మహాభారతం · అధ్యాయం 7.160
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.160.1
तथा परुषितं दृष्ट्वा सूतपुत्रेण मातुलम् ।
खङ्गमुद्यम्य वेगेन द्रौणिरभ्यपतद्द्रुतम् ॥ ७.१६०.१ ॥
సూతపుత్రుడు మేనమామను కఠినంగా అవమానించడాన్ని చూసి, ద్రోణపుత్రుడు ఖడ్గాన్ని ఎత్తి వేగంగా అతనిపైకి దూకాడు.
7.160.2
ततः परमसङ्क्रुद्धः सिंहो मत्तमिव द्विपम् ।
प्रेक्षतः कुरुराजस्य द्रौणिः कर्णं समभ्ययात् ॥ ७.१६०.२ ॥
అప్పుడు మిక్కిలి కోపోద్రిక్తుడైన ద్రోణపుత్రుడు, మదించిన ఏనుగుపై సింహంలా, కురురాజు చూస్తుండగా కర్ణునిపై దాడి చేశాడు.
7.160.3
यदर्युनगुणांस्तथ्यान्कीर्तयानं नराधम ।
शूरं द्वेषात्सुदुर्बुद्धे त्वं भर्त्सयसि मातुलम् ॥ ७.१६०.३ ॥
ఓ నీచుడా, అర్జునుని నిజమైన గుణాలను కీర్తిస్తున్న శూరుడైన మేనమామను ద్వేషంతో నువ్వు తిడుతున్నావు, దుర్బుద్ధీ!
7.160.4
विकत्थमानः शौर्येण सर्वलोकधनुर्धरम् ।
दर्पोत्सेधगृहीतोऽद्य न कञ्चिद्गणयन्मृधे ॥ ७.१६०.४ ॥
శౌర్యంతో గర్విస్తూ, సర్వలోక ధనుర్ధరుడిగా తనను భావిస్తూ, నేడు గర్వంతో ఆవరించబడి యుద్ధంలో ఎవరినీ లెక్కచేయడం లేదు.
7.160.5
क्व ते वीर्यं क्व चास्त्राणि यं त्वां निर्जित्य संयुगे ।
गाण्डीवधन्वा हतवान्प्रेक्षतस्ते जयद्रथम् ॥ ७.१६०.५ ॥
యుద్ధంలో నిన్ను ఓడించి, నువ్వు చూస్తుండగా గాండీవధారి జయద్రథుని చంపిన సమయంలో నీ పరాక్రమం ఎక్కడ, నీ అస్త్రాలెక్కడ?
7.160.6
येन साक्षान्महादेवो योधितः समरे पुरा ।
तमिच्छसि वृथा जेतुं सूताधम मनोरथैः ॥ ७.१६०.६ ॥
పూర్వం యుద్ధంలో సాక్షాత్తు మహాదేవునితోనే పోరాడినవాడిని, ఓ అధమ సూతుడా, నువ్వు వ్యర్థమైన కోరికలతో జయించాలనుకుంటున్నావు.
7.160.7
यं हि कृष्णेन सहितं सर्वशस्त्रभृतां वरम् ।
जेतुं न शक्ताः सहिताः सेन्द्रा अपि सुरासुराः ॥ ७.१६०.७ ॥
కృష్ణునితో కూడిన, సర్వ శస్త్రధారులలో శ్రేష్ఠుడైన అతడిని ఇంద్రునితో కూడిన దేవతలు, అసురులు అందరూ కలిసి కూడా జయించలేరు.
7.160.8
लोकैकवीरमजितमर्जुनं सूत संयुगे ।
किं पुनस्त्वं सुदुर्बुद्धे सहैभिर्वसुधाधिपैः ॥ ७.१६०.८ ॥
లోకంలో ఏకైక వీరుడు, అజేయుడు అయిన అర్జునుని, ఓ సూతుడా, యుద్ధంలో ఈ రాజులతో కూడిన నీవు ఎలా జయిస్తావు, ఓ దుర్బుద్ధీ!
7.160.9
कर्ण पश्य सुदुर्बुद्धे तिष्ठेदानीं नराधम ।
एष तेऽद्य शिरः कायादुद्धरामि सुदुर्मते
सञ्जय उवाच। ॥ ७.१६०.९ ॥
కర్ణా, చూడు! ఓ దుర్బుద్ధీ, ఇప్పుడే నిలువు, ఓ నరాధమా! ఈరోజు నీ తలను శరీరం నుండి నరికివేస్తాను, ఓ దుర్మతీ. సంజయుడు చెప్పెను.
7.160.10
तमुद्यतं तु वेगेन राजा दुर्योधनः स्वयम् ।
न्यवारयन्महातेजाः कृपश्च द्विपदां वरः ॥ ७.१६०.१० ॥
వేగంగా ఎగిసిపడిన అతనిని రాజు దుర్యోధనుడు స్వయంగా ఆపెను; మహాతేజస్వి కృపుడు, మనుష్యులలో శ్రేష్ఠుడు కూడా ఆపెను.
7.160.11
शूरोऽयं समरश्लाघी दुर्मतिश्च द्विजाधमः ।
आसादयतु मद्वीर्यं मुञ्चेमं कुरुसत्तम ॥ ७.१६०.११ ॥
ఈ శూరుడు, యుద్ధంలో గొప్పలు చెప్పేవాడు, దుర్బుద్ధి, ద్విజులలో అధముడు. నా పరాక్రమాన్ని ఇతడు ఎదుర్కొననీయు; ఓ కురుశ్రేష్ఠా, ఇతన్ని విడువు.
7.160.12
तैवतत्क्षम्यतेऽस्माभिः सूतात्मज सुदुर्मते ।
दर्पमुत्सिक्तमेतत्ते फल्गुनो नाशयिष्यति ॥ ७.१६०.१२ ॥
సూతపుత్రా, దుర్మతీ, నీ ఆ మాటను మేము క్షమిస్తున్నాము; నీ ఈ గర్వోన్మత్తతను ఫల్గుణుడు అర్జునుడు నాశనం చేస్తాడు.
