มหาภารตะ · อัธยายะ 7.127
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.127.1
ब्रह्मेशानेन्द्रवरुणानवहद्यः पुरा रथः ।
तमास्थाय गतौ कृष्णौ न तयोर्विद्यते भयम् ॥ ७.१२७.१ ॥
รถศึกที่เคยนำพระพรหม พระอีศาน พระอินทร์ และพระวรุณ ในกาลก่อน ทั้งสองพระกฤษณะได้ขึ้นรถคันนั้นไปแล้ว จึงไม่มีความกลัวสำหรับทั้งสอง
7.127.2
तवाज्ञां शिरसा बिभ्रदेष गच्छामि मा शुचः ।
समेत्य तान्नरव्याघ्रास्तव दास्यामि संविदम् ॥ ७.१२७.२ ॥
ข้าพเจ้าน้อมรับพระบัญชาของท่านไว้เหนือศีรษะ จะไปเอง อย่าเศร้าโศกเลย เมื่อพบกับพวกเขาแล้ว โอ้ผู้ยอดเยี่ยมในหมู่มนุษย์ ข้าจะนำข่าวสารของท่านไปบอกแก่พวกเขา
7.127.3
एतावदुक्त्वा प्रययौ परिदाय युधिष्ठिरम् ।
धृष्टद्युम्नाय बलवान्सुहृद्भ्यश्च पुनःपुनः।
धृष्टद्युम्नं चेदमाह भीमसेनो महाबलः ॥ ७.१२७.३ ॥
ภีมเสนผู้ทรงพลังกล่าวเพียงเท่านี้ แล้วมอบยุธิษฐิระให้แก่ธฤษฏทยุมน์ และกล่าวลาเพื่อนสนิททั้งหลายซ้ำแล้วซ้ำเล่า จากนั้นภีมเสนผู้ทรงพลังยิ่งก็กล่าวถ้อยคำนี้แก่ธฤษฏทยุมน์ แล้วจึงเคลื่อนไป
7.127.4
विदितं ते महाबाहो यथा द्रोणो महारथः ।
ग्रहणे धर्मराजस्य सर्वोपायेन वर्तते ॥ ७.१२७.४ ॥
โอ้ผู้มีแขนทรงพลัง ท่านทราบดีว่าโทรณะผู้เป็นนักรบรถศึกผู้ยิ่งใหญ่ กำลังใช้ทุกวิถีทางเพื่อจับกุมพระธรรมราชา
7.127.5
न च मे गमने कृत्यं तादृक्पार्षत विद्यते ।
यादृशं रक्षणे राज्ञः कार्यमात्ययिकं हि नः ॥ ७.१२७.५ ॥
โอ้บุตรของปฤษตะ ข้าพเจ้าไม่มีหน้าที่ใดในการไปครั้งนี้เท่ากับภารกิจเร่งด่วนที่เราต้องปกป้องพระราชา
7.127.6
एवमुक्तोऽस्मि पार्थेन प्रतिवक्तुं न चोत्सहे ।
प्रयास्ये तत्र यत्रासौ मुमूर्षुः सैन्धवः स्थितः ॥ ७.१२७.६ ॥
แม้ปารถะจะกล่าวกับข้าพเจ้าเช่นนี้ ข้าพเจ้าก็ไม่อาจตอบได้ ข้าพเจ้าจะไปยังที่ที่พระเจ้าแผ่นดินแห่งสินธุยืนอยู่ ผู้ปรารถนาความตาย
7.127.7
धर्मराजस्य वचने स्थातव्यमविशङ्कया ।
यास्यामि पदवीं भ्रातुः सात्वतस्य च धीमतः ॥ ७.१२७.७ ॥
ต้องยืนหยัดในพระดำรัสของพระธรรมราชาโดยไม่มีความลังเล ข้าพเจ้าจะไปตามรอยของพี่ชายและของสาตวตะผู้มีปัญญา
7.127.8
सोऽद्य यत्तो रणे रार्थं परिरक्ष युधिष्ठिरम् ।
एतद्धि सर्वकार्याणां परमं कृत्समाहवे ॥ ७.१२७.८ ॥
วันนี้ ท่านจงระวังในการรบและปกป้องยุธิษฐิระเพื่อพระราชา นี่คือหน้าที่สูงสุดและสมบูรณ์ที่สุดในบรรดาหน้าที่ทั้งปวงในสงคราม
7.127.9
तमब्रवीन्महाराज धृष्टद्युम्नो वृकोदरम् ।
ईप्सितं ते करिष्यामि गच्छ पार्थाविचारयन् ॥ ७.१२७.९ ॥
โอ้มหาราช ธฤษฏทยุมน์ได้กล่าวแก่วฤโกทร ข้าจะทำตามที่ท่านปรารถนา จงไปหาปารถะโดยไม่ต้องลังเล
7.127.10
नाहत्वा समरे द्रोणो धृष्टद्युम्नं कथञ्चन ।
निग्रहं धर्मराजस्य प्रकरिष्यति संयुगे ॥ ७.१२७.१० ॥
โทรณะจะไม่มีทางควบคุมพระธรรมราชาในการรบได้เลย หากไม่สังหารธฤษฏทยุมน์ในสงครามก่อน
7.127.11
ततो निक्षिप्य राजानं धृष्टद्युम्ने च पाण्डवम् ।
अभिवाद्य गुरुं ज्येष्ठं प्रययौ येन फल्गुनः ॥ ७.१२७.११ ॥
แล้วภีมเสนมอบพระราชาและปาณฑพผู้นั้นไว้กับธฤษฏทยุมน์ กราบไหว้ผู้เป็นครูและผู้เป็นพี่ใหญ่แล้ว ก็เสด็จไปยังที่ที่ผู้ชนะด้วยทรัพย์ฟัลคุณะประทับอยู่
7.127.12
परिष्वक्तश्च कौन्तेयो धर्मराजेन मारुतिः ।
आघ्रातश्च तथा मूर्ध्नि श्रावितश्चाशिषः शुभाः ॥ ७.१२७.१२ ॥
พระธรรมราชากอดบุตรของกุนตีและบุตรของพระวายุ ดมศีรษะทั้งสอง และให้พรอันเป็นมงคล
7.127.13
कृत्वा प्रदक्षिणान्विप्रानर्चितांस्तुष्टमानसान् ।
आलभ्य मङ्गलान्यष्टौ पीत्वा कैरातकं मधु ॥ ७.१२७.१३ ॥
ภีมเสนเดินประทักษิณรอบพราหมณ์ ทำความเคารพท่านด้วยใจที่ยินดี แตะต้องมงคลทั้งแปด และดื่มน้ำผึ้งไกราตกะ
7.127.14
द्विगुणद्रविणो वीरो मदरक्तान्तलोचनः ।
विप्रैः कृतस्वस्त्ययनो विजयोत्पादसूचितः ॥ ७.१२७.१४ ॥
วีรบุรุษผู้มีกำลังเพิ่มเป็นสองเท่า มีดวงตาแดงเรื่อที่หางตาเพราะความมึนเมา พราหมณ์ทั้งหลายสวดสวัสดิมงคลให้ และเป็นที่หมายรู้ด้วยนิมิตแห่งชัยชนะ
7.127.15
पश्यन्नेवात्मनो बुद्धिं विजयानन्दकारिणीम् ।
अनुलोमानिलैश्चाशु प्रदर्शितजयोदयः ॥ ७.१२७.१५ ॥
ภีมเห็นปัญญาของตนเองซึ่งนำความยินดีแห่งชัยชนะมาให้ และด้วยลมที่พัดเป็นมงคล ชัยชนะก็ปรากฏขึ้นอย่างรวดเร็ว
7.127.16
भीमसेनो महाबाहुः कवची शुभकुण्डली ।
सगदः सतलत्राणः सशरी रथिनां वरः।
रथमारुह्य निर्युक्तं सर्वोपकरणान्वितम् ॥ ७.१२७.१६ ॥
ภีมเสน แขนทรงพลัง สวมเกราะ สวมตุ้มหูอันเป็นมงคล ถือกระบองและเกราะแขน พร้อมลูกศร เป็นผู้ยอดเยี่ยมในหมู่นักรบรถศึก ขึ้นรถที่เทียมม้าไว้แล้ว ซึ่งพร้อมด้วยเครื่องใช้ทั้งปวง
7.127.17
तस्य कार्ष्णायसं वर्म हेमचित्रं महर्द्धिमत् ।
विबभौ सर्वतः श्लिष्टं सविद्युदिव तोयदः ॥ ७.१२७.१७ ॥
เกราะของเขาทำด้วยเหล็กดำ ประดับลวดลายด้วยทอง งดงามยิ่งนัก สวมแนบแน่นทุกด้าน เปล่งประกายเหมือนเมฆที่มีสายฟ้า
7.127.18
पीतरक्तासितसितैर्वासौभिश्च सुवेष्टितः ।
कण्ठसूत्रेण विबभौ सेन्द्रायुध इवाम्बुदः ॥ ७.१२७.१८ ॥
ห่อหุ้มด้วยผ้าสีเหลือง แดง ดำ และขาว มีสายคล้องคอ เปล่งแสงเหมือนเมฆที่มีรุ้งกินน้ำ
7.127.19
प्रयाते भीमसेने तु तव सैन्यं युयुत्सया ।
पाञ्चजन्यरवो घोरः पुनरासीद्विशाम्पते ॥ ७.१२७.१९ ॥
เมื่อภีมเสนเสด็จออกไปด้วยความกระหายจะรบ โอ้เจ้าแห่งประชาชน เสียงสังข์ปัญจชันยะอันน่ากลัวก็ดังขึ้นอีกครั้งในกองทัพของท่าน
7.127.20
तं श्रुत्वा निनदं घोरं त्रैलोक्यत्रासनं महत् ।
पुनर्भीमं महाबाहुं धर्मपुत्रोऽभ्यभाषत ॥ ७.१२७.२० ॥
เมื่อได้ยินเสียงอันน่ากลัวและยิ่งใหญ่ซึ่งทำให้โลกทั้งสามหวาดกลัวนั้น บุตรแห่งธรรมจึงกล่าวกับภีมผู้มีแขนทรงพลังอีกครั้ง
7.127.21
एष वृष्णिप्रवीरेण ध्मातः सलिलजो भृशम् ।
पृथिवीं चान्तरिक्षं च विनादयति शङ्खराट् ॥ ७.१२७.२१ ॥
สังข์ราชานี้เกิดจากน้ำ ถูกวีรบุรุษผู้เลิศแห่งวฤษณีเป่าอย่างรุนแรง ทำให้แผ่นดินและอากาศกึกก้อง
7.127.22
नूनं व्यसनमापन्ने सुमहत्सव्यसाचिनि ।
कुरुभिर्युध्यते सार्धं सर्वैश्चक्रगदाधरः ॥ ७.१२७.२२ ॥
แน่นอน เพราะสวยสาจิน (อรชุน) ตกอยู่ในอันตรายอันใหญ่หลวง ผู้ทรงจักรและคทาจึงกำลังรบกับชาวกุรุทั้งหมด
7.127.23
नूनमार्या महत्कुन्ती पापं व्यसनमीदृशम् ।
द्रौपदी च सुभद्रा च पश्यन्ति सह बन्धुभिः।
तद्भीम त्वरया युक्तो याहि यत्र धनञ्जयः ॥ ७.१२७.२३ ॥
แน่นอน พระนางกุนตี เทราปที และสุภัทรา ผู้เป็นอาริยะ พร้อมด้วยญาติพี่น้อง กำลังเห็นความวิบัติอันใหญ่หลวงและบาปเช่นนี้ ดังนั้น ภีมะเอ๋ย จงรีบไปยังที่ที่ธนัญชัยอยู่
7.127.24
मुह्यतीव हि मे चित्तं धनञ्जयदिदृक्षया ।
दिशश्च प्रदिशः पार्थ सात्वतस्य च कारणात् ॥ ७.१२७.२४ ॥
ใจของข้าเหมือนจะมืดมนไปด้วยความปรารถนาจะเห็นธนัญชัย และทิศทั้งหลายกับทิศรองก็มืดมนไปเพราะเห็นแก่สาตวตะ (พระกฤษณะ) ดูก่อนบุตรแห่งปฤถา
7.127.25
गच्छगच्छेति गुरुणा सोऽनुज्ञातो वृकोदरः ।
ततः पाण्डुसुतो राजन्भीमसेनः प्रतापवान् ॥ ७.१२७.२५ ॥
ครูอนุญาตด้วยคำว่า ไปเถิด ไปเถิด ดังนั้น ดูก่อนพระราชา ภีมเสนผู้มีอานุภาพ โอรสของปาณฑุ จึงเคลื่อนไปข้างหน้า
7.127.26
बद्धगोधाङ्गुलित्राणः प्रगृहीतशरासनः ।
ज्येष्ठेन प्रहितो भ्रात्रा भ्राता भ्रातुः प्रियङ्करः ॥ ७.१२७.२६ ॥
สวมที่ป้องกันนิ้วหนังแน่นแล้ว จับคันธนูมั่น ถูกส่งไปโดยพี่ใหญ่ น้องชายผู้ทำสิ่งที่รักแก่พี่ชาย (ภีมะก็เคลื่อนไป)
7.127.27
आहत्य दुन्दुभिं भीमः शङ्खं प्रध्माप्य चासकृत् ।
विनद्य सिंहनादेन ज्यां विकर्षन्पुनःपुनः ॥ ७.१२७.२७ ॥
ภีมะตีกลองศึก เป่าสังข์ซ้ำแล้วซ้ำอีก และคำรามดั่งเสียงสิงโต พลางดึงสายธนูซ้ำแล้วซ้ำอีก
7.127.28
तेन शब्देन वीराणां पातयित्वा मनांस्युत ।
दर्शयन्घोरमात्मानममित्रान्सहसाऽभ्ययात् ॥ ७.१२७.२८ ॥
ด้วยเสียงนั้น ทำให้จิตใจของวีรบุรุษทั้งหลายหวั่นไหว ภีมะแสดงรูปร่างอันน่ากลัวของตน แล้วพุ่งเข้าใส่ศัตรูทันที
7.127.29
तमूहुर्जवना दान्ता विरुवन्तो हयोत्तमाः ।
विशोकेन सुसंयत्ता मनोमारुतरंहसः ॥ ७.१२७.२९ ॥
ม้าชั้นเลิศทั้งหลายที่ฝึกแล้ว วิ่งเร็ว ร้องคำราม พันธนาการไว้อย่างดีโดยวิโศกะ มีความเร็วดั่งใจและลม นำพาเขาไปข้างหน้า
7.127.30
आरुजन्विरुजन्पार्थो ज्यां विकर्षंश्च पाणिना ।
सम्प्रकर्षन्विकर्षंश्च सेनाग्रं समलोडयत् ॥ ७.१२७.३० ॥
ปารถะ (ภีมะ) ฟาดฟันและฝ่าทะลวง ดึงสายธนูด้วยมือ ดึงแรงและดึงซ้ำ ทำให้ปีกหน้าของกองทัพสั่นสะเทือนไปทั้งหมด
7.127.31
तं प्रयान्तं महाबाहुं पाञ्चालाः सहसोमकाः ।
पृष्ठतोऽनुययुः शूरा मघवन्तमिवामराः ॥ ७.१२७.३१ ॥
ปัญจาละและโสมกะผู้กล้าหาญพร้อมกัน ติดตามจากข้างหลังผู้มีแขนทรงพลังนั้นที่กำลังเคลื่อนไป ดั่งเทวดาทั้งหลายติดตามพระอินทร์
7.127.32
तं समेत्य महाराज तावकाः पर्यवारयन् ।
दुःशासनश्चित्रसेनः कुण्डभेदी विविंशतिः ॥ ७.१२७.३२ ॥
ดูก่อนมหาราช พลของท่านได้มาพบและล้อมเขาไว้ ได้แก่ ทุรศาสน์ จิตรเสน กุณฑภेदี และวิวิงศติ
7.127.33
दुर्मुखो दुःसहश्चैव विकर्णश्च शलस्तथा ।
विन्दानुविन्दौ सुमुखो दीर्घबाहुः सुदर्शनः ॥ ७.१२७.३३ ॥
ทุรมุข ทุรสหะ วิกรรณ และศัลยะเช่นกัน วินท อนุวินท สุมุข และสุทรรศนะผู้มีแขนยาว
7.127.34
वृन्दारकः सुहस्तश्च सुषेणो दीर्घलोचनः ।
अभयो रौद्रकर्णा च सुवर्मा दुर्विमोचनः ॥ ७.१२७.३४ ॥
วฤนทารกะ สุหัสตะ สุเษณะผู้มีดวงตายาว อภยะ เราทระกรรมัน สุวรรมัน และทุรวิโมจนะ
7.127.35
शोभन्तो रथिनां श्रेष्ठाः सहसैन्यपदानुगाः ।
संयत्ताः समरे वीरा भीमसेनमुपाद्रवन् ॥ ७.१२७.३५ ॥
ผู้เลิศในหมู่นักรบรถศึกผู้รุ่งโรจน์ พร้อมทหารราบติดตาม วีรบุรุษที่พร้อมรบในสนามศึก พุ่งเข้าใส่ภีมเสนะ
7.127.36
तैः समन्ताद्वृतः शूरैः समरेषु महारथः ।
तान्समीक्ष्य तु कौन्तेयो भीमसेनः पराक्रमी।
अभ्यवर्तत वेगेन सिंहः क्षुद्रमृगानिव ॥ ७.१२७.३६ ॥
ท่ามกลางวีรบุรุษเหล่านั้นที่ล้อมไว้รอบด้าน มหารถผู้กล้าหาญ โอรสของกุนตีคือภีมเสนะ เห็นพวกเขาแล้ว ก็พุ่งไปข้างหน้าด้วยความเร็ว ดั่งสิงโตโจนใส่กวางน้อย
7.127.37
ते महास्त्राणि दिव्यानि तत्र वीरा अदर्शयन् ।
छादयन्तः शरैर्भीमं मेघाः सूर्यमिवोदितम् ॥ ७.१२७.३७ ॥
วีรบุรุษเหล่านั้นได้แสดงอาวุธทิพย์อันยิ่งใหญ่ที่นั่น ปกคลุมภีมะด้วยลูกศร ดั่งเมฆบดบังดวงอาทิตย์ที่ขึ้นแล้ว
7.127.38
ततः क्रुद्धो महाराज भीमसेनः पराक्रमी ।
अग्रतः स्यन्दनानीकं शरवर्षैरवाकिरत् ॥ ७.१२७.३८ ॥
ดูก่อนมหาราช ครั้งนั้น ภีมเสนะผู้กล้าหาญและโกรธเกรี้ยว ได้ปกคลุมกองรถศึกข้างหน้าด้วยฝนลูกศร
7.127.39
ते वध्यमानाः समरे तव पुत्रा महारथाः ।
भीमं भीमबला युद्धे योधयन्ति जयैषिणः ॥ ७.१२७.३९ ॥
บุตรของท่านผู้เป็นมหารถ ถูกฟาดฟันในสนามรบ ปรารถนาชัยชนะ จึงสู้รบกับภีมะผู้มีกำลังอันน่าพรั่นพรึง
7.127.40
ततो दुःशासनः क्रुद्धो रथशक्तिं समाक्षिपत् ।
सर्वपारसवीं तीक्ष्णां जिघांसुः पाण्डुनन्दनम् ॥ ७.१२७.४० ॥
ครั้งนั้น ทุรศาสน์โกรธเกรี้ยว ปรารถนาจะฆ่าโอรสของปาณฑุ จึงขว้างหอกรถศึกคมกล้าที่เรียกว่าสรรวปารสวี
7.127.41
आपतन्तीं महाशक्तिं तव पुत्रप्रणोदिताम् ।
द्विधा चिच्छेद तां भीमस्तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ७.१२७.४१ ॥
พระภีมะผ่าหอกมหาศักติที่บุตรของท่านขว้างมาพุ่งเข้าหาตนออกเป็นสองท่อน และเหตุการณ์นั้นดูน่าอัศจรรย์
7.127.42
अथान्यैर्विशिखैस्तीक्ष्णैः सङ्क्रुद्धः कुण्डभेदिनम् ।
सुषेणं दीर्घनेत्रं च त्रिभिस्त्रीनवधीद्बली ॥ ७.१२७.४२ ॥
จากนั้นพระภีมะผู้ทรงพลังและโกรธจัดได้ใช้ลูกศรคมอื่นๆ สังหารสุเษณะผู้เจาะตุ้มหู และทีรฆเนตระ โดยใช้ลูกศรสามดอกต่อหนึ่งพระองค์
7.127.43
ततो वृन्दारकं वीरं कुरूणां कीर्तिवर्धनम् ।
पुत्राणां तव वीराणां युध्यतामवधीत्पुनः ॥ ७.१२७.४३ ॥
ต่อมาพระองค์ได้สังหารวีรบุรุษวฤนทารกะผู้เพิ่มพูนเกียรติยศของกุรุ และบรรดาบุตรของท่านผู้เป็นวีรบุรุษที่กำลังต่อสู้อยู่อีกครั้ง
7.127.44
अभयं रौद्रकर्माणं दुर्विमोचनमेव च ।
त्रिभिस्त्रीनवधीद्भीमः पुनरेव सुतांस्तव ॥ ७.१२७.४४ ॥
พระภีมะสังหารอภยะและทุรวิโมจนะผู้มีการกระทำดุร้าย ด้วยลูกศรสามดอกต่อหนึ่งพระองค์ สามครั้ง และสังหารบุตรของท่านอีกครั้ง
7.127.45
वध्यमाना महाराज पुत्रास्तव बलीयसा ।
भीमं प्रहरतां श्रेष्ठं समन्तात्पर्यवारयन् ॥ ७.१२७.४५ ॥
มหาราชเจ้า บุตรของท่านถูกผู้ทรงพลังสังหาร จึงล้อมพระภีมะผู้เป็นเลิศในบรรดาผู้โจมตีไว้โดยรอบทุกด้าน
7.127.46
ते शरैर्भीमकर्माणं ववर्षुः पाण्डवं युधि ।
मेघा इवातपापाये धाराभिर्धरणीधरम् ॥ ७.१२७.४६ ॥
พวกเขาโปรยลูกศรใส่ปาณฑพผู้มีการกระทำดุร้ายในการรบ ดุจเมฆที่หลั่งสายฝนลงบนภูเขาเมื่อสิ้นฤดูร้อน
7.127.47
स तद्बाणमयं वर्षमश्मवर्षमिवाचलः ।
प्रतीच्छन्पाण्डुदायादो न प्राव्यथत शत्रुहा ॥ ७.१२७.४७ ॥
ทายาทของปาณฑุผู้สังหารศัตรูนั้น รับฝนลูกศรนั้นราวกับเป็นฝนหิน ดุจภูเขา มิได้หวั่นไหวแม้เพียงเล็กน้อย
7.127.48
विन्दानुविन्दौ सहितौ सुवर्माणं च ते सुतम् ।
प्रहसन्नेव कौन्तेयः शरैर्निन्यं यमक्षयम् ॥ ७.१२७.४८ ॥
วินทะและอนุวินทะพร้อมกัน และบุตรของท่านสุวรรมันด้วย โอรสของกุนตีส่งไปสู่สถานของยมด้วยลูกศร ทั้งยังยิ้มขณะกระทำเช่นนั้น
7.127.49
ततः सुदर्शनं वीरं पुत्रं ते भरतर्षभ ।
विव्याध समरे तूर्णं स पपात ममार च ॥ ७.१२७.४९ ॥
จากนั้น ข้าแต่ภรตรรษภะ พระองค์ได้รีบยิงบุตรของท่านผู้เป็นวีรบุรุษชื่อสุทรรศนะในการรบ สุทรรศนะล้มลงและสิ้นชีวิต
7.127.50
सोऽचिरेणैव कालेन तद्रथानीकमाशुगैः ।
दिशः सर्वाः समालोक्य व्यधमत्पाण्डुनन्दनः ॥ ७.१२७.५० ॥
ในเวลาอันสั้น ท่านบุตรของปาณฑุได้ล้อมกองทัพรถศึกนั้นด้วยลูกศรที่รวดเร็ว และมองไปทุกทิศแล้วจึงกระจัดกระจายกองทัพนั้น
7.127.51
ततो वै रथघोषेण गर्जितेन मृगा इव ।
भज्यमानाश्च समरे तव पुत्रा विशाम्पते।
प्राद्रवन्सहसा सर्वे भीमसेनभयर्दिताः ॥ ७.१२७.५१ ॥
จากนั้น ข้าแต่เจ้าแห่งประชาชน ด้วยเสียงรถศึกและเสียงคำราม บรรดาบุตรของท่านที่แตกพ่ายในการรบดุจฝูงกวาง ถูกความกลัวต่อพระภีมเสนทำให้หวาดหวั่น ได้หนีไปพร้อมกันทั้งหมดอย่างฉับพลัน
7.127.52
अनुयायाच्च कौन्तेयः पुत्राणां ते महद्बलम् ।
विव्याध समरे राजन्कौरवेयान्समन्ततः ॥ ७.१२७.५२ ॥
โอรสของกุนตีได้ติดตามกองทัพบุตรอันยิ่งใหญ่ของท่าน ข้าแต่พระราชา ในการรบ พระองค์ยิงเการพทั้งหลายจากทุกทิศ
7.127.53
वध्यमाना महाराज भीमसेनेन तावकाः ।
त्यक्त्वा भीमं रणाज्जग्मुश्चोदयन्तो हयोत्तमान्। ॥ ७.१२७.५३ ॥
มหาราชเจ้า บรรดาพวกของท่านถูกพระภีมเสนโจมตี จึงละทิ้งพระภีมะและหนีออกจากสนามรบ พร้อมกระตุ้นม้าชั้นเลิศ
7.127.54
तांस्तु निर्जित्य समरे भीमसेनो महाबलः ।
सिंहनादरवं चक्रे बाहुशब्दं च पाण्डवः ॥ ७.१२७.५४ ॥
พระภีมเสนผู้ทรงพลังมหาศาล ปาณฑพ ได้ชนะพวกเขาในการรบ แล้วส่งเสียงดุจราชสีห์คำราม และตบแขนของตนให้เกิดเสียงดัง
7.127.55
महान्तं तलशब्दं च कृत्वा द्रोणान्तिकं ययौ ।
तमावारयदाचार्यो वेलेवोद्वृत्तमर्णवम् ॥ ७.१२७.५५ ॥
ทำให้เกิดเสียงตบดังสนั่น แล้วเดินเข้าไปใกล้โทรณะ อาจารย์จึงขัดขวางพระองค์ไว้ ดุจชายฝั่งที่กั้นมหาสมุทรที่คลื่นซัดสูงไว้
7.127.56
तस्य द्रोणो रथं राजञ्छादयामास संयुगे ।
साश्वसूतध्वजं तूर्णं तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ७.१२७.५६ ॥
ข้าแต่พระราชา โทรณะได้คลุมรถศึกของพระภีมะในการรบ พร้อมทั้งม้า สารถี และธง อย่างรวดเร็ว ซึ่งเหตุการณ์นั้นดูน่าอัศจรรย์
7.127.57
ललाटेऽताडयच्चैनं नाराचेन स्मयन्निव ।
ऊर्ध्वरश्मिरिवादित्यो विबभौ तत्र पाण्डवः ॥ ७.१२७.५७ ॥
ท่านยิ้มราวกับจะหัวเราะ แล้วใช้ลูกศรเหล็กยิงที่หน้าผากของพระภีมะ และที่นั่นปาณฑพก็ส่องแสงดุจดวงอาทิตย์ที่รังสีพุ่งขึ้นสูง
7.127.58
स मन्यमानस्त्वाचार्यो ममायं फल्गुनो यथा ।
भीमः करिष्यते पूजामित्युवाच वृकोदरम् ॥ ७.१२७.५८ ॥
อาจารย์คิดว่า ‘ผู้นี้ของเราจะให้เกียรติเช่นเดียวกับพาลคุณะ’ จึงกล่าวกับวฤโกทระว่า
7.127.59
भीमसेन न ते शक्यं प्रवेष्टुमरिवाहिनीम् ।
मामनिर्जित्य समरे शत्रुमद्य महाबल ॥ ७.१२७.५९ ॥
ข้าแต่พระภีมเสน วันนี้ท่านไม่อาจเข้าไปในกองทัพของศัตรูได้ หากยังไม่เอาชนะข้าในการรบก่อน ข้าแต่ผู้ทรงพลังมหาศาล
7.127.60
यदि ते सानुजः कृष्णः प्रविष्टोऽनुमते मम ।
अनीकं न तु शक्यं मे प्रवेष्टुमिह वै त्वया ॥ ७.१२७.६० ॥
แม้น้องชายของท่านกฤษณะจะเข้ามาได้ด้วยความยินยอมของข้า แต่ท่านก็ไม่อาจเข้าสู่กองทัพของข้าที่นี่ได้เลย
7.127.61
अथ भीमस्तु तच्छ्रुत्वा गुरोर्वाक्यमशेषतः ।
क्रुद्धः प्रोवाच वै द्रोणं रक्तताम्रेक्षणः श्वसन् ॥ ७.१२७.६१ ॥
ครั้นภีมะได้ฟังคำของอาจารย์โดยครบถ้วนแล้ว ก็โกรธจัด ตาแดงดั่งทองแดง หายใจหอบ จึงกล่าวกับโทรณะว่า
7.127.62
तवार्जुनो नानुमते ब्रह्बन्धो रमाजिरम् ।
प्रविष्टः स हि दुर्धर्षः शक्रस्यापि विशेद्बलम् ॥ ७.१२७.६२ ॥
ข้าแต่พราหมณ์ผู้เป็นญาติ อรชุนเข้าสู่สนามรบโดยไม่ได้รับความยินยอมจากท่าน เขาผู้ที่ใครก็ต้านทานมิได้ แม้จะเข้าไปในกองทัพของพระอินทร์ก็ได้
7.127.63
येन त्वं परमां पूजां कुर्वता मानितो ह्यसि ।
नार्जुनोऽहं घृणी विप्र भीमसेनोऽस्मि ते रिपुः ॥ ७.१२७.६३ ॥
อรชุนผู้ที่ท่านได้ให้เกียรติด้วยความเคารพสูงสุดนั้นมิใช่ข้า ข้าแต่พราหมณ์ ข้าคือภีมเสนผู้ไร้ความปรานี ศัตรูของท่านเอง
7.127.64
पिता नस्त्वं गुरुर्बन्धुस्तदा पुत्रा हि र्ते वयम् ।
इति मन्यामहे सर्वे भवन्तं प्रणताः स्थिताः ॥ ७.१२७.६४ ॥
ท่านคือบิดา อาจารย์ และญาติของเรา พวกเราทั้งหมดถือว่าตนเป็นบุตรของท่าน จึงยืนก้มศีรษะคารวะอยู่ต่อหน้าท่าน
7.127.65
तदद्य विपरीतं ते वदतोऽस्मासु दृश्यते ।
यदि शत्रुं त्वमात्मानं मन्यसे तत्तथाऽस्त्विह।
एष ते सदृशं कर्म शत्रोर्भीमः करिष्यति ॥ ७.१२७.६५ ॥
วันนี้ถ้อยคำของท่านที่กล่าวต่อพวกเรากลับตาลปัตรไป ถ้าท่านคิดว่าตนเป็นศัตรู ก็ให้เป็นเช่นนั้นที่นี่เถิด ภีมะจะกระทำต่อท่านซึ่งเป็นการกระทำอันสมควรแก่ศัตรู
7.127.66
अथोद्धाम्य गदां वीरः कालदण्डमिवान्तकः ।
द्रोणायावासृजद्राजन्स रथादवपुप्लुवे ॥ ७.१२७.६६ ॥
ครานั้น วีรบุรุษกระชับกระบองขึ้น ดุจไม้ตะบองแห่งความตาย ผู้เป็นจุดจบ ข้าแต่พระราชา เขาเหวี่ยงกระบองใส่โทรณะ แล้วกระโดดลงจากรถศึก
7.127.67
साश्वसूतध्वजं यानं द्रोणस्यापोथयत्तदा ।
तदद्भुतमपश्याम पाण्डवेयस्य विक्रमम् ॥ ७.१२७.६७ ॥
ครานั้น เขาทุบรถของโทรณะจนแหลกพร้อมม้า สารถี และธง เราได้เห็นพลังอันน่าอัศจรรย์ของบุตรแห่งปาณฑพนั้น
7.127.68
द्रोणं तु विरथं कृत्वा भीमसेनो महाबलः ।
अभ्यवर्तत सैन्यानि तावकानि समन्ततः ॥ ७.१२७.६८ ॥
ภีมเสนผู้มีพลังมหาศาล ทำให้โทรณะไร้รถศึกแล้ว ก็รุกเข้าสู่กองทัพของท่านจากทุกทิศ
7.127.69
स मृद्रंस्तरसा योधान्वायुर्वृक्षानिवौजसा ।
विचचार रणे राजन्वायुतुल्यपराक्रमः ॥ ७.१२७.६९ ॥
เขาบดขยี้นักรบอย่างรวดเร็ว ดุจลมพัดถอนต้นไม้ด้วยกำลัง ข้าแต่พระราชา เขาท่องไปในสนามรบ มีพลังปรากฏเทียบเท่าพลังของลม
7.127.70
निर्जितस्तु तदा तेन पाण्डवेन महात्मना ।
अन्यं तु रथमातिष्ठद्द्रोणः प्रहरतां वरः ॥ ७.१२७.७० ॥
ครานั้น โทรณะถูกปาณฑพผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่นั้นเอาชนะ จึงขึ้นรถศึกคันอื่น โทรณะผู้เป็นเลิศในบรรดาผู้ประหารทั้งหลาย