ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 7.125
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.125.1
अपराह्णे महाराज सङ्ग्रामः सुमहानभूत् ।
पर्जन्यसमनिर्घोषः पुनर्द्रोणस्य सोमकैः ॥ ७.१२५.१ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ ਦ੍ਰੋਣ ਅਤੇ ਸੋਮਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਫਿਰ ਅਤਿ ਮਹਾਨ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ; ਉਸ ਦੀ ਗਰਜ ਮੇਘ-ਗਰਜਣ ਵਰਗੀ ਸੀ।
7.125.2
शोणाश्वं रथमास्थाय नरवीरः समाहितः ।
समरेऽभ्यद्रवत्पाण्डूञ्जवमास्थाय मध्यमम् ॥ ७.१२५.२ ॥
ਲਾਲ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਇਕਾਗਰ ਮਨ ਵਾਲਾ ਉਹ ਨਰਵੀਰ ਮੱਧ ਭਾਗ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵੱਲ ਟੁੱਟ ਪਿਆ।
7.125.3
तव प्रियहिते युक्तो महेष्वासो महाबलः ।
चित्रपुङ्खैः शितैर्बाणैः कलशोत्तमसम्भवः।
जघान सोमकान्राजन्सृञ्जयान्केकयानपि ॥ ७.१२५.३ ॥
ਤੁਹਾਡੇ ਭਲੇ ਲਈ ਜੁਟਿਆ ਹੋਇਆ, ਮਹਾਧਨੁਰਧਾਰੀ, ਮਹਾਬਲੀ, ਕਲਸ਼ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਉਹ (ਦ੍ਰੋਣ) ਸੁੰਦਰ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸੋਮਕਾਂ, ਸ੍ਰੰਜਯਾਂ ਅਤੇ ਕੇਕਯਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰਨ ਲੱਗਾ।
7.125.4
वरान्वरान्हि योधानां विचिन्वन्निव भारत ।
आक्रीडत रमे राजन्भारद्वाजः प्रतापवान् ॥ ७.१२५.४ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਯੋਧਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨੂੰ ਲੱਭਦੇ ਹੋਏ ਵਾਂਗ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਭਾਰਦਵਾਜ-ਪੁੱਤਰ ਖੇਡ ਵਾਂਗ ਅਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਰਿਹਾ।
7.125.5
तमभ्ययाद्बृहत्क्षत्रः केकयानां महारथः ।
भातॄणां नृप पञ्चानां श्रेष्ठः समरकर्कशः ॥ ७.१२५.५ ॥
ਕੇਕਯਾਂ ਦਾ ਮਹਾਰਥੀ ਬ੍ਰਿਹਤਕਸ਼ਤ੍ਰ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ, ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ। ਉਹ ਪੰਜ ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਠੋਰ ਸੀ।
7.125.6
विमुञ्चन्विशिखांस्तीक्ष्णानाचार्यं भृशमार्दयत् ।
महामेघो यथा वर्षं विमुञ्चन्गन्धमादने ॥ ७.१२५.६ ॥
ਤਿੱਖੇ ਬਾਣ ਛੱਡ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਆਚਾਰਯ (ਦ੍ਰੋਣ) ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪੀੜਿਤ ਕੀਤਾ; ਜਿਵੇਂ ਗੰਧਮਾਦਨ ਪਰਬਤ ਉੱਤੇ ਮਹਾਮੇਘ ਵਰਖਾ ਵਰ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ।
7.125.7
तस्य द्रोणो महाराज स्वर्णपुङ्खाञ्शिलाशितान् ।
प्रेषयामास सङ्क्रुद्ध- सायकान्दश पञ्च च ॥ ७.१२५.७ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ, ਪੱਥਰ ਉੱਤੇ ਤਿੱਖੇ ਕੀਤੇ, ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰੇ ਪੰਦਰਾਂ ਬਾਣ ਛੱਡੇ।
7.125.8
तांस्तु द्रोणविनिर्मुक्तान्क्रुंद्धाशीविषसन्निभान् ।
एकैकं पञ्चभिर्बाणैर्युधि चिच्छेद हृष्टवत् ॥ ७.१२५.८ ॥
ਪਰ ਦ੍ਰੋਣ ਦੁਆਰਾ ਛੱਡੇ ਗਏ, ਕ੍ਰੋਧੀ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪਾਂ ਵਰਗੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪੰਜ-ਪੰਜ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
7.125.9
तदस्य लाघवं दृष्ट्वा प्रहस्य द्विजपुङ्गवः ।
प्रेषयामास विशिखानष्टौ सन्नतपर्वणः ॥ ७.१२५.९ ॥
ਉਸ ਦੀ ਇਸ ਫੁਰਤੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੱਸੇ ਅਤੇ ਝੁਕੇ ਹੋਏ ਜੋੜਾਂ ਵਾਲੇ ਅੱਠ ਬਾਣ ਛੱਡੇ।
7.125.10
तान्दृष्ट्वा पततस्तूर्णं द्रोणचापच्युताञ्शरान् ।
अवारयच्छरैरेव तावद्भिर्निशितैर्मृधे ॥ ७.१२५.१० ॥
ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਧਨੁਸ਼ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਡਿੱਗਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਣਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਤਨੇ ਹੀ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ।