7.160.13
अश्वत्थामन्प्रसीदस्व क्षन्तुमर्हसि मानद ।
कोपः खलु न कर्तव्यः सूतपुत्रं कथञ्चन ॥ ७.१६०.१३ ॥
అశ్వత్థామా, ప్రసన్నుడవు కమ్ము. గౌరవము ఇచ్చువాడా, క్షమించుటకు నీవు అర్హుడవు. సూతపుత్రునిపై ఏ విధంగానైనా కోపము చేయరాదు.
7.160.14
त्वयि कर्णे कृपे द्रोणे मद्रराजेऽथ सौबले ।
महत्कार्यं समासक्तं प्रसीद द्विजसत्तम ॥ ७.१६०.१४ ॥
నీపైన, కర్ణునిపైన, కృపునిపైన, ద్రోణునిపైన, మద్రరాజుపైన, సుబలపుత్రునిపైన ఒక గొప్ప కార్యము ఆధారపడి ఉంది. ద్విజశ్రేష్ఠా, ప్రసన్నుడవు కమ్ము.
7.160.15
एते ह्यभिमुखाः सर्वे राधेयेन युयुत्सवः ।
आयान्ति पाण्डवा ब्रह्मन्नाह्वयन्तः समन्ततः ॥ ७.१६०.१५ ॥
బ్రాహ్మణుడా, రాధాపుత్రుడైన కర్ణునితో యుద్ధం చేయాలని కోరి, ఈ పాండవులందరూ అన్నివైపుల నుండి సవాలు విసురుతూ ఎదురుగా వస్తున్నారు.
7.160.16
प्रसाद्यमानस्तु ततो राज्ञा द्रौणिर्महामनाः ।
प्रससाद महाराज क्रोधवेगसमन्वितः ॥ ७.१६०.१६ ॥
రాజు సమాధానపరచగా, మహారాజా, కోపవేగముతో నిండిన మహామనస్కుడైన ద్రోణపుత్రుడు అప్పుడు ప్రసన్నుడయ్యాడు.
7.160.17
ततः कृपोऽप्युवाचेदमाचार्यः सुमहामनाः ।
सौम्यस्वभावाद्राजनेन्द्र क्षिप्रमागतमार्दवः ॥ ७.१६०.१७ ॥
అప్పుడు ఆచార్యుడైన కృపుడు కూడా, మహామనస్కుడై, సౌమ్యస్వభావముతో ఇలా పలికెను. రాజా, నరేంద్రా, అతడు త్వరగా మృదుత్వాన్ని పొందెను.
7.160.18
तवैतत्क्षम्यतेऽस्माभिः सूतात्मज सुदुर्मते ।
दर्पमुत्सिक्तमेतत्ते फल्गुनो नाशयिष्यति ॥ ७.१६०.१८ ॥
సూతపుత్రా, దుర్మతీ, నీ ఈ తప్పును మేము క్షమిస్తున్నాము. నీ ఈ అతిశయ గర్వాన్ని ఫల్గునుడు నాశనం చేస్తాడు.
7.160.19
ततस्ते पाण्डवा राजन्पाञ्चालाश्च यशस्विनः ।
आजग्मुः सहिताः कर्णं तर्जयन्तः समन्ततः ॥ ७.१६०.१९ ॥
రాజా, అప్పుడు యశస్వులైన పాండవులు, పాంచాలురు కలిసి కర్ణుని చుట్టుముట్టి బెదిరిస్తూ అతని వైపు వచ్చారు.
7.160.20
कर्णोऽपि रथिनां श्रेष्ठश्चापमुद्यम्य वीर्यवान् ।
कौरवाग्र्यैः परिवृतः शक्रो देवगणैरिव।
पर्यतिष्ठत तेजस्वी स्वबाहुबलमाश्रितः ॥ ७.१६०.२० ॥
రథికులలో శ్రేష్ఠుడు, పరాక్రమవంతుడైన కర్ణుడు కూడా ధనువును ఎత్తి, కౌరవ ప్రముఖులతో చుట్టుముట్టబడి, దేవగణాలతో ఉన్న ఇంద్రునిలా, తన బాహుబలాన్ని ఆశ్రయించి తేజస్సుతో నిలిచాడు.
7.160.21
ततः प्रववृते युद्धं कर्णस्य सह पाण्डवैः ।
भीषणं सुमहाराज सिंहनादविराजितम् ॥ ७.१६०.२१ ॥
అప్పుడు, మహారాజా, కర్ణునకు పాండవులకు మధ్య సింహనాదాలతో ప్రతిధ్వనించే భీకర యుద్ధం మొదలైంది.
7.160.22
ततस्ते पाण्डवा राजन्पाञ्चालाश्च यशस्विनः ।
दृष्ट्वा कर्णं महाबाहुमुच्चैः शब्दमथानदन् ॥ ७.१६०.२२ ॥
రాజా, అప్పుడు యశస్వులైన పాండవులు, పాంచాలులు మహాబాహువైన కర్ణుని చూసి గట్టిగా గర్జించారు.
7.160.23
अयं कर्णः कुतः कर्णस्तिष्ठ कर्ण महारणे ।
युध्यस्व सहितोऽस्माभिर्दुरात्मन्पुरुषाधम ॥ ७.१६०.२३ ॥
ఇతడు కర్ణుడా? ఎక్కడి కర్ణుడు? కర్ణా, మహాయుద్ధంలో నిలబడు. మాతో కలిసి పోరాడు, దురాత్మా, నీచ పురుషుడా!
7.160.24
अन्ये तु दृष्ट्वा राधेयं क्रोधरक्रेक्षणाऽब्रुवन् ।
हन्यतामयमुत्सिक्तः सूतपुत्रोऽल्पचेतनः।
सर्वैः पार्थिवशार्दूलैर्नानेनार्थोऽस्ति जीवता। ॥ ७.१६०.२४ ॥
ఇతరులు రాధాపుత్రుడైన కర్ణుని చూసి, కోపంతో ఎర్రబడిన కళ్లతో ఇలా అన్నారు: 'ఈ గర్వితుడు, అల్పబుద్ధి కల సూతపుత్రుని చంపండి. బతికి ఉండటం వల్ల ఇతనికి ఏ ప్రయోజనమూ లేదు. పులుల వంటి రాజులందరూ ఇతన్ని చంపుదురుగాక.'
7.160.25
अत्यन्तवैरी पार्थानां सततं पापपूरुषः ।
एष मूलमनर्थानां दुर्योधनमते स्थितः ॥ ७.१६०.२५ ॥
పాండవులకు అత్యంత శత్రువు, ఎల్లప్పుడూ పాపం చేసేవాడు ఇతడు. దుర్యోధనుడి అభిప్రాయంలో నిలిచి ఉన్న ఇతడే అన్ని అనర్థాలకు మూలం.
7.160.26
घ्नतैनमिति जल्पन्तः क्षत्रियाः समुपाद्रवन् ।
महता शरवर्षेण च्छादयन्तो महारथाः।
वधार्थं सूतपुत्रस्य पाण्डवेयेन चोदिताः ॥ ७.१६०.२६ ॥
'ఇతడిని చంపండి' అని అరుస్తూ క్షత్రియులు ఒక్కసారిగా దూసుకొచ్చారు. పాండవుడి ప్రేరణతో మహారథులు గొప్ప బాణవర్షంతో కప్పుతూ, సూతపుత్రుడిని చంపడానికి ముందుకు వచ్చారు.
7.160.27
तांस्तु सर्वांस्तथा दृष्ट्वा धावमानान्महारथान् ।
न विव्यथे सूतपुत्रो न च त्रासमगच्छत ॥ ७.१६०.२७ ॥
ఆ మహారథులందరూ ఇలా దూసుకు రావడం చూసినప్పటికీ, సూతపుత్రుడు కలవరపడలేదు, భయం కూడా పొందలేదు.
7.160.28
दृष्ट्वा सागस्कल्पं तमुद्धूतं सैन्यसागरम् ।
पिप्रीषुस्तव पुत्राणां सङ्ग्रामेष्वपराजितः ॥ ७.१६०.२८ ॥
సముద్రంలా కల్లోలంగా ఉన్న ఆ సైన్య సాగరాన్ని చూసి, మీ కుమారులను సంతోషపెట్టాలనే కోరికతో, యుద్ధాలలో ఓడింపబడని (సూతపుత్రుడు)...
7.160.29
सायकौधेन बलवान्क्षिप्रकारी महाबलः ।
वारयामास तत्सैन्यं समन्ताद्भरतर्पभ ॥ ७.१६०.२९ ॥
బలవంతుడు, శీఘ్రంగా పనిచేసేవాడు, మహాబలుడు (సూతపుత్రుడు) బాణాల ప్రవాహంతో ఆ సైన్యాన్ని అన్ని వైపులా అడ్డుకున్నాడు. భరతశ్రేష్ఠా!
7.160.30
ततस्तु शरवर्षेण पार्थिवास्तमवारयन् ।
धनुम्पि ते विधुन्वानाः शतशोऽथ सहस्रशः।
अयोधयन्त राधेयं शक्रं दैत्यगणा इव ॥ ७.१६०.३० ॥
అప్పుడు రాజులు బాణవర్షంతో అతడిని అడ్డుకున్నారు. వందలు, వేలు మంది తమ విల్లులను ఆడిస్తూ రాధాపుత్రునితో పోరాడారు, దైత్య గణాలు ఇంద్రునితో పోరాడినట్లు.
7.160.31
शरवर्पं तु तत्कर्णः पार्थिवैः समुदीरितम् ।
शरवर्षेण महता समन्ताद्व्यकिरत्प्रभो ॥ ७.१६०.३१ ॥
అయితే రాజులు కురిపించిన ఆ బాణవర్షాన్ని కర్ణుడు, ఓ ప్రభూ, గొప్ప బాణవర్షంతో అన్ని వైపులా చెదరగొట్టాడు.
7.160.32
तद्युद्धमभवत्तेषां कृतप्रतिकृतैषिणाम् ।
यथा देवासुरे युद्धे शक्रस्य सह दानैवः ॥ ७.१६०.३२ ॥
ప్రతిదాడికి ప్రతిదాడి చేయాలనుకున్న వారి మధ్య ఆ యుద్ధం జరిగింది; దేవాసుర యుద్ధంలో ఇంద్రుడు దానవులతో పోరాడినట్లు.
7.160.33
तत्राद्भुतमपश्याम सूतपुत्रस्य लाघवम् ।
यदेनं सर्वतो यत्ता नाप्नुवन्ति परे युधि ॥ ७.१६०.३३ ॥
అక్కడ సూతపుత్రుడి అద్భుతమైన లాఘవాన్ని మేము చూశాం; అన్ని వైపుల నుండి ప్రయత్నించినా ఇతరులు యుద్ధంలో అతడిని అందుకోలేకపోయారు.
7.160.34
निवार्य च शरौघांस्तान्पार्थिवानां महारथः ।
युगेष्वीषासु च्छत्रेषु ध्वजेषु च हयेषु च।
आत्मनामाङ्कितान्घोरान्राधेयः प्राहिणोच्छरान् ॥ ७.१६०.३४ ॥
రాజుల ఆ బాణధారలను అడ్డుకుని ఆ మహారథుడు రాధేయుడు తన పేరు గుర్తుగా ఉన్న భయంకర బాణాలను కాడలు, ఈషాలు, గొడుగులు, ధ్వజాలు, గుర్రాలపై ప్రయోగించాడు.
7.160.35
ततस्ते व्याकुलीभूता राजानः कर्णपीडिताः ।
बभ्रुमुस्तत्र तत्रैव गावः शीतार्दिता इव ॥ ७.१६०.३५ ॥
అప్పుడు కర్ణుడి చేత పీడితులైన ఆ రాజులు కలవరపడి, చలికి వణుకుతున్న ఆవుల్లా అక్కడక్కడ తిరిగారు.
7.160.36
हयानां वध्यमानानां गजानां रथिनां तथा ।
तत्रतत्राभ्यवेक्षाम सङ्घान्कर्णेन ताडितान् ॥ ७.१६०.३६ ॥
కర్ణుడి చేత కొట్టబడి చంపబడుతున్న గుర్రాలు, ఏనుగులు, రథికుల గుంపులను మేము అక్కడక్కడ చూశాం.
7.160.37
शिरोभिः पतितै राजन्बाहुभिश्च समन्ततः ।
आस्तीर्णा वसुधा सर्वा शूराणामनिवर्तिनाम् ॥ ७.१६०.३७ ॥
రాజా, పడిపోయిన తలలతోను బాహువులతోను చుట్టూ భూమి అంతా పరచబడి ఉంది; వెనుదిరగని శూరులవి అవి.
7.160.38
हतैश्च हन्यमानैश्च निष्टनद्भिश्च सर्वशः ।
बभूवायोधनं रौद्रं वैवस्वतपुरोपमम् ॥ ७.१६०.३८ ॥
చంపబడినవారితోను, చంపబడుతున్నవారితోను, మూలుగుతున్నవారితోను అన్నిచోట్లా ఆ యుద్ధభూమి భయంకరమై యమపురిలా మారింది.
7.160.39
ततो दुर्योधनो राजा दृष्ट्वा कर्णस्य विक्रमम् ।
अश्वत्थामानमासाद्य वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ७.१६०.३९ ॥
అప్పుడు రాజు దుర్యోధనుడు కర్ణుని పరాక్రమాన్ని చూసి అశ్వత్థామ వద్దకు వచ్చి ఈ మాట పలికాడు.
7.160.40
युध्यतेऽसौ रणे कर्णो दंशितः सर्वपार्थिवैः ॥ ७.१६०.४० ॥
ఆ కర్ణుడు యుద్ధంలో పోరాడుతున్నాడు; సమస్త రాజులచే కవచం ధరింపజేయబడినవాడై.
7.160.41
पश्यैतां द्रवतीं सेनां कर्णसायकपीडिताम् ।
कार्तिकेयेन विध्वस्तामासुरीं पृतनामिव ॥ ७.१६०.४१ ॥
కర్ణుని బాణాలతో పీడించబడి పారిపోతున్న ఈ సైన్యాన్ని చూడు; కార్తికేయుడు ధ్వంసం చేసిన అసుర సైన్యంలా.
7.160.42
दृष्ट्वैतां निर्जितां सेनां रणे कर्णेन धीमता ।
अभियात्येष बीभत्सुः सूतपुत्रजिघांसया ॥ ७.१६०.४२ ॥
యుద్ధంలో బుద్ధిమంతుడైన కర్ణునిచే ఓడింపబడిన ఈ సైన్యాన్ని చూసి, ఈ బీభత్సుడు (అర్జునుడు) సూతపుత్రుని చంపాలనే కోరికతో ముందుకు వస్తున్నాడు.
7.160.43
तद्यथा प्रेक्षमाणानां सूतपुत्रं महारथम् ।
न हन्यात्पाण्डवः सङ्ख्ये तथा नीतिर्विधीयतां ॥ ७.१६०.४३ ॥
సూతపుత్రుడైన మహారథుడిని వారు చూస్తుండగానే పాండవుడు యుద్ధంలో చంపకుండా ఉండేలా ఆ విధమైన నీతి రూపొందించబడాలి.
7.160.44
ततो द्रौणिः कृपः शल्यो हार्दिक्यश्च महारथः ।
प्रत्युद्ययुस्तदा पार्थं सूतपुत्रपरीप्सया।
आयान्तं वीक्ष्य कौन्तेयं शक्रं दैत्यचमूमिव ॥ ७.१६०.४४ ॥
అప్పుడు ద్రోణుని కుమారుడు, కృపుడు, శల్యుడు, మహారథుడైన హార్దిక్యుడు సూతపుత్రుని రక్షించాలనే కోరికతో పార్థుని ఎదుర్కొన్నారు; కుంతీపుత్రుడు వస్తుండగా చూసి ఇంద్రుడు దైత్య సేనను ఎదుర్కొన్నట్లు.
7.160.45
बीभत्सुरपि राजेन्द्र पाञ्चालैरभिसंवृतः ।
प्रत्युद्ययौ तदा कर्णं यथा वृत्रं शतक्रतुः ॥ ७.१६०.४५ ॥
రాజేంద్రా, పాంచాలులచే చుట్టబడిన బీభత్సుడు కూడా అప్పుడు కర్ణుని ఎదుర్కొనడానికి ముందుకు సాగాడు; శతక్రతువు వృత్రుని ఎదుర్కొన్నట్లు.
7.160.46
संरब्धं फल्गुनं दृष्ट्वा कालान्तकयमोपमम् ।
कर्णो वैकर्तनः सूत प्रत्यपद्यत्किमुत्तरम् ॥ ७.१६०.४६ ॥
ఓ సూతుడా, కాలాంతకుడు యముని వంటి క్రుద్ధుడైన ఫల్గునుని చూసి వైకర్తనుడైన కర్ణుడు ఎలా ఎదుర్కొని ఏమి ప్రతిస్పందించాడు?
7.160.47
यो ह्यस्पर्धत पार्थेन नित्यमेव महारथः ।
आशंसते च बीभत्सुं युद्धे जेतुं सुदारुणम् ॥ ७.१६०.४७ ॥
ఎల్లప్పుడూ పార్థునితో పోటీపడిన ఆ మహారథుడు, యుద్ధంలో బీభత్సుని అత్యంత భయంకరంగా జయించాలని ఆశించాడు.
7.160.48
स तु तं सहसा प्राप्तं नित्यमत्यन्तवैरिणम् ।
कर्णो वैकर्तनः सूत किमुत्तरमपद्यत ॥ ७.१६०.४८ ॥
అయితే నిత్య మహా శత్రువు తనకు అకస్మాత్తుగా ఎదురుపడగా, ఓ సూతుడా, వైకర్తనుడైన కర్ణుడు ఏమని ప్రతిస్పందించాడు, ఎలా ఎదుర్కొన్నాడు?
7.160.49
आयान्तं पाण्डव दृष्ट्वा गजं प्रतिगजो यथा ।
असम्भ्रान्तो रणे कर्णः प्रत्युदीयाद्धनञ्जयम् ॥ ७.१६०.४९ ॥
పాండవుడు వస్తుండటం చూసి, ఒక ఏనుగు మరొక ఏనుగును ఎదుర్కొన్నట్లు, యుద్ధంలో కలవరపడని కర్ణుడు ధనంజయుని వైపు ముందుకు సాగాడు.
7.160.50
तमापतन्तं वेगेन वैकर्तनमजिह्मगैः ।
छादयामास पार्थोऽथ कर्णस्तु विजयं शरैः ॥ ७.१६०.५० ॥
వేగంగా దూసుకొస్తున్న వైకర్తనుణ్ణి (కర్ణుని) పార్థుడు సూటి బాణాలతో కప్పేశాడు; కర్ణుడు కూడా విజయుణ్ణి బాణాలతో కప్పాడు.
7.160.51
स कर्णं शरजालेन च्छादयामास पाण्डवः ।
ततः कर्णः सुसंरब्धः शरैस्त्रिभिरविध्यत ॥ ७.१६०.५१ ॥
ఆ పాండవుడు కర్ణుణ్ణి బాణాల జాలంతో కప్పాడు. అప్పుడు అత్యంత కోపోద్రిక్తుడైన కర్ణుడు మూడు బాణాలతో అతన్ని గుచ్చాడు.
7.160.52
तस्य तल्लाघवं पार्थो नामृष्यत महाबलः ॥ ७.१६०.५२ ॥
కర్ణుని ఆ చురుకుదనాన్ని మహాబలుడైన పార్థుడు సహించలేకపోయాడు.
7.160.53
तस्मै बाणाञ्शिलाधौतान्प्रसन्नाग्रानजिह्मगान् ।
प्राहिणोत्सूतपुत्राय त्रिशतं शत्रुतापनः ॥ ७.१६०.५३ ॥
శత్రువులను తపింపజేసే ఆ పార్థుడు, రాతిపై సాన పట్టిన, ప్రకాశవంతమైన కొనలు గల, సూటి మూడు వందల బాణాలను సూతపుత్రునిపై ప్రయోగించాడు.
7.160.54
विव्याध चैनं संरब्धो बाणेनैकेन वीर्यवान् ।
सव्ये भुजाग्रे बलवान्नाराचेन हसन्निव ॥ ७.१६०.५४ ॥
కోపోద్రిక్తుడై, పరాక్రమవంతుడూ, బలవంతుడూ అయిన అతడు కర్ణుణ్ణి ఒకే బాణంతో గుచ్చాడు—ఎడమ భుజం కొనపై ఒక నారాచంతో, నవ్వుతున్నట్లుగా.
7.160.55
तस्य विद्धस्य बाणेन कराच्चापं पपात ह ॥ ७.१६०.५५ ॥
అతడు బాణంతో గుచ్చబడగా అతని చేతి నుండి విల్లు జారిపడింది.
7.160.56
पुनरादाय तच्चापं निमेषार्धान्महाबलः ।
छादयामास बाणौघैः फल्गुनं कृतहस्तवत् ॥ ७.१६०.५६ ॥
మళ్లీ ఆ విల్లును తీసుకొని ఆ మహాబలుడు అర నిమిషంలోనే బాణాల ప్రవాహంతో ఫల్గునుని కప్పేశాడు, నేర్పరియైన చేతివాడిలా.
7.160.57
शरवृष्टिं तु तां मुक्तां सूतपुत्रेण भारत ।
व्यधमच्छरवर्षेण स्मयन्निव धनञ्जयः ॥ ७.१६०.५७ ॥
భరతుడా, సూతపుత్రుడు ప్రయోగించిన ఆ బాణవర్షాన్ని ధనంజయుడు బాణవర్షంతోనే నవ్వుతూ నిరోధించాడు.
7.160.58
तौ परस्परमासाद्य शरवर्षेण पार्थिव ।
छादयेतां महेष्वासौ कृतप्रतिकृतैषिणौ ॥ ७.१६०.५८ ॥
రాజా, ఆ ఇద్దరు మహాధనుర్ధరులు ఒకరినొకరు ఎదుర్కొని, ప్రతీకారం కోరుతూ బాణవర్షంతో ఒకరినొకరు కప్పేశారు.
7.160.59
तदद्भुतं महद्युद्धं कर्णपाण्डवयोर्मृधे ।
क्रुद्धयोर्वासिताहेतोर्वन्ययोर्गजयोरिव ॥ ७.१६०.५९ ॥
కర్ణుడికి, పాండవునికి మధ్య రణభూమిలో ఆ అద్భుతమైన మహాయుద్ధం జరిగింది, అడవిలోని ఆడ ఏనుగు కోసం కోపంతో పోరాడే రెండు ఏనుగుల్లా.
7.160.60
ततः पार्थो महेष्वासो दृष्ट्वा कर्णस्य विक्रमम् ।
मुष्टिदेशे धनुस्तस्य चिच्छेद त्वरयाऽन्वितः ॥ ७.१६०.६० ॥
అప్పుడు మహాధనుర్ధరుడైన పార్థుడు కర్ణుని పరాక్రమాన్ని చూసి, త్వరగా అతని విల్లు పట్టు ప్రదేశంలో దానిని ఛేదించాడు.
7.160.61
अश्वांश्च चतुरो भल्लैरनयद्यमसादनम् ।
सारथेश्च शिसः कायादहरच्छत्रुतापनः ॥ ७.१६०.६१ ॥
శత్రువులను తపింపజేసేవాడు భల్లాలతో నాలుగు గుర్రాలను యమలోకానికి పంపాడు; సారథి తలను శరీరం నుండి నరికివేశాడు.
7.160.62
अथैनं छिन्नधन्वानं हताश्वं हतसारथिम् ।
विव्याध सायकैः पार्थश्चतुर्भिः पाण्डुनन्दनः ॥ ७.१६०.६२ ॥
అప్పుడు విల్లు విరిగి, గుర్రాలు సారథి హతులైన అతనిని పాండు పుత్రుడు పార్థుడు నాలుగు బాణాలతో గుచ్చాడు.
7.160.63
हताश्वात्तु रथात्तूर्णमवप्लुत्य नरर्षभः ।
आरुरोह रथं तूर्णं कृपस्य शरपीडितः ॥ ७.१६०.६३ ॥
గుర్రాలు హతమైన రథం నుండి ఆ నరశ్రేష్ఠుడు వేగంగా దూకి దిగి, బాణ పీడితుడై కృపుని రథం ఎక్కాడు.
7.160.64
स नुन्नोऽर्जुनबाणौघैराचितः शल्यको यथा ।
जीवितार्थमभिप्रेप्सुः कृपस्य रथमारुहत् ॥ ७.१६०.६४ ॥
అర్జునుని బాణ ప్రవాహంతో తరుమబడి, ముళ్ల పందిలా బాణాలతో కప్పబడి, ప్రాణరక్షణ కోరి అతడు కృపుని రథం ఎక్కాడు.
7.160.65
राधेयं निर्जितं दृष्ट्वा तावका भरतर्षभ ।
धनञ्जयशरैर्नुन्नाः प्राद्रवन्त दिशो दश ॥ ७.१६०.६५ ॥
రాధేయుడు (కర్ణుడు) ఓడిపోవడం చూసి, భరతర్షభా, నీ సైనికులు ధనంజయుని బాణాలతో తరుముడిన్ పది దిక్కులకు పారిపోయారు.
7.160.66
द्रवतस्तान्समालोक्य राजा दुर्योधनो नृप ।
निवर्तयामास तदा वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ७.१६०.६६ ॥
పారిపోతున్న వారిని చూసి రాజు దుర్యోధనుడు, ఓ రాజా, అప్పుడు వారిని తిప్పడానికి ఈ మాటలు పలికాడు.
7.160.67
अलं द्रुतेन वः शूरास्तिष्ठध्वं क्षत्रियर्षभाः ।
एष पार्थवधायाहं स्वयं गच्छामि संयुगे।
अहं पार्थान्हनिष्यामि सपाञ्चालान्ससोमकान् ॥ ७.१६०.६७ ॥
వీరులారా, తొందర వద్దు; క్షత్రియ వృషభులారా, నిలబడండి. పార్థుని వధ కోసం నేనే యుద్ధానికి వెళ్తాను. పాంచాలురు, సోమకులతో కూడిన పాండవులను నేను సంహరిస్తాను.
7.160.68
अद्य मे युध्यमानस्य सह गाण्डीवधन्वना ।
द्रक्ष्यन्ति विक्रमं पार्थाः कालस्येव युगक्षये ॥ ७.१६०.६८ ॥
ఈ రోజు నేను యుద్ధం చేస్తుండగా, గాండీవ ధనుర్ధారితో కలిసి, యుగాంతంలో కాలపు పరాక్రమంలా, పార్థులు నా పరాక్రమాన్ని చూస్తారు.
7.160.69
अद्य मद्बाणजालानि विमुक्तानि सहस्रशः ।
द्रक्ष्यन्ति समरे योधाः शलभानामिवायतीः ॥ ७.१६०.६९ ॥
ఈ రోజు యుద్ధంలో యోధులు నా బాణాల వలలు వేలకొలది ప్రయోగించబడటం చూస్తారు, మిడతల పొడవైన వరుసల్లా.
7.160.70
अद्य बाणमयं वर्षं सृजतो मम धन्विनः ।
जीमूतस्येव घर्मान्ते द्रक्ष्यन्ति युधि सैनिकाः ॥ ७.१६०.७० ॥
ఈ రోజు నేను బాణవర్షం కురిపించే ధనుర్ధారిగా ఉన్నప్పుడు, వేసవి చివరలో మేఘం వర్షించినట్లు, యుద్ధంలో సైనికులు చూస్తారు.
7.160.71
जेष्याम्यद्य रणे पार्थं सायकैर्नतपर्वभिः ।
तिष्ठध्वं समरे शूरा भयं त्यजत फल्गुनात् ॥ ७.१६०.७१ ॥
ఈ రోజు యుద్ధంలో వంగిన కణుపుల బాణాలతో పార్థుడిని జయిస్తాను. వీరులారా, యుద్ధంలో నిలబడండి; ఫల్గునుడి పట్ల భయాన్ని విడిచిపెట్టండి.
7.160.72
न हि मद्वीर्यमासाद्य फल्गुनः प्रसहिष्यति ।
यथा वेलां समासाद्य सागरो मकरालयः ॥ ७.१६०.७२ ॥
నిజంగా నా వీర్యాన్ని ఎదుర్కొని ఫల్గునుడు నిలబడలేడు; తీరాన్ని చేరిన మకరాలయం అయిన సముద్రం లాగా.
7.160.73
इत्युक्त्वा प्रययौ राजा सैन्येन महता वृतः ।
फल्गुनं प्रतिदुर्धर्षः क्रोधात्संरक्तलोचनः ॥ ७.१६०.७३ ॥
ఇలా చెప్పి రాజు గొప్ప సైన్యంతో చుట్టబడి వెళ్ళాడు. కోపంతో ఎర్రబడిన కళ్ళతో, అర్జునుని ఎదిరించలేనివాడుగా.
7.160.74
तं प्रयान्तं महाबाहुं दृष्ट्वा शारद्वतस्तदा ।
अश्वत्थामानमासाद्य वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ७.१६०.७४ ॥
ఆ మహాబాహువు వెళ్ళిపోవడం చూసి శారద్వతుడు (కృపుడు) అప్పుడు అశ్వత్థామను సమీపించి ఈ మాటలు అన్నాడు.
7.160.75
एष राजा महाबाहुरमर्षी क्रोधमूर्च्छितः ।
पतङ्गवृत्तिमास्थाय फल्गुनं योद्धुमिच्छति ॥ ७.१६०.७५ ॥
ఈ మహాబాహు రాజు సహించలేనివాడై, కోపంతో మూర్ఛితుడై, పురుగు (పతంగం) ప్రవర్తనను స్వీకరించి అర్జునునితో యుద్ధం చేయగోరుతున్నాడు.
7.160.76
यावन्नः पश्यमानानां प्राणान्पार्थेन संगतः ।
न जह्यात्पुरुषव्याघ्रस्तावद्वारय कौरवम् ॥ ७.१६०.७६ ॥
మేము చూస్తుండగానే, పార్థునితో ఎదుర్కొని ఈ పురుషవ్యాఘ్రుడు ప్రాణాలు విడవకముందే, కౌరవుని ఆపు.
7.160.77
यावत्फल्गुनबाणानां गोचरं नाद्य गच्छति ।
कौरवः पार्थिवो वीरस्तावद्वारय संयुगे ॥ ७.१६०.७७ ॥
అర్జునుని బాణాల పరిధిలోకి ఈ రోజు కౌరవుడు, వీరుడైన రాజు వెళ్ళకముందే, యుద్ధంలో అతనిని ఆపు.
7.160.78
यावत्पार्थशरैर्घोरैर्निर्मुक्तोरगसन्निभैः ।
न भस्मीक्रियते राजा तावद्युद्धान्निवार्यताम् ॥ ७.१६०.७८ ॥
పార్థుని భయంకరమైన, సర్పాల వంటి బాణాలచే రాజు భస్మం చేయబడకముందే, అతనిని యుద్ధం నుండి వెనక్కి మళ్ళించు.
7.160.79
अयुक्तमिव पश्यामि तिष्ठत्स्वस्मासु मानद ।
स्वयं युद्धाय यद्राजा पार्थं यात्यसहायवान् ॥ ७.१६०.७९ ॥
ఓ మానదా, మేము నిలిచి ఉండగా రాజు స్వయంగా పార్థునితో యుద్ధానికి వెళ్ళడం నాకు అనుచితంగా కనిపిస్తోంది; ఆయనకు సహాయకులూ లేరు.
7.160.80
दुर्लभं जीवितं मन्ये कौरव्यस्य किरीटिना ।
युध्यमानस्य पार्थेन शार्दूलेनेव हस्तिनः ॥ ७.१६०.८० ॥
కిరీటి అయిన పార్థునితో యుద్ధం చేస్తున్న కౌరవునికి జీవితం దుర్లభమని నేను భావిస్తున్నాను; పులితో పోరాడే ఏనుగులా.
7.160.81
मातुलेनैवमुक्तस्तु द्रौणिः शस्त्रभृतां वरः ।
दुर्योधनमिदं वाक्यं त्वरितः समभाषत ॥ ७.१६०.८१ ॥
మేనమామ ఇలా చెప్పగా, ఆయుధధారులలో శ్రేష్ఠుడైన ద్రోణపుత్రుడు త్వరగా దుర్యోధనునితో ఈ మాటలు పలికాడు.
7.160.82
मयि जीवति गान्धारे न युद्धं गन्तुमर्हसि ।
मामनादृत्य कौरव्य तव नित्यं हितैषिणम् ॥ ७.१६०.८२ ॥
గాంధారీ కుమారా, నేను బ్రతికి ఉండగా నీవు యుద్ధానికి వెళ్ళరాదు; కౌరవా, నీకు ఎల్లప్పుడూ హితం కోరే నన్ను అలక్ష్యం చేసి.
7.160.83
न हि सम्भ्रमः कार्यः पार्थस्य विजयं प्रति ।
अहमावारयिष्यामि पार्थं तिष्ठ सुयोधन ॥ ७.१६०.८३ ॥
పార్థుని విజయం గురించి కంగారు పడకూడదు; నేను పార్థుని అడ్డుకుంటాను, సుయోధనా, ఆగు.
7.160.84
आचार्यः पाण्डुपुत्रान्वै पुत्रवत्परिरक्षति ।
त्वमप्युपेक्षां कुरुषे तेषु नित्यं द्विजोत्तम् ॥ ७.१६०.८४ ॥
ఆచార్యుడు పాండవులను కుమారుల వలె రక్షిస్తున్నాడు; ఓ ద్విజోత్తమా, నీవు కూడా ఎల్లప్పుడూ వారి పట్ల ఉపేక్ష చూపుతున్నావు.
7.160.85
मम वा मन्दभाग्यत्वान्मन्दस्ते विक्रमो युधि ।
धर्मराजप्नियार्थं वा द्रौपद्या वा न विद्म तत् ॥ ७.१६०.८५ ॥
నా దురదృష్టం వల్లనో, లేక యుద్ధంలో నీ పరాక్రమం మందగించడం వల్లనో, లేక ధర్మరాజును సంతోషపెట్టడానికో, లేక ద్రౌపది కారణంగానో — అది మాకు తెలియదు.
7.160.86
धिगस्तु मम लुब्धस्य यत्कृते सर्वबान्धवाः ।
सुखार्हाः परमं दुःखं प्राप्नुवन्त्यपराजिताः ॥ ७.१६०.८६ ॥
లోభియైన నన్ను ధిక్కరించుకుంటాను! నా కారణంగా సుఖానికి అర్హులైన, అజేయులైన బంధువులందరూ పరమ దుఃఖాన్ని పొందుతున్నారు.
7.160.87
को हि शस्त्रविदां मुख्यो महेश्वरसमो युधि ।
शत्रुं न क्षपयेच्छक्तो यो न स्याद्गौतमीसुतः ॥ ७.१६०.८७ ॥
శస్త్రవిద్యలో ముఖ్యుడూ, యుద్ధంలో మహేశ్వరునితో సమానుడూ, గౌతమీ పుత్రుడు కాకపోతే శత్రువును నాశనం చేయగలవాడు ఎవరు?
7.160.88
अश्वत्थामन्प्रसीदस्व नाशयैतान्ममाहितान् ।
तवास्त्रगोचरे शक्ताः स्थातुं देवा न दानवाः ॥ ७.१६०.८८ ॥
అశ్వత్థామా, ప్రసన్నుడవై నాకు విరోధులైన వీరిని నాశనం చెయ్యి! నీ అస్త్ర పరిధిలో దేవతలూ దానవులూ నిలవలేరు.
7.160.89
पाञ्चालान्सोमकांश्चैव जहि द्रौणे सहानुगान् ।
वयं शेषान्हनिष्यामस्त्वयैव परिरक्षिताः ॥ ७.१६०.८९ ॥
ద్రోణా, పాంచాలులను, సోమకులను వారి అనుచరులతో సహా సంహరించు! నీచే రక్షింపబడిన మేము మిగిలిన వారిని చంపుతాము.
7.160.90
एते हि सोमका विप्र पाञ्चालाश्च यशस्विनः ।
मम सैन्येषु सङ्क्रुद्धा विचरन्ति दवाग्निवत् ॥ ७.१६०.९० ॥
బ్రాహ్మణా, ఈ సోమకులు, యశస్వులైన పాంచాలులు కోపోద్రిక్తులై నా సైన్యాలలో కార్చిచ్చులా తిరుగుతున్నారు.
7.160.91
तान्वारय महाबाहो केकयांश्च नरोत्तम ।
पुरा कुर्वन्ति निःशेषं रक्ष्यमाणाः किरीटिना ॥ ७.१६०.९१ ॥
మహాబాహో, నరోత్తమా, కేకయులను కూడా ఆపు. కిరీటి రక్షణలో ఉన్న వారు ముందుగానే అంతా నాశనం చేస్తారు.
7.160.92
अश्वत्थामंस्त्वरायुक्तो याहि शीघ्रमरिन्दम ।
आदौ वा यदि वा पश्चात्तवेदं कर्म मारिष ॥ ७.१६०.९२ ॥
అశ్వత్థామా, త్వరగా వెళ్ళు, శత్రుదమనా. ముందుగా అయినా తరువాత అయినా ఈ కర్మ నీదే, మారిషా.
7.160.93
त्वमुत्पन्नो महाबाहो पाञ्चालानां वधं प्रति ।
करिष्यसि जगत्सर्वमपाञ्चालं किलोद्यतः ॥ ७.१६०.९३ ॥
మహాబాహో, పాంచాలుల వధ కోసమే నువ్వు పుట్టావు. నువ్వు సంకల్పించి ప్రపంచాన్నంతా పాంచాలురు లేనిదిగా చేస్తావని అంటారు.
7.160.94
एवं सिद्धाऽब्रुवन्वाचो भविष्यति च तत्तथा ।
तस्मात्त्वं पुरुषव्याघ्र पाञ्चालाञ्जहि सानुगान् ॥ ७.१६०.९४ ॥
సిద్ధులు ఇలా పలికారు, అది అలాగే జరుగుతుంది. కాబట్టి, పురుషవ్యాఘ్రా, పాంచాలులను వారి అనుచరులతో సహా సంహరించు.
7.160.95
न तेऽस्त्रगोचरे शक्ताः स्थातुं देवाः सवासवाः ।
किमु पार्थाः सपाञ्चालाः सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ ७.१६०.९५ ॥
నీ అస్త్ర పరిధిలో వాసవునితో సహా దేవతలు కూడా నిలబడలేరు; పాంచాలులతో కూడిన పార్థులు మాత్రం ఎంత? ఇది నిజం, నీకు చెబుతున్నాను.
7.160.96
न त्वां समर्थाः सङ्ग्रामे पाण्डवाः सह सोमकैः ।
बलाद्योधयितुं वीर सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ ७.१६०.९६ ॥
వీరా, పాండవులు సోమకులతో కలిసి యుద్ధంలో బలవంతంగా నీతో పోరాడగల సమర్థులు కారు. ఇది నిజం, నీకు చెబుతున్నాను.
7.160.97
गच्छगच्छ महाबाहो न नः कालात्ययो भवेत् ।
इयं हि द्रवते सेना पार्तसायकपीडिता ॥ ७.१६०.९७ ॥
వెళ్ళు, వెళ్ళు, ఓ మహాబాహూ! మాకు కాలం వృథా కాకూడదు. పార్థుని బాణాలచే పీడింపబడిన ఈ సేన పారిపోతోంది.
7.160.98
शक्तो ह्यसि महाबाहो दिव्येन स्वेन तेजसा ।
निग्रहे पाण्डुपुत्राणां पाञ्चालानां च मानद ॥ ७.१६०.९८ ॥
నీవు సమర్థుడవు, ఓ మహాబాహూ! నీ దివ్య తేజస్సుతో పాండు పుత్రులను, పాంచాలులను అణచగలవు, ఓ మానదా!