ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 7.34

7.34.1

स्थिरो भव महाराज शोकं धारय दुर्धरम् ।
महान्तं बन्धुनाशं ते कथयिष्यामि तच्छृशु ॥ ७.३४.१ ॥

ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਸਥਿਰ ਰਹੋ, ਇਸ ਅਸਹਿ ਸੋਗ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰੋ। ਤੁਹਾਡੇ ਬੰਧੂਆਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਵਿਨਾਸ਼ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਕਹਾਂਗਾ, ਉਹ ਸੁਣੋ।

पद्मव्यूहो महाराज आचार्येणाभिकल्पितः ।
तत्र पद्मोपमाः सर्वे राजानो विनिवेशिताः ॥ ७.३४.२ ॥

ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਆਚਾਰੀਆ ਨੇ ਪਦਮਵਿਊਹ ਰਚਿਆ। ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਕਮਲਾਂ ਵਾਂਗ ਟਿਕਾਏ ਗਏ।

कुमारा राजलोकस्य निक्षिप्ताः केसरोपामाः ।
कर्णिकास्थो महाराज तस्य दुर्योधनोऽभवत् ॥ ७.३४.३ ॥

ਰਾਜ-ਵੰਸ਼ ਦੇ ਕੁਮਾਰ ਕੇਸਰਾਂ ਵਾਂਗ ਟਿਕਾਏ ਗਏ। ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਉਸਦੀ ਕਰਣਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦੁਰਯੋਧਨ ਸੀ।

कृताभिसमयाः सर्वे सुवर्णविकृतध्वजाः ।
रक्ताम्बरधराः सर्वे सर्वे रक्तविभूषणाः ॥ ७.३४.४ ॥

ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਣ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਸਨ; ਸਭ ਦੇ ਝੰਡੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕੰਮ ਵਾਲੇ ਸਨ; ਸਭ ਲਾਲ ਵਸਤਰ ਪਹਿਨੇ ਅਤੇ ਲਾਲ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਸਨ।

सर्वे रक्तपताकाश्च सर्वे वै हेममालिनः ।
चन्दनागुरुदिग्धाङ्गाः स्रग्विणः सूक्ष्मवाससः ॥ ७.३४.५ ॥

ਸਭ ਦੇ ਝੰਡੇ ਲਾਲ ਪਤਾਕਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਸਨ; ਸਭ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਪਹਿਨੇ, ਚੰਦਨ ਤੇ ਅਗਰ ਨਾਲ ਲਿਪੇ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਹਾਰ ਪਹਿਨੇ ਅਤੇ ਮਹੀਨ ਵਸਤਰ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਸਨ।

सहिताः पर्यधावन्त कार्ष्णि प्रतियुयुत्सवः ।
तेषां दशसहस्राणि बभूवुर्दृढधन्विनाम् ॥ ७.३४.६ ॥

ਉਹ ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਕਾਰਸ਼ਨੀ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਦੌੜ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਿੜ ਧਨੁਰਧਾਰੀ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਨ।

पौत्रं तव पुरस्कृत्य लक्ष्मणं प्रियदर्शनम् ।
अन्योन्यसमदुःखास्ते अन्योन्यसमसाहसाः ॥ ७.३४.७ ॥

ਤੁਹਾਡੇ ਪੋਤੇ ਸੁੰਦਰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਉਹ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਵਰਗੇ ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਵਰਗੇ ਸਾਹਸ ਵਾਲੇ ਸਨ।

अन्योन्यं स्पर्धमानाश्च अन्योन्यस्य हिते रताः ।
दुर्योधनस्तु राजेन्द्र सैन्यमध्ये व्यवस्थितः ॥ ७.३४.८ ॥

ਉਹ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਭਲੇ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਸੈਨਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ।

कर्णदुःशासनकृपैर्वृतो राजा महारथैः ।
देवराजोपमः श्रीमाञ्श्वेतच्छत्राभिसंवृतः ॥ ७.३४.९ ॥

ਕਰਨ, ਦੁਃਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਪ ਵਰਗੇ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਦੇਵਰਾਜ ਵਰਗਾ ਸ਼ੋਭਾਵਾਨ ਉਹ ਚਿੱਟੇ ਛਤਰ ਹੇਠ ਸੀ।

चामरव्यजनाक्षेपैरुदयन्निव भास्करः ।
प्रमुखे तस्य सैन्यस्य द्रोणोऽवस्थित नायकः ॥ ७.३४.१० ॥

ਚਾਮਰ ਅਤੇ ਪੱਖੇ ਝੂਲਦੇ ਹੋਣ ਨਾਲ ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਸੈਨਾ ਦੇ ਅਗਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਨਾਇਕ ਦ੍ਰੋਣ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ।

सिन्धुराजस्तथाऽतिष्ठच्छ्रीमान्मेरुरिवाचलः ।
सिन्धुराजस्य पार्श्वस्था अश्वत्थामपुरोगमाः ॥ ७.३४.११ ॥

ਸਿੰਧੂਰਾਜ ਵੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ੋਭਾਵਾਨ ਹੋ ਕੇ ਮੇਰੂ ਪਰਬਤ ਵਾਂਗ ਅਟੱਲ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ। ਸਿੰਧੂਰਾਜ ਦੇ ਪਾਸੇ ਖੜ੍ਹੇ ਲੋਕ ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਸਨ।

सुतास्तव महाराज त्रिंशत्त्रिदशसन्निभाः ।
गान्धारराजः कितवः शल्यो भूरिश्रवास्तथा ॥ ७.३४.१२ ॥

ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਤੁਹਾਡੇ ਤੀਹ ਪੁੱਤਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਰਗੇ ਸਨ। ਗੰਧਾਰ ਰਾਜਾ ਜੁਆਰੀ ਸ਼ਕੁਨੀ, ਸ਼ਲਯ ਅਤੇ ਭੂਰਿਸ਼ਰਵਾ ਵੀ ਉੱਥੇ ਸਨ।

पार्श्वतः सिन्धुराजस्य व्यराजन्त महारथाः ।
ततः प्रववृते युद्धं तुमुलं लोमहर्षणम्।
तावकानां परेषां च मृत्युं कृत्वा निवर्तनम् ॥ ७.३४.१३ ॥

ਸਿੰਧੂਰਾਜ ਦੇ ਪਾਸੇ ਮਹਾਰਥੀ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋਏ। ਫਿਰ ਰੋਮਾਂਚ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਭਿਆਨਕ ਯੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ; ਤੁਹਾਡੇ ਪੱਖ ਦੇ ਅਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਯੋਧੇ ਮੌਤ ਨੂੰ ਗਲ ਲਾ ਕੇ ਪਰਤੇ।