7.125.11
ततोऽभवन्महाराज तव सैन्यस्य विस्मयः ।
बृहत्क्षत्रेण तत्कर्म कृतं दृष्ट्वा सुदुष्करम् ॥ ७.१२५.११ ॥
ਤਦ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਬ੍ਰਿਹਤਕਸ਼ਤ੍ਰ ਦੇ ਉਸ ਅਤਿ ਔਖੇ ਕਰਮ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਤੁਹਾਡੀ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਈ।
7.125.12
ततो द्रोणो महाराज बृहत्क्षत्रं विशेषयन् ।
प्रादुश्चक्रे रणे दिव्यं ब्राह्ममस्त्रं सुदुर्जयम् ॥ ७.१२५.१२ ॥
ਤਦ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਬ੍ਰਿਹਤਕਸ਼ਤ੍ਰ ਨੂੰ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਤਿ ਅਜਿੱਤ ਦਿਵ੍ਯ ਬ੍ਰਾਹਮਾਸਤ੍ਰ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ।
7.125.13
कैकेयोऽस्त्रं समालोक्य मुक्तं द्रोणेन संयुगे ।
ब्रह्मास्त्रेणैव राजेन्द्र ब्राह्ममस्त्रमशातयत् ॥ ७.१२५.१३ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰੋਣ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡੇ ਅਸਤ੍ਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਕੈਕੇਯ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾਸਤ੍ਰ ਨਾਲ ਹੀ ਬ੍ਰਾਹਮਾਸਤ੍ਰ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
7.125.14
ततोऽस्त्रे निहते ब्राह्मे बृहत्क्षत्रस्तु भारत ।
विव्याध ब्राह्मणं षष्ट्या स्वर्णपुङ्खैः शिलाशितैः ॥ ७.१२५.१४ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਬ੍ਰਾਹਮ ਅਸਤ੍ਰ ਨਸ਼ਟ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ ਬ੍ਰਿਹਤਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰ ਨੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ, ਪੱਥਰ ਤੇ ਤਿੱਖੇ ਕੀਤੇ ਸੱਠ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
7.125.15
तं द्रोणो द्विपदां श्रेष्ठो नाराचेन समार्पयत् ।
स तस्य कवचं भित्त्वा प्राविशद्धरणीतलम् ॥ ७.१२५.१५ ॥
ਦੋ-ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਨਾਰਾਚ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਬਾਣ ਉਸਦਾ ਕਵਚ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਜਾ ਵੜਿਆ।
7.125.16
कृष्णसर्पो यथा मुक्तो वल्मीकं नृपसत्तम ।
तथाऽत्यगान्महीं बाणो भित्त्वा कैकेयमाहवे ॥ ७.१२५.१६ ॥
ਹੇ ਨ੍ਰਿਪਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਜਿਵੇਂ ਕਾਲਾ ਸੱਪ ਛੱਡੇ ਜਾਣ ਤੇ ਬਾਂਬੀ ਵਿੱਚ ਵੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕੈਕੇਯ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ ਬਾਣ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਲੰਘ ਗਿਆ।
7.125.17
सोऽतिविद्धो महाराज कैकेयो द्रोणसायकैः ।
क्रोधेन महताऽऽविष्टो व्यावृत्य नयने शुभे ॥ ७.१२५.१७ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਕੈਕੇਯ ਵੱਡੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸੁੰਦਰ ਅੱਖਾਂ ਘੁਮਾਈਆਂ।
7.125.18
द्रोणं विव्याध सप्तत्या स्वर्णपुङ्खैः शिलाशितैः ।
सारथिं चास्य बाणेन भृशं मर्मस्वताडयत् ॥ ७.१२५.१८ ॥
ਉਸਨੇ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ, ਪੱਥਰ ਤੇ ਤਿੱਖੇ ਕੀਤੇ ਸੱਤਰ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ; ਅਤੇ ਇੱਕ ਬਾਣ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਮਰਮ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ।
7.125.19
द्रोणस्तु बहुभिर्विद्धो बृहत्क्षत्रेण मारिष ।
असृजद्विशिखांस्तीक्ष्णान्कैकेयस्य रथं प्रति ॥ ७.१२५.१९ ॥
