महाभारत · अध्याय 7.127
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.127.1
ब्रह्मेशानेन्द्रवरुणानवहद्यः पुरा रथः ।
तमास्थाय गतौ कृष्णौ न तयोर्विद्यते भयम् ॥ ७.१२७.१ ॥
पूर्वी ब्रह्मा, ईशान, इंद्र आणि वरुण यांना वाहिलेल्या त्या रथावर बसून ते दोन कृष्ण गेले आहेत; त्यांना भय नाही.
7.127.2
तवाज्ञां शिरसा बिभ्रदेष गच्छामि मा शुचः ।
समेत्य तान्नरव्याघ्रास्तव दास्यामि संविदम् ॥ ७.१२७.२ ॥
तुझी आज्ञा शिरोधार्य मानून मी जात आहे; शोक करू नकोस. हे नरव्याघ्रांनो, त्यांना भेटून मी तुम्हाला निरोप देईन.
7.127.3
एतावदुक्त्वा प्रययौ परिदाय युधिष्ठिरम् ।
धृष्टद्युम्नाय बलवान्सुहृद्भ्यश्च पुनःपुनः।
धृष्टद्युम्नं चेदमाह भीमसेनो महाबलः ॥ ७.१२७.३ ॥
इतके बोलून बलवान भीमसेन युधिष्ठिराला सोपवून, मित्रांना वारंवार भेटून निघून गेला; आणि महाबलवान भीमसेन धृष्टद्युम्नाला हे म्हणाला.
7.127.4
विदितं ते महाबाहो यथा द्रोणो महारथः ।
ग्रहणे धर्मराजस्य सर्वोपायेन वर्तते ॥ ७.१२७.४ ॥
हे महाबाहो, महारथी द्रोण धर्मराजाला पकडण्यासाठी सर्व उपायांनी प्रवृत्त आहे हे तुला ठाऊक आहे.
7.127.5
न च मे गमने कृत्यं तादृक्पार्षत विद्यते ।
यादृशं रक्षणे राज्ञः कार्यमात्ययिकं हि नः ॥ ७.१२७.५ ॥
हे पार्षता, राजाच्या रक्षणात आपले जे तातडीचे कर्तव्य आहे तसे माझ्या जाण्यात कोणतेही कर्तव्य नाही.
7.127.6
एवमुक्तोऽस्मि पार्थेन प्रतिवक्तुं न चोत्सहे ।
प्रयास्ये तत्र यत्रासौ मुमूर्षुः सैन्धवः स्थितः ॥ ७.१२७.६ ॥
पार्थाने असे म्हटल्यावर मला उत्तर देण्याची इच्छा झाली नाही; मरण इच्छिणारा सैंधव जिथे उभा आहे तिथे मी जाईन.
7.127.7
धर्मराजस्य वचने स्थातव्यमविशङ्कया ।
यास्यामि पदवीं भ्रातुः सात्वतस्य च धीमतः ॥ ७.१२७.७ ॥
धर्मराजाच्या वचनात निःशंकपणे स्थिर राहिले पाहिजे. बंधू आणि बुद्धिमान सात्वताच्या मार्गाने मी जाईन.
7.127.8
सोऽद्य यत्तो रणे रार्थं परिरक्ष युधिष्ठिरम् ।
एतद्धि सर्वकार्याणां परमं कृत्समाहवे ॥ ७.१२७.८ ॥
आज युद्धात सावध राहून राजासाठी युधिष्ठिराचे रक्षण कर. हेच सर्व कर्तव्यांत परम आणि संपूर्ण आहे.
7.127.9
तमब्रवीन्महाराज धृष्टद्युम्नो वृकोदरम् ।
ईप्सितं ते करिष्यामि गच्छ पार्थाविचारयन् ॥ ७.१२७.९ ॥
महाराज, धृष्टद्युम्न वृकोदराला म्हणाला: तुझी इच्छा मी पूर्ण करीन. पार्थाकडे विचार न करता जा.
7.127.10
नाहत्वा समरे द्रोणो धृष्टद्युम्नं कथञ्चन ।
निग्रहं धर्मराजस्य प्रकरिष्यति संयुगे ॥ ७.१२७.१० ॥
युद्धात धृष्टद्युम्नाला मारल्याशिवाय द्रोण कोणत्याही प्रकारे धर्मराजाला रोखू शकणार नाही.
