మహాభారతం · అధ్యాయం 7.122
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.122.1
दुःशासनरथं दृष्ट्वा समीपे पर्यवस्थितम् ।
भारद्वाजस्ततो वाक्यं दुःशासनमथाब्रवीत् ॥ ७.१२२.१ ॥
దగ్గరగా నిలిచి ఉన్న దుఃశాసనుని రథాన్ని చూసి, భారద్వాజుడు (ద్రోణుడు) అప్పుడు దుఃశాసనునితో ఈ మాటలు పలికాడు.
7.122.2
दुःशासन रथाः सर्वे कस्माच्चैते प्रविद्रुताः ।
कच्चित्क्षेमं तु नृपतेः कच्चिज्जीवति सैन्धवः ॥ ७.१२२.२ ॥
దుఃశాసనా! ఈ రథాలన్నీ ఎందుకు పారిపోయాయి? రాజుకు క్షేమమేనా? సైంధవుడు (జయద్రథుడు) బ్రతికే ఉన్నాడా?
7.122.3
राजपुत्रो भवानत्र राजभ्राता महारथः ।
किमर्थं द्रवते युद्धे यौवराज्यमवाप्य च ॥ ७.१२२.३ ॥
నీవు ఇక్కడ రాజకుమారుడు, రాజు సోదరుడు, మహారథుడు. యౌవరాజ్యం పొందినా యుద్ధంలో ఎందుకు పారిపోతున్నావు?
7.122.4
दासी जिताऽसि द्यूते त्वं यथा कामचरी भव ।
वाससां वाहिका राज्ञो भ्रातुर्ज्येष्ठस्य मे भव ॥ ७.१२२.४ ॥
జూదంలో నీవు దాసిగా గెలవబడ్డావు; ఇష్టమైనట్లు ఉండు. రాజుకు, నా అన్న జ్యేష్ఠునికి వస్త్రాలు మోసేదానివి అవ్వు.
7.122.5
न सन्ति पतयः सर्वे तेऽद्य षण्ढतिलैः समाः ।
दुःशासनैवं कस्मात्त्वं पूर्वमुक्त्वा पलायसे ॥ ७.१२२.५ ॥
ఈ రోజు నీ భర్తలు అందరూ నపుంసకులతో, నువ్వులతో సమానులు కాదా? దుఃశాసనా! ముందు ఇలా చెప్పి ఇప్పుడు ఎందుకు పారిపోతున్నావు?
7.122.6
स्वयं वैरं महत्कृत्वा पाञ्चालैः पाण्डवैः सह ।
एकं सात्यकिमासाद्य कथं भीतोऽसि संयुगे ॥ ७.१२२.६ ॥
నీవే పాంచాలురతో, పాండవులతో గొప్ప వైరం తెచ్చుకున్నావు; ఒంటరిగా సాత్యకిని చేరినప్పుడు యుద్ధంలో ఎందుకు భయపడ్డావు?
7.122.7
न जानीषे पुरा त्वं तु गृह्णन्नक्षान्दुरोदरे ।
शरा ह्येते भविष्यन्ति दारुणाशीविषोपमाः ॥ ७.१२२.७ ॥
పూర్వం జూదంలో పాచికలు పట్టుకున్నప్పుడు నీవు దీనిని తెలుసుకోలేదు; కానీ ఈ బాణాలు భయంకర విషసర్పాల వలె అవుతాయి.
7.122.8
अप्रियाणां हि वचनं पाण्डवस्य विशेषतः ।
द्रौपद्याश्च परिक्लेशस्त्वन्मूलो ह्यभवत्पुरा ॥ ७.१२२.८ ॥
పాండవులకు, ముఖ్యంగా ద్రౌపదికి, అప్రియమైన మాటలు, బాధ పూర్వం నీ వల్లనే కలిగాయి.
7.122.9
क्व ते मानश्च दर्पश्च क्व ते वीर्यं क्व गर्जितम् ।
आशीविषसमान्पार्थान्कोपयित्वा क्व यास्यसि ॥ ७.१२२.९ ॥
నీ గర్వం, అహంకారం ఎక్కడ? నీ వీర్యం, గర్జన ఎక్కడ? విషసర్పాలవంటి పార్థులను కోపింపజేసి నీవు ఎక్కడికి పోతావు?
