મહાભારત · અધ્યાય 7.123
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.123.1
ततो दुःशासनो राजञ्शैनेयं समुपाद्रवत् ।
किरञ्शरसहस्राणि पर्जन्य इव वृष्टिमान् ॥ ७.१२३.१ ॥
ત્યારે, હે રાજન્, દુઃશાસન શૈનેય (સાત્યકિ) પર ધસી ગયો; વરસાદ વરસાવતા મેઘની જેમ હજારો બાણો વરસાવતો.
7.123.2
स विद्व्वा सात्यकिं षष्ट्या तथा षोडशभिः शरैः ।
नाकम्पयत्स्थितं युद्धे मैनाकमिव पर्वतम् ॥ ७.१२३.२ ॥
તેણે સાત્યકિને સાઠ અને સોળ બાણોથી વીંધ્યો; છતાં યુદ્ધમાં સ્થિર ઊભેલા તેને મૈનાક પર્વતની જેમ તે ચલાવી શક્યો નહીં.
7.123.3
तं तु दुःशासनः शूरः सायकैरावृणोद्भृशम् ।
रथव्रातेन महता नानादेशोद्भवेन च ॥ ७.१२३.३ ॥
પરંતુ શૂર દુઃશાસને તેને બાણોથી સંપૂર્ણ ઢાંકી દીધો; અનેક દેશોમાંથી આવેલા વિશાળ રથસમૂહ સાથે તેને ઘેરી લીધો.
7.123.4
सर्वतो भरतश्रेष्ठ विसृजन्सायकान्बहून् ।
पर्जन्य इव घोषेण नादयन्वै दिशो दश ॥ ७.१२३.४ ॥
હે ભરતશ્રેષ્ઠ, ચારેય બાજુથી અનેક બાણો છોડતો, મેઘગર્જના જેવા ઘોષથી દસેય દિશાઓ ગુંજાવતો.
7.123.5
तमापतन्तमालोक्य सात्यकिः कौरवं रणे ।
अभिद्रुत्य महाबाहुश्छादयामास सायकैः ॥ ७.१२३.५ ॥
યુદ્ધમાં પોતાની તરફ ધસી આવતા તે કૌરવને જોઈને મહાબાહુ સાત્યકિએ દોડીને બાણોથી તેને ઢાંકી દીધો.
7.123.6
ते छाद्यमाना बाणौघैर्दुःशासनपुरोगमाः ।
प्राद्रवन्समरे भीतास्तव सैन्यस्य पश्यतः ॥ ७.१२३.६ ॥
બાણોના પ્રવાહથી ઢંકાયેલા, દુઃશાસનને આગળ રાખેલા તેઓ ડરીને યુદ્ધમાંથી ભાગી ગયા — તમારી સેના જોતી રહી.
7.123.7
तेषु द्रवत्सु राजेन्द्र पुत्रो दुःशानस्तव ।
तस्थौ व्यपेतभी राजन्सात्यकिं चार्दयच्छरैः ॥ ७.१२३.७ ॥
હે રાજેન્દ્ર, તેઓ ભાગી રહ્યા હતા ત્યારે તમારો પુત્ર દુઃશાસન નિર્ભય થઈને ઊભો રહ્યો અને સાત્યકિને બાણોથી પીડવા લાગ્યો.
7.123.8
चतुर्भिर्वाजिनस्तस्य सारथिं च त्रिभिः शरैः ।
सात्यकिं च शतेनाजौ विद्ध्वा नादं मुमोच सः ॥ ७.१२३.८ ॥
તેણે ચાર બાણોથી તેના ઘોડાઓને, ત્રણથી સારથિને અને યુદ્ધમાં સો બાણોથી સાત્યકિને વીંધીને સિંહનાદ કર્યો.
7.123.9
ततः क्रुद्धो महाराज माधवस्तस्य संयुगे ।
रथं सूतं ध्वजं तं च चक्रेऽदृश्यमजिह्मगैः ॥ ७.१२३.९ ॥
પછી હે મહારાજ, યુદ્ધમાં ક્રોધે ભરાયેલા માધવ (સાત્યકિ) એ સીધા બાણોથી તેનો રથ, સારથિ અને ધ્વજ અદૃશ્ય કરી દીધાં.
