മഹാഭാരതം · അധ്യായം 7.122
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.122.1
दुःशासनरथं दृष्ट्वा समीपे पर्यवस्थितम् ।
भारद्वाजस्ततो वाक्यं दुःशासनमथाब्रवीत् ॥ ७.१२२.१ ॥
അടുത്ത് നിൽക്കുന്ന ദുഃശാസനന്റെ രഥം കണ്ട്, ഭാരദ്വാജൻ (ദ്രോണൻ) അപ്പോൾ ദുഃശാസനനോട് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
7.122.2
दुःशासन रथाः सर्वे कस्माच्चैते प्रविद्रुताः ।
कच्चित्क्षेमं तु नृपतेः कच्चिज्जीवति सैन्धवः ॥ ७.१२२.२ ॥
ദുഃശാസനാ! ഈ രഥങ്ങളെല്ലാം എന്തിന് ഓടിപ്പോയി? രാജാവിന് ക്ഷേമമാണോ? സൈന്ധവൻ (ജയദ്രഥൻ) ജീവിച്ചിരിപ്പുണ്ടോ?
7.122.3
राजपुत्रो भवानत्र राजभ्राता महारथः ।
किमर्थं द्रवते युद्धे यौवराज्यमवाप्य च ॥ ७.१२२.३ ॥
നീ ഇവിടെ രാജപുത്രനും, രാജാവിന്റെ സഹോദരനും, മഹാരഥനുമാണ്. യൗവരാജ്യം നേടിയിട്ടും യുദ്ധത്തിൽ എന്തിന് ഓടുന്നു?
7.122.4
दासी जिताऽसि द्यूते त्वं यथा कामचरी भव ।
वाससां वाहिका राज्ञो भ्रातुर्ज्येष्ठस्य मे भव ॥ ७.१२२.४ ॥
ചൂതിൽ നീ ദാസിയായി ജയിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; ഇഷ്ടം പോലെ ആകൂ. രാജാവിന്റെയും എന്റെ ജ്യേഷ്ഠന്റെയും വസ്ത്രങ്ങൾ ചുമക്കുന്നവളാകൂ.
7.122.5
न सन्ति पतयः सर्वे तेऽद्य षण्ढतिलैः समाः ।
दुःशासनैवं कस्मात्त्वं पूर्वमुक्त्वा पलायसे ॥ ७.१२२.५ ॥
ഇന്ന് നിന്റെ ഭർത്താക്കന്മാരെല്ലാം ഷണ്ഡന്മാരും എള്ളിനു തുല്യരുമല്ലേ? ദുഃശാസനാ! മുമ്പ് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ഇപ്പോൾ എന്തിന് ഓടുന്നു?
7.122.6
स्वयं वैरं महत्कृत्वा पाञ्चालैः पाण्डवैः सह ।
एकं सात्यकिमासाद्य कथं भीतोऽसि संयुगे ॥ ७.१२२.६ ॥
നീ തന്നെ പാഞ്ചാലന്മാരോടും പാണ്ഡവരോടും വലിയ വൈരം ഉണ്ടാക്കി; ഒറ്റയ്ക്ക് സാത്യകിയെ സമീപിച്ചപ്പോൾ യുദ്ധത്തിൽ എന്തിന് ഭയന്നു?
7.122.7
न जानीषे पुरा त्वं तु गृह्णन्नक्षान्दुरोदरे ।
शरा ह्येते भविष्यन्ति दारुणाशीविषोपमाः ॥ ७.१२२.७ ॥
മുൻപ് ചൂതുകളി നടത്തുമ്പോൾ നീ ഇത് അറിഞ്ഞില്ല; എന്നാൽ ഈ അമ്പുകൾ ഭയങ്കരമായ വിഷസർപ്പങ്ങളെപ്പോലെ ആകും.
7.122.8
अप्रियाणां हि वचनं पाण्डवस्य विशेषतः ।
द्रौपद्याश्च परिक्लेशस्त्वन्मूलो ह्यभवत्पुरा ॥ ७.१२२.८ ॥
പാണ്ഡവർക്കും, വിശേഷിച്ച് ദ്രൗപദിക്കും, അപ്രിയ വചനങ്ങളും ദുഃഖവും മുൻപ് നിന്നിൽനിന്നാണ് ഉണ്ടായത്.
7.122.9
क्व ते मानश्च दर्पश्च क्व ते वीर्यं क्व गर्जितम् ।
आशीविषसमान्पार्थान्कोपयित्वा क्व यास्यसि ॥ ७.१२२.९ ॥
നിന്റെ മാനവും അഹങ്കാരവും എവിടെ? നിന്റെ വീര്യവും ഗർജ്ജനവും എവിടെ? വിഷസർപ്പങ്ങൾ പോലുള്ള പാർത്ഥരെ കോപിപ്പിച്ചിട്ട് നീ എവിടേക്ക് പോകും?
7.122.10
शोच्येयं भारती सेना राज्यं चैव सुयोधनः ।
यस्य त्वं कर्कशो भ्राता पलायनपरायणः ॥ ७.१२२.१० ॥
ഈ ഭാരത സേനയും സുയോധനന്റെ രാജ്യവും സഹതാപാർഹമാണ്; അവന്റെ കഠിനനായ സഹോദരനായ നീ ഓടിപ്പോകുന്നതിൽ മുഴുകിയിരിക്കുന്നു.
