ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 7.41
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.41.1
सोऽभ्यगच्छद्धनुष्पाणिर्ज्यां विकर्षन्पुनः पुनः ।
सच्छत्रध्वजयन्तारं साश्वमाशु स्मयन्निव ॥ ७.४१.१ ॥
ਧਨੁਸ਼ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਤਾਣੀ ਖਿੱਚਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦਾ ਹੋਵੇ, ਛਤਰ, ਧੁਜਾ, ਸਾਰਥੀ ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਛੇਤੀ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।
7.41.2
सोऽपिध्यद्दशभिर्बाणैरभिमन्युं दुरासदम् ।
सच्छत्रध्वजयन्तारं साश्वमाशु स्मयन्निव ॥ ७.४१.२ ॥
ਉਸਨੇ ਦਸ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਅਜੇਯ ਅਭਿਮਨਿਊ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ; ਜਿਵੇਂ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦਾ ਹੋਵੇ, ਛਤਰ, ਧੁਜਾ, ਸਾਰਥੀ ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਛੇਤੀ ਮਾਰਿਆ।
7.41.3
पितृपैतामहं कर्म कुर्वाणमतिमानुषम् ।
दृष्ट्वार्दितं शरैः कार्ष्मिं त्वदीया हृषिताऽभवन् ॥ ७.४१.३ ॥
ਪਿਤਾ ਤੇ ਦਾਦੇ ਦੇ ਯੋਗ, ਅਤਿਮਾਨਵੀ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਉਸਨੂੰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਵੇਖ ਕੇ ਤੁਹਾਡੇ ਲੋਕ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ।
7.41.4
तस्याभिमन्युरायम्य स्मयन्नेकेन पत्रिणा ।
शिरः प्रच्यावयामास तद्रथात्प्रापतद्भुवि ॥ ७.४१.४ ॥
ਅਭਿਮਨਿਊ ਨੇ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦਿਆਂ ਤਾਣੀ ਖਿੱਚ ਕੇ ਇੱਕੋ ਤੀਰ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਸਿਰ ਲਾਹ ਦਿੱਤਾ; ਉਹ ਰਥੋਂ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
7.41.5
कर्णिकारमिवाधूतं वातेनापतितं नगात् ।
कर्णानुजं च सम्प्रेक्ष्य तावका व्यथिताऽभवन्।
भ्रातरं निहतं दृष्ट्वा कर्णश्चासीत्पराङ्मुखः ॥ ७.४१.५ ॥
ਹਵਾ ਨਾਲ ਹਿਲ ਕੇ ਰੁੱਖੋਂ ਡਿੱਗੇ ਕਰਣਿਕਾਰ ਫੁੱਲ ਵਾਂਗ ਕਰਣ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਡਿੱਗਿਆ ਵੇਖ ਕੇ ਤੁਹਾਡੇ ਲੋਕ ਦੁਖੀ ਹੋਏ; ਭਰਾ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਵੇਖ ਕੇ ਕਰਣ ਪਿੱਠ ਮੋੜ ਗਿਆ।
7.41.6
विमुखीकृत्य कर्णं तु सौभद्रः कङ्कपत्रिभिः ।
अन्यानपि महेष्वासांस्तूर्णमेवाभिदुद्रुवे ॥ ७.४१.६ ॥
ਕਰਣ ਨੂੰ ਕੰਕ ਪੰਛੀ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਪਿੱਠ ਮੁੜਵਾ ਕੇ ਸੁਭਦ੍ਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਛੇਤੀ ਹੀ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਧਨੁਰਧਾਰੀਆਂ 'ਤੇ ਵੀ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ।
7.41.7
ततस्तद्विततं सेन्यं हस्त्यश्वरथपत्तिमत् ।
क्रद्धोऽभिमन्युरभिनत्तिग्मतेजा महारथः ॥ ७.४१.७ ॥
ਤਦ ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ, ਰਥਾਂ ਅਤੇ ਪੈਦਲਾਂ ਨਾਲ ਫੈਲੀ ਉਸ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਕ੍ਰੋਧਿਤ, ਤੇਜ਼ ਤੇਜਸਵੀ ਮਹਾਰਥੀ ਅਭਿਮਨਿਊ ਨੇ ਚੀਰ ਦਿੱਤਾ।
7.41.8
कर्णस्तु बहुभिर्बाणैरर्द्यमानोऽभिमन्युना ।
अपायाज्जवनैरश्वैस्ततोऽनीकमभिद्रवत् ॥ ७.४१.८ ॥
ਪਰ ਅਭਿਮਨਿਊ ਦੇ ਬਹੁਤ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਕਰਨ ਤੇਜ਼ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭੱਜ ਗਿਆ; ਫਿਰ ਫੌਜ ਵੱਲ ਦੌੜਿਆ।
7.41.9
तिंष्ठ कर्ण महेष्वास कृप दुर्योधनेति च ।
द्रोणस्य क्रोशतो राजंस्तदनीकमभज्यत ॥ ७.४१.९ ॥
"ਰੁਕੋ, ਹੇ ਮਹਾਧਨੁਰਧਾਰੀ ਕਰਨ, ਕ੍ਰਿਪ, ਦੁਰਯੋਧਨ!" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦ੍ਰੋਣ ਪੁਕਾਰਦੇ ਰਹੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤਦ ਉਹ ਸੈਨਾ-ਟੁਕੜੀ ਟੁੱਟ ਗਈ।
7.41.10
शलभैरिव चाकाशं धाराभिरिव पर्वतः ।
अभिमन्यो शरैश्छन्नं न प्राज्ञायत किञ्चन ॥ ७.४१.१० ॥
ਟਿੱਡਿਆਂ ਨਾਲ ਅਸਮਾਨ ਅਤੇ ਧਾਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਪਹਾੜ ਢਕੇ ਜਾਣ ਵਾਂਗ, ਹੇ ਅਭਿਮਨਿਊ, ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਢਕੇ ਜਾਣ ਕਰਕੇ ਕੁਝ ਵੀ ਪਛਾਣਿਆ ਨਾ ਗਿਆ।
7.41.11
तावकानां तु योधानां वध्यतां निशितैः शरैः ।
अन्यत्र सैन्धवाद्राजन्न स्म कश्चिदतिष्ठत ॥ ७.४१.११ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੁਹਾਡੇ ਯੋਧੇ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ; ਸੈਂਧਵ (ਜਯਦ੍ਰਥ) ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਵੀ ਨਾ ਟਿਕਿਆ।
7.41.12
सौभद्रस्तु ततः शङ्खं प्रध्माय पुरुषर्षभः ।
शीघ्रमभ्यपतत्सेनां भारतीं भरतर्षभ ॥ ७.४१.१२ ॥
ਤਦ ਸੁਭਦ੍ਰਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ ਨੇ ਸ਼ੰਖ ਵਜਾ ਕੇ ਭਾਰਤੀ ਸੈਨਾ ਉੱਤੇ ਤੁਰੰਤ ਝਪਟ ਮਾਰੀ, ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ।
7.41.13
स कक्षेऽग्निरिवोत्सृष्टो निर्दहंस्तरसा रिपून् ।
मध्ये भारतसैन्यानामार्जुनिः पर्यवर्तत ॥ ७.४१.१३ ॥
ਜੰਗਲ ਦੀ ਝਾੜੀ ਵਿੱਚ ਛੱਡੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਾੜਦਾ ਹੋਇਆ, ਭਾਰਤ ਸੈਨਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਅਰਜੁਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗਾ।
7.41.14
रथनागाश्वमनुजानर्दयन्निशितैः शरैः ।
सम्प्रविश्याकरोद्भूमिं कबन्धगणसङ्कुलाम् ॥ ७.४१.१४ ॥
ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਰੱਥਾਂ, ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਪੀੜਤ ਕਰਦਿਆਂ, ਅੰਦਰ ਵੜ ਕੇ ਉਸਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸਿਰ-ਰਹਿਤ ਧੜਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੱਤਾ।
7.41.15
सौभद्रचापप्रभवैर्निकृत्ताः परमेषुभिः ।
स्वानेवाभिमुखान्ध्नन्तः प्राद्रवञ्जीवितार्थिनः ॥ ७.४१.१५ ॥
ਸੌਭਦਰ ਦੇ ਧਨੁਸ਼ ਤੋਂ ਛੁੱਟੇ ਉੱਤਮ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟੇ ਜਾ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਮਾਰਦੇ ਹੋਏ, ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਭੱਜ ਗਏ।
7.41.16
ते घोरा रौद्रकर्माणो विपाठा बहवः शिताः ।
निघ्न्तो रथनागाश्वाञ्जग्मुराशु वसुन्धराम् ॥ ७.४१.१६ ॥
ਉਹ ਭਿਆਨਕ, ਕ੍ਰੂਰ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲੇ, ਆਰ-ਪਾਰ ਵਿੰਨ੍ਹਣ ਵਾਲੇ ਅਨੇਕ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣ ਰੱਥਾਂ, ਹਾਥੀਆਂ ਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਛੇਤੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਜਾ ਪਹੁੰਚੇ।
7.41.17
सायुधाः साङ्गुलित्राणाः सगदाः साङ्गदा रणे ।
दृश्यन्ते बाहवश्चिन्ना हेमाभारणभूषिताः ॥ ७.४१.१७ ॥
ਰਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸਤਰਾਂ, ਉਂਗਲੀ-ਰੱਖਿਅਕਾਂ, ਗਦਾਵਾਂ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ੂਬੰਦਾਂ ਸਮੇਤ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਕੱਟੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਬਾਹਾਂ ਦਿਸ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
7.41.18
शराश्चापानि खङ्गाश्च शरीराणि शिरांसि च ।
सकुण्डलानि स्रग्वीणि भूमावासन्सहस्रशः ॥ ७.४१.१८ ॥
ਬਾਣ, ਧਨੁਸ਼, ਤਲਵਾਰਾਂ, ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਕੁੰਡਲਾਂ ਤੇ ਮਾਲਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਸਿਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਤੇ ਪਏ ਸਨ।
7.41.19
सोपस्करैरधिष्ठानैरीषादण्डकबन्धुरैः ।
अक्षैर्विमथितैश्चक्रैर्बहुधा पतितैर्युगैः ॥ ७.४१.१९ ॥
ਉਪਸ੍ਕਰ, ਅਧਿਸ਼੍ਠਾਨ, ਈਸ਼ਾ-ਦੰਡ ਅਤੇ ਕਬੰਧੁਰ ਸਮੇਤ, ਟੁੱਟੀਆਂ ਧੁਰੀਆਂ ਤੇ ਪਹੀਆਂ ਨਾਲ, ਅਨੇਕ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਡਿੱਗੇ ਜੂਆਂ ਨਾਲ।
7.41.20
शक्तिचापासिभिश्चैव पतितैश्च महाध्वजैः ।
चर्मचापशरैश्चैव व्यवकीर्णैः समन्तततः ॥ ७.४१.२० ॥
ਸ਼ਕਤੀ, ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਤਲਵਾਰਾਂ ਨਾਲ, ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ ਮਹਾਧਵਜਾਂ ਨਾਲ, ਢਾਲ, ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ, ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਖਿੱਲਰੇ ਹੋਇਆਂ ਨਾਲ।
7.41.21
निहतैः क्षत्रियैरश्वैर्वारणैश्च विशाम्पते ।
अगम्यरूपा पृथिवी क्षणेनासीत्सुदारुणा ॥ ७.४१.२१ ॥
ਹੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ, ਮਾਰੇ ਗਏ ਖੱਤਰੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਅਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਪਲ ਵਿੱਚ ਪਛਾਣੀ ਨਾ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਤੇ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਹੋ ਗਈ।
7.41.22
वध्यतां राजपुत्राणां क्रन्दतामितरेतरम् ।
प्रादुरासीन्महाशब्दो भीरूणां भयवर्धनः ॥ ७.४१.२२ ॥
ਮਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਦੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪੁਕਾਰਨ ਨਾਲ ਡਰਪੋਕਾਂ ਦਾ ਡਰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਮਹਾਨ ਸ਼ੋਰ ਉੱਠਿਆ।
7.41.23
स शब्दो भरतश्चेष्ठ दिशः सर्वा व्यनादयत् ।
सौभद्रश्चाद्रवत्सेनां घ्नन्वराश्वरथद्विपान् ॥ ७.४१.२३ ॥
ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉਸ ਸ਼ੋਰ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਗੂੰਜਾ ਦਿੱਤੀਆਂ; ਸੌਭਦ੍ਰ ਸੈਨਾ ਉੱਤੇ ਝਪਟਿਆ, ਰਥਾਂ, ਘੋੜਿਆਂ, ਸਾਰਥੀਆਂ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੋਇਆ।
7.41.24
कक्षमग्निरिवोत्सृष्टो निर्दहंस्तरसा रिपून् ।
मध्ये भारतसैन्यानामार्जुनिः प्रत्यदृश्यत ॥ ७.४१.२४ ॥
ਸੁੱਕੀ ਘਾਹ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ, ਅਰਜੁਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਾੜਦਾ ਭਰਤ-ਸੈਨਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦਿਸਿਆ।
7.41.25
विचरन्तं दिशः सर्वाः प्रदिशश्चापि भारत ।
तं तदा नानुपश्यामः सैन्ये च रजसाऽऽवृते ॥ ७.४१.२५ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਉਪ-ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਦੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਸੈਨਾ ਧੂੜ ਨਾਲ ਢਕੀ ਹੋਈ ਸੀ।
7.41.26
आददानं गजाश्वानां णां चायुंषि भारत ।
क्षमेन भूयः पश्यामः सूर्यं मध्यंदिने यथा ॥ ७.४१.२६ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਹਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤੇ ਆਯੂ ਹਰਦੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਲ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਫਿਰ ਦੇਖਿਆ, ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ।
7.41.27
अभिमन्युं महाराज प्रतपन्तं द्विषद्गणान् ।
स वासवसमः सङ्ख्ये वासवस्यात्मजात्मजः ॥ ७.४१.२७ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਂਦਾ ਅਭਿਮਨਯੂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਵਰਗਾ ਸੀ; ਉਹ ਇੰਦਰ-ਪੁੱਤਰ ਅਰਜੁਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ।
7.41.28
अभिमन्युर्महाराज सैन्यमध्ये व्यरोचत ।
यथा पुरा वह्निसुतः सुरसैन्येषु वीर्यवान् ॥ ७.४१.२८ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਸੈਨਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਅਭਿਮਨਯੂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਵ-ਸੈਨਾਵਾਂ ਵਿਚ ਬਲਵਾਨ ਅਗਨੀ-ਪੁੱਤਰ (ਸਕੰਦ) ਵਾਂਗ ਚਮਕਿਆ।