మహాభారతం · అధ్యాయం 6.70
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.70.1
अकरोत्तुमुलं युद्धं भीष्मः शान्तनवस्तदा ।
भीमसेनभयादिच्छन्पुत्रांस्तारयितुं तव ॥ ६.७०.१ ॥
అప్పుడు శంతనుని కుమారుడైన భీష్ముడు భీమసేనుని భయంతో, నీ కుమారులను రక్షించాలని కోరి, ఘోరమైన యుద్ధం చేశాడు.
6.70.2
पूर्वाह्णे तन्महारौद्रं राज्ञां युद्धमवर्तत ।
कुरूणां पाण्डवानां च मुख्यशूरविनाशनम् ॥ ६.७०.२ ॥
పూర్వాహ్నంలో రాజుల ఆ మహా భయంకరమైన యుద్ధం జరిగింది; కౌరవులు, పాండవుల ముఖ్య వీరులను నాశనం చేసేదిగా అది సాగింది.
6.70.3
तस्मिन्नाकुलसंग्रामे वर्तमाने महाभये ।
अभवत्तुमुलः शब्दः संस्पृशन्गगनं महत् ॥ ६.७०.३ ॥
ఆ కలకలమైన యుద్ధం సాగుతున్నప్పుడు, మహా భయంలో, ఆకాశాన్ని తాకుతూ భీకరమైన శబ్దం కలిగింది.
6.70.4
नदद्भिश्च महानागैर्हेषमाणैश्च वाजिभिः ।
भेरीशङ्खनिनादैश्च तुमुलं समपद्यत ॥ ६.७०.४ ॥
గర్జించే మహా ఏనుగులతో, సకిలించే గుర్రాలతో, భేరి శంఖ నాదాలతో ఆ యుద్ధం ఘోర కోలాహలమైంది.
6.70.5
युयुत्सवस्ते विक्रान्ता विजयाय महाबलाःक ।
अन्योन्यमभिगर्जन्तो गोष्ठिष्विव महर्षभाः ॥ ६.७०.५ ॥
యుద్ధాభిలాషులైన పరాక్రమశాలులు, మహాబలులు విజయం కోసం ఒకరిపై ఒకరు గర్జించారు; గోశాలలో మహా వృషభాలు గర్జించినట్లు.
6.70.6
शिरासं पात्यमानानां समरे निशितैः शरैः ।
अश्यवृष्टिरिवाकाशे बभूव भरतर्षभ ॥ ६.७०.६ ॥
యుద్ధంలో పదునైన బాణాలతో కూలుతున్న వారి తలలు, ఓ భరతశ్రేష్ఠా, ఆకాశంలో బాణవర్షంలా అయ్యాయి.
6.70.7
कुण्डलोष्णीषधारीणि जातरूपोज्ज्वलानि च ।
पतितानि स्म दृश्यन्ते शिरांसि भरतर्षभ ॥ ६.७०.७ ॥
కుండలాలు, తలపాగాలు ధరించి, బంగారంలా మెరిసే తలలు నేలకూలి కనిపించాయి, ఓ భరతశ్రేష్ఠా.
6.70.8
विशिखोन्मथितैर्गात्रैर्बाहुभिश्च सकार्मुकैः ।
सहस्ताभरणैश्चान्यैरभवच्छादिता मही ॥ ६.७०.८ ॥
బాణాలతో నలిగిపోయిన శరీరాలు, విల్లులతో కూడిన బాహువులు, చేతులు, ఆభరణాలతో భూమి కప్పబడింది.
6.70.9
कवचोपहितैर्गात्रैर्हस्तैश्च समलङ्कृतैः ।
मुखैश्च चन्द्रसंकाशै रक्तान्तनयनैः शुभैः ॥ ६.७०.९ ॥
కవచం ధరించిన శరీరాలు, అలంకరించబడిన చేతులు, చంద్రునిలా ప్రకాశించే ముఖాలు, ఎర్రని కనుకొనలతో అందమైన కళ్ళు.
6.70.10
गजवाजिमनुष्याणां सर्वगात्रैश्च भूपते ।
आसीत्सर्वा समास्तीर्णा मुहूर्तेन वसुंधराः ॥ ६.७०.१० ॥
ఏనుగులు, గుర్రాలు, మనుషుల సర్వ శరీరాలతో, ఓ రాజా, క్షణంలో భూమి అంతా పరచబడింది.
