Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 7.127

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

7.127.1

ब्रह्मेशानेन्द्रवरुणानवहद्यः पुरा रथः ।
तमास्थाय गतौ कृष्णौ न तयोर्विद्यते भयम् ॥ ७.१२७.१ ॥

ପୂର୍ବକାଳରେ ବ୍ରହ୍ମା, ଈଶାନ, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବରୁଣଙ୍କୁ ବହନ କରିଥିବା ସେହି ରଥରେ ଚଢ଼ି ସେ ଦୁଇ କୃଷ୍ଣ ଯାଇଛନ୍ତି; ସେମାନଙ୍କର ଭୟ ନାହିଁ।

7.127.2

तवाज्ञां शिरसा बिभ्रदेष गच्छामि मा शुचः ।
समेत्य तान्नरव्याघ्रास्तव दास्यामि संविदम् ॥ ७.१२७.२ ॥

ତୁମର ଆଜ୍ଞା ମସ୍ତକରେ ଧାରଣ କରି ମୁଁ ଯାଉଛି; ଶୋକ କର ନାହିଁ। ହେ ନରବ୍ୟାଘ୍ରଗଣ, ସେମାନଙ୍କୁ ଭେଟି ମୁଁ ତୁମକୁ ସମ୍ବାଦ ଦେବି।

7.127.3

एतावदुक्त्वा प्रययौ परिदाय युधिष्ठिरम् ।
धृष्टद्युम्नाय बलवान्सुहृद्भ्यश्च पुनःपुनः।
धृष्टद्युम्नं चेदमाह भीमसेनो महाबलः ॥ ७.१२७.३ ॥

ଏତିକି କହି ବଳବାନ ଭୀମସେନ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କରି, ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କୁ ବାରମ୍ବାର ଭେଟି ଚାଲିଗଲେ; ଏବଂ ମହାବଳ ଭୀମସେନ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କୁ ଏହା କହିଲେ।

7.127.4

विदितं ते महाबाहो यथा द्रोणो महारथः ।
ग्रहणे धर्मराजस्य सर्वोपायेन वर्तते ॥ ७.१२७.४ ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ମହାରଥୀ ଦ୍ରୋଣ ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ଧରିବା ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଉପାୟରେ ଲାଗିଛନ୍ତି, ଏହା ତୁମେ ଜାଣ।

7.127.5

न च मे गमने कृत्यं तादृक्पार्षत विद्यते ।
यादृशं रक्षणे राज्ञः कार्यमात्ययिकं हि नः ॥ ७.१२७.५ ॥

ହେ ପାର୍ଷତ, ରାଜାଙ୍କ ରକ୍ଷଣରେ ଆମର ଯେଉଁ ଜରୁରୀ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଅଛି, ସେପରି କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ମୋ ଯିବାରେ ନାହିଁ।

7.127.6

एवमुक्तोऽस्मि पार्थेन प्रतिवक्तुं न चोत्सहे ।
प्रयास्ये तत्र यत्रासौ मुमूर्षुः सैन्धवः स्थितः ॥ ७.१२७.६ ॥

ପାର୍ଥ ଏପରି କହିବାରୁ ମୁଁ ଉତ୍ତର ଦେବାକୁ ସାହସ କଲି ନାହିଁ; ମରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ସୈନ୍ଧବ ଯେଉଁଠି ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି, ସେଠିକୁ ମୁଁ ଯିବି।

7.127.7

धर्मराजस्य वचने स्थातव्यमविशङ्कया ।
यास्यामि पदवीं भ्रातुः सात्वतस्य च धीमतः ॥ ७.१२७.७ ॥

ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ବାକ୍ୟରେ ସନ୍ଦେହରହିତ ହୋଇ ସ୍ଥିର ରହିବା ଉଚିତ। ଭାଇ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ସାତ୍ବତଙ୍କ ପଥରେ ମୁଁ ଯିବି।

7.127.8

सोऽद्य यत्तो रणे रार्थं परिरक्ष युधिष्ठिरम् ।
एतद्धि सर्वकार्याणां परमं कृत्समाहवे ॥ ७.१२७.८ ॥

ଆଜି ରଣରେ ସାବଧାନ ହୋଇ ରାଜାଙ୍କ ପାଇଁ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର। ଏହା ସବୁ କର୍ତ୍ତବ୍ୟରେ ପରମ ଓ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ।

7.127.9

तमब्रवीन्महाराज धृष्टद्युम्नो वृकोदरम् ।
ईप्सितं ते करिष्यामि गच्छ पार्थाविचारयन् ॥ ७.१२७.९ ॥

ମହାରାଜ, ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ବୃକୋଦରଙ୍କୁ କହିଲେ: ତୁମ ଇଚ୍ଛା ମୁଁ ପୂରଣ କରିବି। ପାର୍ଥଙ୍କ ପାଖକୁ ବିନା ବିଚାରରେ ଯାଅ।