7.123.10
स तु दुःशासनं शूरं सायकैरावृणोद्भृशम् ।
मशकं समनुप्राप्तमूर्णनाभिरिवोर्णया ॥ ७.१२३.१० ॥
તેણે શૂર દુઃશાસનને બાણોથી સંપૂર્ણ ઢાંકી દીધો, જેમ કરોળિયો પોતાની જાળથી નજીક આવેલા મચ્છરને ઢાંકી દે.
7.123.11
त्वरन्समावृणोद्बाणैर्दुःशासनममित्रजित् ।
दृष्ट्वा दुःशासनं राजा तथा शरशताचितम्। ॥ ७.१२३.११ ॥
શત્રુજિતે ઝડપથી બાણોથી દુઃશાસનને સંપૂર્ણ ઢાંકી દીધો. સેંકડો બાણોથી ઢંકાયેલા દુઃશાસનને જોઈને રાજાએ—
7.123.12
त्रिगर्तांश्चोदयामास युयुधानरथं प्रति ॥ ७.१२३.१२ ॥
રાજાએ ત્રિગર્તોને યુયુધાન (સાત્યકિ)ના રથ તરફ પ્રેરિત કર્યા.
7.123.13
तेऽगच्छन्युयुधानस्य समीपं क्रुरकर्मणः ।
त्रिगर्तानां त्रिसाहस्रा रथा युद्धविशारदाः ॥ ७.१२३.१३ ॥
ક્રૂરકર્મા યુયુધાનની સમીપે તેઓ ગયા; યુદ્ધનિપુણ ત્રિગર્તોના ત્રણ હજાર રથ.
7.123.14
ते तु तं रथवंशेन महता पर्यवारयन् ।
स्थिरां कृत्वा मतिं युद्धे भूत्वा संशप्तका मिथः ॥ ७.१२३.१४ ॥
તેઓએ મહાન રથશ્રેણીથી તેને ઘેરી લીધો; યુદ્ધમાં સ્થિર નિશ્ચય કરીને, પરસ્પર શપથ લીધેલા સંશપ્તક બનીને.
7.123.15
तेषां प्रयतमानानां शरवर्षाणि मुञ्चताम् ।
योधान्पञ्चशतान्मुख्यानग्र्यानीके व्यपोथयत् ॥ ७.१२३.१५ ॥
પ્રયત્નપૂર્વક બાણવર્ષા કરતા તેઓએ સૈન્યના અગ્રભાગમાં પાંચસો મુખ્ય યોદ્ધાઓને પાડી નાખ્યા.
7.123.16
तेऽपतन्निहतास्तूर्णं शिनिप्रवरसायकैः ।
महामारुतवेगेन भग्ना इव नगाद्द्रुमाः ॥ ७.१२३.१६ ॥
શિનિશ્રેષ્ઠના બાણોથી તેઓ તરત હણાઈને પડ્યા; મહાવાયુના વેગથી પર્વતો પરથી વૃક્ષો તૂટી પડે તેમ.
7.123.17
नागैश्च बहुधा च्छिन्नैर्ध्वजैश्चैव विशाम्पते ।
हयैश्च कनकापीडैः पतितैस्तत्र मेदिनी ॥ ७.१२३.१७ ॥
હે પ્રજાપતિ, ત્યાં હાથીઓ, અનેક રીતે કપાયેલા ધ્વજો અને સોનાના શણગારવાળા ઘોડા પડ્યા હતા; પૃથ્વી તેમનાથી ભરાઈ ગઈ.
7.123.18
शैनेयशरसङ्कृत्तैः शोणितौघपरिप्लुतैः ।
अशोभत महाराज किंशुकैरिव पुष्पितैः ॥ ७.१२३.१८ ॥
હે મહારાજ, શૈનેયના બાણોથી કપાયેલા અને લોહીના પ્રવાહમાં ભીંજાયેલા તેઓ ખીલેલા કિંશુક વૃક્ષો જેવા શોભ્યા.
7.123.19
ते वध्यमानाः समरे युयुधानेन तावकाः ।
त्रातारं नाध्यगच्छन्त पङ्कमग्ना इव द्विपाः ॥ ७.१२३.१९ ॥
યુદ્ધમાં યુયુધાનથી મરાઈ રહેલા તમારા યોદ્ધાઓને, કીચડમાં ફસાયેલા હાથીઓની જેમ, કોઈ રક્ષક મળ્યો નહીં.
7.123.20
ततस्ते पर्यवर्तन्त सर्वे द्रोणरथं प्रति ।
भयात्पतगराजस्य गर्तानीव महोरगाः ॥ ७.१२३.२० ॥
ત્યારે તેઓ સર્વે ગરુડના ભયથી મહાસર્પો દરોમાં ભાગે તેમ, ભયથી દ્રોણના રથ તરફ વળ્યા.
7.123.21
हत्वा पञ्चशतान्योधाञ्छरैराशीविषोपमैः ।
प्रायात्स शनकैर्वीरो धनञ्जयरथं प्रति ॥ ७.१२३.२१ ॥
ઝેરી સર્પો જેવા બાણોથી પાંચસો યોદ્ધાઓને મારીને, તે વીર ધીમે ધીમે ધનંજયના રથ તરફ ગયો.
7.123.22
तं प्रयान्तं नरश्रेष्ठं पुत्रो दुःशासनस्तव ।
विव्याध नवभिस्तूर्णं शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ ७.१२३.२२ ॥
તે નરશ્રેષ્ઠ આગળ વધતા હતા ત્યારે, તમારા પુત્ર દુઃશાસને તરત જ નવ વાંકી અણીવાળા બાણોથી તેમને વીંધ્યા.
7.123.23
स तु तं प्रतिविव्याध पञ्चभिर्निशितैः शरैः ।
रुक्मपुङ्खैर्महेष्वासो गार्ध्रपत्रैरजिह्मगैः ॥ ७.१२३.२३ ॥
પરંતુ તે મહાધનુર્ધરે સોનાના દાંડા અને ગીધના પીંછાવાળા, સીધા ઉડતા પાંચ તીક્ષ્ણ બાણોથી તેને પ્રતિપ્રહાર કર્યો.
7.123.24
सात्यकिं तु महाराज प्रहसन्निव भारत ।
दुःशासनस्त्रिभिर्विद्ध्वा पुनर्विव्याध पञ्चभिः ॥ ७.१२३.२४ ॥
હે મહારાજ, હે ભારત, દુઃશાસને હસતા હોય તેમ સાત્યકિને ત્રણ બાણોથી વીંધીને ફરી પાંચ બાણોથી પ્રહાર કર્યો.
7.123.25
शैनेयस्तव पुत्रं तु हत्वा पञ्चभिराशुगैः ।
धनुश्चास्य रणे छित्त्वा विस्मयन्नर्जुनं ययौ ॥ ७.१२३.२५ ॥
શૈનેયે તમારા પુત્રને પાંચ વેગવાન બાણોથી ઘાયલ કર્યો, યુદ્ધમાં તેનું ધનુષ્ય કાપ્યું અને વિસ્મય પમાડતા અર્જુન તરફ ગયો.
7.123.26
ततो दुःशासनः क्रुद्धो वृष्णिवीराय गच्छते ।
सर्वपारशवीं शक्तिं विससर्ज जिघांसया ॥ ७.१२३.२६ ॥
પછી ક્રોધે ભરાયેલા દુઃશાસને જતા વૃષ્ણિવીર પર હણવાની ઇચ્છાથી સર્વપારશવી શક્તિ ફેંકી.
7.123.27
तां तु शक्तिं तदा घोरां तव पुत्रस्य सात्यकिः ।
चिच्छेद शतधा राजन्निशितैः कङ्कपत्रिभिः ॥ ७.१२३.२७ ॥
હે રાજન, ત્યારે સાત્યકિએ તમારા પુત્રની તે ભયંકર શક્તિને કંક પીંછાવાળા તીક્ષ્ણ બાણોથી સો ટુકડા કરી કાપી.
7.123.28
अथान्यद्धनुरादाय पुत्रस्तव जनेश्वर ।
सात्यकिं च शरैर्विद्ध्वा सिंहनादं ननाद च ॥ ७.१२३.२८ ॥
પછી, હે જનેશ્વર, તમારા પુત્રે બીજું ધનુષ્ય લઈ સાત્યકિને બાણોથી વીંધીને સિંહનાદ કર્યો.
7.123.29
सात्यकिस्तु रणे क्रुद्धो मोहयित्वा सुतं तव ।
शरैरग्निशिखाकारैराजघान स्तनान्तरे ॥ ७.१२३.२९ ॥
પરંતુ યુદ્ધમાં ક્રોધિત સાત્યકિએ તમારા પુત્રને મોહિત કરી અગ્નિજ્વાળા જેવા બાણોથી તેની છાતીના મધ્યભાગે પ્રહાર કર્યો.
7.123.30
त्रिभिरेव महाभागः शरैः सन्नतपर्वभिः ।
सर्वायसैस्तीक्ष्णवक्त्रैः पुनर्विव्याध चाष्टभिः ॥ ७.१२३.३० ॥
તે મહાભાગે વળેલા સાંધાવાળા, સંપૂર્ણ લોખંડના, તીક્ષ્ણ મુખવાળા ત્રણ બાણોથી, અને ફરી આઠ બાણોથી તેને વીંધ્યો.
7.123.31
दुःशासनस्तु विंशत्या सात्यकिं प्रत्यविध्यत ।
सात्वतोऽपि महाराज तं विव्याध स्तनान्तरे ॥ ७.१२३.३१ ॥
દુઃશાસને વીસ બાણોથી સાત્યકિને સામો પ્રહાર કર્યો. હે મહારાજ, સાત્વતે પણ તેને છાતીની વચ્ચે વીંધ્યો.
7.123.32
त्रिभिरेव महाभागः शरैः सन्नतपर्वभिः ।
ततोऽस्य वाहान्निशितैः शरैर्जघ्ने महारथः ॥ ७.१२३.३२ ॥
મહાભાગ્યવાન તે મહારથીએ વળેલા ગાંઠવાળા ત્રણ બાણોથી જ પછી તેના ઘોડાઓને તીક્ષ્ણ બાણોથી મારી પાડ્યા.
7.123.33
सारथिं च सुराङ्क्रुद्धः शरैः सन्नतपर्वभिः ।
धनुरेकेन भल्लेन हस्तावापं च पञ्चभिः ॥ ७.१२३.३३ ॥
અત્યંત ક્રોધે ભરાઈને તેણે વળેલા ગાંઠવાળા બાણોથી તેના સારથિને, એક ભલ્લથી ધનુષને અને પાંચથી હાથના રક્ષક-કવચને (કાપ્યું).
7.123.34
ध्वजं च रथशक्तिं च भल्लाभ्यां परमस्त्रिवित् ।
चिच्छेद विशिखैस्तीक्ष्णैस्तथोभौ पार्ष्णिसारथी ॥ ७.१२३.३४ ॥
પરમાસ્ત્રવિદ તેણે બે ભલ્લોથી ધ્વજ અને રથશક્તિ, તીક્ષ્ણ બાણોથી બંને પાર્ષ્ણિ-સારથિઓને કાપ્યા.
7.123.35
स च्छिन्नधन्वा विरथो हताश्वो हतसारथिः ।
त्रिगर्तसेनापतिना स्वरथेनापवाहितः ॥ ७.१२३.३५ ॥
ધનુષ કપાયું, રથવિહીન, ઘોડા મરાયા, સારથિ પણ મરાયો, ત્રિગર્તોના સેનાપતિએ તેને પોતાના જ રથ પર ખસેડી લીધો.
7.123.36
तमभिद्रुत्य शैनेयो मुहूर्तमिव भारत ।
न जघान महाबाहुर्भीमसेनवचः स्मरन् ॥ ७.१२३.३६ ॥
હે ભારત, તેની તરફ દોડીને મહાબાહુ શૈનેય (સાત્યકિ) ભીમસેનના વચનનું સ્મરણ કરીને ક્ષણભર પણ તેને માર્યો નહીં.
7.123.37
भीमसेनेन तु वधः सुतानां तव भारत ।
प्रतिज्ञातः सभामध्ये सर्वेषामेव संयुगे ॥ ७.१२३.३७ ॥
હે ભરતવંશી, ભીમસેને સભાની વચ્ચે સૌની સમક્ષ યુદ્ધમાં તમારા પુત્રોના વધની પ્રતિજ્ઞા લીધી હતી.
7.123.38
ततो दुःशासनं जित्वा सात्यकिः संयुगे प्रभो ।
जगाम त्वरितो राजन्येन यातो धनञ्जयः ॥ ७.१२३.३८ ॥
પછી, હે પ્રભુ, યુદ્ધમાં દુઃશાસનને જીતીને સાત્યકિ ઝડપથી ધનંજય (અર્જુન) જ્યાં ગયો હતો ત્યાં ગયો.