6.70.11
रजोमेघैश्च तुमुलैः शस्त्रविद्युत्प्रकाशिभिः ।
आयुधानां च निर्घोषः स्तनयित्नुसमोऽभवत् ॥ ६.७०.११ ॥
ధూళి మేఘాలతో, ఆయుధాల మెరుపులతో కల్లోలంగా, ఆయుధాల ధ్వని ఉరుముల వలె మారింది.
6.70.12
स संप्रहारस्तुमुलःक कटुकः शोणितोदकः ।
प्रावर्तत कुरूणां च पाण्डवानां च भारत ॥ ६.७०.१२ ॥
ఓ భారతా, కురువులకు పాండవులకు మధ్య ఆ భీకరమైన, కఠినమైన, రక్తమే నీరుగా ప్రవహించిన యుద్ధం సాగింది.
6.70.13
तस्मिन्महाभये घोरे तुमुले रोमहर्षणे ।
ववृषुः शरवर्षाणि क्षत्रिया युद्धदुर्मदाः ॥ ६.७०.१३ ॥
ఆ మహాభయంకరమైన, భీషణమైన, కోలాహలమైన, రోమాంచకరమైన యుద్ధంలో యుద్ధోన్మత్తులైన క్షత్రియులు బాణవర్షం కురిపించారు.
6.70.14
आक्रोशन्कुञ्जरास्तत्र शरवर्षप्रतापिताः ।
तावकानां परेषां च संयुगे भरतर्षभ ॥ ६.७०.१४ ॥
అక్కడ బాణవర్షంతో బాధపడిన ఏనుగులు ఆర్తనాదాలు చేశాయి; ఓ భరతశ్రేష్ఠా, ఆ యుద్ధంలో నీ వారివి, శత్రువులవి.
6.70.15
संरब्धानां च वीराणां धीराणाममितौजसाम् ।
धनुर्ज्यातलशब्देन न प्राज्ञायत किंचन ॥ ६.७०.१५ ॥
కోపోద్రిక్తులైన వీరులు, ధీరులు, అమితతేజస్వులైన యోధుల విల్లు నారిధ్వనితో ఏమీ తెలియరాలేదు.
6.70.16
उत्थितेषु कबन्धेषु सर्वतः शोमितोदके ।
समरे पर्यधावन्त नृपा रिपुवधोद्यताः ॥ ६.७०.१६ ॥
రక్తజలంలో అన్నివైపులా మొండెములు లేచి నిలబడుతుండగా, శత్రువధకు సిద్ధమైన రాజులు ఆ యుద్ధంలో పరుగులు తీశారు.
6.70.17
शरशक्तिगदाभिस्ते खङ्गैश्चामिततेजसः ।
निजघ्नुः समरेऽन्योन्यं शूराः परिघबाहवः ॥ ६.७०.१७ ॥
అమితతేజస్వులు, పరిఘాలవంటి బాహువులు కలిగిన శూరులు బాణాలతో, శక్తులతో, గదలతో, ఖడ్గాలతో ఆ యుద్ధంలో ఒకరినొకరు చంపుకున్నారు.
6.70.18
बभ्रमुः कुञ्जराश्चात्र शरैर्विद्धा निरङ्कुशाः ।
अश्वाश्च पर्यधावन्त हतारोहा दिशो दश ॥ ६.७०.१८ ॥
ఇక్కడ బాణాలతో గాయపడిన, అంకుశం లేని ఏనుగులు తిరుగుతుండగా, రౌతులు హతులైన గుర్రాలు పది దిక్కులకు పరుగెత్తాయి.
6.70.19
उत्पत्य निपतन्त्यन्ये शरघातप्रपीडिताः ।
तावकानां परेषां च योधा भरतसत्तम ॥ ६.७०.१९ ॥
బాణాఘాతాలతో బాధపడిన ఇతర యోధులు ఎగిరి పడిపోతున్నారు, మీ వారివైనా శత్రువులవైనా, ఓ భరతశ్రేష్ఠా.
6.70.20
वाहानामुत्तमाङ्गानां कार्मुकाणां च भारत ।
गदानां परिघाणां च हस्तानां चोरुभिः सह ॥ ६.७०.२० ॥
ఓ భారతా, అక్కడ గుర్రాలు, తలలు, విల్లులు, గదలు, పరిఘలు, చేతులు, తొడలు వీటి రాశులు కనిపించాయి.
6.70.21
पादानां भूषणानां च केयूराणां च सङ्घशः ।
राशयस्तत्र दृश्यन्ते भीष्मभीमसमागमे ॥ ६.७०.२१ ॥
భీష్ముడు, భీముడు తలపడిన ఆ యుద్ధంలో పాదాలు, ఆభరణాలు, భుజకీర్తులు వాటి రాశులు గుంపులుగా కనిపించాయి.
6.70.22
अश्वानां कुञ्जराणां च रथानां चानिवर्तिनाम् ।
सङ्घाताः स्म प्रदृश्यन्ते तत्रतत्र विशांपते ॥ ६.७०.२२ ॥
ఓ రాజా, అక్కడక్కడ గుర్రాలు, ఏనుగులు, వెనుదిరగని రథాల గుంపులు కనిపించాయి.
6.70.23
गदाभिरसिभिः प्रासैर्बाणैश्च नतपर्वभिः ।
जघ्नुः परस्पर तत्र क्षत्रियाः काल आगते ॥ ६.७०.२३ ॥
కాలం వచ్చినప్పుడు అక్కడ క్షత్రియులు గదలు, ఖడ్గాలు, ప్రాసలు, వంగిన కీళ్ల బాణాలతో ఒకరినొకరు కొట్టుకున్నారు.
6.70.24
अपरे बाहुभिर्वीरा नियुद्धकुशला युधि ।
बहुधा समसञ्जन्त आयसैः परिघैरिव ॥ ६.७०.२४ ॥
యుద్ధంలో మల్లయుద్ధంలో నైపుణ్యం కలిగిన ఇతర వీరులు తమ బాహువులతో అనేక విధాలుగా ఇనుప పరిఘలతో కొట్టుకున్నట్లు తలపడ్డారు.
6.70.25
मुष्टिभिर्जानुभिश्चैव तलैश्चैव विशांपते ।
अन्योन्यं जघ्रिरे वीरास्तावकाः पाण्डवैः सह ॥ ६.७०.२५ ॥
ప్రజాపతీ, నీ వీరులు పాండవులతో కలిసి పిడికిళ్లతో, మోకాళ్లతో, అరచేతులతో ఒకరినొకరు కొట్టుకున్నారు.
6.70.26
पतितैः पात्यमानैश्च विचेष्टद्भिश्च भूतले ।
घोरमायोधनं जज्ञे तत्रतत्र जनेश्वर ॥ ६.७०.२६ ॥
జనేశ్వరా, నేలపై పడినవారు, కూలుతున్నవారు, కొట్టుకుంటున్నవారితో అక్కడక్కడ భయంకరమైన యుద్ధభూమి ఏర్పడింది.
6.70.27
विरथा रथिनश्चात्र निस्त्रिंशवरधारिणःक ।
अन्योन्यमभिधावन्तः परस्परवधैषिणः ॥ ६.७०.२७ ॥
ఇక్కడ రథం లేని, రథికులైన యోధులు ఉత్తమ ఖడ్గాలు ధరించి, ఒకరినొకరు చంపాలని కోరుతూ దూకారు.
6.70.28
ततो दुर्योधनो राजा कलिङ्गैर्बहुभिर्वृतः ।
पुरस्कृत्य रणे भीष्मं पाण्डवानभ्यवर्तत ॥ ६.७०.२८ ॥
అప్పుడు అనేకమంది కళింగులచే చుట్టుముట్టబడిన రాజు దుర్యోధనుడు, భీష్ముని ముందుంచి రణంలో పాండవులపైకి ముందుకు సాగాడు.
6.70.29
तथैव पाण्डवाः सर्वे परिवार्य वृकोदरम् ।
भीष्ममभ्यद्रवन्क्रुद्धास्ततो युद्धमवर्तत ॥ ६.७०.२९ ॥
అదేవిధంగా పాండవులందరూ భీమునిని చుట్టుముట్టి, కోపంతో భీష్ముని పైకి దూకారు; అప్పుడు యుద్ధం మొదలైంది.