7.127.10

नाहत्वा समरे द्रोणो धृष्टद्युम्नं कथञ्चन ।
निग्रहं धर्मराजस्य प्रकरिष्यति संयुगे ॥ ७.१२७.१० ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କୁ ନ ମାରି ଦ୍ରୋଣ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ରୋକି ପାରିବେ ନାହିଁ।

7.127.11

ततो निक्षिप्य राजानं धृष्टद्युम्ने च पाण्डवम् ।
अभिवाद्य गुरुं ज्येष्ठं प्रययौ येन फल्गुनः ॥ ७.१२७.११ ॥

ତା'ପରେ ରାଜା ଓ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ହାତରେ ସମର୍ପଣ କରି, ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଗୁରୁଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ଫାଲ୍ଗୁନ ଯେଉଁଠି ଥିଲେ ସେଠିକୁ ଗଲା।

7.127.12

परिष्वक्तश्च कौन्तेयो धर्मराजेन मारुतिः ।
आघ्रातश्च तथा मूर्ध्नि श्रावितश्चाशिषः शुभाः ॥ ७.१२७.१२ ॥

ଧର୍ମରାଜ କୌନ୍ତେୟ ଓ ମାରୁତିଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ; ସେମାନଙ୍କ ମସ୍ତକ ଆଘ୍ରାଣ କରି ଶୁଭ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ।

7.127.13

कृत्वा प्रदक्षिणान्विप्रानर्चितांस्तुष्टमानसान् ।
आलभ्य मङ्गलान्यष्टौ पीत्वा कैरातकं मधु ॥ ७.१२७.१३ ॥

ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ମନ ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି, ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ଅଷ୍ଟ ମଙ୍ଗଳ ବସ୍ତୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି ଓ କୈରାତକ ମଧୁ ପାନ କରି।

7.127.14

द्विगुणद्रविणो वीरो मदरक्तान्तलोचनः ।
विप्रैः कृतस्वस्त्ययनो विजयोत्पादसूचितः ॥ ७.१२७.१४ ॥

ଦ୍ୱିଗୁଣ ବଳଯୁକ୍ତ ବୀର, ମଦରେ ଆଖିର କୋଣ ଲାଲ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱସ୍ତିବାଚନ କରାଯାଇଥିବା, ବିଜୟର ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣରେ ସୂଚିତ।

7.127.15

पश्यन्नेवात्मनो बुद्धिं विजयानन्दकारिणीम् ।
अनुलोमानिलैश्चाशु प्रदर्शितजयोदयः ॥ ७.१२७.१५ ॥

ବିଜୟାନନ୍ଦ ଦେଉଥିବା ନିଜ ବୁଦ୍ଧିକୁ ଦେଖି, ଅନୁକୂଳ ପବନରେ ଶୀଘ୍ର ଜୟୋଦୟ ଦେଖାଇ।

7.127.16

भीमसेनो महाबाहुः कवची शुभकुण्डली ।
सगदः सतलत्राणः सशरी रथिनां वरः।
रथमारुह्य निर्युक्तं सर्वोपकरणान्वितम् ॥ ७.१२७.१६ ॥

ଭୀମସେନ, ମହାବାହୁ, କବଚଧାରୀ, ଶୁଭ କୁଣ୍ଡଳଧାରୀ, ଗଦା ଓ ହାତରକ୍ଷା ସହିତ, ବାଣ ସହିତ, ରଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମସ୍ତ ଉପକରଣଯୁକ୍ତ ସଜ୍ଜିତ ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ।

7.127.17

तस्य कार्ष्णायसं वर्म हेमचित्रं महर्द्धिमत् ।
विबभौ सर्वतः श्लिष्टं सविद्युदिव तोयदः ॥ ७.१२७.१७ ॥

ତାଙ୍କର କଳା ଲୁହାର, ସୁନା ଚିତ୍ରିତ, ମହା ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟମୟ କବଚ ସବୁ ପାଖରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଲାଗିଥିଲା ଏବଂ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ସହିତ ମେଘ ପରି ଚମକୁଥିଲା।

7.127.18

पीतरक्तासितसितैर्वासौभिश्च सुवेष्टितः ।
कण्ठसूत्रेण विबभौ सेन्द्रायुध इवाम्बुदः ॥ ७.१२७.१८ ॥

ହଳଦିଆ, ଲାଲ, କଳା ଓ ଧଳା ବସ୍ତ୍ରରେ ଭଲ ଭାବେ ଆବୃତ, କଣ୍ଠସୂତ୍ର ସହିତ ସେ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁଯୁକ୍ତ ମେଘ ପରି ଶୋଭିଲେ।

7.127.19

प्रयाते भीमसेने तु तव सैन्यं युयुत्सया ।
पाञ्चजन्यरवो घोरः पुनरासीद्विशाम्पते ॥ ७.१२७.१९ ॥

ଭୀମସେନ ଚାଲିଯିବା ପରେ, ହେ ପ୍ରଜାପତି, ତୁମ ସୈନ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧେଚ୍ଛାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା; ପାଞ୍ଚଜନ୍ୟ ଶଙ୍ଖର ଭୟଙ୍କର ନାଦ ପୁଣି ଉଠିଲା।

7.127.20

तं श्रुत्वा निनदं घोरं त्रैलोक्यत्रासनं महत् ।
पुनर्भीमं महाबाहुं धर्मपुत्रोऽभ्यभाषत ॥ ७.१२७.२० ॥

ତ୍ରିଲୋକକୁ ଭୟଭୀତ କରୁଥିବା ସେହି ଭୟଙ୍କର ମହାନାଦ ଶୁଣି, ଧର୍ମପୁତ୍ର ମହାବାହୁ ଭୀମଙ୍କୁ ପୁଣି କହିଲେ।

7.127.21

एष वृष्णिप्रवीरेण ध्मातः सलिलजो भृशम् ।
पृथिवीं चान्तरिक्षं च विनादयति शङ्खराट् ॥ ७.१२७.२१ ॥

ବୃଷ୍ଣି ବୀରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜୋରରେ ବଜାଯାଇଥିବା ଏହି ଜଳଜାତ ଶଙ୍ଖରାଜ ପୃଥିବୀ ଓ ଆକାଶକୁ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ କରୁଛି।

7.127.22

नूनं व्यसनमापन्ने सुमहत्सव्यसाचिनि ।
कुरुभिर्युध्यते सार्धं सर्वैश्चक्रगदाधरः ॥ ७.१२७.२२ ॥

ନିଶ୍ଚୟ, ମହାସଙ୍କଟରେ ପଡ଼ିଥିବା ସବ୍ୟସାଚୀଙ୍କ ପାଇଁ ଚକ୍ର-ଗଦାଧାରୀ ସମସ୍ତ କୁରୁମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଛନ୍ତି।

7.127.23

नूनमार्या महत्कुन्ती पापं व्यसनमीदृशम् ।
द्रौपदी च सुभद्रा च पश्यन्ति सह बन्धुभिः।
तद्भीम त्वरया युक्तो याहि यत्र धनञ्जयः ॥ ७.१२७.२३ ॥

ନିଶ୍ଚୟ ଆର୍ଯ୍ୟା କୁନ୍ତୀ, ଦ୍ରୌପଦୀ ଓ ସୁଭଦ୍ରା ଆତ୍ମୀୟମାନଙ୍କ ସହ ଏହି ମହା ପାପମୟ ସଙ୍କଟ ଦେଖୁଛନ୍ତି। ତେଣୁ, ହେ ଭୀମ, ଶୀଘ୍ର ସେଠାକୁ ଯାଅ ଯେଉଁଠି ଧନଞ୍ଜୟ ଅଛନ୍ତି।

7.127.24

मुह्यतीव हि मे चित्तं धनञ्जयदिदृक्षया ।
दिशश्च प्रदिशः पार्थ सात्वतस्य च कारणात् ॥ ७.१२७.२४ ॥

ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଦେଖିବାର ଇଚ୍ଛାରେ ମୋ ମନ ଯେପରି ମୋହିତ ହେଉଛି। ହେ ପାର୍ଥ, ସାତ୍ୱତଙ୍କ (କୃଷ୍ଣଙ୍କ) କାରଣରୁ ଦିଗ ଓ ଉପଦିଗ ମଧ୍ୟ ମୋ ପାଇଁ ବିଭ୍ରାନ୍ତ ଲାଗୁଛି।

7.127.25

गच्छगच्छेति गुरुणा सोऽनुज्ञातो वृकोदरः ।
ततः पाण्डुसुतो राजन्भीमसेनः प्रतापवान् ॥ ७.१२७.२५ ॥

'ଯାଅ, ଯାଅ' ବୋଲି ଗୁରୁ ଅନୁମତି ଦେଲେ, ହେ ରାଜନ୍, ପ୍ରତାପୀ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଭୀମସେନ (ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ)।

7.127.26

बद्धगोधाङ्गुलित्राणः प्रगृहीतशरासनः ।
ज्येष्ठेन प्रहितो भ्रात्रा भ्राता भ्रातुः प्रियङ्करः ॥ ७.१२७.२६ ॥

ଗୋଧା ଚର୍ମର ଅଙ୍ଗୁଳିତ୍ରାଣ ବାନ୍ଧି, ଧନୁ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଧରି, ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭାଇ ଦ୍ୱାରା ପଠାଯାଇଥିବା, ଭାଇର ପ୍ରିୟକାରୀ ଭାଇ (ଭୀମ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ)।

