మహాభారతం · అధ్యాయం 7.180
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.180.1
निहत्यालायुधं रक्षः प्रहृष्टात्मा घटोत्कचः ।
ननाद विविधान्नादान्वाहिन्या प्रमुखे तव ॥ ७.१८०.१ ॥
రాక్షసుడు అలాయుధుడిని చంపిన సంతోషచిత్తుడైన ఘటోత్కచుడు నీ సేన ముందు అనేక విధాల గర్జనలు చేశాడు.
7.180.2
तस्य तं तुमुलं शब्दं श्रुत्वा हृदयकम्पनम् ।
तावकानां महाराज भयमासीत्सुदारुणम् ॥ ७.१८०.२ ॥
మహారాజా, అతని ఆ భయంకరమైన, గుండెలను కంపింపజేసే ధ్వనిని విని నీ వారికి అత్యంత భయంకర భయం కలిగింది.
7.180.3
अलायुधविषक्तं तु भैमसेनिं महाबलम् ।
दृष्ट्वा कर्णो महाबाहुः पाञ्चालान्समुपाद्रवत् ॥ ७.१८०.३ ॥
అలాయుధుడితో పోరాడుతున్న మహాబలుడైన భీమసేనుని కుమారుని చూసి మహాబాహువు కర్ణుడు పాంచాలుల వైపు పరుగెత్తాడు.
7.180.4
दशभिर्दशभिर्बाणैर्धृष्टद्युम्नशिखण्डिनौ ।
दृढैः पूर्णायतोत्सृष्टैर्बिभेद नतपर्वभिः ॥ ७.१८०.४ ॥
పూర్తిగా లాగి వదలిన దృఢమైన, వంగిన కణుపులు గల పదేసి బాణాలతో కర్ణుడు ధృష్టద్యుమ్నుడిని, శిఖండిని గుచ్చాడు.
7.180.5
ततः परमनाराचैर्युधामन्यूत्तमौजसौ ।
सात्यकिं च रथोदारं कम्पयमास मार्गणैः ॥ ७.१८०.५ ॥
అనంతరం ఉత్తమ నారాచాలతో కర్ణుడు యుధామన్యుడిని, ఉత్తమౌజుడిని, రథవీరుడైన సాత్యకిని బాణాలతో కంపింపజేశాడు.
7.180.6
तेषामप्यस्यतां सङ्ख्ये सर्वेषां सव्यदक्षिणम् ।
मण्डलान्येव चापानि व्यदृश्यन्त जनाधिप ॥ ७.१८०.६ ॥
జనాధిపా, యుద్ధంలో బాణాలు వేస్తున్న వారందరి ఎడమ కుడి విల్లులు వృత్తాకారంగా తిరుగుతున్నట్లు కనిపించాయి.
7.180.7
तेषां ज्यातलनिर्घोषो रथनेमिस्वनश्च ह ।
मेघानामिव घर्मान्ते बभूव तुमुलो निशि ॥ ७.१८०.७ ॥
వారి ధనుస్సు తాడుల ధ్వనీ, రథచక్రాల ఘోషా వేసవి చివర మేఘాల వలె రాత్రివేళ భయంకరమయ్యాయి.
7.180.8
ज्यानेमिघोषस्तनयित्नुमान्वै ।
धनुस्तटिन्मण्डलकेतुशृङ्गः।
शरौघवर्षाकुलवृष्टिमांश्च ।
सङ्क्राममेघः स बभूव राजन् ॥ ७.१८०.८ ॥
ధనుస్సు తాడు, రథచక్రాల ఘోష దాని ఉరుము; ధనుస్సు దాని మెరుపు; వృత్తాకార పతాకలు దాని శిఖరాలు; బాణాల ధారావర్షంతో నిండిన ఆ యుద్ధమేఘం అయింది, రాజా.
7.180.9
तदद्भुतं शैल इवाप्रकम्पो ।
वर्षं महाशैलसमानसारः।
विध्वंसयामास रणे नरेनद्र ।
वैकर्तनः शत्रुगणावमर्दी ॥ ७.१८०.९ ॥
అది అద్భుతం: పర్వతంలా చలించనివాడు, మహాపర్వత సమాన బలవంతుడు అయిన వైకర్తనుడు (కర్ణుడు), శత్రుసమూహాలను అణచివేస్తూ, రణంలో ఆ వర్షాన్ని నాశనం చేశాడు, నరేంద్రా.
7.180.10
ततोऽतुलैर्वज्रनिपातकल्पैः ।
शितैः शरैः काञ्चनचित्रपुङ्खैः।
शत्रून्व्यपोहत्समरे महात्मा ।
वैकर्तनः पुत्रहिते रतस्ते ॥ ७.१८०.१० ॥
అప్పుడు మీ కుమారుల హితంలో నిమగ్నుడైన మహాత్ముడు వైకర్తనుడు (కర్ణుడు), వజ్రపాతంతో సమానమైన, సాటిలేని, పదునైన, బంగారు చిత్రిత రెక్కల బాణాలతో యుద్ధంలో శత్రువులను తరిమికొట్టాడు.
