、怒りを込めて私を見よ、男となれ！」こう言って、その大弓手、勇者は戦場でビーシュマに言った。
6.48.83
ततः शक्तिममेयात्मा चिक्षेप भुजगोपमाम् ।
पाण्डवार्थे पराक्रान्तस्तवानर्थं चिकीर्षुकः ॥ ६.४८.८३ ॥
そのとき、無量の魂を持つ彼は蛇のような槍を投げた。パーンダヴァのために勇猛に、あなたに害を与えようとして。
6.48.84
हाहाकारो महानासीत्पुत्राणां ते विशांपते ।
दृष्ट्वा शक्तिं महाघोरां मृत्योर्दण्डसमप्रभाम् ॥ ६.४८.८४ ॥
人の主よ、あなたの息子たちの間に大きな「ああ」の叫びが起きた。死の杖のような輝きをもつ、その非常に恐ろしい槍を見て。
6.48.85
श्वेतस्य करनिर्मुक्तां निर्मुक्तोरगसन्निभाम् ।
अपतत्सहसा राजन्महोल्केव नभस्तलात् ॥ ६.४८.८५ ॥
王よ、シュヴェータの手から放たれ、解き放たれた蛇のようなその槍は、突然大流星のように天から落ちた。
6.48.86
ज्वलन्तीमन्तरिक्षे तां ज्वालाभिरिव संवृताम् ।
असंभ्रान्तस्तदा राजन्पिता देवव्रतस्तव ॥ ६.४८.८६ ॥
王よ、空で燃え、炎に包まれたようなその槍を見ても、あなたの父デーヴァヴラタはその時動揺しなかった。
6.48.87
अष्टभिर्नवभिर्भीष्मः शक्तिं चिच्छेद पत्रिभिः ।
उत्कृष्टहेमविकृतां निकृतां निशितैः शरैः ॥ ६.४८.८७ ॥
ビーシュマは八本と九本の矢で、上質な金で飾られたその槍を断ち切った。鋭い矢で切り裂かれた。
6.48.88
उच्चुक्रुशुस्ततः सर्वे तावका भरतर्षभ ।
शक्तिं विनिहतां दृष्ट्वा वैराटिः क्रोधमूर्च्छितः ॥ ६.४८.८८ ॥
そのとき、バラタの牡牛よ、あなたの者たちは皆大声で叫んだ。槍が打ち砕かれたのを見て、ヴィラータの息子は怒りに打ちのめされ、
6.48.89
कालोपहतचेतास्तु कर्तवक्यं नाभ्यजानत ।
क्रोधसंमूर्च्छितो राजन्वैराटिः प्रहसन्निव ॥ ६.४८.८९ ॥
運命に心を打たれた彼は、なすべきことを認識しなかった。王よ、怒りに打ちのめされたヴィラータの息子は、まるで笑うかのように、
6.48.90
गदां जग्राह संहृष्टो भीष्मस्य निधनं प्रति ।
क्रोधेन रक्तनयनो दण्डपाणिरिवान्तकः ॥ ६.४८.९० ॥
喜び勇んで、ビーシュマを討つためにその棍棒を握った。怒りに目を赤く染め、棒を手にしたヤマのように。
6.48.91
भीष्मं समिदुद्राव जलौघ इव पर्वतम् ।
तस्य वेगमसंवार्यं मत्वा भीष्मः प्रतापवान् ॥ ६.४८.९१ ॥
水の奔流が山に突き当たるように、彼はビーシュマへ突進した。その勢いは防ぎがたいと見て、勇猛なビーシュマは……
6.48.92
प्रहारविप्रमोक्षार्थं सहसा धरणींगतः ।
श्वेतः क्रोधसमाविष्टो भ्रामयित्वा तु तां गदाम् ॥ ६.४८.९२ ॥
打撃を逃れるため、彼は突然地面に降り立った。怒りに満ちたシュヴェータは、その棍棒を振り回し……
6.48.93
रथे भीष्मस्य चिक्षेप यथा देवो धनेश्वरः ।
तया भीष्मनिपातिन्या स रथो भस्मसात्कृतः ॥ ६.४८.९३ ॥
富の神が投げるように、彼はそれをビーシュマの戦車へ投げつけた。ビーシュマを倒しうるその棍棒によって、戦車は灰となった。
6.48.94
सध्वजः सह सूतेन साश्वः सयुगबन्धुरः ।
विरथं रथिनां श्रेष्ठं भीष्मं दृष्ट्वा रथोत्तमकाः ॥ ६.४८.९४ ॥
旗、御者、馬、軛の付属品とともに、その戦車は壊された。戦車兵の中で最も優れたビーシュマが戦車を失ったのを見て、優れた戦車兵たちは……
6.48.95
अभ्यधावन्त सहिताः शल्यप्रभृतयो रथाः ।
ततोऽन्यं रथमास्थाय धनुर्विस्फार्य दुर्मनाः ॥ ६.४८.९५ ॥
シャリヤらに率いられた戦車兵たちは一斉に突進した。すると心沈むビーシュマは別の戦車に乗り、弓を引き絞って……