7.127.27

आहत्य दुन्दुभिं भीमः शङ्खं प्रध्माप्य चासकृत् ।
विनद्य सिंहनादेन ज्यां विकर्षन्पुनःपुनः ॥ ७.१२७.२७ ॥

ଭୀମ ଦୁନ୍ଦୁଭି ବଜାଇ, ଶଙ୍ଖ ବାରମ୍ବାର ବଜାଇ, ସିଂହନାଦରେ ଗର୍ଜି, ଧନୁର ଜ୍ୟା ବାରମ୍ବାର ଟାଣି (ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ)।

7.127.28

तेन शब्देन वीराणां पातयित्वा मनांस्युत ।
दर्शयन्घोरमात्मानममित्रान्सहसाऽभ्ययात् ॥ ७.१२७.२८ ॥

ସେହି ଶବ୍ଦରେ ବୀରମାନଙ୍କ ମନ କମ୍ପାଇ, ନିଜକୁ ଭୟଙ୍କର ରୂପରେ ଦେଖାଇ, ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ଉପରେ ହଠାତ୍ ଝାସି ପଡ଼ିଲେ।

7.127.29

तमूहुर्जवना दान्ता विरुवन्तो हयोत्तमाः ।
विशोकेन सुसंयत्ता मनोमारुतरंहसः ॥ ७.१२७.२९ ॥

ତାଙ୍କୁ (ଭୀମଙ୍କୁ) ଦ୍ରୁତ, ଦମିତ, ହ୍ରେଷାରବକାରୀ ଉତ୍ତମ ଅଶ୍ୱମାନେ ବହନ କଲେ; ବିଶୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭଲ ଭାବେ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିବା, ମନ ଓ ପବନର ବେଗବିଶିଷ୍ଟ।

7.127.30

आरुजन्विरुजन्पार्थो ज्यां विकर्षंश्च पाणिना ।
सम्प्रकर्षन्विकर्षंश्च सेनाग्रं समलोडयत् ॥ ७.१२७.३० ॥

ପ୍ରହାର କରି, ଭାଙ୍ଗି, ହାତରେ ଜ୍ୟା ଟାଣି, ବଳପୂର୍ବକ ଟାଣି, ପାର୍ଥ (ଭୀମ) ସେନାର ଅଗ୍ରଭାଗକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆନ୍ଦୋଳିତ କଲେ।

7.127.31

तं प्रयान्तं महाबाहुं पाञ्चालाः सहसोमकाः ।
पृष्ठतोऽनुययुः शूरा मघवन्तमिवामराः ॥ ७.१२७.३१ ॥

ଆଗକୁ ବଢ଼ୁଥିବା ସେହି ମହାବାହୁଙ୍କ ପଛେ ପାଞ୍ଚାଳ ଓ ସୋମକମାନେ ସହସା ଅନୁସରଣ କଲେ, ଯେପରି ଦେବତାମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି।

7.127.32

तं समेत्य महाराज तावकाः पर्यवारयन् ।
दुःशासनश्चित्रसेनः कुण्डभेदी विविंशतिः ॥ ७.१२७.३२ ॥

ହେ ମହାରାଜ, ଆପଣଙ୍କ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ଦେଲେ — ଦୁଃଶାସନ, ଚିତ୍ରସେନ, କୁଣ୍ଡଭେଦୀ ଓ ବିବିଂଶତି।

7.127.33

दुर्मुखो दुःसहश्चैव विकर्णश्च शलस्तथा ।
विन्दानुविन्दौ सुमुखो दीर्घबाहुः सुदर्शनः ॥ ७.१२७.३३ ॥

ଦୁର୍ମୁଖ, ଦୁଃସହ, ବିକର୍ଣ୍ଣ ଓ ଶଲ; ବିନ୍ଦ ଓ ଅନୁବିନ୍ଦ, ସୁମୁଖ, ଦୀର୍ଘବାହୁ ଓ ସୁଦର୍ଶନ।

7.127.34

वृन्दारकः सुहस्तश्च सुषेणो दीर्घलोचनः ।
अभयो रौद्रकर्णा च सुवर्मा दुर्विमोचनः ॥ ७.१२७.३४ ॥

ବୃନ୍ଦାରକ, ସୁହସ୍ତ, ସୁଷେଣ ଦୀର୍ଘଲୋଚନ, ଅଭୟ, ରୌଦ୍ରକର୍ମା, ସୁବର୍ମା ଓ ଦୁର୍ବିମୋଚନ।

7.127.35

शोभन्तो रथिनां श्रेष्ठाः सहसैन्यपदानुगाः ।
संयत्ताः समरे वीरा भीमसेनमुपाद्रवन् ॥ ७.१२७.३५ ॥

ରଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶୋଭାଦାୟୀ, ପଦାତି ସୈନ୍ୟ ସହିତ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା, ଯୁଦ୍ଧେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ବୀରମାନେ ଭୀମସେନଙ୍କ ଉପରେ ଧାଇଁଲେ।

7.127.36

तैः समन्ताद्वृतः शूरैः समरेषु महारथः ।
तान्समीक्ष्य तु कौन्तेयो भीमसेनः पराक्रमी।
अभ्यवर्तत वेगेन सिंहः क्षुद्रमृगानिव ॥ ७.१२७.३६ ॥

ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପଟେ ଘେରାଯାଇଥିବା ମହାରଥୀ, ପରାକ୍ରମୀ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଭୀମସେନ ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ବେଗରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ, ଯେପରି ସିଂହ ଛୋଟ ହରିଣମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝାଁପ ଦିଏ।

7.127.37

ते महास्त्राणि दिव्यानि तत्र वीरा अदर्शयन् ।
छादयन्तः शरैर्भीमं मेघाः सूर्यमिवोदितम् ॥ ७.१२७.३७ ॥

ସେଠାରେ ସେହି ବୀରମାନେ ଦିବ୍ୟ ମହାଅସ୍ତ୍ର ପ୍ରଦର୍ଶନ କଲେ; ଉଦିତ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ମେଘ ଢାଙ୍କିବା ପରି ବାଣରେ ଭୀମଙ୍କୁ ଢାଙ୍କିଲେ।

7.127.38

ततः क्रुद्धो महाराज भीमसेनः पराक्रमी ।
अग्रतः स्यन्दनानीकं शरवर्षैरवाकिरत् ॥ ७.१२७.३८ ॥

ତା'ପରେ ହେ ମହାରାଜ, କ୍ରୁଦ୍ଧ ପରାକ୍ରମୀ ଭୀମସେନ ଆଗରେ ଥିବା ରଥସେନାକୁ ବାଣବର୍ଷଣରେ ଢାଙ୍କି ଦେଲେ।

7.127.39

ते वध्यमानाः समरे तव पुत्रा महारथाः ।
भीमं भीमबला युद्धे योधयन्ति जयैषिणः ॥ ७.१२७.३९ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଆହତ ହେଉଥିବା ଆପଣଙ୍କ ମହାରଥୀ ପୁତ୍ରମାନେ, ଜୟ ଇଚ୍ଛା କରି ଭୟଙ୍କର ବଳବାନ ଭୀମଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।

7.127.40

ततो दुःशासनः क्रुद्धो रथशक्तिं समाक्षिपत् ।
सर्वपारसवीं तीक्ष्णां जिघांसुः पाण्डुनन्दनम् ॥ ७.१२७.४० ॥

ତା'ପରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ଦୁଃଶାସନ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନଙ୍କୁ ବଧ କରିବା ଇଚ୍ଛାରେ ସର୍ବପାରସବୀ ନାମକ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ରଥଶକ୍ତି ନିକ୍ଷେପ କଲେ।

7.127.41

आपतन्तीं महाशक्तिं तव पुत्रप्रणोदिताम् ।
द्विधा चिच्छेद तां भीमस्तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ७.१२७.४१ ॥

ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ନିକ୍ଷେପ କରିଥିବା ସେହି ଧାଇଁ ଆସୁଥିବା ମହାଶକ୍ତିକୁ ଭୀମ ଦୁଇ ଖଣ୍ଡ କରି କାଟିଦେଲେ; ତାହା ଅଦ୍ଭୁତ ପରି ଲାଗିଲା।

7.127.42

अथान्यैर्विशिखैस्तीक्ष्णैः सङ्क्रुद्धः कुण्डभेदिनम् ।
सुषेणं दीर्घनेत्रं च त्रिभिस्त्रीनवधीद्बली ॥ ७.१२७.४२ ॥

ତା'ପରେ କ୍ରୋଧରେ ଭରିଯାଇଥିବା ବଳବାନ ଭୀମ ଅନ୍ୟ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ କୁଣ୍ଡଭେଦୀ ସୁଷେଣ ଓ ଦୀର୍ଘନେତ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ତିନି ତିନି ବାଣରେ ବଧ କଲେ।

7.127.43

ततो वृन्दारकं वीरं कुरूणां कीर्तिवर्धनम् ।
पुत्राणां तव वीराणां युध्यतामवधीत्पुनः ॥ ७.१२७.४३ ॥

ତା'ପରେ କୁରୁମାନଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତି ବୃଦ୍ଧିକାରୀ ସେ ବୀର ବୃନ୍ଦାରକକୁ ଏବଂ ଯୁଦ୍ଧରତ ଆପଣଙ୍କ ବୀର ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ସେ ପୁଣି ବଧ କଲା।