7.180.11
सञ्छिन्नभिन्नध्वजिनश्च केचि… ।
त्केचिच्छरैरर्दितभिन्नदेहाः।
केचिद्विसूता विहयाश्च केचि… ।
द्वैकर्तनेनाशु कृता बभूवुः ॥ ७.१८०.११ ॥
వారిలో కొందరి ధ్వజాలు, రథాలు ఛిద్రమయ్యాయి; కొందరు బాణాలతో పీడితులై శరీరాలు చీలినవారయ్యారు; కొందరు సారథిలేని, గుర్రాలులేని వారయ్యారు; కొందరు… వైకర్తనుని వల్ల వెంటనే అలా చేయబడ్డారు.
7.180.12
अविन्दमानास्त्वथ शर्म सङ्ख्ये ।
यौधिष्ठिरं ते बलमभ्यपद्यन्।
तान्प्रेक्ष्य भग्नान्विमुखीकृतांश्च ।
घटोत्कचो रोषमतीव चक्रे ॥ ७.१८०.१२ ॥
యుద్ధంలో ఆశ్రయం కానక వారు యుధిష్ఠిరుని సైన్యంపై విరుచుకుపడ్డారు. వారు చెదిరి వెన్నుచూపి పారిపోవడం చూసి ఘటోత్కచుడు అత్యంత కోపం తెచ్చుకున్నాడు.
7.180.13
आस्थाय तं काञ्चनरत्नचित्रं ।
रथोत्तमं सिंहवत्सन्ननाद।
वैकर्तनं कर्णमुपेत्य चापि ।
विव्याध वज्रप्रतिमैः पृषत्कैः ॥ ७.१८०.१३ ॥
బంగారం, రత్నాలతో చిత్రించిన ఆ ఉత్తమ రథమెక్కి అతడు సింహంలా గర్జించాడు. వికర్తనుని కుమారుడు కర్ణుని సమీపించి వజ్రసమాన బాణాలతో అతనిని గాయపరిచాడు.
7.180.14
तौ कर्णिनाराचशिलीमुखैश्च ।
नालीकदण्डासनवत्सदन्तैः।
वराहकर्णैः सविपाठशृङ्गै-
क्षुरप्रवर्षैश्च विनेदतुः खम् ॥ ७.१८०.१४ ॥
ఆ ఇద్దరూ కర్ణి, నారాచ, శిలీముఖ బాణాలతో, నాలీక, దండ, ఆసన, వత్సదంత బాణాలతో, వరాహకర్ణ బాణాలతో, విపాఠ, శృంగ బాణాలతో, క్షురప్ర బాణాల వర్షంతో ఆకాశాన్ని మార్మోగించారు.
7.180.15
तद्बाणधारावृतमन्तरिक्षं ।
तिर्यग्गताभिः समरे रराज।
सुवर्णपुङ्खज्वलितप्रभाभि… ।
र्विचित्रपुष्पाभिरिव प्रजाभिः ॥ ७.१८०.१५ ॥
ఆ బాణధారలతో కప్పబడిన ఆకాశం, బంగారు రెక్కల జ్వలించే కాంతితో అడ్డంగా ప్రయాణించే బాణాలతో యుద్ధంలో ప్రకాశించింది; రంగురంగుల పూలతో నిండినట్టుగా.
7.180.16
समाहितावप्रतिमप्रभावा… ।
वन्योन्यमाजघ्नतुरुत्तमास्त्रैः।
तयोर्हि वीरोत्तमयोर्न कश्चि… ।
द्ददर्श तस्मिन्समरे विशेषम् ॥ ७.१८०.१६ ॥
సాటిలేని పరాక్రమంగల ఆ ఇద్దరూ ఏకాగ్రతతో ఉత్తమాస్త్రాలతో ఒకరినొకరు కొట్టుకున్నారు. ఆ ఇద్దరు శ్రేష్ఠ వీరుల మధ్య ఆ యుద్ధంలో ఎవరూ ఏ భేదాన్నీ చూడలేదు.
7.180.17
अतीव तच्चित्रमतुल्यरूपं ।
बभूव युद्धं रविभीमसून्वोः।
समाकुलं शस्त्रनिपातघोरं ।
दिवीव राह्वंशुमतोः प्रमत्तम् ॥ ७.१८०.१७ ॥
సూర్యపుత్రుడు (కర్ణుడు), భీమసుతుడు (ఘటోత్కచుడు) ఇరువురి మధ్య ఆ యుద్ధం అత్యంత విచిత్రంగా, సాటిలేని రూపంతో జరిగింది; ఆయుధాలు పడుతూ భయంకరంగా, కలకలంగా సాగింది; ఆకాశంలో రాహువు సూర్యుడితో ఉన్మత్తంగా పోరాడినట్లు ఉంది.