7.122.11
ननु नाम त्वया वीर दार्यमाणा भयार्दिता ।
स्वबाहुबलमास्थाय रक्षितव्या ह्यनीकिनी ॥ ७.१२२.११ ॥
വീരാ, ഭയത്താൽ പീഡിതമായി ചിതറുന്ന സേനയെ നീ സ്വന്തം ബാഹുബലം ആശ്രയിച്ച് രക്ഷിക്കേണ്ടതല്ലേ.
7.122.12
स त्वमद्य रणं हित्वा भीतो हर्षयसे परान् ।
विद्रुते त्वयि सैन्यस्य नायके शत्रुमूदन।
कोऽन्यः स्थास्यति सङ्ग्रामे भीतो भीते व्यपाश्रये ॥ ७.१२२.१२ ॥
നീ ഇന്ന് യുദ്ധം ഉപേക്ഷിച്ച് ഭയന്ന് ശത്രുക്കളെ സന്തോഷിപ്പിക്കുകയാണ്. ശത്രുസംഹാരകനേ, സേനാനായകനായ നീ ഓടിപ്പോയ ശേഷം യുദ്ധത്തിൽ മറ്റാരാണ് നിലയുറപ്പിക്കുക? ഭയന്നവനെ ആശ്രയിക്കുന്നവരും ഭയന്നവർ തന്നെ.
7.122.13
एकेन सात्वतेनाद्य युध्यमानस्य तेन वै ।
पलायने तव मतिः सङ्ग्रामाद्धि प्रवर्तते ॥ ७.१२२.१३ ॥
ഇന്ന് ഒരു സാത്വതനോടു (സാത്യകിയോടു) യുദ്ധം ചെയ്യുമ്പോൾത്തന്നെ, ആ യുദ്ധത്തിൽ നിന്ന് ഓടിപ്പോകാനുള്ള ചിന്ത നിനക്കുണ്ടാകുന്നു.
7.122.14
यदा गाण्डीवधन्वानं भीमसेनं च कौरव ।
यमौ च द्रक्ष्यसि रणे तदा वै किं करिष्यसि ॥ ७.१२२.१४ ॥
കൗരവാ, യുദ്ധത്തിൽ ഗാണ്ഡീവധനുസ്സേന്തിയ അർജുനനെയും ഭീമസേനനെയും ഇരട്ടകളെയും നീ കാണുമ്പോൾ, അപ്പോൾ നീ എന്ത് ചെയ്യും?
7.122.15
युधि फल्गुनबाणानां मूर्याग्निसमवर्चसाम् ।
न तुल्याः सात्यकिशरा येभ्यो भीतः पलायसे ॥ ७.१२२.१५ ॥
യുദ്ധത്തിൽ സൂര്യാഗ്നികളുടെ തേജസ്സിനു സമമായ ഫൽഗുനന്റെ (അർജുനന്റെ) അമ്പുകൾക്കു സാത്യകിയുടെ അമ്പുകൾ തുല്യമല്ല; അവയെ ഭയന്നാണ് നീ ഓടുന്നത്.
7.122.16
त्वरितो वीर गच्छ त्वं गान्धार्युदरमाविश ।
पृथिव्यां धावमानस्य नान्यत्पश्यामि जीवनम् ॥ ७.१२२.१६ ॥
വീരാ, വേഗം പോകൂ; ഗാന്ധാരിയുടെ ഉദരത്തിൽ പ്രവേശിച്ചുകൊള്ളൂ. ഭൂമിയിൽ ഓടുന്ന നിനക്ക് മറ്റൊരു ജീവിതമാർഗം ഞാൻ കാണുന്നില്ല.
7.122.17
यदि तावत्कृता बुद्धिः पलायनपरायणा ।
पृथिवी धर्मराजाय शमेनैव प्रदीयताम् ॥ ७.१२२.१७ ॥
നീ ഓടിപ്പോകാൻ തന്നെയാണ് നിശ്ചയിച്ചതെങ്കിൽ, ഭൂമി ധർമ്മരാജാവിന് (യുധിഷ്ഠിരന്) സമാധാനത്തോടെ നൽകിയേക്കൂ.
7.122.18
यावत्फल्गुननाराचा निर्मुक्तोरगसन्निभाः ।
नाविशन्ति शरीरं ते तावत्संशाम्य पाण्डवैः ॥ ७.१२२.१८ ॥
അഴിച്ചുവിട്ട സർപ്പങ്ങൾ പോലെയുള്ള അർജുനന്റെ ഇരുമ്പമ്പുകൾ നിന്റെ ശരീരത്തിൽ തുളച്ചുകയറും മുമ്പ്, പാണ്ഡവരുമായി സന്ധി ചെയ്തുകൊള്ളൂ.
