Vedyatra वेदयात्रा
തിരയുക

മഹാഭാരതം · അധ്യായം 7.10

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

പദാർഥങ്ങളോടെ വായിക്കുക

7.10.1

एवं पृष्ट्वा सूतपुत्रं हृच्छोकेनार्दितो भृशम् ।
जये निराशः पुत्राणां धृतराष्ट्रोऽपतत्क्षितौ ॥ ७.१०.१ ॥

ഇങ്ങനെ സൂതപുത്രനോട് ചോദിച്ച ശേഷം, ഹൃദയശോകത്താൽ അത്യന്തം പീഡിതനായ ധൃതരാഷ്ട്രൻ, പുത്രന്മാരുടെ വിജയത്തിൽ നിരാശനായി നിലത്തു വീണു.

7.10.2

तं विसंज्ञं निपतिन्त सिषिचुः परिचारिकाः ।
जलेनात्यर्थशीतेन जीवन्त्यः पुण्यगन्धिना ॥ ७.१०.२ ॥

ബോധം നഷ്ടപ്പെട്ട് വീഴുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്മേൽ പരിചാരികമാർ, അദ്ദേഹത്തെ ജീവിപ്പിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, അത്യന്തം തണുത്തതും പുണ്യഗന്ധമുള്ളതുമായ വെള്ളം തളിച്ചു.

7.10.3

पतितं चैनमालोक्य समस्ता भरतस्त्रियः ।
परिवव्रुर्महाराजमस्पृशंश्चैव पाणिभिः ॥ ७.१०.३ ॥

അദ്ദേഹം വീണുകിടക്കുന്നത് കണ്ട് ഭരതവംശത്തിലെ സ്ത്രീകളെല്ലാം മഹാരാജാവിനെ വളഞ്ഞു, കൈകളാൽ അദ്ദേഹത്തെ സ്പർശിച്ചു.

7.10.4

उत्थाप्य चैनं शनकै राजानं पृथिवीतलात् ।
आसनं प्रापयामासुर्बाष्पकण्ठ्यो वराननाः ॥ ७.१०.४ ॥

അദ്ദേഹത്തെ പതുക്കെ നിലത്തുനിന്ന് എഴുന്നേൽപ്പിച്ച്, കണ്ണീരിനാൽ തൊണ്ടയിടറിയ സുന്ദരമുഖികളായ സ്ത്രീകൾ ഒരു ആസനത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി.

7.10.5

आसनं प्राप्य राजा तु मूर्च्छयाऽभिपरिप्लुतः ।
निश्चेष्टोऽतिष्ठत तदा वीज्यमानः समन्ततः ॥ ७.१०.५ ॥

ആസനത്തിലെത്തിയിട്ടും രാജാവ് മൂർച്ഛയാൽ ആവൃതനായി, ചലനമറ്റ് ഇരുന്നു; അപ്പോൾ ചുറ്റുമുന്നിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് വീശിക്കൊണ്ടിരുന്നു.

7.10.6

स लब्ध्वा शनकैः संज्ञां वेपमानो महीपतिः ।
पुनर्गावल्गणिं सूतं पर्यपृच्छद्यथातथम् ॥ ७.१०.६ ॥

മെല്ലെ ബോധം വീണ്ടെടുത്ത്, വിറയ്ക്കുന്ന ആ ഭൂപതി ഗാവൽഗണിയുടെ പുത്രനായ സൂതനോട് വീണ്ടും യഥാതഥമായി ചോദിച്ചു.

7.10.7

यः स उद्यन्निवादित्यो ज्योतिषा प्रणुदंस्तमः ।
अजातशत्रुमायान्तं कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.१०.७ ॥

ഉദിക്കുന്ന സൂര്യനെപ്പോലെ പ്രകാശംകൊണ്ട് ഇരുട്ടിനെ അകറ്റുന്ന അജാതശത്രു വരുമ്പോൾ, ദ്രോണനിൽനിന്ന് ആരാണ് അവനെ തടഞ്ഞത്?

7.10.8

प्रभिन्नमिव मातङ्गं यथा क्रुद्धं तरस्विनम् ।
प्रसन्नवदनं दृष्ट्वा प्रतिद्विरदगामिनम् ॥ ७.१०.८ ॥

മദം പൊട്ടിയ, കോപിച്ച, വേഗമുള്ള ആനയെപ്പോലെ, പ്രസന്നമുഖത്തോടെ എതിർ ആനകളുടെ നേരെ പോകുന്നവനെ കണ്ട്.

7.10.9

वासितासङ्गमे यद्वदजय्यं प्रतियूथपैः ।
निजघान रणे वीरान्वीरः पुरुषसत्तमः ॥ ७.१०.९ ॥

പിടിയാനകളുടെ കൂട്ടത്തിൽ എതിർ യൂഥപന്മാർക്ക് ജയിക്കാനാവാത്തവനെപ്പോലെ, ആ പുരുഷോത്തമനായ വീരൻ യുദ്ധത്തിൽ വീരന്മാരെ വധിച്ചു.

7.10.10

यो ह्येको हि महावीर्यो निर्दहेद्धोरचक्षुषा ।
कृत्स्नं दुर्योधनबलं धृतिमान्सत्यसङ्गरः ॥ ७.१०.१० ॥

ഒറ്റയ്ക്കുതന്നെ മഹാവീര്യമുള്ളവനും, ഭയങ്കരമായ നോട്ടംകൊണ്ട് ദുര്യോധനന്റെ മുഴുവൻ സൈന്യത്തെയും ദഹിപ്പിക്കാൻ കഴിവുള്ളവനും, ധൈര്യമുള്ളവനും, സത്യപ്രതിജ്ഞനുമായവൻ.

7.10.11

चक्षुर्हणं जये सक्तमिष्वासधरमच्युतम् ।
दान्तं बहुमतं लोके के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.११ ॥

ജയത്തിൽ മുഴുകിയ, വില്ലാളിയായ, അച്യുതനായ, അടക്കമുള്ള, ലോകത്തിൽ ഏറെ ആദരിക്കപ്പെടുന്ന, കണ്ണുകളെ ഹരിക്കുന്നവനെ ഏത് വീരന്മാർ ചുറ്റി തടഞ്ഞു?

7.10.12

के दुष्प्रधर्षं राजानमिष्वासधरमच्युतम् ।
समासेदुर्नरव्याघ्रं कौन्तेयं तत्र मामकाः ॥ ७.१०.१२ ॥

അവിടെ, ആക്രമിക്കാനാവാത്ത രാജാവും, വില്ലാളിയും, അച്യുതനും, നരവ്യാഘ്രനും, കുന്തീപുത്രനുമായവന്റെ അടുത്ത് എന്റെ ആളുകളിൽ ആരാണ് എത്തിയത്?

7.10.13

तरसैवाभिपद्याथ यो वै द्रोणमुपाद्रवत् ।
यः करोति महत्कर्म शत्रूणां वै महाबलः ॥ ७.१०.१३ ॥

വേഗത്തിൽ എതിരിട്ട് ദ്രോണനെ ആക്രമിച്ചവൻ, ശത്രുക്കൾക്ക് മഹത്തായ കർമങ്ങൾ ചെയ്യുന്ന മഹാബലൻ.

7.10.14

महाकायो महोत्साहो नागायुतसमो बले ।
तं भीमसेनमायान्तं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.१४ ॥

മഹാകായനും മഹോത്സാഹിയും ബലത്തിൽ പതിനായിരം ആനകൾക്ക് തുല്യനുമായ — വരുന്ന ആ ഭീമസേനനെ ഏതു വീരന്മാർ വളഞ്ഞു തടഞ്ഞു?

7.10.15

यदायाज्जलदप्रख्यो रथः परमवीर्यवान् ।
पर्जन्य इव बीभत्सुस्तुमुलामशनीं सृजन् ॥ ७.१०.१५ ॥

മേഘസമാനമായ രഥത്തിൽ പരമവീര്യവാനായ ബീഭത്സു (അർജുനൻ) വന്നപ്പോൾ, മേഘം ഭീകര ഇടിമിന്നൽ വർഷിക്കുന്നതുപോലെ.

7.10.16

विसृजञ्छरजालानि वर्षाणि मघवानिव ।
अवस्फूर्जन्दिशः सर्वास्तलनेमिस्वनेन च ॥ ७.१०.१६ ॥

അമ്പുകളുടെ വലകൾ വർഷിച്ച്, ഇന്ദ്രന്റെ മഴപോലെ, എല്ലാ ദിക്കുകളും മുഴക്കി, തേർച്ചക്രങ്ങളുടെ ശബ്ദത്തോടെ.

7.10.17

चापविद्युत्प्रभो घोरो रथगुल्मवलाहकः ।
सनेमिघोषस्तनितः शरशब्दातिबन्धुरः ॥ ७.१०.१७ ॥

വില്ലിന്റെ മിന്നൽ പ്രഭയുള്ളവൻ, ഭീകരൻ, രഥസമൂഹങ്ങളെ മേഘങ്ങളാക്കുന്നവൻ, തേർച്ചക്രശബ്ദമെന്ന ഇടിമുഴക്കമുള്ളവൻ, അമ്പൊലിയാൽ അത്യന്തം മനോഹരൻ.

7.10.18

रोषनिर्जितजीमूतो मनोभिप्रायशीघ्रगः ।
मर्मातिगो बाणधरस्तुमुलः शोणितोदकैः ॥ ७.१०.१८ ॥

കോപത്താൽ മേഘങ്ങളെ ജയിച്ചവൻ, മനസ്സിന്റെ സങ്കല്പംപോലെ വേഗമുള്ളവൻ, മർമസ്ഥാനങ്ങൾ തുളയ്ക്കുന്നവൻ, അമ്പുകൾ ധരിച്ചവൻ, കോലാഹലൻ, രക്തജലംകൊണ്ട് നിറഞ്ഞവൻ.

7.10.19

सम्प्लावयन्दिशः सर्वा मानवैरास्तरन्महीम् ।
भीमनिःस्वनितो रौद्रो दुर्योधनपुरोगमान् ॥ ७.१०.१९ ॥

അവൻ എല്ലാ ദിക്കുകളെയും മുക്കിക്കളഞ്ഞുകൊണ്ട്, മനുഷ്യരാൽ ഭൂമിയെ മൂടി, ഭയങ്കരമായ ശബ്ദത്തോടെ, ഭീകരനായി, ദുര്യോധനന്റെ മുമ്പിൽ നീങ്ങുന്നവരെ (ആക്രമിച്ചു).

7.10.20

युद्धेऽभ्यषिञ्चद्विजयो गार्ध्रपत्रैः शिलाशितैः ।
गाण्डीवं धारयन्धीमान्कीदृशं वो मनस्तदा ॥ ७.१०.२० ॥

യുദ്ധത്തിൽ വിജയൻ കഴുകന്റെ തൂവലുള്ളതും കല്ലിൽ മൂർച്ചകൂട്ടിയതുമായ അമ്പുകൾകൊണ്ട് (ശത്രുക്കളെ) ചൊരിഞ്ഞു. ഗാണ്ഡീവം ധരിച്ച ആ ബുദ്ധിമാൻ അന്നു നിങ്ങളുടെ മനസ്സിനെ എങ്ങനെയാക്കി?

7.10.21

इषुसम्बाधमाकाशं कुर्वन्कपिवरध्वजः ।
यदायात्कथमासीत्तु तदा पार्थं समीक्षताम् ॥ ७.१०.२१ ॥

അമ്പുകളാൽ നിറഞ്ഞ ആകാശം സൃഷ്ടിച്ച്, കപിവരധ്വജൻ (അർജ്ജുനൻ) വന്നപ്പോൾ അത് എങ്ങനെയായിരുന്നു? അപ്പോൾ പാർത്ഥനെ നിങ്ങൾ എങ്ങനെ കണ്ടു?

7.10.22

कच्चिद्गाण्डीवशब्देन न प्रणश्यति वै बलम् ।
यद्वः सभैरवं कुर्वन्नर्जुनो भृशमन्वयात् ॥ ७.१०.२२ ॥

ഗാണ്ഡീവത്തിന്റെ ശബ്ദത്താൽ നിങ്ങളുടെ സേനയുടെ ബലം നശിച്ചില്ലേ? അർജ്ജുനൻ ഭയങ്കരമായി നിങ്ങളെ ശക്തിയായി പിന്തുടർന്നപ്പോൾ?

7.10.23

कच्चिन्नापानुदत्प्रामानिषुभिर्वो धनञ्जयः ।
वातो वेगादिवाविध्यन्मेघाञ्शरगणैर्नृपान् ॥ ७.१०.२३ ॥

ധനഞ്ജയൻ തന്റെ അമ്പുകളാൽ നിങ്ങളുടെ ഗ്രാമങ്ങളെ (വാസസ്ഥലങ്ങളെ) ഓടിച്ചുകളഞ്ഞില്ലേ? കാറ്റ് വേഗത്തിൽ മേഘങ്ങളെ ചിതറിക്കുന്നതുപോലെ, അർജ്ജുനൻ അമ്പുകൂട്ടങ്ങളാൽ രാജാക്കന്മാരെ തുളച്ചില്ലേ?

7.10.24

को हि गाण्डीवधन्वानं रणे सोढुं नरोऽर्हति ।
यमुषश्चुत्य सेनाग्रे जनः सर्वो विदीर्यते ॥ ७.१०.२४ ॥

യുദ്ധത്തിൽ ഗാണ്ഡീവധാരിയെ (അർജ്ജുനനെ) ഏത് മനുഷ്യനാണ് സഹിക്കാൻ കഴിയുക? സേനയുടെ മുൻനിരയിൽ പ്രഭാതത്തിൽ ഉയർന്നുവന്ന അവന്റെ മുമ്പിൽ എല്ലാവരും ചിതറിപ്പോകുന്നു.

7.10.25

यत्सेनाः समकम्पन्त यद्वीरानस्पृशद्भयम् ।
के तत्र नाजहुर्द्रोणं के क्षुद्राः प्राद्रवन्भयात् ॥ ७.१०.२५ ॥

സേനകൾ വിറച്ചു, ഭയം വീരന്മാരെപ്പോലും സ്പർശിച്ചപ്പോൾ, അവിടെ ദ്രോണനെ ആരൊക്കെ ഉപേക്ഷിച്ചില്ല, ഏത് നീചന്മാർ ഭയത്താൽ ഓടി?

7.10.26

के वा तत्र तनूस्त्यक्त्वा प्रतीपं मृत्युमाव्रजन् ।
अमानुषाणां जेतारं युद्धेष्वपि धनञ्जयम् ॥ ७.१०.२६ ॥

അല്ലെങ്കിൽ അവിടെ ആരെല്ലാം ശരീരം ഉപേക്ഷിച്ച് ശത്രുവായ മൃത്യുവിലേക്ക് പോയി, മനുഷ്യേതരരെയും യുദ്ധങ്ങളിൽ ധനഞ്ജയനെയും ജയിക്കുന്നവനിലേക്ക്?

7.10.27

न च वेगं सिताश्वस्य विसहिष्यन्ति मामकाः ।
गाण्डीवस्य च निर्घोषं प्रावृड्जलदनिःस्वनम् ॥ ७.१०.२७ ॥

വെള്ളക്കുതിരകളുള്ളവന്റെ വേഗവും, മഴക്കാല മേഘഗർജ്ജനം പോലുള്ള ഗാണ്ഡീവത്തിന്റെ ഘോഷവും എന്റെ ആളുകൾ സഹിക്കില്ല.

7.10.28

विष्वक्सेनो यस्य यन्ता यस्य योद्धा धनञ्चयः ।
अशक्यः स रथो जेतुं मन्ये देवासुरैरपि ॥ ७.१०.२८ ॥

വിഷ്വക്സേനൻ ആരുടെ സാരഥിയോ, ധനഞ്ജയൻ ആരുടെ യോദ്ധാവോ, ആ രഥത്തെ ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും പോലും ജയിക്കാനാവില്ല എന്നു ഞാൻ കരുതുന്നു.

7.10.29

सुकुमारो युवा शूरो दर्शनीयश्च पाण्डवः ।
मेधावी निपुणो धीमान्युधि सत्यपराक्रमः ॥ ७.१०.२९ ॥

മൃദുലനും യുവാവും ശൂരനും കാണാൻ മനോഹരനുമായ ആ പാണ്ഡവൻ; മേധാവിയും നിപുണനും ബുദ്ധിമാനും യുദ്ധത്തിൽ സത്യപരാക്രമിയുമാണ്.

7.10.30

आरावं विपुलं कुर्वन्व्यथयन्सर्वसैनिकान् ।
यदायान्नकुलो द्रोणं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.३० ॥

വലിയ ആരവം മുഴക്കി, എല്ലാ സൈനികരെയും പീഡിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് നകുലൻ ദ്രോണനുനേരെ വന്നപ്പോൾ, ഏതൊക്കെ ശൂരന്മാർ അവനെ വളഞ്ഞു?

7.10.31

आशीविष इव क्रुद्धः सहदेवो यदाऽभ्ययात् ।
कदनं करिष्यञ्शत्रूणां तेजसा दुर्जयो युधि ॥ ७.१०.३१ ॥

കോപിച്ച സഹദേവൻ ആശീവിഷത്തെപ്പോലെ വന്നപ്പോൾ, ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കാനിരുന്ന അവൻ തേജസ്സുകൊണ്ട് യുദ്ധത്തിൽ ജയിക്കാനാവാത്തവനായിരുന്നു.

7.10.32

आर्यव्रतममोघेषुं हीमन्तमपराजितम् ।
सहदेवं तमायान्तं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.३२ ॥

ആര്യവ്രതത്തിൽ ഉറച്ചവനും, അമോഘ അമ്പുകളുള്ളവനും, ലജ്ജാശീലനും, അപരാജിതനുമായ സഹദേവൻ വരുമ്പോൾ ഏതു ശൂരന്മാർ അവനെ വളഞ്ഞു തടഞ്ഞു?

7.10.33

यस्तु सौवीरराजस्य प्रमथ्य महतीं चमूम् ।
आदत्त महिषीं भोजां काम्यां सर्वाङ्गशोभनाम् ॥ ७.१०.३३ ॥

സൗവീരരാജാവിന്റെ മഹാസൈന്യത്തെ തകർത്ത്, ഭോജകുലത്തിലെ സർവാംഗസുന്ദരിയായ പ്രിയ മഹിഷിയെ കവർന്നെടുത്തവനാണ് അവൻ.

7.10.34

सत्यं धृतिश्च शौर्यं च ब्रह्मचर्यं च केवलम् ।
सर्वाणि युयुधानेऽस्मिन्नित्यानि पुरुषर्षभे ॥ ७.१०.३४ ॥

സത്യം, ധൈര്യം, ശൗര്യം, ബ്രഹ്മചര്യം ഇവയെല്ലാം ഈ പുരുഷശ്രേഷ്ഠനായ യുയുധാനനിൽ എന്നും നിലകൊള്ളുന്നു.

7.10.35

बलिनं सत्यकर्माणमदीनमपराजितम् ।
वासुदेवसमं युद्धे वासुदेवादनन्तरम् ॥ ७.१०.३५ ॥

ബലവാനും, സത്യകർമ്മിയും, ദീനതയില്ലാത്തവനും, അപരാജിതനും, യുദ്ധത്തിൽ വാസുദേവനു തുല്യനും, വാസുദേവനുശേഷം രണ്ടാമനുമാണ് അവൻ.

7.10.36

धनञ्जयोपदेशेन श्रेष्ठमिष्वस्त्रकर्मणि ।
पार्थेन सममस्त्रेषु कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.१०.३६ ॥

ധനഞ്ജയന്റെ ഉപദേശത്താൽ, വില്ലാളിത്വത്തിലും അസ്ത്രകർമ്മത്തിലും ശ്രേഷ്ഠനും, അസ്ത്രങ്ങളിൽ പാർത്ഥനു തുല്യനുമായ അവനെ ദ്രോണനിൽ നിന്ന് ആരാണ് തടഞ്ഞത്?

7.10.37

वृष्णीनां प्रवरं वीरं शूरं सर्वधनुष्मताम् ।
रामेण सममस्त्रेषु यशसा विक्रमेण च ॥ ७.१०.३७ ॥

വൃഷ്ണികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനും വീരനും ശൂരനും എല്ലാ വില്ലാളികളിലും മുഖ്യനും, അസ്ത്രങ്ങളിലും യശസ്സിലും വിക്രമത്തിലും രാമനു തുല്യനുമായവൻ.

7.10.38

सत्यं धृतिर्मतिः शौर्यं ब्राह्मं चास्त्रमनुत्तमम् ।
सात्वते तानि सर्वाणि त्रैलोक्यमिव केशवे ॥ ७.१०.३८ ॥

സത്യം, ധൃതി, മതി, ശൗര്യം, ഉത്തമമായ ബ്രാഹ്മാസ്ത്രം—ഇവയെല്ലാം സാത്വതനിൽ ഉണ്ട്; കേശവനിൽ മൂന്നു ലോകങ്ങളെന്നപോലെ.

7.10.39

तमेवङ्गुणसम्पन्नं दुर्वारमपि दैवतैः ।
समासाद्य महेष्वासं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.३९ ॥

ഇത്തരം ഗുണങ്ങളോടു കൂടിയവനും ദേവന്മാർക്കുപോലും തടുക്കാനാവാത്തവനുമായ ആ മഹാധനുർധരനെ സമീപിച്ച് ഏതു ശൂരന്മാർ അവനെ തടഞ്ഞു?

7.10.40

पाञ्चालेषूत्तमं वीरमुत्तमाभिजनप्रियम् ।
नित्यमुत्तमकर्माणमुत्तमौजसमाहवे ॥ ७.१०.४० ॥

പാഞ്ചാലരിൽ ഉത്തമനായ വീരൻ, ഉത്തമകുലജർക്കു പ്രിയൻ, എപ്പോഴും ഉത്തമകർമ്മം ചെയ്യുന്നവൻ, യുദ്ധത്തിൽ ഉത്തമ ഓജസ്സുള്ളവൻ.

7.10.41

युक्तं धनञ्जयहिते ममानर्थार्थमुत्थितम् ।
यमवैश्रवणादित्यमहेन्द्रवरुणोपमम् ॥ ७.१०.४१ ॥

ധനഞ്ജയന്റെ ഹിതത്തിൽ ഉറച്ചവൻ; എന്റെ നാശത്തിനായി എഴുന്നേറ്റവൻ; യമൻ, കുബേരൻ, ആദിത്യൻ, മഹേന്ദ്രൻ, വരുണൻ എന്നിവർക്കു തുല്യൻ.

7.10.42

महारथं समाख्यातं द्रोणायोद्यतमाहवे ।
त्यजन्तं तुमुले प्राणान्के शूराः समवारयन् ॥ ७.१०.४२ ॥

യുദ്ധത്തിൽ ദ്രോണനുനേരെ ഉയർന്ന പ്രസിദ്ധനായ മഹാരഥൻ, കലുഷമായ യുദ്ധത്തിൽ പ്രാണൻ ത്യജിക്കുന്നവൻ—അവനെ ഏതു ശൂരന്മാർ പൂർണ്ണമായി തടഞ്ഞു?

7.10.43

एकोपसृत्य चेदिभ्यः पाण्डवान्यः समाश्रितः ।
धृष्टकेतुं समायान्तं द्रोणं कस्तं न्यवारयत् ॥ ७.१०.४३ ॥

ചേദികളിൽനിന്ന് ഒറ്റയ്ക്ക് വന്ന് പാണ്ഡവരെ ആശ്രയിച്ച ധൃഷ്ടകേതുവിനെ, ദ്രോണനുനേരെ വരുമ്പോൾ ആരാണ് തടഞ്ഞില്ലാത്തത്?

7.10.44

योऽवधीत्केतुमान्वीरो राजपुत्रं दुरासदम् ।
अपरान्तगिरिद्वारे द्रोणात्कस्तं न्यवारयत् ॥ ७.१०.४४ ॥

അപരാന്തപർവതദ്വാരത്തിൽ ദുർജയനായ രാജപുത്രനെ വധിച്ച വീരൻ കേതുമാനെ, ദ്രോണനിൽനിന്ന് ആരാണ് തടഞ്ഞില്ലാത്തത്?

7.10.45

स्त्रीम्पुसयोर्नरव्याघ्रो यः स वेद गुणागुणान् ।
शिखण्डिनं याज्ञसेनिमम्लानमनसं युधि ॥ ७.१०.४५ ॥

സ്ത്രീപുരുഷഗുണദോഷങ്ങൾ അറിയുന്ന നരവ്യാഘ്രൻ, യുദ്ധത്തിൽ അചഞ്ചലമനസ്സുള്ള യാജ്ഞസേനി ശിഖണ്ഡിയെ [തടയാൻ കഴിയുന്നവൻ].

7.10.46

देवव्रतस्य समरे हेतुं मृत्योर्महात्मनः ।
द्रोणायाभिमुखं यान्तं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.४६ ॥

യുദ്ധത്തിൽ ദേവവ്രതന്റെ (ഭീഷ്മരുടെ) മരണത്തിന് കാരണമായ ആ മഹാത്മാവ് ദ്രോണനുനേരെ എതിരിടാൻ വരുമ്പോൾ ഏത് ശൂരന്മാരാണ് അദ്ദേഹത്തെ ചുറ്റും തടഞ്ഞത്?

7.10.47

यस्मिन्नभ्यधिका वीरे गुणाः सर्वे धनञ्जयात् ।
यस्मिन्नस्त्राणि सत्यं च ब्रह्मचर्यं च सर्वदा ॥ ७.१०.४७ ॥

ധനഞ്ജയനെക്കാൾ (അർജ്ജുനനെക്കാൾ) അധികമായ എല്ലാ ഗുണങ്ങളും ഏത് വീരനിലുണ്ടോ, ഏത് വീരനിൽ അസ്ത്രങ്ങളും സത്യവും ബ്രഹ്മചര്യവും എപ്പോഴും ഉണ്ടോ—

7.10.48

वासुदेवसमं वीर्ये धनञ्जयसमं बले ।
तेजसाऽऽदित्यसदृशं बृहस्पतिसमं मतौ ॥ ७.१०.४८ ॥

വീര്യത്തിൽ വാസുദേവനു സമനും, ബലത്തിൽ ധനഞ്ജയനു സമനും, തേജസ്സിൽ ആദിത്യനു തുല്യനും, ബുദ്ധിയിൽ ബൃഹസ്പതിക്കു സമനുമായവൻ—

7.10.49

अभिमन्युं महात्मानं व्यात्ताननमिवान्तकम् ।
द्रोणायाभिमुखं यान्तं के शूराः समवारयन् ॥ ७.१०.४९ ॥

വായ് തുറന്ന യമനെപ്പോലെ ദ്രോണാഭിമുഖമായി പോയ മഹാത്മാവായ അഭിമന്യുവെ ഏതു വീരന്മാർ തടഞ്ഞു?

7.10.50

तरुणस्तरुणप्रज्ञः सौभद्रः परवीरहा ।
यदाभ्यधावद्वै द्रोणं तदाऽऽसीद्वो मनः कथं ॥ ७.१०.५० ॥

യൗവനവും യൗവനബുദ്ധിയും ഉള്ള, ശത്രുവീരന്മാരെ വധിക്കുന്ന സൗഭദ്രൻ ദ്രോണന്റെ നേർക്ക് പാഞ്ഞപ്പോൾ നിങ്ങളുടെ മനസ്സ് എങ്ങനെയായിരുന്നു?

7.10.51

द्रौपदेया नरव्याघ्राः समुद्रमिव सिन्धवः ।
यद्रोणमाद्रवन्सङ्ख्ये के शूरास्तान्न्यवारयन् ॥ ७.१०.५१ ॥

സമുദ്രത്തിലേക്ക് ഒഴുകുന്ന നദികളെപ്പോലെ, നരവ്യാഘ്രന്മാരായ ദ്രൗപദിയുടെ പുത്രന്മാർ യുദ്ധത്തിൽ ദ്രോണന്റെ നേർക്ക് പാഞ്ഞപ്പോൾ ഏതു വീരന്മാർ അവരെ തടഞ്ഞു?

7.10.52

एते द्वादश वर्षाणि क्रीडामुत्सृज्य बालकाः ।
अस्त्रार्थमवसन्भीष्मे बिभ्रतो व्रतमुत्तमम् ॥ ७.१०.५२ ॥

ഈ ബാലന്മാർ പന്ത്രണ്ടു വർഷം കളി ഉപേക്ഷിച്ച്, അസ്ത്രവിദ്യയ്ക്കായി ഭീഷ്മരുടെ അടുത്ത് ഉത്തമവ്രതം പാലിച്ചു വസിച്ചു.

7.10.53

क्षत्रञ्जयः क्षत्रदेवः क्षत्रवर्मा च मानदः ।
धृष्टद्युम्नात्मजा वीराः के तान्द्रोणादवारयन् ॥ ७.१०.५३ ॥

ക്ഷത്രഞ്ജയൻ, ക്ഷത്രദേവൻ, ക്ഷത്രവർമ്മാവ്, മാനദനായ വീരന്മാർ എന്നിവർ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നന്റെ പുത്രന്മാരാണ്; ഏതു വീരന്മാർ അവരെ ദ്രോണനിൽ നിന്നു തടഞ്ഞു?

7.10.54

शताद्विशिष्टं यं युद्धे सममन्यन्त वृष्णयः ।
चेकितानं महेष्वासं कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.१०.५४ ॥

യുദ്ധത്തിൽ നൂറുപേരെക്കാൾ വിശിഷ്ടനും വൃഷ്ണികൾ തങ്ങൾക്കു സമനെന്നു കരുതിയ മഹാധനുർധരനുമായ ചേകിതാനനെ ദ്രോണനിൽ നിന്ന് ആരു തടഞ്ഞു?

7.10.55

वार्धक्षेमिः कलिङ्गानां यः कन्यामाहरद्युधि ।
अनाधृष्टिरदीनात्मा कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.१०.५५ ॥

യുദ്ധത്തിൽ കലിംഗരുടെ കന്യകയെ അപഹരിച്ച വാർധക്ഷേമി, അദീനാത്മാവായ അനാധൃഷ്ടി — അവനെ ദ്രോണനിൽ നിന്ന് ആരാണ് തടഞ്ഞത്?

7.10.56

भ्रातरः पञ्च कैकेया धार्मिकाः सत्यविक्रमाः ।
इन्द्रगोपकसङ्काशा रक्तवर्मायुधध्वजाः ॥ ७.१०.५६ ॥

അഞ്ചു കൈകേയ സഹോദരന്മാർ — ധർമ്മിഷ്ഠർ, സത്യപരാക്രമികൾ, ഇന്ദ്രഗോപകത്തിനു സമാനർ; ചുവന്ന കവചവും ആയുധവും ധ്വജവുമുള്ളവർ.

7.10.57

मातृष्वसुः सुता वीराः पाण्डवानां जयार्थिनः ।
तान्द्रोणं हन्तुमायातान्के वीराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.५७ ॥

പാണ്ഡവരുടെ മാതൃസഹോദരിയുടെ പുത്രന്മാരായ വീരന്മാർ, ജയം ആഗ്രഹിച്ച് ദ്രോണനെ വധിക്കാൻ വന്നവരെ ഏത് വീരന്മാർ വളഞ്ഞു തടുത്തു?

7.10.58

यं योधयन्तो राजानो नाजयन्वारणावते। ॥ ७.१०.५८ ॥

യുദ്ധം ചെയ്ത രാജാക്കന്മാർക്ക് വാരണാവതത്തിൽ ജയിക്കാനാകാത്തവനെ.

7.10.59

धनुष्मतां वरं शूरं सत्यसन्धं महाबलम् ।
द्रोणात्कस्तं नरव्याघ्रं युयुत्सुं पर्यवारयत् ॥ ७.१०.५९ ॥

വില്ലാളികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ, ശൂരനായ, സത്യസന്ധനായ, മഹാബലനായ, നരവ്യാഘ്രനായ യുയുത്സുവിനെ ദ്രോണനിൽ നിന്ന് ആരാണ് തടഞ്ഞത്?

7.10.60

यः पुत्रं काशिराजस्य वाराणस्यां महारथम् ।
समरे स्त्रीषु गृध्यन्तं भल्लेनापाहरद्रथात् ॥ ७.१०.६० ॥

വാരാണസിയിൽ കാശിരാജാവിന്റെ പുത്രനായ മഹാരഥനെ, യുദ്ധത്തിൽ സ്ത്രീകളിൽ മോഹിച്ചവനെ, ഭല്ലം കൊണ്ട് രഥത്തിൽ നിന്ന് വീഴ്ത്തിയവൻ.

7.10.61

धृष्टद्युम्नं महेष्वासं पार्थानां मन्त्रधारिणम् ।
युक्तं दुर्योधनानर्थे सृष्टं द्रोणवधाय च ॥ ७.१०.६१ ॥

പാണ്ഡവരുടെ മന്ത്രിയും മഹാധനുർധരനുമായ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനെ ദുര്യോധനന്റെ നന്മയ്ക്കും ദ്രോണവധത്തിനുമായി സൃഷ്ടിച്ചതാണ്.

7.10.62

निर्दहन्तं रणे योधान्दारयन्तं च सर्वतः ।
द्रोणाभिमुखमायान्तं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.६२ ॥

യുദ്ധത്തിൽ യോദ്ധാക്കളെ ദഹിപ്പിച്ചും ചുറ്റുംനിന്ന് പിളർത്തിയും ദ്രോണന്റെ നേരെ വരുന്ന അവനെ ഏത് വീരന്മാർ തടഞ്ഞു?

7.10.63

उत्सङ्ग इव सम्वृद्धं द्रुपदस्यास्त्रवित्तमम् ।
शैखण्डिनं शस्त्रगुप्तं के द्रोणादवारयन् ॥ ७.१०.६३ ॥

ദ്രുപദന്റെ മടിയിൽ വളർന്ന, അസ്ത്രവിദ്യയിൽ ഒന്നാമനായ, ആയുധങ്ങളാൽ സംരക്ഷിതനായ ശിഖണ്ഡിയെ ദ്രോണനിൽനിന്ന് ആരാണ് തടഞ്ഞത്?

7.10.64

य इमां पृथिवीं कृत्स्नां चर्मवत्समवेष्टयत् ।
महता रथघोषेण मुख्यारिघ्नो महारथः ॥ ७.१०.६४ ॥

ഈ മുഴുവൻ ഭൂമിയെയും തോൽപോലെ ചുറ്റിപ്പൊതിഞ്ഞവനും, മഹാരഥഘോഷത്താൽ മുഖ്യശത്രുക്കളെ വധിച്ചവനുമായ മഹാരഥൻ.

7.10.65

दशाश्वमेधानाजहे स्वन्नपानाप्तदक्षिणान् ।
निरर्गलान्सर्वमेधान्पुत्रवत्पालयन्प्रजाः ॥ ७.१०.६५ ॥

അവൻ പത്ത് അശ്വമേധയാഗങ്ങൾ നടത്തി; അന്നവും പാനവും പൂർണ്ണദക്ഷിണയും നൽകപ്പെട്ടു; എല്ലാ യാഗങ്ങളും തടസ്സമില്ലാതെ നടന്നു; അവൻ പ്രജകളെ പുത്രന്മാരെപ്പോലെ പരിപാലിച്ചു.

7.10.66

विसृष्टा दक्षिणा यस्य गङ्गाजलमवारयत् ।
गङ्गास्रोतसि यावत्यः सिकता अप्यशेषतः।
तावतीर्गा ददौ वीर उशीनरसुतोऽध्वरे ॥ ७.१०.६६ ॥

ആരുടെ ദക്ഷിണ ഗംഗാജലത്തെപ്പോലും തടഞ്ഞുവോ; ഗംഗാപ്രവാഹത്തിലെ മണൽത്തരികൾ എത്രയുണ്ടോ അത്രയും പശുക്കളെ ആ വീരനായ ഉശീനരപുത്രൻ യാഗത്തിൽ നൽകി.

7.10.67

न पूर्वे नापरे चक्रुरिदं केचन मानवाः ।
इतीदं चुक्रुशुर्देवाः कृते कर्मणि दुष्करे ॥ ७.१०.६७ ॥

മുൻപുള്ളവരോ പിൽപ്പുള്ളവരോ ഏതെങ്കിലും മനുഷ്യരോ ഇത് ചെയ്തില്ല; ഈ ദുഷ്കരകർമ്മം ചെയ്യപ്പെട്ടപ്പോൾ ദേവന്മാർ ഇങ്ങനെ ആർത്തുവിളിച്ചു.

7.10.68

पश्यामस्त्रिषु लोकेषु न तं संस्थास्नुचारिषु ।
जातं चापि जनिष्यन्तं द्वितीयं चापि साम्प्रतम् ॥ ७.१०.६८ ॥

മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലും ചരാചരങ്ങളിലും അവനു തുല്യനെ ഞങ്ങൾ കാണുന്നില്ല — ജനിച്ചവനോ ജനിക്കാനിരിക്കുന്നവനോ ഇപ്പോഴത്തെ രണ്ടാമനോ.

7.10.69

अन्यमौशीनराच्छेब्याद्धुरो वोढारमित्युत ।
गतिं यस्य न यास्यन्ति मानुषा लोकवासिनः ॥ ७.१०.६९ ॥

ഉശീനരപുത്രനായ ശൈബ്യനല്ലാതെ മറ്റൊരു നുകം വഹിക്കുന്നവൻ — ലോകത്തിൽ വസിക്കുന്ന മനുഷ്യർ അവന്റെ മാർഗ്ഗത്തിൽ എത്തുകയില്ല.

7.10.70

तस्य नप्तारमायान्तं शैब्यं कः समवारयत् ।
द्रोणायाभिमुखं यत्तं व्यात्ताननमिवान्तकम् ॥ ७.१०.७० ॥

അവന്റെ പൗത്രനായ ശൈബ്യൻ വരുമ്പോൾ — ദ്രോണനെതിരെ, ആവേശത്തോടെ, തുറന്ന വായുള്ള മൃത്യുവിനെപ്പോലെ — ആരാണ് അവനെ തടഞ്ഞത്?

7.10.71

विराटस्य रथानीकं मत्स्यस्यामित्रघातिनः ।
प्रेप्सन्तं समरे द्रोणं के वीराः पर्यवारयन् ॥ ७.१०.७१ ॥

വിരാടന്റെ രഥസൈന്യം, ശത്രുഘാതകനായ മത്സ്യരാജാവിന്റെ — യുദ്ധത്തിൽ ദ്രോണനെ നേടാൻ ആഗ്രഹിച്ചവനെ — ഏത് വീരന്മാർ വളഞ്ഞു തടഞ്ഞു?

7.10.72

सद्यो वृकोदराज्जातो महाबलपराक्रमः ।
मायावी राक्षसो वीरो यस्मान्मम महद्भयम् ॥ ७.१०.७२ ॥

വൃകോദരനിൽനിന്ന് ഇപ്പോൾ ജനിച്ചവൻ — മഹാബലവും പരാക്രമവുമുള്ള, മായാവിയായ രാക്ഷസവീരൻ — അവനാൽ എനിക്ക് വലിയ ഭയം.

7.10.73

पार्थानां जयकामं तं तं पुत्राणां मम कण्टकम् ।
घटोत्कचं महात्मानं कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.१०.७३ ॥

പാണ്ഡവരുടെ ജയം ആഗ്രഹിക്കുന്നവനും എന്റെ പുത്രന്മാർക്ക് മുള്ളായവനുമായ ആ മഹാത്മാവായ ഘടോത്കചനെ ദ്രോണനിൽ നിന്ന് ആരാണ് തടഞ്ഞത്?

7.10.74

एते चान्ये च बहवो येषामजितं युधि ।
त्यक्तारः संयुगे प्राणान्किं तेषामजितं युधि ॥ ७.१०.७४ ॥

ഇവരും മറ്റു പലരും, യുദ്ധത്തിൽ ആരാലും ജയിക്കപ്പെടാത്തവർ, യുദ്ധത്തിൽ പ്രാണൻ ത്യജിച്ചവർ; അവരുടെ യുദ്ധത്തിലെ അജേയത എന്തായി?

7.10.75

येषां च पुरुषव्याघ्रः शार्ङ्गधन्वा व्यपाश्रयः ।
लोकानां गुरुरत्यर्थं लोकनाथः सनातनः। ॥ ७.१०.७५ ॥

ആരുടെ അഭയമായി ആ പുരുഷവ്യാഘ്രനായ, ശാർങ്ഗധനുസ്സ് ധരിച്ച, ലോകങ്ങളുടെ അത്യുന്നത ഗുരുവായ, ലോകനാഥനായ, സനാതനനായവൻ നിൽക്കുന്നുവോ.

7.10.76

नारायणोरणे नाथो दिव्यो दिव्यात्मकः प्रभुः ।
यस्य दिव्यानि कर्माणि प्रवदन्ति मनीषिणः। ॥ ७.१०.७६ ॥

നാരായണൻ, അരണത്തിന്റെ നാഥൻ, ദിവ്യൻ, ദിവ്യാത്മാവ്, പ്രഭു; അവന്റെ ദിവ്യകർമ്മങ്ങളെ ജ്ഞാനികൾ വർണ്ണിക്കുന്നു.

7.10.77

तान्यहं कीर्तयिष्यामि भक्त्या स्थैर्यार्थमात्मनः ॥ ७.१०.७७ ॥

ആ കർമ്മങ്ങളെ ഞാൻ ഭക്തിയോടെ, എന്റെ സ്ഥൈര്യത്തിനായി കീർത്തിക്കും.

7.10.88

षण्मासानपि संरब्धा जिघांसन्तो युधां पतिं ॥ ७.१०.८८ ॥

ആറു മാസം വരെയും കോപിച്ച്, യോദ്ധാക്കളുടെ നാഥനെ വധിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച് (അവർ പൊരുതി).