7.122.10
शोच्येयं भारती सेना राज्यं चैव सुयोधनः ।
यस्य त्वं कर्कशो भ्राता पलायनपरायणः ॥ ७.१२२.१० ॥
ఈ భారత సేన, సుయోధనుడి రాజ్యం జాలిపడదగినవి; అతని కఠినుడైన సోదరుడవు నీవు, పారిపోవడంలో నిమగ్నుడవై ఉన్నావు.
7.122.11
ननु नाम त्वया वीर दार्यमाणा भयार्दिता ।
स्वबाहुबलमास्थाय रक्षितव्या ह्यनीकिनी ॥ ७.१२२.११ ॥
వీరుడా, భయంతో బాధపడుతూ చెదిరిపోతున్న సేనను నీ బాహుబలాన్ని ఆశ్రయించి రక్షించవలసింది కదా.
7.122.12
स त्वमद्य रणं हित्वा भीतो हर्षयसे परान् ।
विद्रुते त्वयि सैन्यस्य नायके शत्रुमूदन।
कोऽन्यः स्थास्यति सङ्ग्रामे भीतो भीते व्यपाश्रये ॥ ७.१२२.१२ ॥
నీవు ఈనాడు యుద్ధాన్ని విడిచి భయపడి శత్రువులను సంతోషపెడుతున్నావు. శత్రుసంహారకా, సేన నాయకుడవైన నీవు పారిపోయాక, యుద్ధంలో ఇంకెవరు నిలుస్తారు? భీతుడైనవాడిని ఆశ్రయించినవారూ భీతులే.
7.122.13
एकेन सात्वतेनाद्य युध्यमानस्य तेन वै ।
पलायने तव मतिः सङ्ग्रामाद्धि प्रवर्तते ॥ ७.१२२.१३ ॥
ఈ రోజు ఒక్క సాత్వతుడితో (సాత్యకితో) పోరాడుతున్నప్పుడే, ఆ యుద్ధం నుండి పారిపోవాలనే ఆలోచన మీకు కలుగుతోంది.
7.122.14
यदा गाण्डीवधन्वानं भीमसेनं च कौरव ।
यमौ च द्रक्ष्यसि रणे तदा वै किं करिष्यसि ॥ ७.१२२.१४ ॥
కౌరవా, యుద్ధంలో గాండీవ ధనుర్ధారియైన అర్జునుడిని, భీమసేనుడిని, ఇద్దరు యమళులను (నకుల-సహదేవులను) చూసినప్పుడు, అప్పుడు మీరు ఏమి చేస్తారు?
7.122.15
युधि फल्गुनबाणानां मूर्याग्निसमवर्चसाम् ।
न तुल्याः सात्यकिशरा येभ्यो भीतः पलायसे ॥ ७.१२२.१५ ॥
యుద్ధంలో సూర్యాగ్నుల తేజస్సుతో సమానమైన ఫల్గునుని (అర్జునుని) బాణాలకు, సాత్యకి బాణాలు సమానం కావు; వాటికంటేనే భయపడి మీరు పారిపోతున్నారు.
7.122.16
त्वरितो वीर गच्छ त्वं गान्धार्युदरमाविश ।
पृथिव्यां धावमानस्य नान्यत्पश्यामि जीवनम् ॥ ७.१२२.१६ ॥
వీరా, త్వరగా వెళ్ళు; గాంధారి గర్భంలో ప్రవేశించు. భూమిపై పారిపోతున్న నీకు మరో జీవనమార్గం కనిపించడం లేదు.
7.122.17
यदि तावत्कृता बुद्धिः पलायनपरायणा ।
पृथिवी धर्मराजाय शमेनैव प्रदीयताम् ॥ ७.१२२.१७ ॥
మీరు పారిపోవాలనే నిశ్చయించుకున్నట్లయితే, భూమిని ధర్మరాజు (యుధిష్ఠిరుడు)కు శాంతితోనే అప్పగించండి.
7.122.18
यावत्फल्गुननाराचा निर्मुक्तोरगसन्निभाः ।
नाविशन्ति शरीरं ते तावत्संशाम्य पाण्डवैः ॥ ७.१२२.१८ ॥
విడిచిపెట్టిన సర్పాల వలె ఉన్న అర్జునుని ఇనుప బాణాలు మీ శరీరంలో దిగకముందే, పాండవులతో సంధి చేసుకోండి.
7.122.19
यावत्ते पृथिवीं पार्था हत्वा भ्रातृशतं रणे ।
नाक्षिपन्ति महात्मानस्तावत्संशाम्य पाण्डवैः ॥ ७.१२२.१९ ॥
పాండవులు యుద్ధంలో మీ నూరుగురు సోదరులను చంపి భూమిని పూర్తిగా ఆక్రమించక ముందే, పాండవులతో సంధి చేసుకోండి.
7.122.20
यावन्न क्रुध्यते राजा धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ।
कृष्णश्च समरश्लाघी तावत्संशाम्य पाण्डवैः ॥ ७.१२२.२० ॥
ధర్మపుత్రుడైన రాజు యుధిష్ఠిరుడు, యుద్ధంలో గర్వించే కృష్ణుడు కోపించకముందే, పాండవులతో సంధి చేసుకోండి.
7.122.21
यावद्भीमो महाबाहुर्विगाह्य महतीं चमूम् ।
सोदरांस्ते न मृद्राति तावत्संशाम्य पाण्डवैः ॥ ७.१२२.२१ ॥
మహాబాహువు భీముడు విశాల సేనలోకి దూకి మీ సోదరులను అణచివేయకముందే, పాండవులతో సంధి చేసుకోండి.
7.122.22
पूर्वमुक्तश्च ते भ्राता भीष्मेणासौ सुयोधनः ।
अजेयाः पाण्डवाः सङ्ख्ये सौम्य संशाम्य तैः सह ॥ ७.१२२.२२ ॥
పూర్వమే భీష్ముడు మీ సోదరుడు సుయోధనునితో, యుద్ధంలో పాండవులు జయించలేనివారని చెప్పాడు. ఓ సౌమ్యుడా, వారితో సంధి చేసుకో.
7.122.23
मया शमवता चोक्तो रक्ष शेषं सुयोधन ।
संशाम्य पार्थैस्त्वं रक्ष वीर सर्वान्महीक्षितः ॥ ७.१२२.२३ ॥
శాంతిని కోరే నేనూ చెప్పాను: సుయోధనా, మిగిలినవారిని కాపాడు. వీరుడా, పార్థులతో సంధి చేసి భూపాలురందరినీ రక్షించు.
7.122.24
न च तत्कृतवान्मन्दस्तव भ्रातां सुयोधनः ।
स युद्धे धृतिमास्थाय यत्तो युध्यस्व पाण्डवैः ॥ ७.१२२.२४ ॥
కానీ మీ మూర్ఖ సోదరుడు సుయోధనుడు అది చేయలేదు. ఇప్పుడు అతడు యుద్ధంలో ధైర్యంగా నిలబడి, జాగ్రత్తగా పాండవులతో పోరాడాలి.
7.122.25
तवापि शोणितं भीमः पास्यतीति मया श्रुतम् ।
तच्चाप्यवितथं तस्य तत्तथैव भविष्यति ॥ ७.१२२.२५ ॥
భీముడు నీ రక్తాన్ని కూడా తాగుతాడని నేను విన్నాను. అతని ఆ మాట అసత్యం కాదు; అది అలాగే జరుగుతుంది.
7.122.26
किं भीमस्य न जानासि विक्रमं त्वं सुबालिश ।
यत्त्वया वैरमारब्धं संयुगे प्रपलायिना ॥ ७.१२२.२६ ॥
ఓ అతి మూఢుడా, భీముని పరాక్రమం నీకు తెలియదా? యుద్ధంలో పారిపోయిన నువ్వు ప్రారంభించిన వైరాన్ని.
7.122.27
गच्छ तूर्णं रथेनैव यत्र तिष्ठति सात्यकिः ।
त्वया हीनं बलं ह्येतद्विद्रविष्यति भारत
आत्मार्थं योधय रणे सात्यकिं सत्यविक्रमम् ॥ ७.१२२.२७ ॥
వేగంగా రథంపైనే సాత్యకి నిలిచిన చోటికి వెళ్ళు. భారతా, నీవు లేకుండా ఈ సేన నిశ్చయంగా చెదిరిపోతుంది. నీ స్వప్రయోజనం కోసం యుద్ధంలో సత్యపరాక్రముడైన సాత్యకితో పోరాడు.
7.122.28
एवमुक्तस्तव सुतो नाब्रवीत्किञ्चिदप्यसौ ।
श्रुतं चाश्रुतवत्कृत्वा प्रायाद्येन स सात्यकिः ॥ ७.१२२.२८ ॥
ఇలా చెప్పబడినా నీ కుమారుడు ఏమీ మాట్లాడలేదు. విన్నప్పటికీ వినని వానివలె, సాత్యకి ఉన్న వైపుకు వెళ్ళాడు.
7.122.29
सैन्येन महता युक्तो म्लेच्छानामनिवर्तिनाम् ।
आसाद्य च रणे यत्तो युयुधानमयोधयत् ॥ ७.१२२.२९ ॥
వెనుదిరగని మ్లేచ్ఛుల గొప్ప సేనతో కూడినవాడై, యుద్ధంలో సిద్ధంగా ఉండి, సమీపించి యుయుధానునితో పోరాడాడు.
7.122.30
द्रोणोऽपि रथिनां श्रेष्ठः पाञ्चालान्पाण्डवांस्तथा ।
अभ्यद्रवत सङ्क्रुद्धौ जवमास्थाय मध्यमम् ॥ ७.१२२.३० ॥
రథికులలో శ్రేష్ఠుడైన ద్రోణుడు కూడా, కోపంతో మధ్యమ వేగాన్ని అవలంబించి, పాంచాలులను, పాండవులను ఎదుర్కొన్నాడు.
7.122.31
प्रविश्य च रणे द्रोणः पाण्डवानां वरूथिनीम् ।
द्रावयामास योधान्वै शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ७.१२२.३१ ॥
యుద్ధంలో పాండవుల సేనలోకి ప్రవేశించి ద్రోణుడు వందలు, వేలమంది యోధులను పారిపోయేలా చేశాడు.
7.122.32
ततो द्रोणो महाराज नाम विश्राव्य संयुगे ।
पाण्डुपाञ्चालमत्स्यानां प्रचक्रे कदनं महत् ॥ ७.१२२.३२ ॥
మహారాజా, అప్పుడు ద్రోణుడు యుద్ధంలో తన పేరు చాటి పాండవ, పాంచాల, మత్స్య సైన్యాలపై గొప్ప వధ సాగించాడు.
7.122.33
तं जयन्तमनीकानि भारद्वाजं ततस्ततः ।
पाञ्चालपुत्रो द्युतिमान्वीरकेतुः समभ्ययात् ॥ ७.१२२.३३ ॥
సేనలను ఇటునటు జయిస్తున్న ఆ భరద్వాజుడిని (ద్రోణుడిని) పాంచాల కుమారుడు, తేజస్వి అయిన వీరకేతుడు ఎదుర్కొన్నాడు.
7.122.34
स द्रोणं पञ्चभिर्विद्व्वा शरैः सन्नतपर्वभिः ।
ध्वजमेकेन विव्याध सारथिं चास्य सप्तभिः ॥ ७.१२२.३४ ॥
అతడు ద్రోణుడిని వంగిన కణుపులుగల ఐదు బాణాలతో గుచ్చాడు; ఒకదానితో ధ్వజాన్ని, ఏడింటితో ఆయన సారథిని కూడా గుచ్చాడు.
7.122.35
तत्राद्भुतं महाराज दृष्ट्वानस्मि संयुगे ।
यद्द्रोणो रभसं युद्धे पाञ्चाल्यं नात्यवर्तत ॥ ७.१२२.३५ ॥
మహారాజా, అక్కడ యుద్ధంలో నేను ఒక అద్భుతాన్ని చూశాను: ద్రోణుడు వేగంగా పోరాడినా పాంచాల కుమారుడిని అధిగమించలేకపోయాడు.
7.122.36
सन्निरुद्धं रमे द्रोणं पाञ्चला वीक्ष्य मारिष ।
आवव्रुः सर्वतो राजन्धर्मपुत्रजयैषिणः ॥ ७.१२२.३६ ॥
ఓ మారిష, ద్రోణుడు చుట్టుముట్టబడ్డాడని చూసి పాంచాలులు ఓ రాజా, ధర్మపుత్రుని విజయం కోరి అన్ని వైపులా ఆయన్ను ముట్టడించారు.
7.122.37
ते शरैरग्निसंकाशैस्तोमरैश्च महाधनैः ।
शस्त्रैश्च विविधै राजन्द्रोणमेकमवाकिरन् ॥ ७.१२२.३७ ॥
అగ్నిలా ప్రకాశించే బాణాలతో, అమూల్యమైన తోమరాలతో, అనేక రకాల ఆయుధాలతో, ఓ రాజా, వారు ఒంటరిగా ఉన్న ద్రోణుడిని కప్పివేశారు.
7.122.38
निवार्य तान्बाणगणान्द्रोणो राजन्समन्ततः ।
महाजलधरान्व्योम्नि मातरिश्वेव चाबभौ ॥ ७.१२२.३८ ॥
ఓ రాజా, ద్రోణుడు అన్ని వైపుల నుంచి వచ్చిన బాణసమూహాలను అడ్డుకుని, ఆకాశంలో మహా మేఘాలను చెదరగొట్టే వాయువులా ప్రకాశించాడు.
7.122.39
ततः शरं महाघोरं मूर्यपावकसन्निभम् ।
सन्दधे परवीरघ्नो वीरकेतो रथं प्रति ॥ ७.१२२.३९ ॥
అప్పుడు శత్రువీరులను సంహరించే వీరకేతువు, సూర్యుడు లేదా అగ్నిని పోలిన అత్యంత భయంకరమైన ఒక బాణాన్ని ఆ రథం వైపు సంధించాడు.
7.122.40
स भित्त्वा तु शरो राजन्पाञ्चालकुलनन्दनम् ।
अभ्यगाद्धरणीं तूर्णं लोहितार्द्रो ज्वलन्निव ॥ ७.१२२.४० ॥
ఓ రాజా, ఆ బాణం పాంచాల వంశ ఆనందాన్ని (వీరుడిని) చీల్చి, రక్తంతో తడిసి, మండుతున్నట్లుగా వేగంగా భూమిలోకి దూసుకుపోయింది.
7.122.41
ततोऽपतद्रथात्तूर्णं पाञ्चालकुलनन्दनः ।
पर्वताग्रादिव महांश्चम्पको वायुपीडितः ॥ ७.१२२.४१ ॥
అప్పుడు పాంచాల వంశ ఆనందమైన ఆ వీరుడు వేగంగా రథం నుండి పడిపోయాడు; గాలికి కూలిన ఒక పెద్ద చంపక వృక్షం పర్వత శిఖరం నుండి పడినట్లు.
7.122.42
तस्मिन्हते महेष्वासे राजपुत्रे महाबले ।
पाञ्चालास्त्वरिता द्रोणं समन्तात्पर्यवारयन् ॥ ७.१२२.४२ ॥
ఆ మహాధనుర్ధరుడు, మహాబలుడైన రాజపుత్రుడు చంపబడగానే, పాంచాలులు త్వరగా ద్రోణుడిని అన్ని వైపుల నుండి చుట్టుముట్టారు.
7.122.43
चित्रकेतुः सुधन्वा च चित्रवर्मा च भारत ।
तथा चित्ररथश्चैव भ्रातृव्यसनकर्शिताः ॥ ७.१२२.४३ ॥
భారతా, చిత్రకేతువు, సుధన్వుడు, చిత్రవర్ముడు, అలాగే చిత్రరథుడు కూడా — సోదరుని దుర్గతికి కుంగిపోయినవారై.
7.122.44
अभ्यद्रवन्त सहिता भारद्वाजं युयुत्सवः ।
मुञ्चन्तः शरवर्षाणि तपान्ते जलदा इव
अदृश्यं समरे चक्रुर्भारद्वाजं सुधन्विनः ॥ ७.१२२.४४ ॥
యుద్ధాభిలాషులై వారు కలిసి భరద్వాజుని కుమారుడు ద్రోణునిపై దూకారు; వేసవి చివరి మేఘాల వలె బాణవర్షం కురిపిస్తూ, ఆ ధనుర్ధారులు యుద్ధంలో భరద్వాజుని కనబడకుండా చేశారు.
7.122.45
स वध्यमानो बहुधा राजपुत्रैर्महारथैः ।
क्रोधमाहारयत्तेषामभावाय द्विजर्षभः ॥ ७.१२२.४५ ॥
రాజకుమారులు, మహారథులు అనేక విధాలుగా కొట్టగా, ఆ ద్విజశ్రేష్ఠుడు వారి నాశనం కోసం కోపాన్ని రేపుకున్నాడు.
7.122.46
ततः शरमयं जालं द्रोणस्तेषामवासृजत् ।
ते हन्यमाना द्रोणस्य शरैराकर्णचोदितैः।
कर्तव्यं नाभ्यजानन्वै कुमारा राजसत्तम ॥ ७.१२२.४६ ॥
అప్పుడు ద్రోణుడు వారిపై బాణాలతో ఒక వలను విసిరాడు. చెవి వరకు లాగి వదిలిన ద్రోణుని బాణాలతో కొట్టబడిన ఆ కుమారులు, ఓ రాజశ్రేష్ఠా, తాము ఏమి చేయాలో తెలుసుకోలేకపోయారు.
7.122.47
तान्विमूढान्रणे द्रोणः प्रहसन्निव भारत ।
व्यश्वसूतरथांश्चक्रे कुमारान्कुपितो रणे ॥ ७.१२२.४७ ॥
ఓ భారతా, యుద్ధంలో గందరగోళంలో ఉన్న ఆ కుమారులను ద్రోణుడు నవ్వుతున్నట్లుగా, కోపంతో, రణంలో గుర్రాలు, సారథులు, రథాలు లేకుండా చేశాడు.
7.122.48
अथापरैः सुनिशितैर्भल्लैस्तेषां महायशाः ।
पुष्पाणीव विवान्वायुः सोत्तमाङ्गान्यपातयत् ॥ ७.१२२.४८ ॥
అప్పుడు ఆ మహాయశస్వి మరో అతితీక్ష్ణమైన భల్లాలతో, గాలి పూలను రాల్చినట్లు, వారి ఉత్తమ శిరస్సులను నేలకూల్చాడు.
7.122.49
ते रथेभ्यो हताः पेतुः क्षितौ राजन्सुवर्चसः ।
देवासुरे पुरा युद्धे यथा दैतेयदानवाः ॥ ७.१२२.४९ ॥
ఓ రాజా, రథాల నుండి కొట్టబడిన ఆ తేజోవంతులు నేలపై పడ్డారు; పూర్వం దేవాసుర యుద్ధంలో దైత్యులు, దానవులు పడినట్లు.
7.122.50
तान्निहत्य रणे राजन्भारद्वाजः प्रतापवान् ।
कार्मुकं भ्रामयामास हेमपृष्ठं दुरासदम् ॥ ७.१२२.५० ॥
ఓ రాజా, యుద్ధంలో వారిని చంపిన తరువాత ప్రతాపవంతుడైన భారద్వాజుడు (ద్రోణుడు) బంగారు వెన్ను గల, ఎదురులేని విల్లును తిప్పాడు.
7.122.51
तदस्य भ्राजते राजन्मेघमध्ये तडिद्यथा ॥ ७.१२२.५१ ॥
ఓ రాజా, ఆయన ఆ విల్లు మేఘాల మధ్య మెరుపులా ప్రకాశిస్తోంది.
7.122.52
पाञ्चालान्निहतान्दृष्ट्वा देवकल्पान्महारथान् ।
धृष्टद्युम्नो भृशोद्विग्नो नेत्राभ्यां पातयञ्जलम्।
अभ्यवर्तत सङ्गारमे क्रुद्धो द्रोणरथं प्रति ॥ ७.१२२.५२ ॥
పాంచాలుల దేవసమానులైన మహారథులు చంపబడడం చూసి ధృష్టద్యుమ్నుడు ఎంతో కలత చెందాడు; కళ్ళ నుండి కన్నీరు కారుస్తూ, కోపంతో యుద్ధంలో ద్రోణుని రథం వైపు ముందుకు సాగాడు.
7.122.53
ततो हाहेति सहसा नादः समभवन्नृप ।
पाञ्चाल्येन रणे दृष्ट्वा द्रोणमावारितं शरैः ॥ ७.१२२.५३ ॥
అప్పుడు ఓ రాజా, యుద్ధంలో పాంచాల్యుడు ద్రోణుడు బాణాలతో కప్పబడి ఉండటం చూసి అకస్మాత్తుగా 'హాహా' అనే ధ్వని మ్రోగింది.
7.122.54
से च्छाद्यमानो बहुधा पार्षतेन महात्मना ।
न विव्यथे ततो द्रोणः स्मयन्नेवान्वयुध्यत ॥ ७.१२२.५४ ॥
మహాత్ముడైన పార్షతుని (ధృష్టద్యుమ్నుని) చేత అనేక విధాలుగా కప్పబడినా ద్రోణుడు కలత చెందలేదు; చిరునవ్వుతోనే యుద్ధం కొనసాగించాడు.
7.122.55
ततो द्रोणं महाराज पाञ्चाल्यः क्रोधमूर्च्छितः ।
आजघानोरसि क्रुद्धो नवत्या नतपर्वणाम् ॥ ७.१२२.५५ ॥
అప్పుడు, మహారాజా, కోపంతో మూర్ఛితుడైన పాంచాల వీరుడు కోపోద్రిక్తుడై ద్రోణుని రొమ్ముపై వంగిన కణుపులుగల తొంభై బాణాలతో కొట్టాడు.
7.122.56
स गाढविद्धो बलिना भारद्वाजो महायशाः ।
निषसाद रथोपस्थे कश्मलं च जगाम ह ॥ ७.१२२.५६ ॥
బలవంతుని చేత గాఢంగా గాయపడిన మహాయశస్వి భారద్వాజుడు రథం మీద కూర్చుని మూర్ఛను పొందాడు.
7.122.57
तं वै तथागतं दृष्ट्वा धृष्टद्युम्नः पराक्रमी ।
चापमुत्सृज्य शीघ्रं तु असिं जग्राह वीर्यवान् ॥ ७.१२२.५७ ॥
అతడు ఆ స్థితిలో ఉండటం చూసి పరాక్రమశాలి ధృష్టద్యుమ్నుడు వెంటనే ధనుస్సును విడిచి, వీర్యవంతుడై ఖడ్గాన్ని పట్టుకున్నాడు.
7.122.58
अवप्लुत्य रथाच्चापि त्वरितः स महारथः ।
आरुरोह रथं तूर्णं भारद्वाजस्य मारिष।
हर्तुमिच्छञ्शिरः कायात्क्रोधसंरक्रलोचनः ॥ ७.१२२.५८ ॥
ఆ మహారథుడు రథం నుండి దూకి త్వరగా భారద్వాజుని రథమెక్కాడు; ఓ మహానుభావా, కోపంతో ఎర్రబారిన కళ్లతో అతని తలను శరీరం నుండి తీయాలనుకున్నాడు.
7.122.59
प्रत्याश्वस्तस्ततो द्रोणो धनुर्गृह्य महारवम् ।
आसन्नमागतं दृष्ट्वा धृष्टद्युम्नं जिघांसया ॥ ७.१२२.५९ ॥
అప్పుడు స్పృహ తెచ్చుకున్న ద్రోణుడు మహాధ్వని చేసే ధనుస్సును పట్టి, సమీపానికి వచ్చిన ధృష్టద్యుమ్నుని చంపాలనే కోరికతో చూశాడు.
7.122.60
शरैर्वैतस्तिकै राजन्विव्याधासन्नवेधिभिः ।
योधयामास समरे धृष्टद्युम्नं महारथम् ॥ ७.१२२.६० ॥
రాజా, ద్రోణుడు ఒక జానెడు పొడవు, దగ్గర లక్ష్యాన్ని ఛేదించే బాణాలతో అతనిని గుచ్చి, యుద్ధంలో మహారథుడైన ధృష్టద్యుమ్నునితో పోరాడాడు.
7.122.61
ते हि वैतस्तिका नाम शरा आमन्नयोधिनः ।
द्रोणस्य विहिता राजन्यैर्धृष्टद्युम्नमाक्षिणोत् ॥ ७.१२२.६१ ॥
అవి వైతస్తిక నామకమైన బాణాలు; సమీప యుద్ధంలో పోరాడేవి. ఓ రాజా, ద్రోణుడు ప్రయోగించిన ఆ బాణాలు ధృష్టద్యుమ్నుని గాయపరిచాయి.
7.122.62
स वध्यमानो बहुभिः सायकैस्तैर्महाबलः ।
अवप्लुत्य रथात्तूर्णं भग्नवेगः पराक्रमी ॥ ७.१२२.६२ ॥
ఆ అనేక బాణాలచే గాయపడిన ఆ మహాబలుడు వేగంగా రథం నుండి దూకాడు; అతని వేగం భగ్నమైనా అతడు పరాక్రమశాలి.
7.122.63
आरुह्य स्वरथं वीरः प्रगृह्य च महद्धनुः ।
विव्याध समरे द्रोणं धृष्टद्युम्नो महारथः ॥ ७.१२२.६३ ॥
తన రథం ఎక్కి, ఆ వీరుడు తన గొప్ప విల్లు చేపట్టి యుద్ధంలో ద్రోణుడిని బాణాలతో గాయపరిచాడు — మహారథుడు ధృష్టద్యుమ్నుడు.
7.122.64
द्रोणश्चापि महाराज शरैर्विव्याध पार्षतम् ॥ ७.१२२.६४ ॥
మహారాజా, ద్రోణుడు కూడా బాణాలతో పార్షతుడిని గాయపరిచాడు.
7.122.65
तदद्भुतमभूद्युद्धं द्रोणपाञ्चालयोस्तदा ।
त्रैलोक्यकाङ्क्षिणोरासीच्छक्रप्रह्लादयोरिव ॥ ७.१२२.६५ ॥
అప్పుడు ద్రోణుడు, పాంచాలుడి మధ్య ఆ యుద్ధం అద్భుతంగా మారింది — మూడు లోకాలను కోరిన ఇంద్రుడు, ప్రహ్లాదుల యుద్ధంలా.
7.122.66
मण्डलानि विचित्राणि यमकानीतराणि च ।
चरन्तौ युद्धमार्गज्ञौ ततक्षतुरथेषुभिः ॥ ७.१२२.६६ ॥
విచిత్రమైన వృత్తాకార గతులు, జంట మరియు ఇతర గతులు చేస్తూ, యుద్ధమార్గం తెలిసిన ఆ ఇద్దరూ రథబాణాలతో ఒకరినొకరు గాయపరిచారు.
7.122.67
मोहयन्तौ मनांस्याजौ योधानां द्रोणपार्षतौ ।
सृजन्तौ शरवर्षाणि वर्षास्विव बलाहकौ।
छादयन्तौ महात्मानौ शरैर्व्योम दिशो महीम् ॥ ७.१२२.६७ ॥
యుద్ధంలో యోధుల మనసులను మోహింపజేస్తూ, వర్షాకాలపు రెండు మేఘాల వలె బాణవర్షం కురిపిస్తూ, మహాత్ములైన ద్రోణుడు మరియు పార్షతుడు (ధృష్టద్యుమ్నుడు) బాణాలతో ఆకాశాన్ని, దిక్కులను, భూమిని కప్పివేశారు.
7.122.68
तदद्भुतं तयोर्युद्धं भूतसङ्घा ह्यपूजयन् ।
क्षत्रियाश्च महाराज ये चान्ये तव सैनिकाः ॥ ७.१२२.६८ ॥
మహారాజా, వారిద్దరి ఆ అద్భుత యుద్ధాన్ని చూసి ప్రాణుల సమూహాలు వారిని పూజించాయి; క్షత్రియులు, మీ ఇతర సైనికులు కూడా అలాగే చేశారు.
7.122.69
अवश्यं समरे द्रोणो दृष्टद्युम्नेन सङ्गतः ।
वशमेष्यति नो राजन्पाञ्चाला इति चुक्रुशुः ॥ ७.१२२.६९ ॥
"యుద్ధంలో ద్రోణుడు ధృష్టద్యుమ్నునితో తలపడ్డాడు; అతడు తప్పక మన వశమవుతాడు" అని, రాజా, పాంచాలులు అరిచారు.
7.122.70
द्रोणस्तु त्वरितो युद्धे धृष्टद्युम्नस्य सारथेः ।
शिरः प्रच्यावयामास फलं पक्वं तरोरिव ॥ ७.१२२.७० ॥
కానీ ద్రోణుడు యుద్ధంలో త్వరగా ధృష్టద్యుమ్నుని సారథి తలను, చెట్టు నుండి పండిన ఫలం రాలినట్లు, రాల్చాడు.
7.122.71
ततस्तु प्रद्रुता वाहा राजंस्तस्य महात्मनः ॥ ७.१२२.७१ ॥
అప్పుడు, రాజా, ఆ మహాత్ముని గుర్రాలు పారిపోయాయి.
7.122.72
तेषु प्रद्रवमाणेषु पाञ्चालान्सृञ्जयांस्तथा ।
अयोधयद्रणे द्रोणस्तत्रतत्र पराक्रमी ॥ ७.१२२.७२ ॥
అవి పారిపోతుండగా, పరాక్రమి అయిన ద్రోణుడు యుద్ధంలో అక్కడక్కడ పాంచాలులను, సృంజయులను కూడా ఎదుర్కొన్నాడు.
7.122.73
विजित्य पाण्डुपाञ्चालान्भारद्वाजः प्रतापवान् ।
स्वं व्यूहं पुनरास्थाय स्थितोऽभवदरिन्दमः।
न चैनं पाण्डवा युद्धे जेतुमुत्सेहिरे प्रभो ॥ ७.१२२.७३ ॥
ప్రతాపవంతుడైన భారద్వాజుడు పాండవులను, పాంచాలులను జయించి, తన వ్యూహాన్ని మళ్లీ స్థాపించి శత్రువులను అణచుతూ నిలిచాడు. ఓ ప్రభూ, యుద్ధంలో పాండవులు ఆయనను జయించడానికి సాహసించలేకపోయారు.