7.127.44

अभयं रौद्रकर्माणं दुर्विमोचनमेव च ।
त्रिभिस्त्रीनवधीद्भीमः पुनरेव सुतांस्तव ॥ ७.१२७.४४ ॥

ଅଭୟ ଓ ରୌଦ୍ରକର୍ମା ଦୁର୍ବିମୋଚନଙ୍କୁ ଭୀମ ତିନି-ତିନି ବାଣରେ ତିନିଥର ବଧ କଲେ; ଆଉ ପୁଣି ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ବଧ କଲେ।

7.127.45

वध्यमाना महाराज पुत्रास्तव बलीयसा ।
भीमं प्रहरतां श्रेष्ठं समन्तात्पर्यवारयन् ॥ ७.१२७.४५ ॥

ହେ ମହାରାଜ, ବଳବାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବଧ ପାଉଥିବା ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ପ୍ରହାରକାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭୀମଙ୍କୁ ଚାରିପଟରୁ ଘେରି ଦେଲେ।

7.127.46

ते शरैर्भीमकर्माणं ववर्षुः पाण्डवं युधि ।
मेघा इवातपापाये धाराभिर्धरणीधरम् ॥ ७.१२७.४६ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୀଷଣ କର୍ମା ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଉପରେ ସେମାନେ ଶରବର୍ଷଣ କଲେ; ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଶେଷ ହେଲେ ମେଘ ଯେପରି ପର୍ବତ ଉପରେ ଧାରା ବର୍ଷାଏ।

7.127.47

स तद्बाणमयं वर्षमश्मवर्षमिवाचलः ।
प्रतीच्छन्पाण्डुदायादो न प्राव्यथत शत्रुहा ॥ ७.१२७.४७ ॥

ଶତ୍ରୁହନ୍ତା ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ସେହି ଶରବର୍ଷଣକୁ ପଥରବର୍ଷା ପରି ଗ୍ରହଣ କଲେ, ପର୍ବତ ପରି ଟିକେ ବି ବିଚଳିତ ହେଲେ ନାହିଁ।

7.127.48

विन्दानुविन्दौ सहितौ सुवर्माणं च ते सुतम् ।
प्रहसन्नेव कौन्तेयः शरैर्निन्यं यमक्षयम् ॥ ७.१२७.४८ ॥

ବିନ୍ଦ ଓ ଅନୁବିନ୍ଦଙ୍କୁ ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ସୁବର୍ମାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କୌନ୍ତେୟ ହସି ହସି ବାଣରେ ଯମଲୋକକୁ ପଠାଇଦେଲେ।

7.127.49

ततः सुदर्शनं वीरं पुत्रं ते भरतर्षभ ।
विव्याध समरे तूर्णं स पपात ममार च ॥ ७.१२७.४९ ॥

ତା'ପରେ, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବୀର ସୁଦର୍ଶନ ନାମକ ତୁମ ପୁତ୍ରକୁ ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶୀଘ୍ର ବିଦ୍ଧ କଲା। ସେ ପଡ଼ି ମରିଗଲା।

7.127.50

सोऽचिरेणैव कालेन तद्रथानीकमाशुगैः ।
दिशः सर्वाः समालोक्य व्यधमत्पाण्डुनन्दनः ॥ ७.१२७.५० ॥

ସେ ଅଳ୍ପ ସମୟରେ ଦ୍ରୁତଗାମୀ ବାଣରେ ସେହି ରଥସେନାକୁ ଘେରିଲା, ସବୁ ଦିଗ ଦେଖି ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ତାକୁ ଛତ୍ରଭଙ୍ଗ କଲା।

7.127.51

ततो वै रथघोषेण गर्जितेन मृगा इव ।
भज्यमानाश्च समरे तव पुत्रा विशाम्पते।
प्राद्रवन्सहसा सर्वे भीमसेनभयर्दिताः ॥ ७.१२७.५१ ॥

ତା'ପରେ, ହେ ପ୍ରଜାପତି, ରଥର ଘର୍ଘର ଓ ଗର୍ଜନରେ ହରିଣ ପରି ଯୁଦ୍ଧରେ ଭଙ୍ଗି ପଡ଼ି ତୁମ ସମସ୍ତ ପୁତ୍ର ଭୀମସେନଙ୍କ ଭୟରେ ପୀଡିତ ହୋଇ ହଠାତ୍ ପଳାଇଲେ।

7.127.52

अनुयायाच्च कौन्तेयः पुत्राणां ते महद्बलम् ।
विव्याध समरे राजन्कौरवेयान्समन्ततः ॥ ७.१२७.५२ ॥

କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ତୁମ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କର ବିଶାଳ ସୈନ୍ୟକୁ ପଛେ ପଛେ ଅନୁସରଣ କଲା। ହେ ରାଜନ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଚାରିପଟରୁ କୌରବମାନଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କଲା।

