มหาภารตะ · อัธยายะ 7.2

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

อ่านพร้อมความหมาย

7.2.1

हतं भीष्ममथाधिरथिर्विदित्वा ।
भिन्नां नावं वारिधावत्यगाधे।
सोदर्यवद्व्यसनात्सूतपुत्रः ।
संतारयिष्यंस्तव पुत्रस्य सेनाम् ॥ ७.२.१ ॥

เมื่อทราบว่าภีษมะถูกสังหารแล้ว กรรณะบุตรของสารถีจึงตั้งใจจะพาทัพของพระโอรสของท่านข้ามไป เหมือนพี่ชายช่วยน้องในยามวิบัติ เพราะกองทัพนั้นเปรียบดังเรือแตกกลางมหาสมุทรที่ลึกไม่มีที่สุด

7.2.2

श्रुत्वा तु कर्णः पुरुषेन्द्रमच्युतं ।
निपातितं शान्तनवं महारथम्।
अथोपयायात्सहसारिकर्षणो ।
धनुर्धराणां प्रवरस्तदा नृप ॥ ७.२.२ ॥

เมื่อได้ยินว่าภีษมะ บุตรของศันตนุ มหารถผู้เป็นยอดบุรุษ ถูกโค่นลงแล้ว กรรณะผู้เป็นเลิศในหมู่นักธนูและผู้ทำลายศัตรู จึงรีบมาถึงที่นั้นในทันที ข้าแต่พระราชา

7.2.3

हते तु रथसत्तमे परैर्निमज्जतीं नावमिवार्णवे कुरून् ।
पितेव पुत्रांस्त्वरितोऽभ्ययात्ततः सन्तारयिष्यंस्तव पुत्रस्य सेनाम् ॥ ७.२.३ ॥

เมื่อยอดมหารถถูกสังหารด้วยมือศัตรู กรรณะรีบเข้าไปดุจบิดาที่รีบไปหาบุตรทั้งหลาย เพื่อพาทัพของพระโอรสของท่านข้ามไป เพราะเหล่าเการพกำลังจมลงต่อหน้าข้าศึกเหมือนเรือจมลงในทะเล

सम्मृज्य दिव्यं धनुराततज्यं स रामदत्तं रिपुसङ्घहन्ता ।
बाणांश्च कालानलवायुकल्पानुल्लालयन्वाक्यमिदं बभाषे।
यस्मिन्धृतिर्बुद्धिपराक्रमौजः सत्यं स्मृतिर्वीरगुणाश्च सर्वे ।
अस्त्राणि दिव्यान्यथ संनतिह्रीः प्रिया च वागनसूया च भीष्मे ॥ ७.२.४ ॥

กรรณะผู้สังหารกองทัพศัตรู เช็ดคันธนูทิพย์ที่พระรามประทานให้ขึงสายให้ตึง แล้วเหวี่ยงลูกศรดุจกาลาคนีและลมพายุ จึงกล่าวถ้อยคำนี้ว่า ในภีษมะมีความมั่นคง ปัญญา ความกล้าหาญ และพละกำลัง มีความจริง มีความจำ มีคุณความกล้าทั้งปวง มีทิพยอาวุธ มีความถ่อมตน มีความละอาย มีวาจาอันเป็นที่รักและไม่ริษยา

7.2.5

सदा कृतज्ञे द्विजशत्रुघातके सनातनं चन्द्रमसीव लक्ष्मीः ।
स चेत्प्रशान्तः परवीरहन्ता मन्ये हतानेव च सर्ववीरान् ॥ ७.२.५ ॥

ผู้ที่กตัญญูอยู่เสมอ ผู้สังหารศัตรูของพราหมณ์ ผู้เปรียบดังลักษมีอันนิรันดร์ที่อยู่ในดวงจันทร์ ถ้าท่านผู้นั้นสงบลงแล้ว ข้าพเจ้าเห็นว่าผู้สังหารวีรบุรุษของศัตรูนั้นก็ถูกสังหารเสียแล้ว พร้อมวีรบุรุษทั้งปวง

7.2.6

नेह ध्रुवं किङ्चन जातु विद्यते। लोके ह्यस्मिन्कर्मणोऽनित्ययोगात् ।
सूर्योदये को हि विमुक्तसङ्शयो भावं कुर्वीतार्यमहाव्रते हते ॥ ७.२.६ ॥

ในโลกนี้ไม่มีสิ่งใดที่แน่นอนเลย เพราะการผูกพันด้วยกรรมนั้นไม่เที่ยง เมื่อพระอาทิตย์ขึ้น ใครเล่าจะปราศจากความสงสัยแล้วตั้งใจมั่นได้ เมื่อผู้ประพฤติวัตรอันประเสริฐยิ่งถูกสังหารลงแล้ว

7.2.7

वसुप्रभावे वसुवीर्यसंभवे गते वसूनेव वसुंधराधिपे ।
वसूनि पुत्रांश्च वसुंधरां तथा कुरूंश्च शोचध्वमिमां च वाहिनीम् ॥ ७.२.७ ॥

ข้าแต่ผู้มีอานุภาพดุจวสุ ผู้เกิดจากกำลังของวสุ เมื่อเจ้าแห่งแผ่นดินผู้เปรียบดังวสุได้จากไปแล้ว ขอท่านจงโศกเศร้าถึงวสุทั้งหลาย ถึงบุตรทั้งหลาย ถึงแผ่นดิน ถึงเการพ และถึงกองทัพนี้เถิด

7.2.8

महाप्रभावे वरदे निपातिते लोकेश्वरे शास्तरि चामितौजसि ।
पराजितेषु भरतेषु दुर्मनाः कर्णो भृशं न्यश्वसदश्रु वर्तयन् ॥ ७.२.८ ॥

เมื่อเจ้าแห่งโลกผู้มีอานุภาพยิ่งใหญ่ ผู้ประทานพร ผู้ปกครองผู้มีพลังอันหาประมาณมิได้ ถูกโค่นลงแล้ว และพวกภรตะถูกพ่ายแพ้ กรรณะผู้มีใจเศร้าหมอง ถอนใจยาวและหลั่งน้ำตา

7.2.9

इदं च राधेयवचो निशम्य सुताश्च राजंस्तव सैनिकाश्च ह ।
परस्परं चुक्रुशुरार्तिजं मुहुस्तदाश्रु नेत्रैर्मुमुचुश्च शब्दवत् ॥ ७.२.९ ॥

ข้าแต่พระราชา เมื่อบรรดาโอรสและทหารของพระองค์ได้ยินถ้อยคำของราธเตยะเช่นนี้ ต่างก็ร้องไห้คร่ำครวญด้วยความทุกข์ถึงกันและกันซ้ำแล้วซ้ำเล่า และหลั่งน้ำตาจากดวงตาพร้อมเสียงร่ำไห้

7.2.10

प्रवर्तमाने तु पुनर्महाहवे विगाह्यमानासु चमूषु पार्थिवैः ।
अथाब्रवीद्धर्षकरं तदा वचो रथर्पभान्सर्वमहारथर्षभः ॥ ७.२.१० ॥

เมื่อมหาสงครามกลับระอุขึ้นอีก และกองทัพของเหล่าพระราชาถาโถมเข้าสู่การรบ ผู้เป็นยอดแห่งมหารถทั้งปวงจึงกล่าวถ้อยคำที่ให้กำลังใจแก่เหล่าวีรบุรุษผู้เป็นยอดรถในครานั้น

7.2.11

जगत्यनित्ये सततं प्रधावति प्रचिन्तयन्नस्थिरमद्य लक्षये ।
भवत्सु तिष्ठत्स्विह पातितो मृधे निरिप्रकाशः कुरुपुङ्गवः कथम् ॥ ७.२.११ ॥

โลกนี้ไม่เที่ยงและดำเนินไปไม่หยุดยั้ง เมื่อข้าพเจ้าพิจารณาเช่นนี้ ก็เห็นความไม่แน่นอนของสิ่งทั้งปวงในวันนี้ ขณะที่พวกท่านยืนอยู่ที่นี่ เหตุใดยอดวัวแห่งเการพจึงล้มลงในสนามรบ และสูญเสียรัศมีไปได้

7.2.12

निपातिते शान्तनवे महारथे दिवाकरे भूतलमास्थिते यथा ।
न पार्थिवाः सोढुमलं धनंजयं गिरिप्रवोढारमिवानिलं द्रुमाः ॥ ७.२.१२ ॥

เมื่อบุตรของศันตนุ มหารถผู้ยิ่งใหญ่ ล้มลงดุจพระอาทิตย์ที่ลับลงสู่พื้นพิภพ เหล่ากษัตริย์ก็ไม่อาจต้านทานธนัญชัยได้ เหมือนต้นไม้ที่ไม่อาจต้านทานลมที่พัดภูเขาให้ล้มลง

7.2.13

हतप्रधानं त्विदमार्तरूपं परैर्हतोत्साहमनाथमद्य वै ।
मर्या कुख्णां परिपाल्यमाहवे बलं यथा तेन महात्मना तथा ॥ ७.२.१३ ॥

กองทัพนี้ผู้เป็นประธานถูกสังหารแล้ว ตกอยู่ในสภาพทุกข์ระทม ขวัญกำลังถูกศัตรูทำลาย วันนี้จึงไร้ผู้คุ้มครอง ดังที่ผู้มีใจสูงนั้นเคยคุ้มครองกองทัพในสนามรบฉันใด ก็ต้องคุ้มครองฉันนั้นในบัดนี้…

7.2.14

समाहिते चात्मनि भारमीदृशं जगत्तथाऽनित्यमिदं च लक्षये ।
निपातितं चाहवशौण्डमाहखे कथं नु कुर्यामहमीदृशे भयम् ॥ ७.२.१४ ॥

เมื่อข้าพเจ้าตั้งจิตมั่นอยู่กับภาระอันหนักเช่นนี้ เห็นโลกนี้ไม่เที่ยงเช่นนี้ และเห็นท่านผู้เคยภาคภูมิในการรบต้องล้มลงในสมรภูมิ ข้าพเจ้าจะทำอย่างไรได้เล่า ในภาวะที่หวาดกลัวเช่นนี้

7.2.15

अहं तु तान्कुरुवृषभानजिह्मगैः प्रवेशयन्यमसदनं चरन्रणे ।
यशः परं जगति विभाव्य वर्तिता परैर्हतो भुवि शयिताथवा पुनः ॥ ७.२.१५ ॥

ส่วนข้าพเจ้าจะเคลื่อนไปในสงคราม ส่งยอดวัวแห่งเการพเหล่านั้นด้วยลูกศรที่ไม่คดเข้าสู่ที่อยู่ของพระยม เมื่อพิจารณาถึงเกียรติยศอันสูงสุดในโลก ข้าพเจ้าจะถูกทิ้งให้นอนบนแผ่นดิน หรือถูกศัตรูสังหารอีกครั้งหนึ่ง

7.2.16

युधिष्ठिरो धृतिमतिसत्यसत्ववान् वृकोदरो गजशततुल्यविक्रमः ।
तथार्जुनस्त्रिदशवरात्मजो युवा न तद्बलं सुजयमिहामरैरपि ॥ ७.२.१६ ॥

ยุธิษฐิระผู้มีความมั่นคง ปัญญา ความจริง และพลัง วฤโกทระผู้มีกำลังเทียบได้กับช้างนับร้อยเชือก และอรชุน บุตรผู้หนุ่มของยอดเทพ กองทัพนั้นย่อมไม่อาจพิชิตได้ง่ายที่นี่ แม้แต่โดยเหล่าเทพอมตะ

7.2.17

यमौ रणे यत्र यमोपमौ बले ससात्यकिर्यत्र च देवकीसुतः ।
न तद्बलं कापुरुषोऽभ्युपेयिवान्निवर्तते भृत्युमुखादिवासुभृत् ॥ ७.२.१७ ॥

ที่ซึ่งพี่น้องทั้งสองผู้เหมือนพระยมในสนามรบอยู่ และพร้อมด้วยสาตยกีและพระกฤษณะ โอรสของเทวกี ผู้ขลาดเขลาที่เข้าไปใกล้กองทัพนั้นย่อมหันหลังกลับ ดุจสัตว์มีชีวิตที่กลับมาจากปากของความตาย

7.2.18

तपोऽभ्युदीर्णं तपसैव बाध्यते बलं बलेनैव तथा मनस्विभिः ।
मनश्च मे शत्रुनिवारणे ध्रुं स्वरक्षणे चाचलवद्व्यवस्थितम् ॥ ७.२.१८ ॥

ตบะที่รุ่งเรืองขึ้นย่อมถูกข่มด้วยตบะเท่านั้น และพละกำลังถูกข่มด้วยพละกำลังเท่านั้น และเช่นเดียวกันโดยผู้มีใจมั่นคง ใจของข้าพเจ้าก็ตั้งมั่นดุจภูเขาทั้งในการขัดขวางศัตรูและในการคุ้มครองตนเอง

7.2.19

एवं चैषां बाधमानः प्रभावं गत्वैवाहं ताञ्जयाम्यद्य सूत ।
मित्रद्रोहो मर्षणीयो न मेऽयं भग्ने सैन्ये यः समेयात्स मित्रम् ॥ ७.२.१९ ॥

ดังนั้น ข้าพเจ้าจะข่มอำนาจของพวกเขาและไปพิชิตพวกเขาในวันนี้ ข้าแต่สารถี การทรยศต่อมิตรเป็นสิ่งที่ข้าพเจ้าอดทนไม่ได้ ผู้ใดมาหาข้าพเจ้าเมื่อกองทัพพ่ายแพ้ ผู้นั้นคือมิตรของข้าพเจ้า

7.2.20

कर्तास्म्येतत्सत्पुरुषार्यकर्म त्यक्त्वा प्राणाननुयास्यामि भीष्मम् ।
सर्वान्सङ्ख्ये शत्रुशङ्घान्हनिष्ये हतस्तैर्वा वीरलोकं प्रपत्स्ये ॥ ७.२.२० ॥

ข้าพเจ้าจะกระทำการอันสมควรแก่สัตบุรุษและผู้ประเสริฐ สละชีวิตแล้วจะตามไปยังภีษมะ ในการรบข้าพเจ้าจะสังหารกองทัพศัตรูทั้งปวง หรือถ้าถูกพวกเขาสังหาร ข้าพเจ้าจะไปถึงโลกของวีรบุรุษ

7.2.21

संप्राक्रुष्टे रुदितस्त्रीकुमारे पराहते पौरुषे धार्तराष्ट्रे ।
मया कृत्यमिति जानामि सूत तस्माद्राज्ञस्त्वद्य शत्रून्विजेष्ये ॥ ७.२.२१ ॥

สตรีและเด็กกำลังร้องไห้คร่ำครวญดังลั่น และความกล้าหาญของพวกธารตราษฎร์ถูกทำลายลงแล้ว ข้าแต่สารถี ข้าทราบว่านี่คือหน้าที่ของข้า ดังนั้นวันนี้ข้าจะพิชิตศัตรูของพระราชา

7.2.22

कुरून्रक्षन्पाण्डुपुत्राञ्जिघांसंस्त्यक्त्वा प्राणान्घोररूपे रणेऽस्मिन् ।
सर्वान्सङ्ख्ये शत्रुसङ्घान्निहत्य दास्याम्यहं धर्म… ॥ ७.२.२२ ॥

ข้าจะปกป้องชาวกุรุ ปรารถนาจะสังหารบุตรของปาณฑุ สละชีวิตในสนามรบอันน่าสะพรึงกลัวนี้ เมื่อได้สังหารกองทัพศัตรูทั้งหมดในการรบแล้ว ข้าจะมอบ... ธรรม...

7.2.23

निबध्यतां मे कवचं विचित्रं हैमं शुभ्रं मणिरत्नावभासि ।
शिरस्त्राणं चार्कसमानभासं धनुः शरांश्चाग्निविपाहिकल्पान् ॥ ७.२.२३ ॥

จงสวมเกราะทองอันงดงามของข้าให้ เกราะที่ประดับด้วยอัญมณีและรัตนะเปล่งประกาย และหมวกเกราะที่สว่างเหมือนดวงอาทิตย์ คันธนู และลูกศรที่เหมือนไฟและงูพิษ

7.2.24

उपासङ्गान्पोडश योजयन्तु धनूम्पि दिव्यानि तथाऽऽहरन्तु ।
असींश्च शक्तीश्च गदाश्च गुर्वीः शङ्खं च जाम्बूनदचित्रनालम् ॥ ७.२.२४ ॥

จงผูกแล่งลูกศรทั้งสิบหกแล่งเข้าด้วยกัน และนำธนูทิพย์มาเถิด จงนำดาบ หอก และกระบองหนักมาด้วย และนำสังข์ที่มีก้านประดับด้วยทองชมพูนุทสีต่างๆ มาด้วย

7.2.25

इमां रौक्मीं नागकक्ष्यां विचित्रां ध्वजं जैत्रं दिव्यमिन्दीवराङ्कम् ।
श्लक्ष्णैर्वस्त्रैर्विप्रमृज्यानयन्तु चित्रां मालां चारुबद्धां सलाजाम् ॥ ७.२.२५ ॥

จงนำสายรัดช้างทองคำอันวิจิตรนี้มา และธงชัยแห่งชัยชนะ กับธงทิพย์ที่มีรูปดอกบัวสีน้ำเงิน จงเช็ดให้สะอาดด้วยผ้าอ่อนนุ่ม และนำพวงมาลัยสวยงามที่ผูกไว้อย่างประณีต พร้อมข้าวตอกมาด้วย

7.2.26

अश्वानग्र्यान्पाण्डुराभ्रप्रकाशान् पुष्टान्स्नातान्मन्त्रपूताभिरद्भिः ।
तप्तैर्भाण्डैः काञ्चनैरभ्युपेतान् शीघ्राञ्शीघ्रं सूतपुत्रानयस्व ॥ ७.२.२६ ॥

ข้าแต่บุตรของสารถี จงรีบนำม้าชั้นดีมาให้เร็วเข้า ม้าที่ขาวดุจเมฆ สมบูรณ์ อาบน้ำแล้วด้วยน้ำที่ชำระด้วยมนตร์ และประดับด้วยภาชนะทองคำที่ถูกเผาไฟ

7.2.27

रथं चाग्र्यं हेममालावनद्धं रत्नैश्चित्रं सूर्यचन्द्रप्रकाशैः ।
द्रव्यैर्युक्तं सम्प्रहारोपपन्नैर्बाहैर्युक्तं तूर्णमावर्तयस्व ॥ ७.२.२७ ॥

จงรีบหมุนรถศึกชั้นเลิศมาให้ รถที่ผูกด้วยพวงมาลัยทอง ประดับอัญมณีให้สว่างดุจพระอาทิตย์และพระจันทร์ พร้อมเครื่องรบ และเทียมด้วยสัตว์ลากจูงเรียบร้อยแล้ว

7.2.28

चित्राणि चापानि च वेगवन्ति ज्याश्चोत्तमाः सन्नहनोपपन्नाः ।
तूणांश्च पूर्णान्महतः शराणामासाद्य गात्रावरणानि चैव ॥ ७.२.२८ ॥

ได้นำธนูหลากสีที่แรงกล้า สายธนูชั้นเลิศที่ติดตั้งเกราะป้องกันมาแล้ว กับแล่งลูกศรใหญ่ที่เต็มเปี่ยม และเกราะป้องกันร่างกายด้วย

7.2.29

प्रायात्रिकं चानयताशु सर्वं पूर्णं कान्त्या वीरकांस्यां च हैमम् ।
आनीय मालामवबध्य चाङ्गे प्रवादयन्त्वाशु जयाय भेरीः ॥ ७.२.२९ ॥

จงรีบนำเครื่องใช้สำหรับการเดินทางทั้งหมดมา และภาชนะทั้งทองและสำริดของวีรบุรุษที่เปล่งประกาย แล้วจงผูกพวงมาลัยและสวมไว้ที่ร่างกาย และให้ตีกลองศึกทันทีเพื่อชัยชนะ

7.2.30

प्रयाहि मूताशु यतः किरीटी वृकोदरो धर्मसुतो यमौ च ।
तान्वा हनिष्यामि समेत्य सङ्ख्ये भीष्मो यथैष्यामि हतो द्विषद्भिः ॥ ७.२.३० ॥

ข้าแต่สารถี จงรีบขับรถไปยังที่ที่ผู้สวมมงกุฎ วฤโกทร บุตรของธรรม และฝาแฝดทั้งสองอยู่ ข้าจะพบและสังหารพวกเขาในการรบ หรือไม่ก็จะไปเหมือนภีษมะ ที่ถูกศัตรูสังหาร

7.2.31

यस्मिन्राजा सत्यधृतिर्युधिष्ठिरः समास्थितो भीमसेनार्जुनौ च ।
वासुदेवः सात्यकिः सृंजयाश्च मन्ये बलं तदजय्यं महीपैः ॥ ७.२.३१ ॥

ในกองทัพที่พระยุธิษฐิระผู้ตั้งมั่นในสัตย์ประทับอยู่ พร้อมด้วยภีมเสนและอรชุน วาสุเทพ สาตยกิ และเหล่าสฤญชัย ข้าคิดว่ากองทัพนั้นพระราชาทั้งหลายไม่อาจพิชิตได้

7.2.32

तं चेन्मृत्युः सर्वहरोऽभिरक्षेत्सदाऽप्रमत्तः समरे किरीटिनम् ।
तथापि हन्तास्मि समेत्य सङ्ख्ये यास्यामि वा भीष्ममुखो यमाय ॥ ७.२.३२ ॥

แม้ความตายผู้พรากทุกสิ่งจะคอยคุ้มครองผู้สวมมงกุฎนั้นในสนามรบ โดยไม่ประมาทอยู่เสมอ ข้าก็จะพบและสังหารเขาในการรบ หรือไม่ก็จะไปสู่ยมโลกโดยมีภีษมะนำหน้า

7.2.33

न त्वेवाहं न गमिष्यामि तेषां मध्ये शराणां तत्र चाहं ब्रवीमि ।
मित्रद्रुहो दुर्बलभक्तयो ये पापात्मानो न ममैते सहायाः ॥ ७.२.३३ ॥

แต่ข้าจะไม่ไปยังท่ามกลางลูกศรของพวกเขา และที่นั่นข้าขอกล่าวว่า ผู้ทรยศมิตร ผู้มีความภักดีอ่อนแอ และผู้มีจิตใจชั่วร้าย เหล่านั้นไม่ใช่พันธมิตรของข้า

7.2.34

समृद्धिमन्तं रथमुत्तमं दृढं सकूबरं हेमपरिष्कृतं शुभम् ।
पताकिनं वातजवैर्हयोत्तमैर्युक्तं समास्थाय ययौ जयाय ॥ ७.२.३४ ॥

เขาขึ้นรถศึกชั้นเลิศที่สมบูรณ์ มั่นคง มีคานและกล่องท้าย ประดับทอง เป็นมงคล มีธง เทียมด้วยม้าชั้นยอดที่เร็วดุจลม แล้วจึงออกไปเพื่อชัยชนะ

7.2.35

सम्पूज्यमानः कुरुभिर्महात्मा रथर्षभो देवगणैर्यथेन्द्रः ।
ययौ तदायोधनमुग्रधन्वा यत्रावसानं भरतर्षभस्य ॥ ७.२.३५ ॥

พระมหาบุรุษ วีรบุรุษแห่งรถศึก ผู้ยิ่งใหญ่ ซึ่งชาวกุรุให้ความเคารพบูชา ผู้มีธนูอันร้ายกาจ ได้เสด็จไปยังสนามรบนั้น ดุจพระอินทร์ที่เหล่าเทวดาบูชา ไปยังที่ซึ่งจุดจบของวีรบุรุษแห่งภรตะจะเกิดขึ้น

7.2.36

वरूथिना महता सध्वजेन सुवर्णमुक्तामणिरत्नमालिना ।
सदश्वयुक्तेन रथेन कर्णो मेघस्वनेनार्क इवामितौजाः ॥ ७.२.३६ ॥

กรรณะคำรามดุจเมฆ ไปด้วยรถศึกที่มีเพดานคลุมใหญ่ มีธงประดับ มีพวงมาลัยทอง มุกดา อัญมณี และรัตนะ เทียมด้วยม้าชั้นดี ดุจพระอาทิตย์ผู้มีพลังไร้ขอบเขต

7.2.37

हुताशनाभः स हुताशनप्रभे शुभः शुभे वै स्वरथे धनुर्धरः ।
स्थितो रराजाधिरथिर्महारथः स्वयं विमाने सुरराडिवास्थितः ॥ ७.२.३७ ॥

ประดุจไฟลุกโชน บนรถศึกของตนที่เป็นมงคลและสว่างดุจไฟ ผู้ถือธนูบุตรของอธิรถ ผู้เป็นมหารถีนั้นประทับยืนอยู่ และส่องแสงรุ่งโรจน์ ดุจพระราชาแห่งเทวดาที่ประทับยืนบนวิมานทิพย์ด้วยพระองค์เอง