7.180.18
घटोत्कचं यदा कर्णो न विशेषयते नृप ।
ततः प्रादुश्चकारोग्रमत्त्रमस्त्रविदां वरः ॥ ७.१८०.१८ ॥
రాజా, కర్ణుడు ఘటోత్కచుడిని అధిగమించలేనప్పుడు, అస్త్రవేత్తలలో శ్రేష్ఠుడైన అతడు ఒక భయంకరమైన అస్త్రాన్ని ప్రయోగించాడు.
7.180.19
तेनास्त्रेणावधीत्तस्य रथं सहयसारथिम् ।
विरथश्चापि हैडिम्बिः क्षिप्रमन्तरधीयत ॥ ७.१८०.१९ ॥
ఆ అస్త్రంతో అతడు అతని రథాన్ని, గుర్రాలను, సారథిని సహా నాశనం చేశాడు; హైడింబి కుమారుడు రథం కోల్పోయి వెంటనే అదృశ్యమయ్యాడు.
7.180.20
तस्मिन्नन्तर्हिते तूर्णं कुटयोधिनि राक्षसे ।
मामकैः प्रतिपन्नं यत्तन्ममाचक्ष्व सञ्जय ॥ ७.१८०.२० ॥
ఆ కూటయోధి రాక్షసుడు వెంటనే అదృశ్యమైన తర్వాత, నా వారు ఏమి చేశారో నాకు చెప్పు, సంజయా.
7.180.21
अन्तर्हितं राक्षसेन्द्रं विदित्वा ।
सम्प्राक्रोशन्कुरवः सर्व एव।
कथं नायं राक्षसः कूटयोधी ।
हन्यात्कर्णं समरेऽदृश्यमानः ॥ ७.१८०.२१ ॥
రాక్షసరాజు అదృశ్యమయ్యాడని తెలిసి కురువులందరూ పెద్దగా అరిచారు: "ఈ కూటయోధి రాక్షసుడు అదృశ్యంగా ఉండి యుద్ధంలో కర్ణుడిని ఎందుకు చంపకూడదు?"
7.180.22
ततः कर्णो लघुचित्रास्त्रयोधी ।
सर्वा दिशः प्रावृणोद्बाणजालैः।
न वै किञ्चित्प्रापतत्तत्र भूतं ।
तमोभूते सायकैरन्तरिक्षे ॥ ७.१८०.२२ ॥
అప్పుడు చురుకైన, విచిత్ర అస్త్రవీరుడైన కర్ణుడు బాణజాలాలతో అన్ని దిక్కులను కప్పాడు; ఆకాశం బాణాలతో చీకటైనప్పుడు అక్కడ ఏ ప్రాణీ కిందపడలేదు.
7.180.23
नैवाददानो न च सन्दधानो ।
न चेषुधीस्पृशमानः कारग्रैः।
अदृश्यद्वै लाघवात्सूतपुत्रः ।
सर्वं बाणैश्छादयानोऽन्तरिक्षम् ॥ ७.१८०.२३ ॥
తీయక, సంధించక, అంబులపొదులను తాకక, వేళ్ల కొనలతోనే, సూతపుత్రుడు తన లాఘవంతో కనబడ్డాడు; బాణాలతో ఆకాశమంతటినీ కప్పుతూ.
7.180.24
ततो मायां दारुणामन्तरिक्षे ।
घोरां भीमां विहितां राक्षसेन।
अपश्याम लोहिताभ्रप्रकाशां ।
देदीप्यन्तीमग्निशिखामिवोग्राम् ॥ ७.१८०.२४ ॥
అప్పుడు ఆకాశంలో భయంకరమైన, భీషణమైన, రాక్షసునిచే సృష్టించబడిన మాయను మేము చూశాము; అది ఎర్రని మేఘాల వలె ప్రకాశిస్తూ, అగ్నిజ్వాలలా ప్రజ్వలిస్తూ, ఉగ్రంగా ఉంది.
7.180.25
ततस्तस्यां विद्युतः प्रादुरास… ।
न्नुल्काश्चापि ज्वलिताः कौरवेन्द्र।
घोपश्चास्यः प्रादुरासीत्सुघोरः ।
सहस्रशो नदतां दुन्दुभीनाम् ॥ ७.१८०.२५ ॥
అప్పుడు దానిలో మెరుపులు కనిపించాయి, మండుతున్న ఉల్కలు కూడా కనిపించాయి, కౌరవేంద్రా; దాని నుండి వేలాది దుందుభులు మ్రోగినట్లు అతి భయంకరమైన ఘోష లేచింది.
7.180.26
ततः शराः प्रापतन्रुक्मपुङ्खाः ।
शक्त्यृष्टिप्रासमुसलान्यायुधानि।
परश्वथास्तैलधौताश्च खङ्गाः ।
प्रदीप्ताग्रास्तोमराः पट्टसाश्च ॥ ७.१८०.२६ ॥
అప్పుడు బంగారు రెక్కల బాణాలు కురిశాయి; శక్తి, ఋష్టి, ప్రాసం, ముసలం వంటి ఆయుధాలు, గొడ్డళ్లు, నూనెతో కడిగిన ఖడ్గాలు, మండే కొనల తోమరాలు, పట్టసాలు కూడా.
7.180.27
मयूखिनः परिघा लोहबद्धा ।
गदाश्चित्राः शितधाराश्च शूलाः।
गुर्व्यो गदा हेमपट्टावनद्धाः ।
शतघ्न्यश्च प्रादुरासन्समन्तात् ॥ ७.१८०.२७ ॥
కిరణాల వంటి పరిఘలు, ఇనుముతో కట్టినవి; విచిత్రమైన గదలు, వాడి అంచుల శూలాలు; బంగారు పట్టీలతో కట్టిన బరువైన గదలు; శతఘ్నులు కూడా అన్ని వైపులా కనిపించాయి.
7.180.28
महाशिलाश्चापतंस्तत्रतत्र ।
सहस्रशः साशनयश्च वज्राः।
चक्राणि चानेकशतक्षुराणि ।
प्रादुर्बभूवुर्ज्वलनप्रभाणि ॥ ७.१८०.२८ ॥
అక్కడక్కడ పెద్ద శిలలు పడ్డాయి; వేలకొద్దీ అశని, వజ్రాలు కనిపించాయి; వందలాది అంచులున్న చక్రాలు అగ్నిలా మెరుస్తూ ఉద్భవించాయి.
7.180.29
तां शक्तिपाषाणपरश्वथानां ।
प्रासासिवज्राशनिमुद्गराणाम्।
वृष्टिं विशालां ज्वलितां पतन्तीं ।
कर्णः शरौघैर्न शशाक हन्तुम् ॥ ७.१८०.२९ ॥
శక్తులు, రాళ్లు, గొడ్డళ్లు, ప్రాసలు, ఖడ్గాలు, వజ్రాలు, అశనులు, గదలు కురిసిన ఆ విశాలమైన, మండుతున్న వర్షాన్ని కర్ణుడు తన బాణ ప్రవాహాలతో ఆపలేకపోయాడు.
7.180.30
शराहतानां पततां हयानां ।
वज्राहतानां च तथा गजानाम्।
शिलाहतानां च महारथानां ।
महान्निनादः पततां बभूव ॥ ७.१८०.३० ॥
బాణాలతో కొట్టబడి పడుతున్న గుర్రాలు, వజ్రంతో కొట్టబడిన ఏనుగులు, శిలలతో కొట్టబడిన మహారథుల పతనాల మహాధ్వని పుట్టింది.
7.180.31
सुभीमनानाविधशस्त्रपातै… ।
र्घटोत्कचेनाभिहतं समन्तात्।
दौर्योधनं वै बलमार्तरूप… ।
मावर्तमानं ददृशे भ्रमत्तत् ॥ ७.१८०.३१ ॥
అతి భయంకరమైన నానావిధ శస్త్రవర్షంతో ఘటోత్కచుడు చుట్టూ కొట్టిన దుర్యోధనుని సేన బాధతో తిరుగుతూ కనిపించింది.
7.180.32
हाहाकृतं सम्परिवर्तमानं ।
संलीयमानं च विषण्णरूपम्।
ते त्वार्यभावात्पुरुषप्रवीराः ।
पराङ्मुखा नो बभूवुस्तदानीम् ॥ ७.१८०.३२ ॥
హాహాకారాలు చేస్తూ, తిరుగుతూ, దాక్కుంటూ, విషాదవదనులైన ఆ పురుష ప్రవీరులు, ఆర్యభావం వల్ల, ఆ సమయంలో మనలనుండి ముఖం తిప్పుకున్నారు.
7.180.33
तां राक्षसीं भीमरूपां सुघोरां ।
वृष्टिं महाशस्त्रमयीं पतन्तीम्।
दृष्ट्वा बलौघांश्च निपात्यमाना… ।
न्महद्भयं तव पुत्रान्विवेश ॥ ७.१८०.३३ ॥
భయంకర రూపం కలిగిన, అత్యంత భీకరమైన, మహా ఆయుధాలతో నిండిన ఆ రాక్షస వర్షం కురుస్తుండటం చూసి, సేనా సమూహాలు కూలుతుండటం చూసి… మీ కుమారులలో గొప్ప భయం ప్రవేశించింది.
7.180.34
शिवाश्च वैश्वानरदीप्तजिह्वाः ।
सुभीमनादाः शतशो नदन्तीः।
रक्षोगणान्नर्दतश्चापि वीक्ष्य ।
नरेन्द्र योधा व्यथिता बभूवुः ॥ ७.१८०.३४ ॥
ఓ నరేంద్రా, అగ్నివలె ప్రజ్వలించే నాలుకలు గల, వందల కొద్దీ భీకర ధ్వనులు చేస్తున్న నక్కలను, గర్జిస్తున్న రాక్షస గణాలను చూసి యోధులు వ్యథ చెందారు.
7.180.35
ते दीप्तजिह्वानलतीक्ष्णदंष्ट्रा ।
विभीषणाः शैलनिकाशकायाः।
नभोगताः शक्तिविषक्तहस्ता ।
मेघा व्यमुञ्चन्निव वृष्टिमुग्राम् ॥ ७.१८०.३५ ॥
మండుతున్న నాలుకలు, పదునైన కోరలు కలవారు, భయంకరులు, పర్వతాకార శరీరులు, ఆకాశంలో సంచరించేవారు, శక్తి ఆయుధాన్ని చేతుల్లో పట్టుకున్నవారు — వారు మేఘాలవలె భయంకర వర్షాన్ని కురిపించినట్లు ఉన్నారు.
7.180.36
तैराहतास्ते शरशक्तिशूलै… ।
र्गदाभिरुग्रैः परिघैश्च दीप्तैः।
वज्रैः पिनाकैरशनिप्रहारैः ।
शतघ्निचक्रैर्भथिताश्च पेतुः ॥ ७.१८०.३६ ॥
వారిచే దెబ్బతిన్నవారై, బాణాలు, శక్తులు, శూలాలతో… భయంకర గదలతో, మండే పరిఘలతో, వజ్రాలతో, పినాకాలతో, పిడుగుల దెబ్బలతో, శతఘ్నులు, చక్రాలతో నలిగిపోయి వారు కూలిపోయారు.
7.180.37
शूला भुशुण्ड्योऽश्मगुडाः शतघ्न्यः ।
स्थूलाश्च कार्ष्णायसपट्टनद्वाः।
तेऽवाकिरंस्तव पुत्रस्य सैन्यं ।
ततो रौद्रं कश्मलं प्रादुरासीत् ॥ ७.१८०.३७ ॥
శూలాలు, భుశుండులు, రాతి గుండ్లు, శతఘ్నులు మరియు నల్ల ఇనుప పట్టీలు కట్టిన భారీ ఆయుధాలు — ఇవన్నీ నీ కుమారుని సైన్యంపై కురిశాయి. అప్పుడు భయంకరమైన గందరగోళం కలిగింది.
7.180.38
विकीर्णान्त्रा विहतैरुत्तमाङ्गैः ।
सम्भग्नाङ्गः शिश्यिरे तत्र शूराः।
छिन्ना हयाः कुञ्जराश्चापि भग्ना ।
न मुच्यन्ते याचमानाः सुभीताः ॥ ७.१८०.३८ ॥
పేగులు చిందరవందరై, తలలు తెగి, అవయవాలు విరిగి వీరులు అక్కడ పడి ఉన్నారు. తెగిన గుర్రాలు, ఏనుగులు కూడా విరిగిపడ్డాయి. అతి భయంతో వేడుకున్నవారినీ విడిచిపెట్టలేదు.
7.180.39
एवं महच्छस्त्रवर्षं सृजन्त… ।
स्ते यातुधाना भुवि घोररूपाः।
मायाः सृष्टास्तत्र घटोत्कचेन ।
नामुञ्चन्वै याचमानं न भीतम् ॥ ७.१८०.३९ ॥
ఈ విధంగా మహా అస్త్రవర్షాన్ని కురిపిస్తూ భయంకర రూపులైన యాతుధానులు భూమిపై ఉన్నారు. ఘటోత్కచుడు అక్కడ సృష్టించిన మాయలు ఉన్నాయి; అయినా వేడుకునే వారిని, భయం లేని వారిని కూడా వారు విడిచిపెట్టలేదు.
7.180.40
तस्मिन्घोरे कुरुवीरावमर्दे ।
कालोत्सृष्टे क्षत्रियाणामभावे।
ते वै भग्नाः सहसा व्यद्रवन्त ।
प्राक्रोशन्तः कौरवाः सर्व एव ॥ ७.१८०.४० ॥
ఆ భయంకరమైన కురువీరుల సంహారంలో, కాలం ప్రేరేపించిన క్షత్రియులు తగ్గిపోయిన వేళ, వారు విరిగి అకస్మాత్తుగా పారిపోయారు. కౌరవులందరూ అరుస్తూ పారిపోయారు.
7.180.41
पलायध्वं कुरवो नैतदस्ति ।
सेन्द्रा देवा घ्नन्ति नः पाण्डवार्थे।
तथा तेषां मज्जतां भारतानां ।
तस्मिन्द्वीपः सूतपुत्रो बभूव ॥ ७.१८०.४१ ॥
కురువులారా, పారిపోండి! ఇంద్రునితో సహా దేవతలు పాండవుల కోసం మనల్ని చంపుతున్నారన్నది నిజం కాదు. మునిగిపోతున్న భారతులకు అక్కడ ద్వీపంగా సూతపుత్రుడు అయ్యాడు.
7.180.42
तस्मिन्सङ्क्रन्दे तुमुले वर्तमाने ।
सैन्ये भग्ने लीयमाने कुरूणाम्।
अन्नीकानां प्रविभागे प्रकाशे ।
न ज्ञायन्ते कुरवो नेतरे च ॥ ७.१८०.४२ ॥
ఆ తుమును కోలాహలంలో, కౌరవ సేన విరిగి చెల్లాచెదురై దాగుతుండగా, సేనా విభాగాలు బహిరంగంగా విడిపోగా, కురువులు, ఇతరులు గుర్తించబడలేదు.
7.180.43
निर्मर्यादे विद्रवे घोररूपे ।
सर्वा दिशः प्रेक्षमाणाः स्म शून्याः।
तां शस्त्रवृष्टिमुरसा गाहमानं ।
कर्णं स्मैकं तत्र राजन्नपश्यन् ॥ ७.१८०.४३ ॥
ఆ హద్దులేని, భయంకర పలాయనంలో అన్ని దిక్కులు శూన్యంగా కనిపిస్తుండగా, రాజా, ఆ ఆయుధ వర్షంలో ఛాతితో ముందుకు సాగుతున్న కర్ణుడిని అక్కడ ఒంటరిగా చూశారు.
7.180.44
ततो बाणैरावृणोदन्तरिक्षं ।
दिव्यां मायां योधयन्राक्षसस्य।
हीमान्कुर्वन्दुष्करं चार्यकर्म ।
नैवामुह्यत्संयुगे सूतपुत्रः ॥ ७.१८०.४४ ॥
అప్పుడు అతను బాణాలతో ఆకాశాన్ని కప్పివేశాడు; రాక్షసుని దివ్య మాయతో పోరాడుతూ. సిగ్గుగలవాడై కఠినమైన, ఉత్తమ కర్మను చేస్తున్నా, యుద్ధంలో సూతపుత్రుడు మోహంలో పడలేదు.
7.180.45
ततो भीताः समुदैक्षन्त कर्णं ।
राजन्सर्वे सैन्धवा बाह्लिकाश्च।
असम्मोहं पूजयन्तोऽस्य सङ्ख्ये ।
सम्पश्यन्तो विजयं राक्षसस्य ॥ ७.१८०.४५ ॥
అప్పుడు భయభ్రాంతులైన సైంధవులు, బాహ్లికులు అందరూ, ఓ రాజా, కర్ణుని వైపు చూశారు. యుద్ధంలో అతని అచంచలతను గౌరవిస్తూ, రాక్షసుని విజయాన్ని చూస్తూ.
7.180.46
तेनोत्सृष्टा चक्रयुक्ता शतघ्नी ।
समं सर्वांश्चतुरोऽश्वाञ्जघान।
ते जानुभिर्जगतीमन्वपद्य… ।
न्गतासवो निर्दशनाक्षिजिह्वाः ॥ ७.१८०.४६ ॥
అతడు విసిరిన చక్రయుక్త శతఘ్ని నాలుగు గుర్రాలను, అన్నింటినీ ఒకేసారి చంపింది. అవి మోకాళ్లపై భూమిపై కూలిపోయాయి… ప్రాణం లేక, పళ్లు, కళ్లు, నాలుకలు బయటకు చాచి.
7.180.47
ततो हताश्वादवरुह्य याना… ।
दन्तर्मनाः कुरुषु प्राद्रुवत्सु।
दिव्ये चास्त्रे मायया वध्यमाने ।
नैवामुह्यच्चिन्तयन्त्प्राप्तकालम् ॥ ७.१८०.४७ ॥
అప్పుడు చంపబడిన గుర్రాల నుండి రథం దిగి… కురువులు పారిపోతుండగా విచారమైన మనసుతో, దివ్య అస్త్రాలచేత, మాయచేత చంపబడుతున్నప్పుడు కూడా అతడు ఏమాత్రం మోహించలేదు, తగిన కాలాన్ని ఆలోచిస్తూ.
7.180.48
ततोऽब्रुवन्कुरवः सर्व एव ।
कर्णं दृष्ट्वा घोररूपां च मायाम्।
शक्त्या रक्षो जहि कर्णाद्य तूर्णं ।
नश्यन्त्येते कुरवो धार्तराष्ट्राः ॥ ७.१८०.४८ ॥
అప్పుడు కురువులంతా కర్ణునితో అన్నారు, భయంకర రూపమైన మాయను చూసి: 'కర్ణా, ఇప్పుడే శక్తితో ఆ రాక్షసుని త్వరగా చంపు; ఈ కురువులు, ధృతరాష్ట్రుని కుమారులు నశించిపోతున్నారు.'
7.180.49
करिष्यतः किञ्च नो भीमपार्थौ ।
तपन्तमेनं जहि पापं निशीथे।
यो नः सङ्ग्रामाद्धोररूपाद्विमुच्ये… ।
त्स नः पार्थान्सबालान्योधयेत ॥ ७.१८०.४९ ॥
భీమార్జునులు మనకేమి చేస్తారు? అర్ధరాత్రి వేళ ఈ పాపిని, దహించుచున్న వీనిని సంహరించు. భయంకర రూపంతో మనలను యుద్ధం నుండి విడిపించేవాడు… ఆ పార్థులను, వారి బాలురతో సహా, యుద్ధం చేయునట్లు చేయును.
7.180.50
तस्मादेनं राक्षसं घोररूपं ।
शक्त्या जहि त्वं दत्तया वासवेन।
मा कौरवाः सर्व एवेन्द्रकल्पा ।
रात्रियुद्धे कर्ण नेशुः सयोधाः ॥ ७.१८०.५० ॥
కాబట్టి ఈ భయంకర రూపంగల రాక్షసుని, ఇంద్రుడు ఇచ్చిన శక్తితో నీవు సంహరించు. కర్ణా, రాత్రి యుద్ధంలో ఇంద్రునితో సమానులైన కౌరవులందరూ తమ యోధులతో సహా నశించకుండునట్లు చూడు.
7.180.51
स वध्यमानो रक्षसा वै निशीथे ।
दृष्ट्वा राजंस्त्रास्यमानं बलं च।
महच्छ्रुत्वा निनदं कौरवाणां ।
मतिं दध्रे शक्तिमोक्षाय कर्णः ॥ ७.१८०.५१ ॥
రాజా, అర్ధరాత్రి రాక్షసునిచే బాధింపబడుతూ, సైన్యం భయపడుతుండగా చూసి, కౌరవుల మహా ఆక్రందన విని, కర్ణుడు శక్తిని విడిచిపెట్టాలని నిశ్చయించుకున్నాడు.
7.180.52
स वै क्रुद्धः सिंह इवात्यमर्षी ।
नामर्षयन्प्रतिघातं रणेऽसौ।
शक्तिं श्रेष्ठां वैजयन्तीमसह्यां ।
समाददे तस्य वधं चिकीर्षन् ॥ ७.१८०.५२ ॥
అతడు కోపించిన సింహంలా అత్యంత అసహనుడై, యుద్ధంలో అడ్డంకిని సహించక, ఆ (రాక్షసుని) వధించగోరి, శ్రేష్ఠమైన, సహింపరాని వైజయంతీ శక్తిని చేపట్టాడు.
7.180.53
याऽसौ राजन्निहिता वर्षपूगा… ।
न्वधायाजौ सत्कृता फल्गुनस्य।
यां वै प्रादात्सूत पुत्राय शक्रः ।
शक्तिं श्रेष्ठां कुण्डलाभ्यां निमाय ॥ ७.१८०.५३ ॥
ఓ రాజా, ఎన్నో సంవత్సరాలుగా ఉంచబడిన, యుద్ధంలో ఫల్గునుని (అర్జునుని) వధ కోసం గౌరవించబడిన, కుండలాలకు బదులుగా ఇంద్రుడు సూతపుత్రునికి ఇచ్చిన ఆ శ్రేష్ఠ శక్తి.
7.180.54
तां वै शक्तिं लेलिहानां प्रदीप्तां ।
पाशैर्युक्तामन्तकस्येव जिह्वाम्।
मृत्योः स्वसारं ज्वलितामिवोल्कां ।
वैकर्तनः प्राहिणोद्राक्षसाय ॥ ७.१८०.५४ ॥
ఆ మండుతూ నాలుకలు చాచిన శక్తిని — యముని పాశాలతో కట్టబడిన నాలుకలా, మృత్యువు సోదరిలా, మండే ఉల్కలా ఉన్నదానిని — వైకర్తనుడు (కర్ణుడు) రాక్షసునిపై విసిరాడు.
7.180.55
तामुत्तमां परकायावहन्त्रीं ।
दृष्ट्वा शक्तिं बाहुसंस्थां ज्वलन्तीम्।
भीतं रक्षो विप्रदुद्राव राजन् ।
कृत्वाऽऽत्मानं विन्ध्यतुल्यप्रमाणम् ॥ ७.१८०.५५ ॥
ఓ రాజా, శత్రుదేహాలను సంహరించే ఆ ఉత్తమ, మండే శక్తి చేతిలో ఉండటం చూసి భయపడిన రాక్షసుడు తనను వింధ్య పర్వతమంత పెద్దగా చేసుకుని పారిపోయాడు.
7.180.56
दृष्ट्वा शक्तिं कर्णबाह्वन्तरस्थां ।
नेदुर्भूतान्यन्तरिक्षे नरेन्द्र।
ववुर्वातास्तुमुलाश्चापि राज… ।
न्सनिर्घाता चाशनिर्गां जगाम ॥ ७.१८०.५६ ॥
కర్ణుని బాహువుల మధ్య నిలిచిన ఆ శక్తిని చూసి, ఓ నరేంద్రా, ఆకాశంలో ప్రాణులు ధ్వనించాయి; భయంకర గాలులు వీచాయి; రాజా… పిడుగులతో కూడిన మెరుపు భూమిపై పడింది.
7.180.57
सा तां मायां भस्म कृत्वा ज्वलन्ती ।
भित्त्वा गाढं हृदयं राक्षसस्य।
ऊर्ध्वं ययौ दीप्यमाना निशायां ।
नक्षत्राणामन्तराण्याविवेश ॥ ७.१८०.५७ ॥
ఆ మాయను భస్మం చేసి, మండుతూ, రాక్షసుని హృదయాన్ని గాఢంగా చీల్చి, ప్రకాశిస్తూ రాత్రిలో పైకి వెళ్ళి నక్షత్రాల మధ్యకు ప్రవేశించింది.
7.180.58
स निर्भिन्नो विविधैरस्त्रपूगै… ।
र्दिव्यैर्नागैर्मानुषै राक्षसैश्च।
नदन्नादान्विविधान्भैरवांश्च ।
प्राणानिष्टांस्त्याजितः शक्रशक्त्या ॥ ७.१८०.५८ ॥
వివిధ అస్త్రసమూహాలతో, దివ్య, నాగ, మానుష, రాక్షస అస్త్రాలతో అతడు చీల్చబడ్డాడు; భయంకర నాదాలు చేస్తూ ఇంద్రశక్తి చేత ప్రియమైన ప్రాణాలను విడిచాడు.
7.180.59
इदं चान्यच्चित्रमाश्चर्यरूपं ।
चकारासौ कर्म शत्रुक्षयाय।
तस्मिन्काले शक्तिनिर्भिन्नमर्मा ।
बभौ राजञ्शैलमेघप्रकाशः ॥ ७.१८०.५९ ॥
ఇంకొక అద్భుతమైన కార్యాన్ని అతడు శత్రువుల నాశనానికి చేశాడు. ఆ సమయంలో, శక్తి చేత మర్మస్థలాలు చీలిన అతడు, ఓ రాజా, పర్వత మేఘంలా ప్రకాశించాడు.
7.180.60
ततोऽन्तरिक्षादपतद्गतासुः ।
स राक्षसेन्द्रो भुवि भिन्नदेहः।
अवाक्शिराः स्तब्धगात्रो विजिह्वो ।
घटोत्कचो महदास्थाय रूपम् ॥ ७.१८०.६० ॥
అప్పుడు ఆకాశం నుండి, ప్రాణం పోయి, శరీరం చీలి, తల క్రిందికి, అంగాలు బిగుసుకొని, నాలుక బయటికి వేలాడుతూ, పెద్ద రూపం ధరించిన ఆ రాక్షసరాజు ఘటోత్కచుడు భూమిపై పడ్డాడు.
7.180.61
स तद्रूपं भैरवं भीमकर्मा ।
भीमं कृत्वा भैमसेनिः पपात।
हतोऽप्येवं तव सैन्यैकदेश… ।
मपोथयत्स्वेन देहेन राजन् ॥ ७.१८०.६१ ॥
భయంకర కర్మలు చేసిన భీముని కుమారుడు ఆ భయంకర, భీషణ రూపం ధరించి పడిపోయాడు. ఈ విధంగా మరణించినా, ఓ రాజా, తన స్వంత దేహంతోనే నీ సైన్యంలోని ఒక భాగాన్ని నలిపివేశాడు.
7.180.62
पतद्रक्षः स्वेन कायेन तूर्ण… ।
मतिप्रमाणेन विवर्धता च।
प्रियं कुर्वन्पाण्डवानां गतासु… ।
रक्षौहिणीं तव तूर्णं जघान ॥ ७.१८०.६२ ॥
పడిపోతున్న ఆ రాక్షసుడు తన స్వంత శరీరంతో వేగంగా … అతి పెద్దదిగా పెరుగుతూ, పాండవులకు ప్రియం చేస్తూ, వేగంగా నీ రక్షౌహిణీ సైన్యాన్ని చంపాడు.
7.180.63
ततो मिश्राः प्राणदन्सिंहनादै… ।
र्भेर्यः शङ्खा मुरजाश्चानकाश्च।
दग्धां मायां निहतं राक्षसं च ।
दृष्ट्वा हृष्ट्वाः प्राणदन्कौरवेयाः ॥ ७.१८०.६३ ॥
అప్పుడు సింహనాదాలతో కలిసి … భేరులు, శంఖాలు, మురజాలు, ఆనకాలు మ్రోగాయి; మాయ దగ్ధమై రాక్షసుడు చంపబడ్డాడని చూసి సంతోషించిన కౌరవులు గర్జించారు.
7.180.64
ततः कर्णः कुरुभिः पूज्यमानो ।
यथा शक्रो वृत्रवधे मरुद्भिः।
अन्वारूढस्तव पुत्रस्य यानं ।
हृष्टश्चापि प्राविशत्तत्स्वसैन्यम् ॥ ७.१८०.६४ ॥
అప్పుడు కౌరవులచే గౌరవించబడిన కర్ణుడు, వృత్రవధ సమయంలో మరుత్తులతో కూడిన ఇంద్రునిలా, నీ కుమారుని రథంపై ఎక్కి సంతోషంతో తన సైన్యంలో ప్రవేశించాడు.