7.127.53

वध्यमाना महाराज भीमसेनेन तावकाः ।
त्यक्त्वा भीमं रणाज्जग्मुश्चोदयन्तो हयोत्तमान्। ॥ ७.१२७.५३ ॥

ହେ ମହାରାଜ, ଭୀମସେନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆହତ ହେଉଥିବା ତୁମ ଲୋକମାନେ ଭୀମଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି, ଉତ୍ତମ ଘୋଡ଼ା ଚଳାଇ ରଣରୁ ଚାଲିଗଲେ।

7.127.54

तांस्तु निर्जित्य समरे भीमसेनो महाबलः ।
सिंहनादरवं चक्रे बाहुशब्दं च पाण्डवः ॥ ७.१२७.५४ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଜିତି ମହାବଳୀ ଭୀମସେନ, ପାଣ୍ଡବ, ସିଂହନାଦ କଲା ଏବଂ ବାହୁ ଆଘାତ କରି ଶବ୍ଦ କଲା।

7.127.55

महान्तं तलशब्दं च कृत्वा द्रोणान्तिकं ययौ ।
तमावारयदाचार्यो वेलेवोद्वृत्तमर्णवम् ॥ ७.१२७.५५ ॥

ମହାନ ତଳଶବ୍ଦ କରି ସେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲା। ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ତାକୁ ଅଟକାଇଲେ, ଉଛୁଳୁଥିବା ସମୁଦ୍ରକୁ କୂଳ ଅଟକାଇଲା ପରି।

7.127.56

तस्य द्रोणो रथं राजञ्छादयामास संयुगे ।
साश्वसूतध्वजं तूर्णं तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ७.१२७.५६ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଯୁଦ୍ଧରେ ଦ୍ରୋଣ ତାର ରଥକୁ ଘୋଡ଼ା, ସାରଥି ଓ ଧ୍ୱଜା ସହିତ ଶୀଘ୍ର ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲେ; ତାହା ଅଦ୍ଭୁତ ପରି ହେଲା।

7.127.57

ललाटेऽताडयच्चैनं नाराचेन स्मयन्निव ।
ऊर्ध्वरश्मिरिवादित्यो विबभौ तत्र पाण्डवः ॥ ७.१२७.५७ ॥

ହସୁଥିବା ପରି ସେ ଏହାର କପାଳରେ ନାରାଚରେ ଆଘାତ କଲା; ସେଠାରେ ସେ ପାଣ୍ଡବ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱ କିରଣର ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲା।

7.127.58

स मन्यमानस्त्वाचार्यो ममायं फल्गुनो यथा ।
भीमः करिष्यते पूजामित्युवाच वृकोदरम् ॥ ७.१२७.५८ ॥

'ମୋର ଏହି (ଭୀମ) ଫଲ୍ଗୁନ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କ ପରି ସମ୍ମାନ ଦେବ' ଭାବି ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ବୃକୋଦରଙ୍କୁ ଏହା କହିଲେ।

7.127.59

भीमसेन न ते शक्यं प्रवेष्टुमरिवाहिनीम् ।
मामनिर्जित्य समरे शत्रुमद्य महाबल ॥ ७.१२७.५९ ॥

ହେ ଭୀମସେନ, ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋତେ ନ ଜିତି ଆଜି ତୁମେ ଶତ୍ରୁସେନାରେ ପ୍ରବେଶ କରିପାରିବ ନାହିଁ, ହେ ମହାବଳ।

7.127.60

यदि ते सानुजः कृष्णः प्रविष्टोऽनुमते मम ।
अनीकं न तु शक्यं मे प्रवेष्टुमिह वै त्वया ॥ ७.१२७.६० ॥

ତୁମ ସାନ ଭାଇ କୃଷ୍ଣ ମୋ ଅନୁମତିରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏଠାରେ ମୋ ସେନାରେ ପ୍ରବେଶ ତୁମ ପାଇଁ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।

7.127.61

अथ भीमस्तु तच्छ्रुत्वा गुरोर्वाक्यमशेषतः ।
क्रुद्धः प्रोवाच वै द्रोणं रक्तताम्रेक्षणः श्वसन् ॥ ७.१२७.६१ ॥

ଗୁରୁଙ୍କ ବାକ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଣି ଭୀମ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହେଲେ; ରକ୍ତତାମ୍ର ଆଖିରେ ନିଃଶ୍ବାସ ଛାଡ଼ି ସେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ କହିଲେ।

7.127.62

तवार्जुनो नानुमते ब्रह्बन्धो रमाजिरम् ।
प्रविष्टः स हि दुर्धर्षः शक्रस्यापि विशेद्बलम् ॥ ७.१२७.६२ ॥

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣବନ୍ଧୁ, ତୁମ ଅନୁମତି ବିନା ହିଁ ଅର୍ଜୁନ ରଣକ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରବେଶ କଲା; ସେ ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସେନାରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରବେଶ କରିପାରେ।

7.127.63

येन त्वं परमां पूजां कुर्वता मानितो ह्यसि ।
नार्जुनोऽहं घृणी विप्र भीमसेनोऽस्मि ते रिपुः ॥ ७.१२७.६३ ॥

ଯାହା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ପରମ ସମ୍ମାନ ପାଇ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଛ, ସେ ଅର୍ଜୁନ ମୁଁ ନୁହେଁ, ହେ ବିପ୍ର; ମୁଁ ନିର୍ଦ୍ଦୟ ଭୀମସେନ, ତୁମର ଶତ୍ରୁ।

7.127.64

पिता नस्त्वं गुरुर्बन्धुस्तदा पुत्रा हि र्ते वयम् ।
इति मन्यामहे सर्वे भवन्तं प्रणताः स्थिताः ॥ ७.१२७.६४ ॥

ତୁମେ ଆମର ପିତା, ଗୁରୁ ଓ ବନ୍ଧୁ; ଆମେ ସମସ୍ତେ ତୁମକୁ ଆମ ପିତା ବୋଲି ଭାବୁ; ଆମେ ସମସ୍ତେ ପ୍ରଣତ ହୋଇ ତୁମ ଆଗରେ ଠିଆ ହୋଇଛୁ।

7.127.65

तदद्य विपरीतं ते वदतोऽस्मासु दृश्यते ।
यदि शत्रुं त्वमात्मानं मन्यसे तत्तथाऽस्त्विह।
एष ते सदृशं कर्म शत्रोर्भीमः करिष्यति ॥ ७.१२७.६५ ॥

ଆଜି ତୁମ କଥା ଆମ ପ୍ରତି ଓଲଟା ଦେଖାଯାଉଛି; ଯଦି ତୁମେ ନିଜକୁ ଶତ୍ରୁ ମନେ କର, ତେବେ ଏଠାରେ ତାହା ହେଉ; ଶତ୍ରୁ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ଏହି କର୍ମ ଭୀମ ତୁମ ସହିତ କରିବ।

7.127.66

अथोद्धाम्य गदां वीरः कालदण्डमिवान्तकः ।
द्रोणायावासृजद्राजन्स रथादवपुप्लुवे ॥ ७.१२७.६६ ॥

ତା ପରେ ସେ ବୀର ଗଦା ଘୂରାଇଲେ, ଯେପରି ଯମର କାଳଦଣ୍ଡ; ହେ ରାଜନ୍, ସେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ତାହା ଫିଙ୍ଗି ରଥରୁ ଡେଇଁ ପଡ଼ିଲେ।

7.127.67

साश्वसूतध्वजं यानं द्रोणस्यापोथयत्तदा ।
तदद्भुतमपश्याम पाण्डवेयस्य विक्रमम् ॥ ७.१२७.६७ ॥

ଘୋଡ଼ା, ସାରଥି ଓ ଧ୍ୱଜା ସହିତ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ରଥ ସେତେବେଳେ ସେ ଚୂର୍ଣ୍ଣ କଲା। ପାଣ୍ଡବପୁତ୍ରଙ୍କ ସେହି ବିକ୍ରମ ଆମେ ଅଦ୍ଭୁତ ଭାବେ ଦେଖିଲୁ।

7.127.68

द्रोणं तु विरथं कृत्वा भीमसेनो महाबलः ।
अभ्यवर्तत सैन्यानि तावकानि समन्ततः ॥ ७.१२७.६८ ॥

ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ରଥହୀନ କରି ମହାବଳ ଭୀମସେନ ଚାରିଆଡ଼ୁ ତୁମ ସେନା ଉପରେ ଧାଇଁଗଲେ।

7.127.69

स मृद्रंस्तरसा योधान्वायुर्वृक्षानिवौजसा ।
विचचार रणे राजन्वायुतुल्यपराक्रमः ॥ ७.१२७.६९ ॥

ହେ ରାଜନ, ପବନ ଯେପରି ବୃକ୍ଷକୁ ବଳରେ ପଡ଼ାଏ, ସେପରି ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କୁ ଦଳି ଦଳି ସେ ରଣରେ ବୁଲିଲା; ତାର ବିକ୍ରମ ପବନ ସମାନ ଥିଲା।

7.127.70

निर्जितस्तु तदा तेन पाण्डवेन महात्मना ।
अन्यं तु रथमातिष्ठद्द्रोणः प्रहरतां वरः ॥ ७.१२७.७० ॥

ସେତେବେଳେ ସେ ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡବପୁତ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରାଜିତ ହୋଇ, ପ୍ରହାରକାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ରୋଣ ଅନ୍ୟ ଏକ ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ।