Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

महाभारत · अध्याय 7.195

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

7.195.1

अधर्मेण हतं श्रुत्वा धृष्टद्युम्नेन सञ्जय ।
ब्राह्मणं पितरं वृद्धमश्वत्थामा किमब्रवीत् ॥ ७.१९५.१ ॥

हे संजया, धृष्टद्युम्नाने अधर्माने आपल्या वृद्ध ब्राह्मण पित्याला मारले हे ऐकून अश्वत्थामा काय म्हणाला?

7.195.2

मानवं वारुणाग्नेयं ब्राह्ममस्त्रं च वीर्यवान् ।
ऐन्द्रं नारायणं चैव यस्मिन्नित्यं प्रतिष्ठितम् ॥ ७.१९५.२ ॥

पराक्रमी अश्वत्थाम्यात ठायी मानव, वारुण, आग्नेय, ब्राह्म, ऐंद्र आणि नारायण अस्त्रे सदैव स्थिर होती.

7.195.3

तमधर्मेण धर्मिष्ठं धृष्टद्युम्नेन संयुगे ।
श्रुत्वा निहतमाचार्यं सोऽश्वत्थामा किमब्रवीत् ॥ ७.१९५.३ ॥

युद्धात धृष्टद्युम्नाने अधर्माने मारलेल्या त्या धर्मिष्ठ आचार्यांबद्दल ऐकून अश्वत्थामा काय म्हणाला?

7.195.4

येन रामादवाप्येह धनुर्वेदं महात्मना ।
प्रोक्तान्यस्त्राणि दिव्यानि पुत्राय गुणकाङ्क्षिणा ॥ ७.१९५.४ ॥

येथे परशुरामाकडून धनुर्वेद प्राप्त करून, गुणांची इच्छा धरून आपल्या पुत्राला दिव्य अस्त्रे शिकवणारे ते महात्मा.

7.195.5

एकमेव हि लोकेऽस्मिन्नात्मतो गुणवत्तरम् ।
इच्छन्ति पुरुषाः पुत्रं लोके नान्यं कथञ्चन ॥ ७.१९५.५ ॥

या जगात माणसे स्वतःपेक्षा अधिक गुणवान असा एकच पुत्र इच्छितात, दुसरे काहीही नव्हे.

7.195.6

आचार्याणां भवन्त्येव रहस्यानि महात्मनाम् ।
तानि पुत्राय वा दद्युः शिष्यायानुगताय वा ॥ ७.१९५.६ ॥

महात्मा आचार्यांकडे रहस्ये असतातच; ती ते आपल्या पुत्राला किंवा अनुगामी शिष्याला देऊ शकतात.

7.195.7

स शिष्यः प्राप्य तत्सर्वं सविशेषं च सञ्जय ।
शूरः शारद्वतीपुत्रः सङ्ख्ये द्रोणादनन्तरः ॥ ७.१९५.७ ॥

संजया, तो शिष्य सर्व काही, त्यातील विशेषांसह मिळवून, युद्धात शूर शारद्वतीपुत्र, द्रोणानंतर दुसरा होता.

7.195.8

रामस्य तु समः शस्त्रे पुरन्दरसमो युधि ।
कार्तवीर्यसमो वीर्ये बृहस्पतिसमो मतौ ॥ ७.१९५.८ ॥

शस्त्रात तो रामासमान होता; युद्धात पुरंदराप्रमाणे (इंद्राप्रमाणे) होता; वीर्यात कार्तवीर्यासमान होता; मतीत बृहस्पतीसमान होता.

7.195.9

महीधरसमः स्थैर्ये तेजसाऽग्निसमो युवा ।
समुद्र इव गाम्भीर्ये क्रोधे चाशीविषोपमः ॥ ७.१९५.९ ॥

स्थिरतेत तो पर्वतासमान होता; तेजात अग्नीसमान तरुण; गांभीर्यात समुद्रासारखा; रागात विषारी सर्पासारखा होता.

7.195.10

स रथी प्रथमो लोके दृढधन्वा जितक्लमः ।
शीघ्रोऽनिल इवाक्रन्दे चरन्क्रुद्ध इवान्तकः ॥ ७.१९५.१० ॥

तो जगात प्रथम रथी होता; दृढ धनुर्धर, थकव्यावर जिंकणारा; युद्धगर्जनेत वाऱ्यासारखा वेगवान; रागावलेल्या यमासारखा संचार करणारा.

7.195.11

अस्यता येन सङ्ग्रामे धरण्यभिनिपीडिता ।
मेघस्तनितनिर्घोषं कम्पते भयविह्वलाः।
यो न व्यथति सङ्ग्रमे वीरः सत्यपराक्रमः ॥ ७.१९५.११ ॥

ज्याच्या बाणांनी युद्धात धरणी पीडित होऊन मेघगर्जनेसारख्या आवाजाने भयाने थरथरते; जो युद्धात विचलित होत नाही, सत्य पराक्रमी असा वीर.

7.195.12

वेदस्नातो व्रतस्नातो धनुर्वेदे च पारगः ।
महोदधिरिवाक्षोभ्यो रामो दाशरथिर्यथा ॥ ७.१९५.१२ ॥

वेदांत स्नात, व्रताने पवित्र, धनुर्वेदात पारंगत; महासागरासारखा अक्षोभ्य, दशरथपुत्र रामासारखा.

7.195.13

तमधर्मेण धर्मिष्ठं धृष्टद्युम्नेन संयुगे ।
श्रुत्वा निहतमाचार्यमश्वत्थामा किमब्रवीत् ॥ ७.१९५.१३ ॥

युद्धात धर्मिष्ठ आचार्यांना धृष्टद्युम्नाने अधर्माने ठार मारले हे ऐकून अश्वत्थामा काय म्हणाला?

7.195.14

धृष्टद्युम्नस्य यो मृत्युः सृष्टस्तेन महात्मना ।
यथा द्रोणस्य पाञ्चाल्यो यज्ञसेनसुतोऽभवत् ॥ ७.१९५.१४ ॥

त्या महात्म्याने धृष्टद्युम्नासाठी निर्माण केलेला मृत्यू यज्ञसेनाचा पुत्र पांचाल्य याच्या द्वारे द्रोणावर आला.

7.195.15

तं नृशंसेन पापेन क्रूरेणादीर्घदर्शिना ।
श्रुत्वा निहतमाचार्यमश्वत्थामा किमब्रवीत् ॥ ७.१९५.१५ ॥

त्या नृशंस, पापी, क्रूर आणि अदूरदर्शी माणसाने आचार्यांना ठार मारले हे ऐकून अश्वत्थामा काय म्हणाला?