ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 7.24
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.24.1
व्यथयेयुरिमे सेनां देवानामपि सञ्जय ।
आहवे ये न्यवर्तन्त वृकोदरमुखा नृपाः ॥ ७.२४.१ ॥
ହେ ସଞ୍ଜୟ, ଯୁଦ୍ଧରେ ପଛକୁ ଫେରିଥିବା ସେହି ରାଜାମାନେ — ଯେଉଁମାନଙ୍କ ଅଗ୍ରଭାଗେ ବୃକୋଦର ଥିଲେ — ଦେବତାଙ୍କ ସେନାକୁ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟଥିତ କରିପାରିଥାନ୍ତେ।
7.24.2
सम्प्रयुक्तः किलैवायं दिष्टैर्भवति पूरुषः ।
तस्मिन्नेव च सर्वार्थाः प्रदृश्यन्ते पृथग्विधाः ॥ ७.२४.२ ॥
ମଣିଷ ଦୈବ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ହିଁ ରହେ; ଏବଂ ତାହା ମଧ୍ୟରେ ହିଁ ନାନା ପ୍ରକାରର ସମସ୍ତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ।
7.24.3
दीर्घं विप्रोषितः कालमरण्ये जटिलोऽजिनी ।
अज्ञातश्चैव लोकस्य विजहार युधिष्ठिरः ॥ ७.२४.३ ॥
ଦୀର୍ଘକାଳ ବନରେ ନିର୍ବାସିତ, ଜଟାଧାରୀ ଓ ମୃଗଚର୍ମ ପରିହିତ ହୋଇ, ଜଗତ ପାଇଁ ଅଜ୍ଞାତ ରହି ଯୁଧିଷ୍ଠିର ବିଚରଣ କଲେ।
7.24.4
स एव महतीं सेनां समावर्तयदाहवे ।
किमन्यद्दैवसंयोगान्मम पुत्राभवाय च ॥ ७.२४.४ ॥
ସେ ହିଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମହାସେନାକୁ ପଛକୁ ଫେରାଇଲେ। ଦୈବ ସଂଯୋଗ ଛଡ଼ା ଆଉ କ'ଣ? ତାହା ମୋ ପୁଅମାନଙ୍କ ବିନାଶ ପାଇଁ ଘଟିଲା।
7.24.5
युक्त एव हि भाग्येन ध्रुवमुत्पद्यते नरः ।
स तथाऽऽकृष्यते तेन न यथा स्वयमिच्छति ॥ ७.२४.५ ॥
ଭାଗ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ହିଁ ମଣିଷ ନିଶ୍ଚିତରୂପେ ଜନ୍ମେ। ତଦ୍ୱାରା ସେ ତାହା ପରି ଟଣାଯାଏ ଯାହା ସେ ନିଜେ ଇଚ୍ଛା କରେ ନାହିଁ।
7.24.6
द्यूतव्यसनमासाद्य क्लेशितो हि युधिष्ठिरः ।
स पुनर्भागधेयेन सहायानुपलब्धवान् ॥ ७.२४.६ ॥
ଦ୍ୟୂତ-ବ୍ୟସନରେ ପଡ଼ି ଯୁଧିଷ୍ଠିର ପ୍ରକୃତରେ କ୍ଲେଶିତ ହେଲେ। ତଥାପି ଭାଗ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସେ ପୁନର୍ବାର ସହାୟକମାନଙ୍କୁ ପାଇଲେ।
7.24.7
अर्थे मे केकया लब्धाः काशिका कोसलाश्चये ।
चेदीनां चार्धमपरे मामे व समुपाश्रिताः ॥ ७.२४.७ ॥
ମୋ ପାଇଁ କେକୟ, କାଶୀ ଓ କୋଶଳମାନେ ମିଳିଲେ; ଚେଦିମାନଙ୍କର ଅଧା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ମୋରି ଆଶ୍ରୟ ନେଲେ।
7.24.8
पृथिवी भूयसी तात मम पार्थस्य नो तथा ।
इति मामब्रवीत्सूत मन्दो दुर्योधनः पुरा ॥ ७.२४.८ ॥
ହେ ତାତ, ପୃଥିବୀ ମୋର ହିଁ ଅଧିକ, ପାର୍ଥର ନୁହେଁ, ଆମର ମଧ୍ୟ ସେପରି ନୁହେଁ — ଏହା ମୂର୍ଖ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ପୂର୍ବରୁ ମୋତେ କହିଥିଲା, ହେ ସୂତ।
7.24.9
तस्य सेनासमूहस्य मध्ये द्रोणः सुरक्षितः ।
निहतः पार्षतेनाजौ किमन्यद्भागधेयतः ॥ ७.२४.९ ॥
ସେହି ସେନାସମୂହର ମଧ୍ୟରେ ସୁରକ୍ଷିତ ଦ୍ରୋଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ପାର୍ଷତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ହେଲେ; ଭାଗ୍ୟ ଛଡ଼ା ଆଉ କ'ଣ?
7.24.10
मध्ये राज्ञां महाबाहुं सदा युद्धाभिनन्दिनम् ।
सर्वास्त्रपारगं द्रोणं कथं मृत्युरुपेयिवान् ॥ ७.२४.१० ॥
ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମହାବାହୁ, ସଦା ଯୁଦ୍ଧରେ ଆନନ୍ଦିତ, ସବୁ ଅସ୍ତ୍ରରେ ପାରଙ୍ଗତ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ଉପରେ ମୃତ୍ୟୁ କିପରି ଆସିଲା?
7.24.11
समनुप्राप्तकृच्छ्रोऽहं मोहं परममागतः ।
भीष्मद्रोणौ हतौ श्रुत्वा नाहं जीवितुमुत्सहे ॥ ७.२४.११ ॥
ଦୁଃଖରେ ଘେରା ହୋଇ ମୁଁ ପରମ ମୋହରେ ପଡ଼ିଛି; ଭୀଷ୍ମ ଓ ଦ୍ରୋଣ ନିହତ ହେଲେ ଶୁଣି ମୋର ବଞ୍ଚିବାର ଉତ୍ସାହ ନାହିଁ।
7.24.12
यन्मां क्षत्ताऽब्रवीत्तात प्रपश्यन्पुत्रगृद्धिनम् ।
दुर्योधनेन तत्सर्वं प्राप्तं सूत मया सह ॥ ७.२४.१२ ॥
ହେ ତାତ, ପୁତ୍ରଲୋଭୀ ମୋତେ ଦେଖି କ୍ଷତ୍ତା ଯାହା କହିଥିଲେ, ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ହେତୁ ସେ ସବୁ ମୋ ଉପରେ ଆସିପଡ଼ିଛି, ହେ ସୂତ।
7.24.13
नृशंसं तु परं तात त्यक्त्वा दुर्योधनं यदि ।
पुत्रशेषं चिकीर्षेयं कृत्स्नं न मरणं व्रजेत् ॥ ७.२४.१३ ॥
ପ୍ରିୟ ପୁତ୍ର, ଅତ୍ୟନ୍ତ ନିର୍ଦ୍ଦୟ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନକୁ ତ୍ୟାଗ କରି ଯଦି ମୁଁ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅବଶିଷ୍ଟଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ତେବେ ସମୁଦାୟ ବଂଶ ମୃତ୍ୟୁ ପାଇବ ନାହିଁ।
7.24.14
यो हि धर्मं परित्यज्य भवत्यर्थपरो नरः ।
सोऽस्माच्च हीयते लोकात्क्षुद्रभावं च गच्छति ॥ ७.२४.१४ ॥
ଯେଉଁ ମନୁଷ୍ୟ ଧର୍ମକୁ ପରିତ୍ୟାଗ କରି କେବଳ ଧନରେ ତତ୍ପର ହୁଏ, ସେ ଏହି ଲୋକରୁ ପତିତ ହୁଏ ଏବଂ କ୍ଷୁଦ୍ର ସ୍ୱଭାବ ପାଏ।
7.24.15
अद्य चाप्यस्य राष्ट्रस्य कृतोच्छेदस्य सञ्जय ।
अवशेषं न पश्यामि ककुदे मृदिते सति ॥ ७.२४.१५ ॥
ହେ ସଞ୍ଜୟ, ଉଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇଥିବା ଏହି ରାଷ୍ଟ୍ରରେ ଆଜି ମଧ୍ୟ ମୁଁ କୌଣସି ଅବଶିଷ୍ଟ ଦେଖୁନାହିଁ, କାରଣ ଏହାର ପ୍ରଧାନ (କକୁଦ) ଚୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଇଛି।
7.24.16
कथं स्यादवशेषो हि धुर्ययोरभ्यतीतयोः ।
यौ नित्यमुपजीवामः क्षमिणौ पुरुषर्षभौ ॥ ७.२४.१६ ॥
ଆମେ ସର୍ବଦା ଯେଉଁ କ୍ଷମାଶୀଳ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦୁଇ ଧୁରନ୍ଧରଙ୍କ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଥିଲୁ, ସେମାନେ ଚାଲିଗଲେ ଅବଶିଷ୍ଟ କିପରି ରହିବ?
7.24.17
व्यक्तमेव च मे शंस यथा युद्धमवर्तत ।
केऽयुध्यन्के व्यपाकुर्वन्के क्षुद्राः प्राद्रवन्भयात् ॥ ७.२४.१७ ॥
ଯୁଦ୍ଧ କିପରି ହେଲା ତାହା ମୋତେ ସ୍ପଷ୍ଟ କହ। କିଏ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, କିଏ ପଛକୁ ହଟିଲେ, ଏବଂ କେଉଁ କ୍ଷୁଦ୍ରମାନେ ଭୟରେ ପଳାଇଲେ?
7.24.18
धनुञ्जयं च मे शंस यद्यच्चक्रे रथर्षभः ।
तस्माद्भयं नो भूयिष्ठं भ्रातृव्याच्च वृकोदरात् ॥ ७.२४.१८ ॥
ଧନଞ୍ଜୟ ବିଷୟରେ ଏବଂ ସେହି ରଥଶ୍ରେଷ୍ଠ କ'ଣ କ'ଣ କଲେ ତାହା ମୋତେ କହ। ଶତ୍ରୁ (ଭାଇପୋ) ଏବଂ ବୃକୋଦରଙ୍କଠାରୁ ଆମକୁ ଅତ୍ୟଧିକ ଭୟ ଅଛି।
7.24.19
यथाऽसीच्च निवृत्तेषु पाण्डवेयेषु सञ्जय ।
मम सैन्यावशेषस्य सन्निपातः सुदारुणः ॥ ७.२४.१९ ॥
ହେ ସଞ୍ଜୟ, ପାଣ୍ଡବମାନେ ଫେରିଯିବା ପରେ ମୋ ଅବଶିଷ୍ଟ ସେନାର ଭୟଙ୍କର ସଂଘର୍ଷ କିପରି ହେଲା?
7.24.20
कथं च वो मनस्तात निवृत्तेष्वभवत्तदा ।
मामकानां च ये शूराः के कांस्तत्र न्यवारयन् ॥ ७.२४.२० ॥
ହେ ତାତ, ସେମାନେ ଫେରିଗଲେ ତୁମ ମନ କେମିତି ହେଲା? ମୋ ପକ୍ଷର କେଉଁ ଶୂରମାନଙ୍କୁ ସେଠାରେ ରୋକାଗଲା?