ਪਰ ਬ੍ਰਿਹਤਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰ ਦੇ ਅਨੇਕ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹੇ ਗਏ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ, ਹੇ ਮਾਰਿਸ਼, ਕੈਕੇਯ ਦੇ ਰਥ ਵੱਲ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣ ਛੱਡੇ।
7.125.20
व्याकुलीकृत्य तं द्रोणो बृहत्क्षत्रं महारथम् ।
अश्वांश्चतुर्भिरन्यवधीच्चतुरोऽस्य पतत्त्रिभिः ॥ ७.१२५.२० ॥
ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਰਥੀ ਬ੍ਰਿਹਤਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰ ਨੂੰ ਵਿਆਕੁਲ ਕਰਕੇ ਚਾਰ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਚਾਰ ਘੋੜੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤੇ।
7.125.21
सूतं चैकेन बाणेन रथनीडादपातयत् ।
द्वाभ्यां ध्वजं च च्छत्रं च च्छित्त्वा भूमावपातयत् ॥ ७.१२५.२१ ॥
ਇੱਕ ਬਾਣ ਨਾਲ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਰਥ ਦੀ ਬੈਠਕ ਤੋਂ ਡੇਗਿਆ; ਦੋ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਧ੍ਵਜ ਅਤੇ ਛਤਰ ਕੱਟ ਕੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਸੁੱਟੇ।
7.125.22
ततः साधुविसृष्टेन नाराचेन द्विजर्षभः ।
हृद्यविध्यद्बृहत्क्षत्रं स च्छिन्नहृदयोऽपतत् ॥ ७.१२५.२२ ॥
ਫਿਰ ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛੱਡੇ ਨਾਰਾਚ ਨਾਲ ਬ੍ਰਿਹਤਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰ ਦਾ ਹਿਰਦਾ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ; ਹਿਰਦਾ ਚੀਰਿਆ ਜਾ ਕੇ ਉਹ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
7.125.23
बृहत्क्षत्रे हते राजन्केकयानां महारथे ।
शैशुपालिरभिक्रुद्धो यन्तारमिदमब्रवीत् ॥ ७.१२५.२३ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਕੈਕਯਾਂ ਦੇ ਮਹਾਰਥੀ ਬ੍ਰਿਹਤਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੇ ਸ਼ਿਸ਼ੁਪਾਲ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬਹੁਤ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਇਹ ਬੋਲਿਆ।
7.125.24
सारथे याहि यत्रैष द्रोणस्तिष्ठति दंशितः ।
विनिघ्नन्केकयान्सर्वान्पाञ्चालानां च वाहिनीं ॥ ७.१२५.२४ ॥
ਹੇ ਸਾਰਥੀ, ਜਿੱਥੇ ਕਵਚਧਾਰੀ ਦ੍ਰੋਣ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ ਉੱਥੇ ਰਥ ਚਲਾ; ਸਾਰੇ ਕੈਕੇਯਾਂ ਅਤੇ ਪਾਂਚਾਲਾਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕਰਦਾ।
7.125.25
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सारथी रथिनां वरम् ।
द्रोणाय प्रापयामास काम्भोजैर्जवनैर्हयैः ॥ ७.१२५.२५ ॥
ਉਸ ਦੇ ਉਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸਾਰਥੀ ਨੇ ਕੰਬੋਜ ਦੇ ਤੇਜ਼ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਦ੍ਰੋਣ ਕੋਲ ਰਥ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।
7.125.26
धृष्टकेतुश्च चेदीनामृषभोऽतिबलोदितः ।
वधायाभ्यद्रवद्द्रोणं पतङ्ग इव पावकम् ॥ ७.१२५.२६ ॥
ਚੇਦੀਆਂ ਦਾ ਬਲਵਾਨ ਬਲਦ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਕੇਤੂ, ਅਤਿ ਬਲ ਨਾਲ ਉੱਠ ਕੇ, ਅਗਨੀ ਵੱਲ ਉੱਡਦੇ ਪਤੰਗੇ ਵਾਂਗ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਝਪਟਿਆ।
7.125.27
सोऽविध्यत तदा द्रोणं षष्ट्या साश्वरथध्वजम् ।
पुनश्चान्यैः सऱैस्तीक्ष्णैः सुप्तं व्याघ्रं तुदन्निव ॥ ७.१२५.२७ ॥
ਤਦ ਉਸ ਨੇ ਸੱਠ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘੋੜਿਆਂ, ਰਥ ਅਤੇ ਝੰਡੇ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰਿਆ। ਫਿਰ ਹੋਰ ਤਿੱਖੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਸ਼ੇਰ ਨੂੰ ਛੇੜਨ ਵਾਂਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੀੜਿਆ।
7.125.28
तस्य द्रोणो धनुर्मध्ये क्षुरप्रेण शितेन च ।
चकर्त गार्ध्रपत्रेण यतमानस्य शुष्मिणः ॥ ७.१२५.२८ ॥
ਯਤਨ ਕਰਦੇ ਉਸ ਬਲਵਾਨ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਵਿਚੋਂ ਤਿੱਖੇ ਕ੍ਸ਼ੁਰਪ੍ਰ ਤੀਰ ਅਤੇ ਗਿਰਝ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