7.127.11
ततो निक्षिप्य राजानं धृष्टद्युम्ने च पाण्डवम् ।
अभिवाद्य गुरुं ज्येष्ठं प्रययौ येन फल्गुनः ॥ ७.१२७.११ ॥
मग राजाला आणि पांडवाला धृष्टद्युम्नाकडे सोपवून, ज्येष्ठ गुरूला वंदन करून, जिथे फाल्गुन होता तिकडे तो गेला.
7.127.12
परिष्वक्तश्च कौन्तेयो धर्मराजेन मारुतिः ।
आघ्रातश्च तथा मूर्ध्नि श्रावितश्चाशिषः शुभाः ॥ ७.१२७.१२ ॥
धर्मराजाने कौंतेयाला आणि मारुतीला आलिंगन दिले; त्यांचे मस्तक हुंगले आणि शुभ आशीर्वाद दिले.
7.127.13
कृत्वा प्रदक्षिणान्विप्रानर्चितांस्तुष्टमानसान् ।
आलभ्य मङ्गलान्यष्टौ पीत्वा कैरातकं मधु ॥ ७.१२७.१३ ॥
संतुष्ट मनाच्या ब्राह्मणांना प्रदक्षिणा घालून, त्यांचा सन्मान करून, आठ मंगल वस्तूंना स्पर्श करून आणि कैरातक मधु पिऊन.
7.127.14
द्विगुणद्रविणो वीरो मदरक्तान्तलोचनः ।
विप्रैः कृतस्वस्त्ययनो विजयोत्पादसूचितः ॥ ७.१२७.१४ ॥
दुपटे बल असलेला वीर, मदाने डोळ्यांच्या कडा लाल झालेला, ब्राह्मणांकडून स्वस्तिवाचन करवून घेतलेला, विजयाच्या शुभ चिन्हाने सूचित.
7.127.15
पश्यन्नेवात्मनो बुद्धिं विजयानन्दकारिणीम् ।
अनुलोमानिलैश्चाशु प्रदर्शितजयोदयः ॥ ७.१२७.१५ ॥
विजयाचा आनंद देणारी आपली बुद्धी पाहत, अनुकूल वाऱ्यांनी लवकरच विजयोदय दाखवत.
7.127.16
भीमसेनो महाबाहुः कवची शुभकुण्डली ।
सगदः सतलत्राणः सशरी रथिनां वरः।
रथमारुह्य निर्युक्तं सर्वोपकरणान्वितम् ॥ ७.१२७.१६ ॥
भीमसेन, महाबाहू, कवचधारी, शुभ कुंडले घातलेला, गदा आणि हातमोजे घेऊन, बाणांसह, रथिकांमध्ये श्रेष्ठ, सर्व साधनांनी युक्त जोडलेल्या रथावर चढला.
7.127.17
तस्य कार्ष्णायसं वर्म हेमचित्रं महर्द्धिमत् ।
विबभौ सर्वतः श्लिष्टं सविद्युदिव तोयदः ॥ ७.१२७.१७ ॥
त्याचे काळ्या लोखंडाचे, सोनेरी नक्षीचे, अत्यंत वैभवशाली कवच सर्व बाजूंनी घट्ट बसलेले होते आणि विजेसह मेघाप्रमाणे चमकत होते.
7.127.18
पीतरक्तासितसितैर्वासौभिश्च सुवेष्टितः ।
कण्ठसूत्रेण विबभौ सेन्द्रायुध इवाम्बुदः ॥ ७.१२७.१८ ॥
पिवळ्या, लाल, काळ्या आणि पांढऱ्या वस्त्रांनी चांगले वेढलेला, कंठसूत्रासह तो इंद्रधनुष्यासहित मेघासारखा शोभला.
7.127.19
प्रयाते भीमसेने तु तव सैन्यं युयुत्सया ।
पाञ्चजन्यरवो घोरः पुनरासीद्विशाम्पते ॥ ७.१२७.१९ ॥
भीमसेन निघून गेल्यावर, हे प्रजापते, तुमचे सैन्य युद्धेच्छेने भरले; पांचजन्य शंखाचा भयंकर नाद पुन्हा उठला.
7.127.20
तं श्रुत्वा निनदं घोरं त्रैलोक्यत्रासनं महत् ।
पुनर्भीमं महाबाहुं धर्मपुत्रोऽभ्यभाषत ॥ ७.१२७.२० ॥
त्रैलोक्याला भयभीत करणारा तो घोर महानाद ऐकून धर्मपुत्र महाबाहू भीमाशी पुन्हा बोलला.
7.127.21
एष वृष्णिप्रवीरेण ध्मातः सलिलजो भृशम् ।
पृथिवीं चान्तरिक्षं च विनादयति शङ्खराट् ॥ ७.१२७.२१ ॥
वृष्णिवीराने जोरात फुंकलेला हा जलजात शंखराज पृथ्वी आणि आकाश दुमदुमवत आहे.
7.127.22
नूनं व्यसनमापन्ने सुमहत्सव्यसाचिनि ।
कुरुभिर्युध्यते सार्धं सर्वैश्चक्रगदाधरः ॥ ७.१२७.२२ ॥
निश्चितच, अति मोठ्या संकटात सापडलेल्या सव्यसाचीसाठी चक्र-गदाधारी सर्व कौरवांशी युद्ध करत आहे.
7.127.23
नूनमार्या महत्कुन्ती पापं व्यसनमीदृशम् ।
द्रौपदी च सुभद्रा च पश्यन्ति सह बन्धुभिः।
तद्भीम त्वरया युक्तो याहि यत्र धनञ्जयः ॥ ७.१२७.२३ ॥
निश्चितच, आर्या कुंती, द्रौपदी आणि सुभद्रा नातेवाइकांसह या महाभयंकर पापमय संकटाकडे पाहत आहेत. म्हणून, हे भीमा, त्वरेने धनंजय जिथे आहे तिथे जा.
7.127.24
मुह्यतीव हि मे चित्तं धनञ्जयदिदृक्षया ।
दिशश्च प्रदिशः पार्थ सात्वतस्य च कारणात् ॥ ७.१२७.२४ ॥
धनंजयाला पाहण्याच्या इच्छेने माझे मन जणू मोहित होत आहे. हे पार्था, सात्वताच्या (कृष्णाच्या) कारणाने दिशा आणि उपदिशाही मला गोंधळलेल्या वाटत आहेत.
7.127.25
गच्छगच्छेति गुरुणा सोऽनुज्ञातो वृकोदरः ।
ततः पाण्डुसुतो राजन्भीमसेनः प्रतापवान् ॥ ७.१२७.२५ ॥
'जा, जा' असे गुरूंनी अनुज्ञा दिल्यावर, हे राजा, प्रतापी पांडुपुत्र भीमसेन (पुढे सरसावला).
7.127.26
बद्धगोधाङ्गुलित्राणः प्रगृहीतशरासनः ।
ज्येष्ठेन प्रहितो भ्रात्रा भ्राता भ्रातुः प्रियङ्करः ॥ ७.१२७.२६ ॥
गोधाचर्माचे बोटरक्षण बांधून, धनुष्य घट्ट धरून, ज्येष्ठ बंधूंनी पाठवलेला, भावाचे प्रिय करणारा भाऊ (भीम पुढे सरसावला).
7.127.27
आहत्य दुन्दुभिं भीमः शङ्खं प्रध्माप्य चासकृत् ।
विनद्य सिंहनादेन ज्यां विकर्षन्पुनःपुनः ॥ ७.१२७.२७ ॥
भीमाने दुंदुभी वाजवून, शंख वारंवार फुंकून, सिंहनादाने गर्जना करून, धनुष्याची दोरी वारंवार ओढत (पुढे सरसावला).
7.127.28
तेन शब्देन वीराणां पातयित्वा मनांस्युत ।
दर्शयन्घोरमात्मानममित्रान्सहसाऽभ्ययात् ॥ ७.१२७.२८ ॥
त्या आवाजाने वीरांची मने कंपित करून, स्वतःला भयंकर रूपात दाखवत, शत्रूंवर अचानक धावून गेला.
7.127.29
तमूहुर्जवना दान्ता विरुवन्तो हयोत्तमाः ।
विशोकेन सुसंयत्ता मनोमारुतरंहसः ॥ ७.१२७.२९ ॥
त्याला (भीमाला) वेगवान, सुसंयमित, खिंकाळणारे उत्तम अश्व घेऊन गेले; विशोकाने उत्तम रीतीने जुंपलेले, मन आणि वाऱ्याच्या वेगाचे.
7.127.30
आरुजन्विरुजन्पार्थो ज्यां विकर्षंश्च पाणिना ।
सम्प्रकर्षन्विकर्षंश्च सेनाग्रं समलोडयत् ॥ ७.१२७.३० ॥
प्रहार करत, मोडत, हाताने दोरी ओढत, बळाने ओढत, पार्थाने (भीमाने) सेनेचा अग्रभाग पूर्णपणे हादरवून टाकला.
7.127.31
तं प्रयान्तं महाबाहुं पाञ्चालाः सहसोमकाः ।
पृष्ठतोऽनुययुः शूरा मघवन्तमिवामराः ॥ ७.१२७.३१ ॥
पुढे जाणाऱ्या त्या महाबाहूच्या मागे पाञ्चाल आणि सोमक वीर लगेच चालू लागले, जसे अमर इंद्राच्या मागे जातात.
7.127.32
तं समेत्य महाराज तावकाः पर्यवारयन् ।
दुःशासनश्चित्रसेनः कुण्डभेदी विविंशतिः ॥ ७.१२७.३२ ॥
हे महाराज, तुमच्या वीरांनी त्याच्याजवळ येऊन त्याला वेढले — दुःशासन, चित्रसेन, कुंडभेदी आणि विविंशति.
7.127.33
दुर्मुखो दुःसहश्चैव विकर्णश्च शलस्तथा ।
विन्दानुविन्दौ सुमुखो दीर्घबाहुः सुदर्शनः ॥ ७.१२७.३३ ॥
दुर्मुख, दुःसह, विकर्ण आणि शल; विन्द आणि अनुविन्द, सुमुख, दीर्घबाहू आणि सुदर्शन.
7.127.34
वृन्दारकः सुहस्तश्च सुषेणो दीर्घलोचनः ।
अभयो रौद्रकर्णा च सुवर्मा दुर्विमोचनः ॥ ७.१२७.३४ ॥
वृंदारक, सुहस्त, सुषेण दीर्घलोचन, अभय, रौद्रकर्मा, सुवर्मा आणि दुर्विमोचन.
7.127.35
शोभन्तो रथिनां श्रेष्ठाः सहसैन्यपदानुगाः ।
संयत्ताः समरे वीरा भीमसेनमुपाद्रवन् ॥ ७.१२७.३५ ॥
रथिकांमध्ये श्रेष्ठ, तेजस्वी, पायदळासह अनुसरणारे, युद्धासाठी सज्ज झालेले वीर भीमसेनावर धावून गेले.
7.127.36
तैः समन्ताद्वृतः शूरैः समरेषु महारथः ।
तान्समीक्ष्य तु कौन्तेयो भीमसेनः पराक्रमी।
अभ्यवर्तत वेगेन सिंहः क्षुद्रमृगानिव ॥ ७.१२७.३६ ॥
त्या वीरांनी चहूबाजूंनी वेढलेला महारथी, पराक्रमी कुंतीपुत्र भीमसेनाने त्यांना पाहून वेगाने पुढे धाव घेतली, जसा सिंह लहान हरणांवर झेपावतो.
7.127.37
ते महास्त्राणि दिव्यानि तत्र वीरा अदर्शयन् ।
छादयन्तः शरैर्भीमं मेघाः सूर्यमिवोदितम् ॥ ७.१२७.३७ ॥
तेथे त्या वीरांनी दिव्य महास्त्रे दाखवली आणि उगवलेल्या सूर्याला मेघांनी झाकावे तसे बाणांनी भीमाला झाकले.
7.127.38
ततः क्रुद्धो महाराज भीमसेनः पराक्रमी ।
अग्रतः स्यन्दनानीकं शरवर्षैरवाकिरत् ॥ ७.१२७.३८ ॥
तेव्हा महाराज, क्रोधित पराक्रमी भीमसेनाने समोरच्या रथसेनेला बाणांच्या वर्षावाने झाकून टाकले.
7.127.39
ते वध्यमानाः समरे तव पुत्रा महारथाः ।
भीमं भीमबला युद्धे योधयन्ति जयैषिणः ॥ ७.१२७.३९ ॥
युद्धात घायाळ होत असलेले आपले महारथी पुत्र, विजयाची इच्छा धरून भयंकर बलवान भीमाशी युद्ध करू लागले.
7.127.40
ततो दुःशासनः क्रुद्धो रथशक्तिं समाक्षिपत् ।
सर्वपारसवीं तीक्ष्णां जिघांसुः पाण्डुनन्दनम् ॥ ७.१२७.४० ॥
तेव्हा क्रुद्ध दुःशासनाने पाण्डुपुत्राला मारण्याच्या इच्छेने सर्वपारसवी नावाची तीक्ष्ण रथशक्ती फेकली.
7.127.41
आपतन्तीं महाशक्तिं तव पुत्रप्रणोदिताम् ।
द्विधा चिच्छेद तां भीमस्तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ७.१२७.४१ ॥
आपल्या पुत्राने फेकलेली ती धावत येणारी महाशक्ती भीमाने दोन तुकडे करून छेदली; ते अद्भुतासारखे वाटले.
7.127.42
अथान्यैर्विशिखैस्तीक्ष्णैः सङ्क्रुद्धः कुण्डभेदिनम् ।
सुषेणं दीर्घनेत्रं च त्रिभिस्त्रीनवधीद्बली ॥ ७.१२७.४२ ॥
मग क्रोधाने भरलेल्या बलवान भीमाने इतर तीक्ष्ण बाणांनी कुण्डभेदी सुषेण आणि दीर्घनेत्र यांना प्रत्येकी तीन-तीन बाणांनी ठार केले.
7.127.43
ततो वृन्दारकं वीरं कुरूणां कीर्तिवर्धनम् ।
पुत्राणां तव वीराणां युध्यतामवधीत्पुनः ॥ ७.१२७.४३ ॥
नंतर कुरूंची कीर्ती वाढवणाऱ्या त्या वीर वृंदारकाला आणि युद्ध करणाऱ्या तुमच्या वीर पुत्रांना त्याने पुन्हा ठार केले.
7.127.44
अभयं रौद्रकर्माणं दुर्विमोचनमेव च ।
त्रिभिस्त्रीनवधीद्भीमः पुनरेव सुतांस्तव ॥ ७.१२७.४४ ॥
अभय आणि रौद्रकर्मा दुर्विमोचन यांना भीमाने प्रत्येकी तीन तीन बाणांनी तीन वेळा मारले; आणि पुन्हा तुमच्या पुत्रांनाही मारले.
7.127.45
वध्यमाना महाराज पुत्रास्तव बलीयसा ।
भीमं प्रहरतां श्रेष्ठं समन्तात्पर्यवारयन् ॥ ७.१२७.४५ ॥
हे महाराजा, बलवानाकडून मारले जात असताना तुमच्या पुत्रांनी प्रहार करणाऱ्यांत श्रेष्ठ भीमाला सर्व बाजूंनी घेरले.
7.127.46
ते शरैर्भीमकर्माणं ववर्षुः पाण्डवं युधि ।
मेघा इवातपापाये धाराभिर्धरणीधरम् ॥ ७.१२७.४६ ॥
युद्धात भीषण कर्म करणाऱ्या पांडवावर त्यांनी बाणांचा वर्षाव केला, उन्हाळा संपल्यावर मेघ पर्वतावर धारा कोसळतात तसा.
7.127.47
स तद्बाणमयं वर्षमश्मवर्षमिवाचलः ।
प्रतीच्छन्पाण्डुदायादो न प्राव्यथत शत्रुहा ॥ ७.१२७.४७ ॥
शत्रुहंता पांडूचा वारसदार त्या बाणांच्या वर्षावाला दगडांच्या वर्षावासारखे झेलत, पर्वताप्रमाणे जराही विचलित झाला नाही.
7.127.48
विन्दानुविन्दौ सहितौ सुवर्माणं च ते सुतम् ।
प्रहसन्नेव कौन्तेयः शरैर्निन्यं यमक्षयम् ॥ ७.१२७.४८ ॥
विंद व अनुविंद आणि तुमचा पुत्र सुवर्मा यांना कौंतेयाने हसतहसत बाणांनी यमलोकी पाठवले.
7.127.49
ततः सुदर्शनं वीरं पुत्रं ते भरतर्षभ ।
विव्याध समरे तूर्णं स पपात ममार च ॥ ७.१२७.४९ ॥
तेव्हा, हे भरतश्रेष्ठा, सुदर्शन नावाच्या तुझ्या वीर पुत्राला त्याने युद्धात लगेच बाण मारला. तो पडून मरण पावला.
7.127.50
सोऽचिरेणैव कालेन तद्रथानीकमाशुगैः ।
दिशः सर्वाः समालोक्य व्यधमत्पाण्डुनन्दनः ॥ ७.१२७.५० ॥
त्याने थोड्याच वेळात वेगवान बाणांनी त्या रथसेनेला वेढले, सर्व दिशांकडे पाहून पांडुपुत्राने ती विखुरून टाकली.
7.127.51
ततो वै रथघोषेण गर्जितेन मृगा इव ।
भज्यमानाश्च समरे तव पुत्रा विशाम्पते।
प्राद्रवन्सहसा सर्वे भीमसेनभयर्दिताः ॥ ७.१२७.५१ ॥
तेव्हा, हे प्रजापते, रथांच्या घर्घराटाने व गर्जनेने हरिणांसारखे युद्धात मोडलेले तुझे सर्व पुत्र भीमसेनाच्या भीतीने पीडित होऊन अचानक पळून गेले.
7.127.52
अनुयायाच्च कौन्तेयः पुत्राणां ते महद्बलम् ।
विव्याध समरे राजन्कौरवेयान्समन्ततः ॥ ७.१२७.५२ ॥
कुंतीपुत्राने तुझ्या पुत्रांच्या मोठ्या सैन्याचा पाठलाग केला. हे राजा, युद्धात चहूकडून कौरवांना त्याने बाण मारले.
7.127.53
वध्यमाना महाराज भीमसेनेन तावकाः ।
त्यक्त्वा भीमं रणाज्जग्मुश्चोदयन्तो हयोत्तमान्। ॥ ७.१२७.५३ ॥
हे महाराजा, भीमसेनाकडून मारले जाणारे तुझे लोक भीमाला सोडून, उत्तम घोडे हाकत युद्धातून निघून गेले.
7.127.54
तांस्तु निर्जित्य समरे भीमसेनो महाबलः ।
सिंहनादरवं चक्रे बाहुशब्दं च पाण्डवः ॥ ७.१२७.५४ ॥
युद्धात त्यांना जिंकून महाबली भीमसेन पांडवाने सिंहगर्जना केली आणि बाहूंवर थाप मारून आवाज केला.
7.127.55
महान्तं तलशब्दं च कृत्वा द्रोणान्तिकं ययौ ।
तमावारयदाचार्यो वेलेवोद्वृत्तमर्णवम् ॥ ७.१२७.५५ ॥
महान तलशब्द करून तो द्रोणांजवळ गेला. आचार्यांनी त्याला अडवले, जसे किनारा उसळणाऱ्या समुद्राला अडवतो.
7.127.56
तस्य द्रोणो रथं राजञ्छादयामास संयुगे ।
साश्वसूतध्वजं तूर्णं तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ७.१२७.५६ ॥
हे राजा, युद्धात द्रोणांनी त्याचा रथ घोडे, सारथी आणि ध्वजासह त्वरित झाकून टाकला; ते अद्भुतासारखे झाले.
7.127.57
ललाटेऽताडयच्चैनं नाराचेन स्मयन्निव ।
ऊर्ध्वरश्मिरिवादित्यो विबभौ तत्र पाण्डवः ॥ ७.१२७.५७ ॥
हसल्यासारखे करून त्याने याच्या कपाळावर नाराचाने प्रहार केला; तेथे तो पांडव वर उठलेल्या किरणांच्या सूर्याप्रमाणे चमकला.
7.127.58
स मन्यमानस्त्वाचार्यो ममायं फल्गुनो यथा ।
भीमः करिष्यते पूजामित्युवाच वृकोदरम् ॥ ७.१२७.५८ ॥
'माझा हा (भीम) फल्गुनासारखा सन्मान करील' असे मानून आचार्य वृकोदराला म्हणाले.
7.127.59
भीमसेन न ते शक्यं प्रवेष्टुमरिवाहिनीम् ।
मामनिर्जित्य समरे शत्रुमद्य महाबल ॥ ७.१२७.५९ ॥
हे भीमसेना, युद्धात मला जिंकल्याशिवाय आज तुला शत्रूसैन्यात प्रवेश करता येणार नाही, हे महाबलवान.
7.127.60
यदि ते सानुजः कृष्णः प्रविष्टोऽनुमते मम ।
अनीकं न तु शक्यं मे प्रवेष्टुमिह वै त्वया ॥ ७.१२७.६० ॥
तुझा धाकटा भाऊ कृष्ण माझ्या अनुमतीने प्रविष्ट झाला असला तरी, येथे माझ्या सैन्यात तुला प्रवेश करणे शक्य नाही.
7.127.61
अथ भीमस्तु तच्छ्रुत्वा गुरोर्वाक्यमशेषतः ।
क्रुद्धः प्रोवाच वै द्रोणं रक्तताम्रेक्षणः श्वसन् ॥ ७.१२७.६१ ॥
गुरूचे सर्व वचन ऐकून भीम क्रोधित झाला; तांबडे-तांबूस डोळे करून, उसासे टाकत तो द्रोणाला म्हणाला.
7.127.62
तवार्जुनो नानुमते ब्रह्बन्धो रमाजिरम् ।
प्रविष्टः स हि दुर्धर्षः शक्रस्यापि विशेद्बलम् ॥ ७.१२७.६२ ॥
हे ब्राह्मणबंधो, तुझ्या अनुमतीशिवायच अर्जुन रणांगणात शिरला; तो दुर्धर्ष आहे, इंद्राच्या सैन्यातही शिरू शकतो.
7.127.63
येन त्वं परमां पूजां कुर्वता मानितो ह्यसि ।
नार्जुनोऽहं घृणी विप्र भीमसेनोऽस्मि ते रिपुः ॥ ७.१२७.६३ ॥
ज्याच्यामुळे तू परम सन्मान मिळवून गौरवला गेलास, तो अर्जुन मी नाही, हे विप्रा; मी निर्दय भीमसेन आहे, तुझा शत्रू.
7.127.64
पिता नस्त्वं गुरुर्बन्धुस्तदा पुत्रा हि र्ते वयम् ।
इति मन्यामहे सर्वे भवन्तं प्रणताः स्थिताः ॥ ७.१२७.६४ ॥
तूच आमचा पिता, गुरू, बंधू आहेस; आम्ही सर्व तुझेच पुत्र आहोत असे मानतो; आम्ही सर्व नम्र होऊन तुझ्यासमोर उभे आहोत.
7.127.65
तदद्य विपरीतं ते वदतोऽस्मासु दृश्यते ।
यदि शत्रुं त्वमात्मानं मन्यसे तत्तथाऽस्त्विह।
एष ते सदृशं कर्म शत्रोर्भीमः करिष्यति ॥ ७.१२७.६५ ॥
आज तुझे बोलणे आमच्याविषयी उलटे दिसते; तू स्वतःला शत्रू मानत असशील तर इथे तसेच होऊ दे; शत्रूला योग्य असे हे कर्म भीम तुझ्याशी करील.
7.127.66
अथोद्धाम्य गदां वीरः कालदण्डमिवान्तकः ।
द्रोणायावासृजद्राजन्स रथादवपुप्लुवे ॥ ७.१२७.६६ ॥
मग त्या वीराने गदा फिरवली, जणू यमाचा कालदंड; हे राजा, त्याने ती द्रोणावर फेकली आणि रथावरून खाली उडी मारली.
7.127.67
साश्वसूतध्वजं यानं द्रोणस्यापोथयत्तदा ।
तदद्भुतमपश्याम पाण्डवेयस्य विक्रमम् ॥ ७.१२७.६७ ॥
घोडे, सारथी आणि ध्वजेसह द्रोणाचा रथ तेव्हा त्याने चूर्ण केला. पांडवपुत्राचा तो पराक्रम आम्ही अद्भुत पाहिला.
7.127.68
द्रोणं तु विरथं कृत्वा भीमसेनो महाबलः ।
अभ्यवर्तत सैन्यानि तावकानि समन्ततः ॥ ७.१२७.६८ ॥
द्रोणाला रथहीन करून महाबली भीमसेन चहूबाजूंनी तुमच्या सैन्यांवर चालून गेला.
7.127.69
स मृद्रंस्तरसा योधान्वायुर्वृक्षानिवौजसा ।
विचचार रणे राजन्वायुतुल्यपराक्रमः ॥ ७.१२७.६९ ॥
हे राजा, वारा वृक्षांना वेगाने पाडतो तसे योद्ध्यांना चिरडत तो रणात फिरला; त्याचा पराक्रम वाऱ्यासमान होता.
7.127.70
निर्जितस्तु तदा तेन पाण्डवेन महात्मना ।
अन्यं तु रथमातिष्ठद्द्रोणः प्रहरतां वरः ॥ ७.१२७.७० ॥
तेव्हा त्या महात्मा पांडवपुत्राकडून पराजित होऊन, प्रहार करणाऱ्यांत श्रेष्ठ द्रोण दुसऱ्या रथावर चढला.