6.48.96
शनकैरभ्यायाच्छ्वेतं गाङ्गेयः प्रहसन्निव ।
एतस्मिन्नन्तरे भीष्मः शुश्राव विपुलां गिरम् ॥ ६.४८.९६ ॥
ガンガーの子ビーシュマは微笑むかのように、ゆっくりとシュヴェータに近づいた。その間にビーシュマは大きな声を聞いた。
6.48.97
आकाशादीरितां दिव्यामात्मनो हितसंभवाम् ।
भीष्मभीष्म महाबाहो शीघ्रं यत्नं कुरुष्व वै ॥ ६.४८.९७ ॥
空から告げられた、神聖な、自らの利益のための言葉：ビーシュマよ、ビーシュマよ、大臂の者よ、速やかに努めよ。
6.48.98
एष ह्यस्य जये कालो निर्दिष्टो विश्वयोनिना ।
एतच्छ्रुत्वा तु वचनं देवदूतेन भाषितम् ॥ ६.४८.९८ ॥
これは世界の根源が定めた彼の勝利の時である。神々の使者が語ったこの言葉を聞いて──
6.48.99
संप्रहृष्टमना भूत्वा वधे तस्य मनो दधे ।
विरथं रथिनां श्रेष्ठं श्वेतं दृष्ट्वा पदातिनम् ॥ ६.४८.९९ ॥
心は大いに喜び、彼を殺すことに意を定めた。戦車の戦士の中で最も優れたシュヴェータが車を失い徒歩でいるのを見て──
6.48.100
सहितास्त्वभ्यवर्तन्त परीप्सन्तो महारथाः ।
सात्यकिर्भीमसेनश्च धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः ॥ ६.४८.१०० ॥
大戦車の戦士たちは共に、彼を守ろうとして進み出た。サーティヤキ、ビーマセーナ、ドリシュタデュムナ、そしてプリシャタの子である。
6.48.101
कैकेयो धृष्टकेतुश्च अभिमन्युश्च वीर्यवान् ।
एतानापततः सर्वान्द्रोणशल्यकृपैः सह ॥ ६.४८.१०१ ॥
カイケーヤ、ドリシュタケートゥ、そして勇猛なアビマンユ——彼らが皆進撃すると、ドローナ、シャリヤ、クリパが共に迎え撃った。
6.48.102
अवारयदमेयात्मा वारिवेगानिवाचलः ।
स निरुद्धेषु सर्वेषु पाण्डवेषु महात्मसु ॥ ६.४८.१०२ ॥
無量の魂の者は、山が水の奔流を押しとどめるように彼らを阻んだ。偉大なパーンドゥの子らがすべて阻まれたとき──
6.48.103
श्वेतः खङ्गमथाकृष्य भीष्मस्य धनुराच्छिनात् ।
तदपास्य धनुश्छिन्नं त्वरमाणः पितामहः ॥ ६.४८.१०३ ॥
シュヴェータは剣を抜き、ビーシュマの弓を断ち切った。すると祖父は切れた弓を投げ捨て、急いで
6.48.104
देवदूतवचः श्रुत्वा वधे तस्य मनो दधे ।
ततः प्रचरमाणस्तु पिता देवव्रतस्तव ॥ ६.४८.१०४ ॥
神の使者の言葉を聞き、彼は相手を殺す心を定めた。するとあなたの父デーヴァヴラタは、
6.48.105
अन्यत्कार्मुकमादाय त्वरमाणो महारथः ।
क्षणेन सज्यमकरोच्छक्रचापसमप्रभम् ॥ ६.४८.१०५ ॥
別の弓を取り、その偉大な戦車戦士は、インドラの弓のように輝くそれに、瞬時に弦を張った。
6.48.106
पिता ते भरतश्रेष्ठ श्वेतं दृष्ट्वा महारथैः ।
वृतं तं मनुजव्याघ्रैर्भीमसेनपुरोगमैःक ॥ ६.४८.१०६ ॥
バラタ族の最良の者よ、あなたの父は、ビーマセーナを先頭とする人中の虎たる大戦車戦士らに囲まれたシュヴェータを見た。
6.48.107
अभ्यवर्तत गाङ्गेयः श्वेतं सेनापतिं द्रुतम् ।
आपतन्तं ततो भीष्मो भीमसेनं प्रतापवान् ॥ ६.४८.१०७ ॥
ガンガーの息子は、将軍シュヴェータへ素早く進撃した。すると威力あるビーシュマはビーマセーナに襲いかかり、
6.48.108
आजघ्ने विशिखैः षष्ट्या सेनान्यं स महारथः ।
अभिमन्युं च समरे पिता देवव्रतस्तव ॥ ६.४८.१०८ ॥
その偉大な戦車戦士は六十本の矢で将軍を傷つけた。戦いでは、あなたの父デーヴァヴラタもアビマニユを射た。
6.48.109
आजघ्ने भरतश्रेष्ठस्त्रिभिः सन्नतपर्वभिः ।
सात्यकिं च शतेनाजौ भरतानां पितामहः ॥ ६.४८.१०९ ॥
バラタ族の最良の者は三本の曲がった節の矢で射、戦場ではサーティヤキを百本で射た。バラタ族の祖父である。
6.48.110
धृष्टद्युम्नं च विंशत्या कैकेयं चापि पञ्चभिः ।
तांश्च सर्वान्महेष्वासान्पिता देवव्रतस्तव ॥ ६.४८.११० ॥
ドリシュタデュムナを二十本、カイケーヤの王子を五本で射た。そしてその大弓の射手たち全員を、君の父デーヴァヴラタが射た。
6.48.111
वारयित्वा शरैर्घोरैः श्वेतमेवाभिदुद्रुवे ।
ततः शरं मृत्युसमं भारसाधनमुत्तमम् ॥ ६.४८.१११ ॥
恐ろしい矢で彼らを防ぎ、シュヴェタへと突進した。そして死に等しく、重荷を果たす至高の矢を取った。
6.48.112
विकृष्य बलवान्भीष्मः समाधत्त दुरासदम् ।
ब्रह्मास्त्रेण सुसंयुक्तं तं शरं लोमवाहिनम् ॥ ६.४८.११२ ॥
力強いビーシュマは弓を引き絞り、あの抗しがたい矢を番えた——梵天の武器と十分に結ばれた、羽根のあるあの矢を。
6.48.113
ददृशुर्देवगन्धर्वाः पिशाचोरगराक्षसाः ।
स तस्य कवचं भित्वा हृदयं चामितौजसः ॥ ६.४८.११३ ॥
神々、ガンダルヴァ、ピシャーチャ、ウラガ、ラークシャサたちがそれを見た。その矢は無限の力を持つ者の鎧を貫き、心臓に達した。
6.48.114
जगाम धरणीं बाणो महाशनिरिव ज्वलन् ।
अस्तं गच्छन्यथाऽऽदित्यः प्रभाप्रादाय सत्वरः ॥ ६.४८.११४ ॥
その矢は大きな雷のように燃え上がりながら大地へ落ちた——沈みゆく太陽が速やかに光を収めるように。
6.48.115
एवं जीवितमादाय श्वेतदेहाञ्जगाम ह ।
तं भीष्मेण नरव्याघ्रं तथा विनिहतं युधि ॥ ६.४८.११५ ॥
このように命を奪い、白い身体の者は去った。戦いでビーシュマにこのように討たれた人中の虎を（見た）。
6.48.116
प्रपतन्तमपश्याम गिरेः शृङ्गमिव च्युतम् ।
अशोचन्पाण्डवास्तत्र क्षत्रियाश्च महारथाः ॥ ६.४८.११६ ॥
山の頂が崩れ落ちるように倒れてゆく彼を我々は見た。そこでパーンダヴァと大戦車の戦士たちは嘆いた。
6.48.117
प्रहृष्टाश्च सुतास्तुभ्यं कुरवश्चापि सर्वशः ।
ततो दुःशासनो राजञ्श्वेतं दृष्ट्वा निपातितम् ॥ ६.४८.११७ ॥
あなたの息子たちと全てのクルの人々は喜んだ。そして王よ、ドゥフシャーサナは白い者が倒れたのを見て、
6.48.118
वादित्रनिनदैर्घोरैर्नृत्यति स्म समंततः ।
तस्मिन्हते महेष्वासे भीष्मेणाहवशोभिना ॥ ६.४८.११८ ॥
凄まじい楽器の音とともに、その大弓手が戦場で輝くビーシュマに殺されたとき、彼は四方で踊った。
6.48.119
प्रावेपन्त महेष्वासाः शिखण्डिप्रमुखा रथाः ।
ततो धनंजयो राजन्वार्ष्णेयश्चापि सर्वशः ॥ ६.४८.११९ ॥
シカンディンを先頭とする大弓手と戦車兵たちが震えた。王よ、そしてダナンジャヤ（アルジュナ）とヴリシュニ族の者（クリシュナ）も四方で震えた。
6.48.120
अवहारं शनैश्चक्रुर्निहते वाहिनीपतौ ।
ततोऽवहारः सैन्यानां तव तेषां च भारत ॥ ६.४८.१२० ॥
軍の指揮官が殺されると、彼らはゆっくりと退却を始めた。そして、バラタの末裔よ、あなたの軍と彼らの軍が退いた。
6.48.121
तावकानां परेषां च नर्दतां च मुहुर्मुहुः ।
पार्था विमनसो भूत्वा न्यवर्तन्त महारथाः ।
चिन्तयन्तो वधं घोरं द्वैरथेन परंतपाः ॥ ६.४८.१२१ ॥
お前の兵も敵の兵も幾度となく咆哮するなか、プリター の息子たちと大戦車兵たちは意気消沈して引き返した。一騎打ちで起こるであろう恐ろしい殺戮を思い巡らしながら、敵を焼き尽くす者よ。