7.125.29
अथान्यद्धनुरादाय शैशुपालिर्महारथः ।
विव्याध सायकैर्द्रोणं कङ्कबर्हिणवाजितैः ॥ ७.१२५.२९ ॥
ਫਿਰ ਸ਼ਿਸ਼ੁਪਾਲ ਦੇ ਮਹਾਰਥੀ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਦੂਜਾ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਕੇ ਕੰਕ ਅਤੇ ਮੋਰ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
7.125.30
तस्य द्रोणो हयान्हत्वा चतुर्भिश्चतुरः शरैः ।
सारथेश्च शिरः कायाच्चकर्त प्रहसन्निव ॥ ७.१२५.३० ॥
ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਚਾਰੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਚਾਰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਵਾਂਗ ਸਾਰਥੀ ਦਾ ਸਿਰ ਧੜ ਤੋਂ ਵੱਢ ਦਿੱਤਾ।
7.125.31
अथैनं पञ्चविंशत्या सायकानां समार्पयत् ॥ ७.१२५.३१ ॥
ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੱਚੀ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ।
7.125.32
अवप्लुत्य रथाच्चैद्यो गदामादाय सत्वरः ।
भारद्वाजाय चिक्षेप रुपितामिव पन्नगीम् ॥ ७.१२५.३२ ॥
ਚੈਦ੍ਯ ਨੇ ਰਥ ਤੋਂ ਛਾਲ ਮਾਰ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਗਦਾ ਚੁੱਕੀ ਅਤੇ ਭਾਰਦ੍ਵਾਜ ਉੱਤੇ ਘੜੀ ਹੋਈ ਨਾਗਣੀ ਵਾਂਗ ਸੁੱਟੀ।
7.125.33
तामापतन्तीमालोक्य कालरात्रिमिवोद्यताम् ।
अश्मसारमयीं गुर्वीं तपनीयविभूषिताम्।
शरैरनेकसाहस्रैर्भाद्वाजोऽच्छिनच्छितैः ॥ ७.१२५.३३ ॥
ਕਾਲਰਾਤ੍ਰੀ ਵਾਂਗ ਉਠਾਈ ਹੋਈ, ਲੋਹੇ ਦੀ ਬਣੀ, ਭਾਰੀ, ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੀ ਉਸ ਨੂੰ ਆਉਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਭਾਰਦ੍ਵਾਜ ਨੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
7.125.34
सा छिन्ना बहुभिर्बाणैभारद्वाजेन मारिष ।
गदा पपात कौरव्य नादयन्ती धरातलम् ॥ ७.१२५.३४ ॥
ਹੇ ਮਾਰਿਸ਼, ਭਾਰਦ੍ਵਾਜ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟੀ ਗਈ ਉਹ ਗਦਾ, ਹੇ ਕੌਰਵ੍ਯ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਗਜਾਉਂਦੀ ਡਿੱਗ ਪਈ।
7.125.35
गदां विनिहतां दृष्ट्वा धृष्टकेतुरमर्षणः ।
तोमरं व्यसृजद्वीरः शक्तिं च कन कोज्ज्वलाम् ॥ ७.१२५.३५ ॥
ਗਦਾ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਹੋਈ ਵੇਖ ਕੇ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰੇ ਵੀਰ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਕੇਤੂ ਨੇ ਤੋਮਰ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀ ਚਮਕਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਛੱਡੀ।
7.125.36
तोमरं पञ्चभिर्भित्त्वा शक्तिं चिच्छेद पञ्चभिः ।
तौ जग्मतुर्महीं छिन्नौ सर्पाविव गरुत्मता ॥ ७.१२५.३६ ॥
ਪੰਜ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਤੋਮਰ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਪੰਜਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਕਤੀ ਕੱਟ ਦਿੱਤੀ; ਗਰੁੜ ਵੱਲੋਂ ਕੱਟੇ ਦੋ ਸੱਪਾਂ ਵਾਂਗ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ।
7.125.37
ततोऽस्य विशिखं तीक्ष्णं वधाय वधकाङ्क्षिणः ।
प्रेषयामास समरे भारद्वाजः प्रतापवान् ॥ ७.१२५.३७ ॥
ਫਿਰ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਭਾਰਦ੍ਵਾਜ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉਸ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਤਿੱਖਾ ਬਾਣ ਛੱਡਿਆ।
7.125.38
स तस्य कवचं भित्त्वा हृदयं चामितौजसः ।
अभ्यगाद्धरणीं बाणो हंसः पद्मवनं यथा ॥ ७.१२५.३८ ॥
ਉਹ ਬਾਣ ਅਮਿਤਤੇਜਸਵੀ ਦੇ ਕਵਚ ਅਤੇ ਹਿਰਦੇ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਹੰਸ ਕਮਲਾਂ ਦੇ ਬਨ ਵਿੱਚ ਉਤਰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਜਾ ਵੜਿਆ।
7.125.39
पतङ्गं हि ग्रसेच्चाषो यथा क्षुद्रं बुभुक्षितः ।
तथा द्रोणोऽग्रसच्छूरो धृष्टकेतुं महाहवे ॥ ७.१२५.३९ ॥
ਭੁੱਖਾ ਚਾਸ਼ ਪੰਛੀ ਜਿਵੇਂ ਛੋਟੇ ਪਤੰਗੇ ਨੂੰ ਨਿਗਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਸੂਰਮੇ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਮਹਾਂਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਕੇਤੂ ਨੂੰ ਨਿਗਲ ਲਿਆ।
7.125.40
निहते चेदिराजे तु तत्खण्डं पित्र्यमाविशत् ।
अमर्षवशमापन्नः पुत्रोऽस्य परमास्त्रवित् ॥ ७.१२५.४० ॥
ਚੇਦੀਰਾਜ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਰੀ ਸੈਨਾ-ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਗੁੱਸਾ ਛਾ ਗਿਆ; ਪਰਮ ਅਸਤਰਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਉਸ ਵਿੱਚ ਜਾ ਵੜੇ।
7.125.41
तमपि प्रहसन्द्रोणः शरैर्नित्ये यमक्षयम् ।
महाव्याघ्रो महारण्ये मृगशावं यथा बली ॥ ७.१२५.४१ ॥
ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਹੱਸਦਿਆਂ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਵੀ ਯਮਲੋਕ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ; ਜਿਵੇਂ ਬਲਵਾਨ ਵੱਡਾ ਬਾਘ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਹਿਰਨ ਦੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ।
7.125.42
तेषु प्रक्षीयमाणेषु पाण्डवेयेषु भारत ।
जरासन्धसुतो वीरः स्वयं द्रोणमुपाद्रवत् ॥ ७.१२५.४२ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤਾਂ ਜਰਾਸੰਧ ਦਾ ਸੂਰਮਾ ਪੁੱਤਰ ਖੁਦ ਦ੍ਰੋਣ ਵੱਲ ਵਧਿਆ।
7.125.43
स तु द्रोणं महाबाहुः शरधाराभिराहवे ।
अदृश्यमकरोत्तूर्णं जलदो भास्करं यथा ॥ ७.१२५.४३ ॥
ਉਸ ਮਹਾਬਾਹੂ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਬਾਣਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਝੱਟ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਢਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
7.125.44
तस्य तल्लाघवं दृष्ट्वा द्रोणः क्षत्रियमर्दनः ।
व्यसृजत्सायकांस्तूर्णं शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ७.१२५.४४ ॥
ਉਸਦੀ ਉਸ ਫੁਰਤੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਖੱਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਸਲਣ ਵਾਲੇ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਝੱਟ ਸੈਂਕੜੇ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬਾਣ ਛੱਡੇ।
7.125.45
छादयित्वा रमे द्रोणं रथस्थं रथिनां वरम् ।
जारासन्धिं जघानाशु मिषतां सर्वधन्विनाम् ॥ ७.१२५.४५ ॥
ਰਥ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਢਕ ਕੇ ਉਸਨੇ ਜਰਾਸੰਧ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਝੱਟ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ; ਸਾਰੇ ਧਨੁਖਧਾਰੀ ਵੇਖਦੇ ਰਹਿ ਗਏ।
7.125.46
योयो विधीयते खण्डस्तंतं द्रोणोऽन्तकोपमः ।
आदत्त सर्वभूतानि प्राप्ते काले यथान्तकः ॥ ७.१२५.४६ ॥
ਜਿਸ ਜਿਸ ਫੌਜੀ ਟੁਕੜੀ ਉੱਤੇ ਉਹ ਨਿਯੁਕਤ ਹੁੰਦਾ, ਉੱਥੇ ਦ੍ਰੋਣ ਯਮ ਵਰਗਾ ਸੀ; ਜਿਵੇਂ ਸਮਾਂ ਆਉਣ ਤੇ ਯਮ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
7.125.47
ततो द्रोणो महाराज नाम विश्राव्य संयुगे ।
शरैरनेकसाहस्रैः पाण्डवेयान्समावृणोत् ॥ ७.१२५.४७ ॥
ਫਿਰ ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਐਲਾਨ ਕੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਢਕ ਦਿੱਤਾ।
7.125.48
ते तु नामाङ्किता बाणा द्रोणेनास्ताः शिलाशिताः ।
नरान्नागान्हयांश्चैव निजघ्नुः शतशो मृधे ॥ ७.१२५.४८ ॥
ਦ੍ਰੋਣ ਦੁਆਰਾ ਛੱਡੇ ਗਏ ਨਾਮ ਅੰਕਿਤ, ਪੱਥਰ ਉੱਤੇ ਤਿੱਖੇ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਉਹ ਬਾਣ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸੈਂਕੜੇ ਮਨੁੱਖਾਂ, ਹਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਸਨ।
7.125.49
ते वध्यमाना द्रोणेन शक्रेणेव महासुराः ।
समकम्पन्त पाञ्चाला गावः शीतार्दिता इव ॥ ७.१२५.४९ ॥
ਦ੍ਰੋਣ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਉਹ ਪਾਂਚਾਲ ਇੰਦਰ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰੇ ਗਏ ਮਹਾਅਸੁਰਾਂ ਵਾਂਗ ਅਤੇ ਠੰਢ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਗਾਂਵਾਂ ਵਾਂਗ ਕੰਬ ਉੱਠੇ।
7.125.50
ततो निष्टानको घोरः पाण्डवानामजायत ।
द्रोणेन वध्यमानेषु सैन्येषु भरतर्षभ ॥ ७.१२५.५० ॥
ਫਿਰ ਦ੍ਰੋਣ ਦੁਆਰਾ ਫੌਜਾਂ ਮਾਰੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਵੇਲੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਵਿਲਾਪ ਉੱਠਿਆ, ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ।
7.125.51
प्रताप्यमानाः सूर्येण हन्यमानाश्च सायकैः ।
अन्वपद्यन्त पाञ्चालास्तदा सन्त्रस्तचेतसः ॥ ७.१२५.५१ ॥
ਸੂਰਜ ਦੀ ਤਪਸ਼ ਨਾਲ ਤਪੇ ਅਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਪਾਂਚਾਲ ਉਸ ਵੇਲੇ ਡਰੇ ਹੋਏ ਮਨ ਨਾਲ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਏ।
7.125.52
मोहिता बाणजालेन भारद्वाजेन संयुगे ।
ऊरुग्राहगृहीतानां पाञ्चालानां महारथाः ॥ ७.१२५.५२ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਭਾਰਦਵਾਜ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਦੇ ਜਾਲ ਨਾਲ ਮੋਹਿਤ, ਡਰ ਦੀ ਪਕੜ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਪਾਂਚਾਲ ਮਹਾਰਥੀ।
7.125.53
चेदयश्च महाराज सृञ्जयाः काशिकोसलाः ।
अभ्यद्रवन्त संहृष्टा भारद्वाजं युयुत्सया ॥ ७.१२५.५३ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਚੇਦੀ, ਸ੍ਰੰਜਯ, ਕਾਸ਼ੀ-ਕੋਸਲ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਲੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਭਾਰਦਵਾਜ ਵੱਲ ਟੁੱਟ ਪਏ।
7.125.54
ब्रुवन्तश्च रणेऽन्योन्यं चेदिपाञ्चालसृञ्जयाः ।
हत द्रोणं हत द्रोणमिति ते द्रोणमभ्ययुः ॥ ७.१२५.५४ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪੁਕਾਰਦੇ ਹੋਏ — 'ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਮਾਰੋ! ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਮਾਰੋ!' — ਚੇਦੀ, ਪਾਂਚਾਲ ਅਤੇ ਸ੍ਰੰਜਯ ਦ੍ਰੋਣ ਵੱਲ ਟੁੱਟ ਪਏ।
7.125.55
यतन्तः पुरुपव्याघ्राः सर्वशक्त्या महाद्युतिम् ।
निनीपवो रणे द्रोणं यमस्य सदनं प्रति ॥ ७.१२५.५५ ॥
ਪੁਰਸ਼ਵਿਆਘਰ ਵੀਰ ਸਾਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਯਤਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਯਮ ਦੇ ਘਰ ਭੇਜਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ।
7.125.56
यतमानांस्तु तान्वीरान्भारद्वाजः शिलीमुखैः ।
यमाय प्रेपयामास चेदिमुख्यान्विशेपतः ॥ ७.१२५.५६ ॥
ਪਰ ਭਾਰਦਵਾਜ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਯਤਨ ਕਰਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਚੇਦੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ, ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਯਮ ਕੋਲ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ।
7.125.57
तेषु प्रक्षीयमाणेषु चेदिमुख्येषु सर्वशः ।
पाञ्चलाः समकम्पन्त द्रोणसायकपीडिताः ॥ ७.१२५.५७ ॥
ਚੇਦੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਵੀਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਸਮੇਂ, ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਪਾਂਚਾਲ ਇਕੱਠੇ ਕੰਬ ਉੱਠੇ।
7.125.58
प्राक्रोशन्भीमसेनं ते धृष्टद्युम्नं च भारत ।
दृष्ट्वा द्रोणस्य कर्माणि तथारूपाणि मारिष ॥ ७.१२५.५८ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਉਹੋ ਜਿਹੇ ਕਰਮ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹ ਭੀਮਸੇਨ ਅਤੇ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦਿਊਮਨ ਨੂੰ ਚੀਖ ਕੇ ਪੁਕਾਰਨ ਲੱਗੇ। ਹੇ ਮਾਰਿਸ਼!
7.125.59
ब्राह्मणेन तपो नूनं चरितं दुश्चरं महत् ।
तथा हि युधि सङ्क्रुद्धो दहति क्षत्रियर्पभान् ॥ ७.१२५.५९ ॥
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਜ਼ਰੂਰ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਔਖਾ ਤਪ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਕਸ਼ੱਤਰੀਆਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾੜਦਾ ਹੈ।
7.125.60
धर्मो युद्धं क्षत्रियस्य ब्राह्मणस्य परं तपः ।
तपस्वी कृतविद्यश्च प्रेक्षितेनापि निर्दहेत् ॥ ७.१२५.६० ॥
ਕਸ਼ੱਤਰੀ ਦਾ ਧਰਮ ਯੁੱਧ ਹੈ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਪਰਮ ਤਪ ਇਹੀ ਹੈ। ਤਪਸਵੀ ਅਤੇ ਵਿੱਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤਾਂ ਨਜ਼ਰ ਮਾਤਰ ਨਾਲ ਵੀ ਸਾੜ ਸਕਦਾ ਹੈ।
7.125.61
द्रोणाग्निमस्त्रसंस्पर्शं प्रविष्टाः क्षत्रियर्पभाः ।
बहवो दुस्तरं घोरं यत्रादह्यन्त भारत ॥ ७.१२५.६१ ॥
ਦ੍ਰੋਣਾਗਨੀ ਅਤੇ ਅਸਤਰਾਂ ਦੇ ਛੋਹ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਏ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਖ਼ਤਰੀ-ਬਲਦ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਜਿੱਥੇ ਔਖੀ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸੜ ਗਏ।
7.125.62
यथाबलं यथोत्साहं यथासत्वं महाद्युतिः ।
मोहयन्सर्वभूतानि द्रोणो हन्ति बलानि नः ॥ ७.१२५.६२ ॥
ਆਪਣੇ ਬਲ, ਉਤਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਸਤ੍ਵ ਅਨੁਸਾਰ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਦ੍ਰੋਣ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮੋਹਦੇ ਹੋਏ ਸਾਡੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
7.125.63
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा क्षत्रधर्मा व्यवस्थितः ।
अर्धचन्द्रेण चिच्छेद द्रोणस्य सशरं धनुः ॥ ७.१२५.६३ ॥
ਉਸ ਦੀ ਉਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਖ਼ਤਰੀ-ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਵੀਰ ਨੇ ਅਰਧਚੰਦਰ ਬਾਣ ਨਾਲ ਦ੍ਰੋਣ ਦਾ ਤੀਰ ਸਮੇਤ ਧਨੁਸ਼ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
7.125.64
स संरब्धतरो भूत्वा द्रोणः क्षत्रियमर्दनः ॥ ७.१२५.६४ ॥
ਉਹ ਹੋਰ ਵੀ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਖ਼ਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਸਲਣ ਵਾਲਾ ਦ੍ਰੋਣ...
7.125.65
अन्यत्कार्मुकमादाय भास्वरं वेगवत्तरम् ।
तत्राधाय शरं तीक्ष्णं परानीकविशातनम् ॥ ७.१२५.६५ ॥
ਇੱਕ ਹੋਰ ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ, ਜੋ ਚਮਕਦਾ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਸੀ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤਿੱਖਾ ਬਾਣ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ...
7.125.66
आकर्णपूर्णमाचार्यो बलवानभ्यवासृजत् ।
स हत्वा क्षत्रधर्माणं जगाम धरणीतलम् ॥ ७.१२५.६६ ॥
ਕੰਨਾਂ ਤੱਕ ਖਿੱਚੇ ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਬਲਵਾਨ ਆਚਾਰੀਆ ਨੇ ਤੀਰ ਛੱਡਿਆ; ਉਹ ਖ਼ਤਰੀ-ਧਰਮੀ ਵੀਰ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਾ ਡਿੱਗਿਆ।
7.125.67
स भिन्नहृदयो वाहान्न्यपतन्मेदिनीतले ।
ततः सैन्यान्यकम्पन्त धृष्टद्युम्नसुते हते ॥ ७.१२५.६७ ॥
ਉਸ ਦਾ ਦਿਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਘੋੜੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਫਿਰ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਤਾਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਕੰਬ ਉੱਠੀਆਂ।
7.125.68
अथ द्रोणं समारोहच्चेकितानो महाबलः ।
स द्रोणं दशभिर्विद्ध्वा प्रत्यविद्ध्यत्स्तनान्तरे ॥ ७.१२५.६८ ॥
ਫਿਰ ਮਹਾਬਲੀ ਚੇਕਿਤਾਨ ਨੇ ਦ੍ਰੋਣ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਦਸ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਛਾਤੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਜਵਾਬੀ ਵਾਰ ਕੀਤਾ।
7.125.69
चतुर्भिः सारथिं चास्य चतुर्भिश्चतुरो हयान् ।
तमाचार्यस्त्रिभिर्बाणैर्बाह्वोरुरसि चार्दयत् ॥ ७.१२५.६९ ॥
ਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਅਤੇ ਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਚਾਰ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ; ਆਚਾਰੀਆ ਨੇ ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ।
7.125.70
ध्वजं सप्तभिरुन्मथ्य यन्तारमवधीत्त्रिभिः ।
तस्य सूते हते तेऽश्वा रथमादाय विद्रुताः ॥ ७.१२५.७० ॥
ਸੱਤ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਝੰਡਾ ਤੋੜ ਕੇ, ਤਿੰਨਾਂ ਨਾਲ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਸਾਰਥੀ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੇ ਉਹ ਘੋੜੇ ਰਥ ਲੈ ਕੇ ਭੱਜ ਗਏ।
7.125.71
समरे शरसंवीता भारद्वाजेन मारिष ।
चेकितानरथं दृष्ट्वा हताश्वं हतसारथिम् ॥ ७.१२५.७१ ॥
ਹੇ ਮਾਰਿਸ਼, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਭਾਰਦ੍ਵਾਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਢਕਿਆ, ਘੋੜੇ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਸਾਰਥੀ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਚੇਕਿਤਾਨ ਦਾ ਰਥ ਵੇਖ ਕੇ।
7.125.72
तान्समेतान्रणे शूरांश्चेदिपाञ्चालसृञ्जयान् ।
समन्ताद्द्रावयन्द्रोणो बह्वशोभत मारिष ॥ ७.१२५.७२ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੂਰਵੀਰ ਚੇਦੀਆਂ, ਪਾਂਚਾਲਾਂ ਅਤੇ ਸ੍ਰੰਜਯਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਭਜਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਦ੍ਰੋਣ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣੇ ਲੱਗੇ। ਹੇ ਮਾਰਿਸ਼।
7.125.73
आकर्णपलितः श्यामो वयसाऽशीतिपञ्चकः ।
रणे पर्यचरद्द्रोणो वृद्धः षोडशवर्षवत् ॥ ७.१२५.७३ ॥
ਕੰਨਾਂ ਤੱਕ ਚਿੱਟੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੇ, ਸਾਂਵਲੇ ਰੰਗ ਦੇ, ਪਚਾਸੀ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਦ੍ਰੋਣ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰ ਰਹੇ ਸਨ; ਬੁੱਢੇ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸੋਲਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਵਾਂਗ।
7.125.74
अथ द्रोणं महाराज विचरन्तमभीतवत् ।
वज्रहस्तममन्यन्त शत्रवः शत्रुसूदनम् ॥ ७.१२५.७४ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਫਿਰ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਵਿਚਰ ਰਹੇ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਵੈਰੀਆਂ ਨੇ ਵਜ੍ਰਹੱਥ ਅਤੇ ਵੈਰੀ-ਨਾਸ਼ਕ ਸਮਝਿਆ।
7.125.75
ततोऽब्रवीन्महाबाहुर्द्रुपदो बुद्धिमान्नृप ।
लुब्धोऽयं क्षत्रियान्हन्ति व्याघ्रः क्षुद्रमृगानिव ॥ ७.१२५.७५ ॥
ਤਦ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਮਹਾਬਾਹੂ ਦ੍ਰੁਪਦ ਨੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਕਿਹਾ: "ਇਹ ਲੋਭੀ ਬਾਘ ਛੋਟੇ ਹਿਰਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਇਹ ਖੱਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।"
7.125.76
कृच्छ्रान्दुर्योधनो लोकान्पापः प्राप्स्यति दुर्मतिः ।
यस्य लोभाद्विनिहताः समरे क्षत्रियर्षभाः ॥ ७.१२५.७६ ॥
ਪਾਪੀ ਤੇ ਦੁਰਬੁੱਧੀ ਦੁਰਯੋਧਨ ਕਸ਼ਟ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਾਵੇਗਾ; ਜਿਸ ਦੇ ਲੋਭ ਕਾਰਨ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਖੱਤਰੀ ਮਾਰੇ ਗਏ।
7.125.77
शतशः शेरते भूमौ निकृत्ता गोवृषा इव ।
रुधिरेण परीताङ्गाः श्वशृगालादनीकृताः ॥ ७.१२५.७७ ॥
ਸੈਂਕੜੇ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਵੀਰ ਬਲਦਾਂ ਵਾਂਗ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪਏ ਹਨ; ਲਹੂ ਨਾਲ ਲਿਬੜੇ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਕੁੱਤਿਆਂ ਤੇ ਗਿੱਦੜਾਂ ਦਾ ਭੋਜਨ ਬਣੇ ਹੋਏ।
7.125.78
एवमुक्त्वा महाराज द्रुपदोऽक्षौहिणीपतिः ।
पुरस्कृत्य रणे पार्थान्द्रोणमभ्यद्रवद्द्रुतम् ॥ ७.१२५.७८ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਅਕਸ਼ੌਹਿਣੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਦ੍ਰੁਪਦ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦ੍ਰੋਣ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ।