Mahābhārata · Adhyāya 7.10
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.10.1
एवं पृष्ट्वा सूतपुत्रं हृच्छोकेनार्दितो भृशम् ।
जये निराशः पुत्राणां धृतराष्ट्रोऽपतत्क्षितौ ॥ ७.१०.१ ॥
Habiendo preguntado así al hijo del auriga, Dhṛtarāṣṭra, muy afligido por el dolor del corazón y desesperado por la victoria de sus hijos, cayó al suelo.
7.10.2
तं विसंज्ञं निपतिन्त सिषिचुः परिचारिकाः ।
जलेनात्यर्थशीतेन जीवन्त्यः पुण्यगन्धिना ॥ ७.१०.२ ॥
Sobre él, que caía sin sentido, las sirvientas rociaron agua muy fría de pura fragancia, deseando reanimarlo.
7.10.3
पतितं चैनमालोक्य समस्ता भरतस्त्रियः ।
परिवव्रुर्महाराजमस्पृशंश्चैव पाणिभिः ॥ ७.१०.३ ॥
Al verlo caído, todas las mujeres de los Bharatas rodearon al gran rey y lo tocaron con sus manos.
7.10.4
उत्थाप्य चैनं शनकै राजानं पृथिवीतलात् ।
आसनं प्रापयामासुर्बाष्पकण्ठ्यो वराननाः ॥ ७.१०.४ ॥
Levantando lentamente al rey del suelo, las mujeres de hermoso rostro, con las gargantas ahogadas por las lágrimas, lo llevaron a un asiento.
7.10.5
आसनं प्राप्य राजा तु मूर्च्छयाऽभिपरिप्लुतः ।
निश्चेष्टोऽतिष्ठत तदा वीज्यमानः समन्ततः ॥ ७.१०.५ ॥
Aunque había llegado al asiento, el rey, abrumado por un desvanecimiento, permanecía inmóvil, mientras le abanicaban por todos lados.
7.10.6
स लब्ध्वा शनकैः संज्ञां वेपमानो महीपतिः ।
पुनर्गावल्गणिं सूतं पर्यपृच्छद्यथातथम् ॥ ७.१०.६ ॥
Recobrando lentamente la conciencia, el tembloroso señor de la tierra volvió a preguntar al auriga, hijo de Gāvalgaṇi, con exactitud cómo había sucedido.
7.10.7
यः स उद्यन्निवादित्यो ज्योतिषा प्रणुदंस्तमः ।
अजातशत्रुमायान्तं कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.१०.७ ॥
¿Quién le cerró el paso a Droṇa, a aquel Ajātaśatru que avanzaba como el sol naciente que disipa la oscuridad con su luz?
7.10.8
प्रभिन्नमिव मातङ्गं यथा क्रुद्धं तरस्विनम् ।
प्रसन्नवदनं दृष्ट्वा प्रतिद्विरदगामिनम् ॥ ७.१०.८ ॥
Al verlo, como un elefante en celo, furioso y veloz, de rostro sereno, avanzando contra elefantes rivales,
7.10.9
वासितासङ्गमे यद्वदजय्यं प्रतियूथपैः ।
निजघान रणे वीरान्वीरः पुरुषसत्तमः ॥ ७.१०.९ ॥
Como un elefante en el encuentro con hembras en celo es invencible para los jefes de manada rivales, así aquel héroe, el mejor de los hombres, abatió a héroes en batalla.
7.10.10
यो ह्येको हि महावीर्यो निर्दहेद्धोरचक्षुषा ।
कृत्स्नं दुर्योधनबलं धृतिमान्सत्यसङ्गरः ॥ ७.१०.१० ॥
Aquel que, solo y de gran poder, podría incinerar todo el ejército de Duryodhana con su mirada feroz, firme y fiel a su juramento.
7.10.11
चक्षुर्हणं जये सक्तमिष्वासधरमच्युतम् ।
दान्तं बहुमतं लोके के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.११ ॥
¿Quiénes, los héroes, lo rodearon y detuvieron, a él, el destructor de la vista, empeñado en la victoria, el portador del arco, el infalible, dominado, muy estimado en el mundo?
7.10.12
के दुष्प्रधर्षं राजानमिष्वासधरमच्युतम् ।
समासेदुर्नरव्याघ्रं कौन्तेयं तत्र मामकाः ॥ ७.१०.१२ ॥
¿Quiénes de los míos se acercaron allí al rey difícil de atacar, al portador del arco, al infalible, al tigre entre los hombres, el hijo de Kuntī?
7.10.13
तरसैवाभिपद्याथ यो वै द्रोणमुपाद्रवत् ।
यः करोति महत्कर्म शत्रूणां वै महाबलः ॥ ७.१०.१३ ॥
Atacando con rapidez, se lanzó sobre Droṇa; aquel que realiza grandes hazañas contra los enemigos, de gran fuerza.
7.10.14
महाकायो महोत्साहो नागायुतसमो बले ।
तं भीमसेनमायान्तं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.१४ ॥
De cuerpo enorme, de gran ímpetu, igual en fuerza a diez mil elefantes: ¿qué héroes rodearon y contuvieron a Bhīmasena cuando avanzaba?
7.10.15
यदायाज्जलदप्रख्यो रथः परमवीर्यवान् ।
पर्जन्य इव बीभत्सुस्तुमुलामशनीं सृजन् ॥ ७.१०.१५ ॥
Cuando llegó Bībhatsu (Arjuna) en un carro semejante a una nube de lluvia, de valor supremo, como una nube de tormenta que lanza un rayo terrible.
7.10.16
विसृजञ्छरजालानि वर्षाणि मघवानिव ।
अवस्फूर्जन्दिशः सर्वास्तलनेमिस्वनेन च ॥ ७.१०.१६ ॥
Derramando redes de flechas como las lluvias de Indra, atronando todas las direcciones con el estruendo de los aros de las ruedas del carro.
7.10.17
चापविद्युत्प्रभो घोरो रथगुल्मवलाहकः ।
सनेमिघोषस्तनितः शरशब्दातिबन्धुरः ॥ ७.१०.१७ ॥
Resplandeciente como relámpago del arco, terrible, con sus escuadrones de carros como nubes, tronando con el estruendo de los aros de las ruedas, sumamente melodioso por el silbido de las flechas.
7.10.18
रोषनिर्जितजीमूतो मनोभिप्रायशीघ्रगः ।
मर्मातिगो बाणधरस्तुमुलः शोणितोदकैः ॥ ७.१०.१८ ॥
Que ha vencido a las nubes en furia, veloz como el pensamiento, que atraviesa los puntos vitales, portador de flechas, tumultuoso, lleno de aguas de sangre.
7.10.19
सम्प्लावयन्दिशः सर्वा मानवैरास्तरन्महीम् ।
भीमनिःस्वनितो रौद्रो दुर्योधनपुरोगमान् ॥ ७.१०.१९ ॥
Anegando todas las direcciones, cubriendo la tierra de hombres, rugiendo con un sonido terrible, feroz, cayó sobre los que iban delante de Duryodhana.
7.10.20
युद्धेऽभ्यषिञ्चद्विजयो गार्ध्रपत्रैः शिलाशितैः ।
गाण्डीवं धारयन्धीमान्कीदृशं वो मनस्तदा ॥ ७.१०.२० ॥
En la batalla, Vijaya los empapó con flechas emplumadas con plumas de buitre y afiladas en piedra. ¡Sabio que empuñas el Gāṇḍīva, cómo estaba entonces vuestro ánimo?
7.10.21
इषुसम्बाधमाकाशं कुर्वन्कपिवरध्वजः ।
यदायात्कथमासीत्तु तदा पार्थं समीक्षताम् ॥ ७.१०.२१ ॥
Haciendo el cielo abarrotado de flechas, cuando llegó el de estandarte del mejor de los monos (Arjuna), ¿cómo fue entonces? ¿Cómo visteis a Pārtha en aquel momento?
7.10.22
कच्चिद्गाण्डीवशब्देन न प्रणश्यति वै बलम् ।
यद्वः सभैरवं कुर्वन्नर्जुनो भृशमन्वयात् ॥ ७.१०.२२ ॥
¿No ha perecido acaso la fuerza de vuestro ejército con el sonido del Gāṇḍīva, cuando Arjuna, haciéndolo terrible, os persiguió con tanta furia?
7.10.23
कच्चिन्नापानुदत्प्रामानिषुभिर्वो धनञ्जयः ।
वातो वेगादिवाविध्यन्मेघाञ्शरगणैर्नृपान् ॥ ७.१०.२३ ॥
¿No expulsó Dhanañjaya vuestras aldeas (moradas) con sus flechas? ¿Como el viento con su fuerza dispersa las nubes, no atravesó Arjuna a los reyes con multitudes de flechas?
7.10.24
को हि गाण्डीवधन्वानं रणे सोढुं नरोऽर्हति ।
यमुषश्चुत्य सेनाग्रे जनः सर्वो विदीर्यते ॥ ७.१०.२४ ॥
En la batalla, ¿qué hombre puede resistir al arquero del Gāṇḍīva? Ante aquel que se alzó al frente del ejército al amanecer, todos los hombres son desgarrados.
7.10.25
यत्सेनाः समकम्पन्त यद्वीरानस्पृशद्भयम् ।
के तत्र नाजहुर्द्रोणं के क्षुद्राः प्राद्रवन्भयात् ॥ ७.१०.२५ ॥
Cuando los ejércitos temblaron y el miedo tocó incluso a los héroes, ¿quiénes allí no abandonaron a Droṇa, y qué hombres viles huyeron aterrados?
7.10.26
के वा तत्र तनूस्त्यक्त्वा प्रतीपं मृत्युमाव्रजन् ।
अमानुषाणां जेतारं युद्धेष्वपि धनञ्जयम् ॥ ७.१०.२६ ॥
¿O quiénes allí, abandonando sus cuerpos, fueron hacia la muerte enemiga, hacia aquel que vence a los no humanos e incluso a Dhanañjaya en las batallas?
7.10.27
न च वेगं सिताश्वस्य विसहिष्यन्ति मामकाः ।
गाण्डीवस्य च निर्घोषं प्रावृड्जलदनिःस्वनम् ॥ ७.१०.२७ ॥
Y mi gente no soportará la velocidad del de los caballos blancos, ni el estruendo del Gāṇḍīva, semejante al estruendo de las nubes de lluvia.
7.10.28
विष्वक्सेनो यस्य यन्ता यस्य योद्धा धनञ्चयः ।
अशक्यः स रथो जेतुं मन्ये देवासुरैरपि ॥ ७.१०.२८ ॥
Aquel carro cuyo auriga es Viṣvaksena y cuyo guerrero es Dhanañjaya, creo que no puede ser vencido ni siquiera por dioses y demonios.
7.10.29
सुकुमारो युवा शूरो दर्शनीयश्च पाण्डवः ।
मेधावी निपुणो धीमान्युधि सत्यपराक्रमः ॥ ७.१०.२९ ॥
Aquel Pāṇḍava es delicado, joven, valiente y agradable a la vista; sabio, diestro, inteligente, de verdadero valor en la batalla.
7.10.30
आरावं विपुलं कुर्वन्व्यथयन्सर्वसैनिकान् ।
यदायान्नकुलो द्रोणं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.३० ॥
Cuando Nakula avanzó hacia Droṇa, lanzando un gran clamor y afligiendo a todos los soldados, ¿qué héroes lo rodearon?
7.10.31
आशीविष इव क्रुद्धः सहदेवो यदाऽभ्ययात् ।
कदनं करिष्यञ्शत्रूणां तेजसा दुर्जयो युधि ॥ ७.१०.३१ ॥
Cuando Sahadeva, airado como una serpiente venenosa, avanzó dispuesto a masacrar a los enemigos, era invencible en la batalla por su poder.
7.10.32
आर्यव्रतममोघेषुं हीमन्तमपराजितम् ।
सहदेवं तमायान्तं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.३२ ॥
Cuando Sahadeva, fiel al voto noble, de flechas infalibles, modesto e invicto, se acercaba, ¿qué héroes lo rodearon y lo detuvieron?
7.10.33
यस्तु सौवीरराजस्य प्रमथ्य महतीं चमूम् ।
आदत्त महिषीं भोजां काम्यां सर्वाङ्गशोभनाम् ॥ ७.१०.३३ ॥
Él fue quien, tras aplastar el gran ejército del rey de los Sauvīras, se llevó a la amada reina principal de los Bhoja, hermosa en cada miembro.
7.10.34
सत्यं धृतिश्च शौर्यं च ब्रह्मचर्यं च केवलम् ।
सर्वाणि युयुधानेऽस्मिन्नित्यानि पुरुषर्षभे ॥ ७.१०.३४ ॥
La veracidad, la firmeza, el valor y la pura castidad: todo ello reside siempre en este Yuyudhāna, toro entre los hombres.
7.10.35
बलिनं सत्यकर्माणमदीनमपराजितम् ।
वासुदेवसमं युद्धे वासुदेवादनन्तरम् ॥ ७.१०.३५ ॥
Fuerte, de hechos verdaderos, impávido e invicto, igual a Vāsudeva (Kṛṣṇa) en la batalla, y segundo después de Vāsudeva.
7.10.36
धनञ्जयोपदेशेन श्रेष्ठमिष्वस्त्रकर्मणि ।
पार्थेन सममस्त्रेषु कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.१०.३६ ॥
Por la enseñanza de Dhanañjaya (Arjuna), el primero en el arte del arco y las armas, igual al hijo de Pṛthā en las armas: ¿quién lo contuvo frente a Droṇa?
7.10.37
वृष्णीनां प्रवरं वीरं शूरं सर्वधनुष्मताम् ।
रामेण सममस्त्रेषु यशसा विक्रमेण च ॥ ७.१०.३७ ॥
El mejor de los Vṛṣṇis, héroe y valiente, el primero de todos los arqueros, igual a Rāma en las armas, en la fama y en el valor.
7.10.38
सत्यं धृतिर्मतिः शौर्यं ब्राह्मं चास्त्रमनुत्तमम् ।
सात्वते तानि सर्वाणि त्रैलोक्यमिव केशवे ॥ ७.१०.३८ ॥
La verdad, la firmeza, la sabiduría, el valor y el arma brahmánica suprema: todo ello está en el Sātvata, como los tres mundos en Keśava.
7.10.39
तमेवङ्गुणसम्पन्नं दुर्वारमपि दैवतैः ।
समासाद्य महेष्वासं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.३९ ॥
Al acercarse a aquel gran arquero, dotado de tales cualidades e invencible incluso para los dioses, ¿qué héroes lo rodearon y lo detuvieron?
7.10.40
पाञ्चालेषूत्तमं वीरमुत्तमाभिजनप्रियम् ।
नित्यमुत्तमकर्माणमुत्तमौजसमाहवे ॥ ७.१०.४० ॥
El mejor héroe entre los Pāñcālas, querido por las familias nobles, siempre de hazañas nobles, de vigor supremo en la batalla.
7.10.41
युक्तं धनञ्जयहिते ममानर्थार्थमुत्थितम् ।
यमवैश्रवणादित्यमहेन्द्रवरुणोपमम् ॥ ७.१०.४१ ॥
Dedicado al bienestar de Dhanañjaya, levantado para mi ruina, como Yama, Kubera, el sol, Mahendra y Varuṇa.
7.10.42
महारथं समाख्यातं द्रोणायोद्यतमाहवे ।
त्यजन्तं तुमुले प्राणान्के शूराः समवारयन् ॥ ७.१०.४२ ॥
El célebre gran carretero que se alzó contra Droṇa en la batalla, entregando su vida en el tumulto feroz: ¿qué héroes lo detuvieron por completo?
7.10.43
एकोपसृत्य चेदिभ्यः पाण्डवान्यः समाश्रितः ।
धृष्टकेतुं समायान्तं द्रोणं कस्तं न्यवारयत् ॥ ७.१०.४३ ॥
¿Quién no detuvo a Dhṛṣṭaketu, que había venido solo desde los Cedis y se había puesto del lado de los Pāṇḍavas, cuando avanzaba hacia Droṇa?
7.10.44
योऽवधीत्केतुमान्वीरो राजपुत्रं दुरासदम् ।
अपरान्तगिरिद्वारे द्रोणात्कस्तं न्यवारयत् ॥ ७.१०.४४ ॥
¿Quién no detuvo a Droṇa del héroe Ketumān, que mató al hijo del rey, difícil de abordar, en la puerta montañosa de Aparānta?
7.10.45
स्त्रीम्पुसयोर्नरव्याघ्रो यः स वेद गुणागुणान् ।
शिखण्डिनं याज्ञसेनिमम्लानमनसं युधि ॥ ७.१०.४५ ॥
El tigre entre los hombres que conoce las cualidades y defectos de la mujer y del hombre podría detener a Śikhaṇḍin, hijo de Yajñasena, de ánimo impertérrito en la batalla.
7.10.46
देवव्रतस्य समरे हेतुं मृत्योर्महात्मनः ।
द्रोणायाभिमुखं यान्तं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.४६ ॥
¿Qué héroes detuvieron por todos lados a aquel magnánimo, causa de la muerte de Devavrata en la batalla, cuando iba de frente hacia Droṇa?
7.10.47
यस्मिन्नभ्यधिका वीरे गुणाः सर्वे धनञ्जयात् ।
यस्मिन्नस्त्राणि सत्यं च ब्रह्मचर्यं च सर्वदा ॥ ७.१०.४७ ॥
En aquel héroe en quien todas las cualidades superaban a Dhanañjaya, en quien siempre estaban las armas, la verdad y la castidad—
7.10.48
वासुदेवसमं वीर्ये धनञ्जयसमं बले ।
तेजसाऽऽदित्यसदृशं बृहस्पतिसमं मतौ ॥ ७.१०.४८ ॥
Igual a Vāsudeva en valor, igual a Dhanañjaya en fuerza, semejante al sol en esplendor, igual a Bṛhaspati en sabiduría—
7.10.49
अभिमन्युं महात्मानं व्यात्ताननमिवान्तकम् ।
द्रोणायाभिमुखं यान्तं के शूराः समवारयन् ॥ ७.१०.४९ ॥
¿Qué héroes detuvieron al magnánimo Abhimanyu, que avanzaba hacia Droṇa como la Muerte con la boca abierta?
7.10.50
तरुणस्तरुणप्रज्ञः सौभद्रः परवीरहा ।
यदाभ्यधावद्वै द्रोणं तदाऽऽसीद्वो मनः कथं ॥ ७.१०.५० ॥
Cuando el joven Saubhadra, de sabiduría juvenil y matador de héroes enemigos, se lanzó contra Droṇa, ¿cómo estaba vuestro ánimo?
7.10.51
द्रौपदेया नरव्याघ्राः समुद्रमिव सिन्धवः ।
यद्रोणमाद्रवन्सङ्ख्ये के शूरास्तान्न्यवारयन् ॥ ७.१०.५१ ॥
Como ríos que corren hacia el océano, los hijos de Draupadī, tigres entre los hombres, se lanzaron sobre Droṇa en la batalla; ¿qué héroes los contuvieron?
7.10.52
एते द्वादश वर्षाणि क्रीडामुत्सृज्य बालकाः ।
अस्त्रार्थमवसन्भीष्मे बिभ्रतो व्रतमुत्तमम् ॥ ७.१०.५२ ॥
Estos muchachos, habiendo renunciado al juego durante doce años, habitaron con Bhīṣma por el saber de las armas, observando el voto supremo.
7.10.53
क्षत्रञ्जयः क्षत्रदेवः क्षत्रवर्मा च मानदः ।
धृष्टद्युम्नात्मजा वीराः के तान्द्रोणादवारयन् ॥ ७.१०.५३ ॥
Kṣatrañjaya, Kṣatradeva, Kṣatravarman y el dador de honor, los héroes hijos de Dhṛṣṭadyumna; ¿qué héroes los apartaron de Droṇa?
7.10.54
शताद्विशिष्टं यं युद्धे सममन्यन्त वृष्णयः ।
चेकितानं महेष्वासं कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.१०.५४ ॥
¿Quién apartó de Droṇa a Cekitāna, el gran arquero que superaba a cien en batalla y a quien los Vṛṣṇis tenían por igual?
7.10.55
वार्धक्षेमिः कलिङ्गानां यः कन्यामाहरद्युधि ।
अनाधृष्टिरदीनात्मा कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.१०.५५ ॥
¿Quién detuvo de Droṇa a Anādhṛṣṭi, de ánimo indómito, Vārdhakṣemi, que en la batalla raptó a la doncella de los Kaliṅgas?
7.10.56
भ्रातरः पञ्च कैकेया धार्मिकाः सत्यविक्रमाः ।
इन्द्रगोपकसङ्काशा रक्तवर्मायुधध्वजाः ॥ ७.१०.५६ ॥
Cinco hermanos Kaikeya, justos y veraces en valor, semejantes al escarabajo indragopaka, con armaduras, armas y estandartes rojos.
7.10.57
मातृष्वसुः सुता वीराः पाण्डवानां जयार्थिनः ।
तान्द्रोणं हन्तुमायातान्के वीराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.५७ ॥
Los héroes hijos de la hermana de la madre de los Pāṇḍava, ansiosos de victoria, que habían venido a matar a Droṇa — ¿qué héroes los rodearon y los contuvieron?
7.10.58
यं योधयन्तो राजानो नाजयन्वारणावते। ॥ ७.१०.५८ ॥
A quien los reyes, combatiendo en Vāraṇāvata, no pudieron vencer.
7.10.59
धनुष्मतां वरं शूरं सत्यसन्धं महाबलम् ।
द्रोणात्कस्तं नरव्याघ्रं युयुत्सुं पर्यवारयत् ॥ ७.१०.५९ ॥
¿Quién detuvo de Droṇa a Yuyutsu, el mejor de los arqueros, héroe, fiel a su palabra, de gran fuerza, tigre entre los hombres?
7.10.60
यः पुत्रं काशिराजस्य वाराणस्यां महारथम् ।
समरे स्त्रीषु गृध्यन्तं भल्लेनापाहरद्रथात् ॥ ७.१०.६० ॥
El que en Vārāṇasī derribó de su carro con una flecha bhalla al hijo del rey de Kāśi, el gran auriga, que en la batalla codiciaba a las mujeres.
7.10.61
धृष्टद्युम्नं महेष्वासं पार्थानां मन्त्रधारिणम् ।
युक्तं दुर्योधनानर्थे सृष्टं द्रोणवधाय च ॥ ७.१०.६१ ॥
Dhṛṣṭadyumna, el gran arquero, consejero de los Pārthas, fue creado para beneficio de Duryodhana y para la muerte de Droṇa.
7.10.62
निर्दहन्तं रणे योधान्दारयन्तं च सर्वतः ।
द्रोणाभिमुखमायान्तं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.६२ ॥
Quemando a los guerreros en batalla y desgarrándolos por todos lados mientras avanzaba hacia Droṇa, ¿qué héroes lo detuvieron?
7.10.63
उत्सङ्ग इव सम्वृद्धं द्रुपदस्यास्त्रवित्तमम् ।
शैखण्डिनं शस्त्रगुप्तं के द्रोणादवारयन् ॥ ७.१०.६३ ॥
Criado como en el regazo de Drupada, el más versado en armas, protegido por las armas, Śikhaṇḍin: ¿quién lo apartó de Droṇa?
7.10.64
य इमां पृथिवीं कृत्स्नां चर्मवत्समवेष्टयत् ।
महता रथघोषेण मुख्यारिघ्नो महारथः ॥ ७.१०.६४ ॥
Aquel que envolvió toda esta tierra como si fuera un cuero, el gran carrero que mató a los principales enemigos con el estruendo de su carro.
7.10.65
दशाश्वमेधानाजहे स्वन्नपानाप्तदक्षिणान् ।
निरर्गलान्सर्वमेधान्पुत्रवत्पालयन्प्रजाः ॥ ७.१०.६५ ॥
Celebró diez sacrificios del caballo, con comida, bebida y dádivas completas; todos los sacrificios se realizaron sin obstáculo, y protegía a sus súbditos como si fueran sus hijos.
7.10.66
विसृष्टा दक्षिणा यस्य गङ्गाजलमवारयत् ।
गङ्गास्रोतसि यावत्यः सिकता अप्यशेषतः।
तावतीर्गा ददौ वीर उशीनरसुतोऽध्वरे ॥ ७.१०.६६ ॥
Cuyas dádivas detuvieron incluso las aguas del Ganges; tantas vacas como granos de arena hay en la corriente del Ganges, las dio aquel héroe, hijo de Uśīnara, en el sacrificio.
7.10.67
न पूर्वे नापरे चक्रुरिदं केचन मानवाः ।
इतीदं चुक्रुशुर्देवाः कृते कर्मणि दुष्करे ॥ ७.१०.६७ ॥
Ni los hombres de tiempos antiguos ni los posteriores hicieron esto; así, cuando se realizó aquella hazaña difícil, los dioses clamaron.
7.10.68
पश्यामस्त्रिषु लोकेषु न तं संस्थास्नुचारिषु ।
जातं चापि जनिष्यन्तं द्वितीयं चापि साम्प्रतम् ॥ ७.१०.६८ ॥
En los tres mundos, entre los seres móviles e inmóviles, no vemos a nadie como él: ni nacido, ni por nacer, ni ahora un segundo.
7.10.69
अन्यमौशीनराच्छेब्याद्धुरो वोढारमित्युत ।
गतिं यस्य न यास्यन्ति मानुषा लोकवासिनः ॥ ७.१०.६९ ॥
Otro portador del yugo distinto de Śaibya, el hijo de Uśīnara, por cuyo camino no irán los hombres que habitan el mundo.
7.10.70
तस्य नप्तारमायान्तं शैब्यं कः समवारयत् ।
द्रोणायाभिमुखं यत्तं व्यात्ताननमिवान्तकम् ॥ ७.१०.७० ॥
¿Quién detuvo a Śaibya, su nieto, mientras venía frente a Droṇa, ávido como la Muerte con la boca abierta?
7.10.71
विराटस्य रथानीकं मत्स्यस्यामित्रघातिनः ।
प्रेप्सन्तं समरे द्रोणं के वीराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.७१ ॥
¿Qué héroes rodearon y contuvieron a la hueste de carros de Virāṭa, el rey de los Matsya, matador de enemigos, que buscaba a Droṇa en la batalla?
7.10.72
सद्यो वृकोदराज्जातो महाबलपराक्रमः ।
मायावी राक्षसो वीरो यस्मान्मम महद्भयम् ॥ ७.१०.७२ ॥
Recién nacido de Vṛkodara, el héroe de gran fuerza y valor, el rākṣasa ilusionista — por quien tengo gran temor.
7.10.73
पार्थानां जयकामं तं तं पुत्राणां मम कण्टकम् ।
घटोत्कचं महात्मानं कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.१०.७३ ॥
¿Quién detuvo de Droṇa a Ghaṭotkaca, el magnánimo que desea la victoria de los Pārthas y es una espina para mis hijos?
7.10.74
एते चान्ये च बहवो येषामजितं युधि ।
त्यक्तारः संयुगे प्राणान्किं तेषामजितं युधि ॥ ७.१०.७४ ॥
Estos y otros muchos, invencibles en la batalla, que entregaron sus vidas en combate: ¿qué fue de su invencibilidad en la batalla?
7.10.75
येषां च पुरुषव्याघ्रः शार्ङ्गधन्वा व्यपाश्रयः ।
लोकानां गुरुरत्यर्थं लोकनाथः सनातनः। ॥ ७.१०.७५ ॥
Para quienes es refugio aquel tigre entre los hombres, portador del arco Śārṅga, el sumo maestro de los mundos, señor de los mundos, el eterno.
7.10.76
नारायणोरणे नाथो दिव्यो दिव्यात्मकः प्रभुः ।
यस्य दिव्यानि कर्माणि प्रवदन्ति मनीषिणः। ॥ ७.१०.७६ ॥
Nārāyaṇa, señor del campo sin batalla, divino, de naturaleza divina, soberano; sus hazañas divinas proclaman los sabios.
7.10.77
तान्यहं कीर्तयिष्यामि भक्त्या स्थैर्यार्थमात्मनः ॥ ७.१०.७७ ॥
Esas hazañas las recitaré con devoción, para afianzar mi propio ánimo.
7.10.88
षण्मासानपि संरब्धा जिघांसन्तो युधां पतिं ॥ ७.१०.८८ ॥
Enfurecidos incluso durante seis meses, deseando matar al señor de los guerreros, siguieron combatiendo.