7.122.19
यावत्ते पृथिवीं पार्था हत्वा भ्रातृशतं रणे ।
नाक्षिपन्ति महात्मानस्तावत्संशाम्य पाण्डवैः ॥ ७.१२२.१९ ॥
പാണ്ഡവർ യുദ്ധത്തിൽ നിങ്ങളുടെ നൂറ് സഹോദരന്മാരെ കൊന്ന് ഭൂമി മുഴുവൻ കൈവശമാക്കുന്നതിനു മുൻപ് പാണ്ഡവരുമായി സന്ധി ചെയ്യുക.
7.122.20
यावन्न क्रुध्यते राजा धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ।
कृष्णश्च समरश्लाघी तावत्संशाम्य पाण्डवैः ॥ ७.१२२.२० ॥
ധർമ്മപുത്രനായ യുധിഷ്ഠിര രാജാവും യുദ്ധത്തിൽ അഭിമാനിക്കുന്ന കൃഷ്ണനും കോപിക്കുന്നതിനു മുൻപ് പാണ്ഡവരുമായി സന്ധി ചെയ്യുക.
7.122.21
यावद्भीमो महाबाहुर्विगाह्य महतीं चमूम् ।
सोदरांस्ते न मृद्राति तावत्संशाम्य पाण्डवैः ॥ ७.१२२.२१ ॥
മഹാബാഹുവായ ഭീമൻ മഹാസേനയിലേക്ക് കടന്ന് നിങ്ങളുടെ സഹോദരന്മാരെ ഞെരിച്ചമർത്തുന്നതിനു മുൻപ് പാണ്ഡവരുമായി സന്ധി ചെയ്യുക.
7.122.22
पूर्वमुक्तश्च ते भ्राता भीष्मेणासौ सुयोधनः ।
अजेयाः पाण्डवाः सङ्ख्ये सौम्य संशाम्य तैः सह ॥ ७.१२२.२२ ॥
മുൻപ് ഭീഷ്മർ നിങ്ങളുടെ സഹോദരൻ സുയോധനനോട് യുദ്ധത്തിൽ പാണ്ഡവർ ജയിക്കാനാകാത്തവരാണെന്ന് പറഞ്ഞിരുന്നു. സൗമ്യനേ, അവരുമായി സന്ധി ചെയ്യുക.
7.122.23
मया शमवता चोक्तो रक्ष शेषं सुयोधन ।
संशाम्य पार्थैस्त्वं रक्ष वीर सर्वान्महीक्षितः ॥ ७.१२२.२३ ॥
സമാധാനം ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഞാനും പറഞ്ഞു: സുയോധനാ, ശേഷിച്ചവരെ രക്ഷിക്കുക. വീരാ, പാർത്ഥരുമായി സന്ധി ചെയ്ത് ഭൂപാലന്മാരെയെല്ലാം രക്ഷിക്കുക.
7.122.24
न च तत्कृतवान्मन्दस्तव भ्रातां सुयोधनः ।
स युद्धे धृतिमास्थाय यत्तो युध्यस्व पाण्डवैः ॥ ७.१२२.२४ ॥
എന്നാൽ നിങ്ങളുടെ മൂഢനായ സഹോദരൻ സുയോധനൻ അത് ചെയ്തില്ല. ഇപ്പോൾ അവൻ യുദ്ധത്തിൽ ധൈര്യത്തോടെ നിന്ന്, ജാഗ്രതയോടെ പാണ്ഡവരോട് പോരാടട്ടെ.
7.122.25
तवापि शोणितं भीमः पास्यतीति मया श्रुतम् ।
तच्चाप्यवितथं तस्य तत्तथैव भविष्यति ॥ ७.१२२.२५ ॥
ഭീമൻ നിന്റെ രക്തവും കുടിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കേട്ടിട്ടുണ്ട്. അവന്റെ ആ വാക്ക് വ്യാജമല്ല; അത് അങ്ങനെതന്നെ സംഭവിക്കും.
7.122.26
किं भीमस्य न जानासि विक्रमं त्वं सुबालिश ।
यत्त्वया वैरमारब्धं संयुगे प्रपलायिना ॥ ७.१२२.२६ ॥
അതിമൂഢാ, ഭീമന്റെ പരാക്രമം നീ അറിയുന്നില്ലേ? യുദ്ധത്തിൽ ഓടിയ നീ തുടങ്ങിവെച്ച വൈരത്തെ.
7.122.27
गच्छ तूर्णं रथेनैव यत्र तिष्ठति सात्यकिः ।
त्वया हीनं बलं ह्येतद्विद्रविष्यति भारत
आत्मार्थं योधय रणे सात्यकिं सत्यविक्रमम् ॥ ७.१२२.२७ ॥
വേഗം രഥത്തിൽത്തന്നെ സാത്യകി നിൽക്കുന്നിടത്തേക്ക് പോകൂ. ഭാരതാ, നീയില്ലാതെ ഈ സേന തീർച്ചയായും ചിതറിപ്പോകും. നിനക്കുവേണ്ടി യുദ്ധത്തിൽ സത്യപരാക്രമനായ സാത്യകിയോട് പോരാടൂ.
7.122.28
एवमुक्तस्तव सुतो नाब्रवीत्किञ्चिदप्यसौ ।
श्रुतं चाश्रुतवत्कृत्वा प्रायाद्येन स सात्यकिः ॥ ७.१२२.२८ ॥
ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ടിട്ടും നിന്റെ പുത്രൻ ഒന്നും മിണ്ടിയില്ല. കേട്ടിട്ടും കേൾക്കാത്തവനെപ്പോലെ പെരുമാറി, സാത്യകി ഉള്ള വഴിയേ അവൻ പോയി.
7.122.29
सैन्येन महता युक्तो म्लेच्छानामनिवर्तिनाम् ।
आसाद्य च रणे यत्तो युयुधानमयोधयत् ॥ ७.१२२.२९ ॥
പിന്തിരിയാത്ത മ്ലേച്ഛരുടെ വലിയ സേനയോടുകൂടിയവനായി, യുദ്ധത്തിൽ ഒരുങ്ങി, അടുത്തുചെന്ന് യുയുധാനനോട് പോരാടി.
7.122.30
द्रोणोऽपि रथिनां श्रेष्ठः पाञ्चालान्पाण्डवांस्तथा ।
अभ्यद्रवत सङ्क्रुद्धौ जवमास्थाय मध्यमम् ॥ ७.१२२.३० ॥
രഥികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ദ്രോണനും കോപിച്ച് മധ്യമവേഗം സ്വീകരിച്ച് പാഞ്ചാലരെയും പാണ്ഡവരെയും ആക്രമിച്ചു.
7.122.31
प्रविश्य च रणे द्रोणः पाण्डवानां वरूथिनीम् ।
द्रावयामास योधान्वै शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ७.१२२.३१ ॥
യുദ്ധത്തിൽ പാണ്ഡവരുടെ സേനയിൽ പ്രവേശിച്ച് ദ്രോണൻ നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും യോദ്ധാക്കളെ ഓടിച്ചു.
7.122.32
ततो द्रोणो महाराज नाम विश्राव्य संयुगे ।
पाण्डुपाञ्चालमत्स्यानां प्रचक्रे कदनं महत् ॥ ७.१२२.३२ ॥
മഹാരാജാവേ, അപ്പോൾ ദ്രോണൻ യുദ്ധത്തിൽ തന്റെ പേര് വിളംബരം ചെയ്ത് പാണ്ഡവ, പാഞ്ചാല, മത്സ്യ സൈന്യങ്ങളിൽ വലിയ സംഹാരം നടത്തി.
7.122.33
तं जयन्तमनीकानि भारद्वाजं ततस्ततः ।
पाञ्चालपुत्रो द्युतिमान्वीरकेतुः समभ्ययात् ॥ ७.१२२.३३ ॥
സേനകളെ ഇവിടെയും അവിടെയും ജയിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ആ ഭാരദ്വാജനെ (ദ്രോണനെ) പാഞ്ചാലപുത്രനായ തേജസ്വിയായ വീരകേതു എതിരിട്ടു.
7.122.34
स द्रोणं पञ्चभिर्विद्व्वा शरैः सन्नतपर्वभिः ।
ध्वजमेकेन विव्याध सारथिं चास्य सप्तभिः ॥ ७.१२२.३४ ॥
അവൻ ദ്രോണരെ വളഞ്ഞ മുനകളുള്ള അഞ്ച് ശരങ്ങൾകൊണ്ട് എയ്തു; ഒന്നുകൊണ്ട് കൊടിയെയും ഏഴുകൊണ്ട് സാരഥിയെയും എയ്തു.
7.122.35
तत्राद्भुतं महाराज दृष्ट्वानस्मि संयुगे ।
यद्द्रोणो रभसं युद्धे पाञ्चाल्यं नात्यवर्तत ॥ ७.१२२.३५ ॥
മഹാരാജാവേ, അവിടെ യുദ്ധത്തിൽ ഞാൻ ഒരു അത്ഭുതം കണ്ടു: ദ്രോണൻ വേഗത്തോടെ യുദ്ധം ചെയ്തിട്ടും പാഞ്ചാല രാജകുമാരനെ അതിജയിച്ചില്ല.
7.122.36
सन्निरुद्धं रमे द्रोणं पाञ्चला वीक्ष्य मारिष ।
आवव्रुः सर्वतो राजन्धर्मपुत्रजयैषिणः ॥ ७.१२२.३६ ॥
ഓ മാരിഷ, ദ്രോണൻ വളയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതു കണ്ട് പാഞ്ചാലർ ഓ രാജാവേ, ധർമപുത്രന്റെ ജയം ആഗ്രഹിച്ച് എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും അദ്ദേഹത്തെ വളഞ്ഞു.
7.122.37
ते शरैरग्निसंकाशैस्तोमरैश्च महाधनैः ।
शस्त्रैश्च विविधै राजन्द्रोणमेकमवाकिरन् ॥ ७.१२२.३७ ॥
അഗ്നിതുല്യം ജ്വലിക്കുന്ന ശരങ്ങളാലും വിലയേറിയ തോമരങ്ങളാലും വിവിധ ശസ്ത്രങ്ങളാലും, ഹേ രാജാവേ, അവർ ഒറ്റയ്ക്കായിരുന്ന ദ്രോണനെ മൂടി.
7.122.38
निवार्य तान्बाणगणान्द्रोणो राजन्समन्ततः ।
महाजलधरान्व्योम्नि मातरिश्वेव चाबभौ ॥ ७.१२२.३८ ॥
ഹേ രാജാവേ, ദ്രോണൻ നാലുപാടുനിന്നും വന്ന ശരസമൂഹങ്ങളെ തടഞ്ഞ്, ആകാശത്ത് മഹാമേഘങ്ങളെ ചിതറിക്കുന്ന വായുവിനെപ്പോലെ പ്രകാശിച്ചു.
7.122.39
ततः शरं महाघोरं मूर्यपावकसन्निभम् ।
सन्दधे परवीरघ्नो वीरकेतो रथं प्रति ॥ ७.१२२.३९ ॥
പിന്നീട്, ശത്രുവീരന്മാരെ വധിക്കുന്ന വീരകേതു, സൂര്യനോ അഗ്നിയോ പോലെയുള്ള അതിഭയങ്കരമായ ഒരു ശരം ആ രഥത്തിനുനേരെ തൊടുത്തു.
7.122.40
स भित्त्वा तु शरो राजन्पाञ्चालकुलनन्दनम् ।
अभ्यगाद्धरणीं तूर्णं लोहितार्द्रो ज्वलन्निव ॥ ७.१२२.४० ॥
ഹേ രാജാവേ, ആ ശരം പാഞ്ചാലകുലത്തിന്റെ ആനന്ദമായ വീരനെ തുളച്ച്, രക്തത്തിൽ നനഞ്ഞ്, ജ്വലിക്കുന്നതുപോലെ വേഗത്തിൽ ഭൂമിയിലേക്ക് പാഞ്ഞിറങ്ങി.
7.122.41
ततोऽपतद्रथात्तूर्णं पाञ्चालकुलनन्दनः ।
पर्वताग्रादिव महांश्चम्पको वायुपीडितः ॥ ७.१२२.४१ ॥
അപ്പോൾ പാഞ്ചാലകുലത്തിന്റെ ആനന്ദമായ വീരൻ രഥത്തിൽനിന്ന് വേഗത്തിൽ വീണു; കാറ്റേറ്റ് പർവതശിഖരത്തിൽനിന്ന് വീഴുന്ന വലിയ ചമ്പകവൃക്ഷംപോലെ.
7.122.42
तस्मिन्हते महेष्वासे राजपुत्रे महाबले ।
पाञ्चालास्त्वरिता द्रोणं समन्तात्पर्यवारयन् ॥ ७.१२२.४२ ॥
ആ മഹാധനുർധരനും മഹാബലവാനുമായ രാജപുത്രൻ വധിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, പാഞ്ചാലർ വേഗത്തിൽ ദ്രോണനെ നാലുപാടുനിന്നും വളഞ്ഞു.
7.122.43
चित्रकेतुः सुधन्वा च चित्रवर्मा च भारत ।
तथा चित्ररथश्चैव भ्रातृव्यसनकर्शिताः ॥ ७.१२२.४३ ॥
ഭാരതാ, ചിത്രകേതു, സുധന്വാവ്, ചിത്രവർമ്മാവ്, അതുപോലെ ചിത്രരഥനും — സഹോദരന്റെ ദുരന്തത്താൽ ക്ഷീണിതരായവർ.
7.122.44
अभ्यद्रवन्त सहिता भारद्वाजं युयुत्सवः ।
मुञ्चन्तः शरवर्षाणि तपान्ते जलदा इव
अदृश्यं समरे चक्रुर्भारद्वाजं सुधन्विनः ॥ ७.१२२.४४ ॥
യുദ്ധമോഹികളായി അവർ ഒന്നിച്ച് ഭരദ്വാജപുത്രനായ ദ്രോണനെതിരെ പാഞ്ഞടുത്തു; ഗ്രീഷ്മാന്ത്യത്തിലെ മേഘങ്ങൾപോലെ അമ്പുമഴ ചൊരിഞ്ഞ് ആ വില്ലാളികൾ യുദ്ധത്തിൽ ഭാരദ്വാജനെ അദൃശ്യനാക്കി.
7.122.45
स वध्यमानो बहुधा राजपुत्रैर्महारथैः ।
क्रोधमाहारयत्तेषामभावाय द्विजर्षभः ॥ ७.१२२.४५ ॥
രാജകുമാരന്മാരും മഹാരഥന്മാരും പല വിധത്തിൽ ആക്രമിച്ചപ്പോൾ, ആ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠൻ അവരുടെ നാശത്തിനായി കോപം ഉണർത്തി.
7.122.46
ततः शरमयं जालं द्रोणस्तेषामवासृजत् ।
ते हन्यमाना द्रोणस्य शरैराकर्णचोदितैः।
कर्तव्यं नाभ्यजानन्वै कुमारा राजसत्तम ॥ ७.१२२.४६ ॥
അപ്പോൾ ദ്രോണൻ അവരുടെമേൽ അമ്പുകൊണ്ടുള്ള ഒരു വല വീശി. ചെവിയോളം വലിച്ചുവിട്ട ദ്രോണന്റെ അമ്പുകളേറ്റ് തളർന്ന ആ കുമാരന്മാർ, ഹേ രാജശ്രേഷ്ഠാ, തങ്ങൾ എന്തുചെയ്യണമെന്ന് അറിഞ്ഞില്ല.
7.122.47
तान्विमूढान्रणे द्रोणः प्रहसन्निव भारत ।
व्यश्वसूतरथांश्चक्रे कुमारान्कुपितो रणे ॥ ७.१२२.४७ ॥
ഹേ ഭാരതാ, യുദ്ധത്തിൽ വിഭ്രമിച്ച ആ കുമാരന്മാരെ ദ്രോണൻ ചിരിക്കുന്നതുപോലെ കോപത്തോടെ, കുതിരകളും സാരഥികളും രഥങ്ങളും ഇല്ലാത്തവരാക്കി.
7.122.48
अथापरैः सुनिशितैर्भल्लैस्तेषां महायशाः ।
पुष्पाणीव विवान्वायुः सोत्तमाङ्गान्यपातयत् ॥ ७.१२२.४८ ॥
പിന്നെ ആ മഹായശസ്വി മറ്റു മൂർച്ചയേറിയ ഭല്ലങ്ങളാൽ, കാറ്റ് പൂക്കളെ ചിതറിക്കുന്നതുപോലെ, അവരുടെ ശ്രേഷ്ഠമായ തലകൾ വീഴ്ത്തി.
7.122.49
ते रथेभ्यो हताः पेतुः क्षितौ राजन्सुवर्चसः ।
देवासुरे पुरा युद्धे यथा दैतेयदानवाः ॥ ७.१२२.४९ ॥
രാജാവേ, രഥങ്ങളിൽ നിന്ന് വെട്ടേറ്റ ആ തേജസ്വികൾ നിലത്തുവീണു; പണ്ടു ദേവാസുരയുദ്ധത്തിൽ ദൈത്യരും ദാനവരും വീണതുപോലെ.
7.122.50
तान्निहत्य रणे राजन्भारद्वाजः प्रतापवान् ।
कार्मुकं भ्रामयामास हेमपृष्ठं दुरासदम् ॥ ७.१२२.५० ॥
രാജാവേ, യുദ്ധത്തിൽ അവരെ വധിച്ചശേഷം പ്രതാപശാലിയായ ഭാരദ്വാജൻ (ദ്രോണൻ) സ്വർണ്ണപ്പുറമുള്ള, അജയ്യമായ വില്ല് ചുഴറ്റി.
7.122.51
तदस्य भ्राजते राजन्मेघमध्ये तडिद्यथा ॥ ७.१२२.५१ ॥
രാജാവേ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആ വില്ല് മേഘങ്ങൾക്കിടയിലെ മിന്നൽപോലെ തിളങ്ങുന്നു.
7.122.52
पाञ्चालान्निहतान्दृष्ट्वा देवकल्पान्महारथान् ।
धृष्टद्युम्नो भृशोद्विग्नो नेत्राभ्यां पातयञ्जलम्।
अभ्यवर्तत सङ्गारमे क्रुद्धो द्रोणरथं प्रति ॥ ७.१२२.५२ ॥
പാഞ്ചാലരായ ദേവതുല്യരായ മഹാരഥന്മാർ വധിക്കപ്പെട്ടതു കണ്ട് ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ അത്യന്തം വ്യാകുലനായി; കണ്ണീർ പൊഴിച്ചുകൊണ്ട് കോപത്തോടെ യുദ്ധത്തിൽ ദ്രോണരുടെ രഥത്തിനുനേരെ മുന്നേറി.
7.122.53
ततो हाहेति सहसा नादः समभवन्नृप ।
पाञ्चाल्येन रणे दृष्ट्वा द्रोणमावारितं शरैः ॥ ७.१२२.५३ ॥
അപ്പോൾ രാജാവേ, യുദ്ധത്തിൽ പാഞ്ചാല്യൻ ദ്രോണരെ അമ്പുകളാൽ മറച്ചിരിക്കുന്നത് കണ്ടപ്പോൾ പെട്ടെന്ന് 'ഹാഹാ' എന്ന നിലവിളി ഉയർന്നു.
7.122.54
से च्छाद्यमानो बहुधा पार्षतेन महात्मना ।
न विव्यथे ततो द्रोणः स्मयन्नेवान्वयुध्यत ॥ ७.१२२.५४ ॥
മഹാത്മാവായ പാർഷതനാൽ (ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനാൽ) പലവിധത്തിൽ മറയ്ക്കപ്പെട്ടിട്ടും ദ്രോണൻ കലങ്ങിയില്ല; പുഞ്ചിരിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെ അദ്ദേഹം യുദ്ധം തുടർന്നു.
7.122.55
ततो द्रोणं महाराज पाञ्चाल्यः क्रोधमूर्च्छितः ।
आजघानोरसि क्रुद्धो नवत्या नतपर्वणाम् ॥ ७.१२२.५५ ॥
അനന്തരം, മഹാരാജാവേ, കോപത്താൽ മൂർച്ഛിതനായ പാഞ്ചാല വീരൻ ക്രുദ്ധനായി ദ്രോണരുടെ മാറിൽ വളഞ്ഞ പർവങ്ങളുള്ള തൊണ്ണൂറ് അമ്പുകൾകൊണ്ട് പ്രഹരിച്ചു.
7.122.56
स गाढविद्धो बलिना भारद्वाजो महायशाः ।
निषसाद रथोपस्थे कश्मलं च जगाम ह ॥ ७.१२२.५६ ॥
ബലവാനാൽ ആഴത്തിൽ മുറിവേറ്റ മഹായശസ്വിയായ ഭാരദ്വാജൻ രഥത്തട്ടിൽ ഇരുന്ന് മൂർച്ഛിച്ചുവീണു.
7.122.57
तं वै तथागतं दृष्ट्वा धृष्टद्युम्नः पराक्रमी ।
चापमुत्सृज्य शीघ्रं तु असिं जग्राह वीर्यवान् ॥ ७.१२२.५७ ॥
അദ്ദേഹത്തെ ആ നിലയിൽ കണ്ട പരാക്രമിയായ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ വില്ല് താഴെയിട്ട് വേഗം വാൾ കൈയിലെടുത്തു.
7.122.58
अवप्लुत्य रथाच्चापि त्वरितः स महारथः ।
आरुरोह रथं तूर्णं भारद्वाजस्य मारिष।
हर्तुमिच्छञ्शिरः कायात्क्रोधसंरक्रलोचनः ॥ ७.१२२.५८ ॥
ആ മഹാരഥൻ രഥത്തിൽനിന്ന് ചാടിയിറങ്ങി വേഗം ഭാരദ്വാജന്റെ രഥത്തിൽ കയറി; മാരിഷേ, കോപത്താൽ ചുവന്ന കണ്ണുകളോടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ തല ശരീരത്തിൽനിന്ന് അറുക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.
7.122.59
प्रत्याश्वस्तस्ततो द्रोणो धनुर्गृह्य महारवम् ।
आसन्नमागतं दृष्ट्वा धृष्टद्युम्नं जिघांसया ॥ ७.१२२.५९ ॥
പിന്നീട് സ്ഥലബോധം വീണ്ടെടുത്ത ദ്രോണൻ മഹാനാദമുള്ള വില്ലെടുത്ത്, അടുത്തെത്തിയ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനെ കൊല്ലാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ നോക്കി.
7.122.60
शरैर्वैतस्तिकै राजन्विव्याधासन्नवेधिभिः ।
योधयामास समरे धृष्टद्युम्नं महारथम् ॥ ७.१२२.६० ॥
രാജാവേ, ദ്രോണൻ ഒരു ചാൺ നീളമുള്ള, അടുത്ത ലക്ഷ്യം തുളയ്ക്കുന്ന അമ്പുകൾകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തെ പ്രഹരിച്ച്, യുദ്ധത്തിൽ മഹാരഥനായ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനോട് പോരാടി.
7.122.61
ते हि वैतस्तिका नाम शरा आमन्नयोधिनः ।
द्रोणस्य विहिता राजन्यैर्धृष्टद्युम्नमाक्षिणोत् ॥ ७.१२२.६१ ॥
അവ വൈതസ്തികം എന്ന പേരുള്ള അമ്പുകളായിരുന്നു; അടുത്തുനിന്നുള്ള പോരിൽ പൊരുതുന്നവ. രാജാവേ, ദ്രോണൻ അയച്ച ആ അമ്പുകൾ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനെ മുറിവേൽപ്പിച്ചു.
7.122.62
स वध्यमानो बहुभिः सायकैस्तैर्महाबलः ।
अवप्लुत्य रथात्तूर्णं भग्नवेगः पराक्रमी ॥ ७.१२२.६२ ॥
ആ അനേകം അമ്പുകളാൽ മുറിവേറ്റ ആ മഹാബലൻ രഥത്തിൽനിന്ന് വേഗത്തിൽ ചാടിയിറങ്ങി; അവന്റെ വേഗം തകർന്നെങ്കിലും അവൻ പരാക്രമി ആയിരുന്നു.
7.122.63
आरुह्य स्वरथं वीरः प्रगृह्य च महद्धनुः ।
विव्याध समरे द्रोणं धृष्टद्युम्नो महारथः ॥ ७.१२२.६३ ॥
സ്വന്തം രഥത്തിൽ കയറി, ആ വീരൻ തന്റെ വലിയ വില്ലെടുത്ത് യുദ്ധത്തിൽ ദ്രോണനെ അമ്പുകൊണ്ട് മുറിവേൽപ്പിച്ചു — മഹാരഥൻ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ.
7.122.64
द्रोणश्चापि महाराज शरैर्विव्याध पार्षतम् ॥ ७.१२२.६४ ॥
മഹാരാജാവേ, ദ്രോണനും അമ്പുകൾകൊണ്ട് പാർഷതനെ മുറിവേൽപ്പിച്ചു.
7.122.65
तदद्भुतमभूद्युद्धं द्रोणपाञ्चालयोस्तदा ।
त्रैलोक्यकाङ्क्षिणोरासीच्छक्रप्रह्लादयोरिव ॥ ७.१२२.६५ ॥
അപ്പോൾ ദ്രോണന്റെയും പാഞ്ചാലന്റെയും യുദ്ധം അത്ഭുതമായി — മൂന്ന് ലോകങ്ങൾ ആഗ്രഹിച്ച ഇന്ദ്രന്റെയും പ്രഹ്ലാദന്റെയും യുദ്ധംപോലെ.
7.122.66
मण्डलानि विचित्राणि यमकानीतराणि च ।
चरन्तौ युद्धमार्गज्ञौ ततक्षतुरथेषुभिः ॥ ७.१२२.६६ ॥
വിചിത്രമായ വൃത്തചലനങ്ങളും ഇരട്ടയും മറ്റുമായ ചലനങ്ങളും ചെയ്ത്, യുദ്ധമാർഗം അറിയുന്ന ആ ഇരുവരും രഥബാണങ്ങളാൽ പരസ്പരം മുറിവേൽപ്പിച്ചു.
7.122.67
मोहयन्तौ मनांस्याजौ योधानां द्रोणपार्षतौ ।
सृजन्तौ शरवर्षाणि वर्षास्विव बलाहकौ।
छादयन्तौ महात्मानौ शरैर्व्योम दिशो महीम् ॥ ७.१२२.६७ ॥
യുദ്ധത്തിൽ യോദ്ധാക്കളുടെ മനസ്സുകളെ മോഹിപ്പിച്ചുകൊണ്ട്, വർഷകാലത്തെ രണ്ടു മേഘങ്ങളെപ്പോലെ അമ്പുമഴ വർഷിച്ചുകൊണ്ട്, മഹാത്മാക്കളായ ദ്രോണനും പാർഷതനും (ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ) അമ്പുകളാൽ ആകാശത്തെയും ദിക്കുകളെയും ഭൂമിയെയും മറച്ചു.
7.122.68
तदद्भुतं तयोर्युद्धं भूतसङ्घा ह्यपूजयन् ।
क्षत्रियाश्च महाराज ये चान्ये तव सैनिकाः ॥ ७.१२२.६८ ॥
മഹാരാജാവേ, ആ രണ്ടുപേരുടെയും അദ്ഭുതകരമായ യുദ്ധം കണ്ട് ജീവികളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ അവരെ പൂജിച്ചു; ക്ഷത്രിയരും നിങ്ങളുടെ മറ്റു സൈനികരും അങ്ങനെ തന്നെ ചെയ്തു.
7.122.69
अवश्यं समरे द्रोणो दृष्टद्युम्नेन सङ्गतः ।
वशमेष्यति नो राजन्पाञ्चाला इति चुक्रुशुः ॥ ७.१२२.६९ ॥
"യുദ്ധത്തിൽ ദ്രോണൻ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനോട് ഏറ്റുമുട്ടിയിരിക്കുന്നു; അവൻ തീർച്ചയായും നമ്മുടെ വശത്തേക്ക് വരും" എന്ന് രാജാവേ, പാഞ്ചാലർ വിളിച്ചുപറഞ്ഞു.
7.122.70
द्रोणस्तु त्वरितो युद्धे धृष्टद्युम्नस्य सारथेः ।
शिरः प्रच्यावयामास फलं पक्वं तरोरिव ॥ ७.१२२.७० ॥
എന്നാൽ ദ്രോണൻ യുദ്ധത്തിൽ വേഗത്തിൽ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നന്റെ സാരഥിയുടെ തല, മരത്തിൽനിന്ന് പഴുത്ത ഫലം വീഴുന്നതുപോലെ, വീഴ്ത്തി.
7.122.71
ततस्तु प्रद्रुता वाहा राजंस्तस्य महात्मनः ॥ ७.१२२.७१ ॥
അപ്പോൾ, രാജാവേ, ആ മഹാത്മാവിന്റെ കുതിരകൾ ഓടിപ്പോയി.
7.122.72
तेषु प्रद्रवमाणेषु पाञ्चालान्सृञ्जयांस्तथा ।
अयोधयद्रणे द्रोणस्तत्रतत्र पराक्रमी ॥ ७.१२२.७२ ॥
അവ ഓടിക്കൊണ്ടിരിക്കെ, പരാക്രമിയായ ദ്രോണൻ യുദ്ധത്തിൽ പലയിടങ്ങളിലായി പാഞ്ചാലരെയും സൃഞ്ജയരെയും എതിർത്തു പോരാടി.
7.122.73
विजित्य पाण्डुपाञ्चालान्भारद्वाजः प्रतापवान् ।
स्वं व्यूहं पुनरास्थाय स्थितोऽभवदरिन्दमः।
न चैनं पाण्डवा युद्धे जेतुमुत्सेहिरे प्रभो ॥ ७.१२२.७३ ॥
പ്രതാപശാലിയായ ഭാരദ്വാജൻ പാണ്ഡവരെയും പാഞ്ചാലരെയും ജയിച്ചശേഷം തന്റെ വ്യൂഹം വീണ്ടും സ്ഥാപിച്ച് ശത്രുക്കളെ അടക്കിക്കൊണ്ട് നിലകൊണ്ടു. ഹേ പ്രഭോ, യുദ്ധത്തിൽ പാണ്ഡവർ അദ്ദേഹത്തെ ജയിക്കാൻ തുനിഞ്ഞില്ല.